Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Leszczyński po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B.P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 3 lutego 2010 r., sygn. akt II SA/Łd 876/09 odrzucającego skargę B.P. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 21 lipca 2009 r., sygn. akt II SA/Łd 375/09 w sprawie ze skargi P.M. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia [...] marca 2008 r., nr [...], znak: [...]; [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia oddalić skargę kasacyjną

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 21 lipca 2009 r. wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 375/09 uchylił decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] znak: [...],[...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z przydomową oczyszczalnią ścieków, zewnętrzną instalacją wodociągową i przyłączem energetycznym na działce [...] w K., w gminie N.. Postanowieniem z dnia 5 października 2009 r. stwierdzono, iż wyrok ten uprawomocnił się w dniu 25 września 2009 r..

Odpis wyr. doręczono pełnomocnikowi B. P., będącej uczestnikiem postępowania sądowoadministracyjnego, w dniu 19 sierpnia 2009 r..

W dniu 21 października 2009 r. B. P. wniosła skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego wskazanym na wstępie wyrokiem z dnia 21 lipca 2009 r. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, iż wyrok wspomniany wydany został z pominięciem okoliczności faktycznych, mogących mieć wpływ na wynik sprawy.

W dalszej części skargi B. P. przytoczyła szczegółowo przebieg postępowania, toczącego się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 246/08, ze skargi B. P. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...], znak: [...], zakończonego postanowieniem z dnia 25 kwietnia 2008 r. o umorzeniu postępowania sądowoadministracyjnego.

Skarżąca wskazała, iż w/w postanowienie o umorzeniu zostało wydane przedwcześnie, bowiem w dacie jego wydania otwarty był termin do złożenia skargi na decyzję autokontrolną Wojewody Łódzkiego z dnia [...] marca 2008 r. nr [...], którą organ uchylił własną decyzję z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...], stanowiąca przedmiot skargi w sprawie II SA/Łd 246/08.

Zdaniem B. P., Sąd rozpoznając sprawę o sygn. akt II SA/Łd 375/09 powinien wziąć pod uwagę także zarzuty zawarte w złożonej przez nią skardze, będącej przedmiotem sprawy o sygn. akt II SA/Łd 246/08. Konkludując wskazała, iż o pominięciu zarzutów, które przedstawiła w postępowaniu sądowym w sprawie II SA/Łd 246/08 dowiedziała się w dniu publikacji wskazanego na wstępie wyroku tj. 21 lipca

2009 r.

W piśmie z dnia 2 lutego 2010 r., złożonym po zamknięciu rozprawy, skarżąca wniosła m.in. o połączenie spraw o sygn.akt II SA/Łd 876/09 i II SA/Łd 972/09 oraz o dopuszczenie dowodu ze szkicu geodezyjnego, przedstawiającego działkę B. P. i P.M. na okoliczność możliwości usytuowania na jednej z nich przydomowej oczyszczalni ścieków a na drugiej studni głębinowej, nadto zaś o zobowiązanie Wojewody Łódzkiego do "wyjaśnienia przyczyny zajmowania niejednoznacznego stanowiska odnośnie skargi B.P. (...)".

Wojewódzki Sąd Administracyjny zapadłym na rozprawie postanowieniem z dnia 3 lutego 2010 r., sygn. akt II SA/Łd 876/09 odrzucił skargę o wznowienie postępowania. W uzasadnieniu wskazano, że w rozpoznawanej sprawie, podstawą dla żądania wznowienia postępowania był zarzut rozpoznania jednego tylko zarzutu przedstawionego w skardze P.M. – mianowicie brak aktualnego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy N.. Jak bowiem podnoszono, pozostałe zarzuty zgłoszone przez B. P. nie zostały rozpoznane. Wskazać wszakże należy, iż okoliczności te nie stanowią wskazywanych w art. 273 § 2 p.p.s.a. nowej okoliczności faktycznej ani też nowego środka dowodowego, z którego strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Jak bowiem wynika choćby z treści samej skargi o wznowienie postępowania, okoliczności wspomniane (zarzuty sformułowane pod adresem decyzji o pozwoleniu na budowę) były znane i podniesione w toku postępowania. Jedynie wydane rozstrzygniecie nie jest dla strony satysfakcjonujące.

W konsekwencji stwierdzono, że jakkolwiek skarżąca formalnie powołała ustawową podstawę wznowienia, to jednak w rzeczywistości podstawa ta - także w świetle samego uzasadnienia skargi - nie występuje.

Sąd dodał, że wobec braku ustawowej podstawy wznowienia, na podstawie art. 281 p.p.s.a. orzeczono o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania. W świetle niedopuszczalności wznowienia postępowania, bezprzedmiotowe było natomiast rozstrzyganie wniosków procesowych oraz dowodowych skarżącej, zgłoszonych (po zamknięciu rozprawy) w piśmie z dnia 2 lutego 2010 r.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła, za pośrednictwem pełnomocnika, B. P., zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 281 p.p.s.a. poprzez wadliwe rozstrzygnięcie dopuszczalności wznowienia przez uznanie braku ustawowej podstawy wznowienia postępowania pomimo wskazania jej w skardze oraz art. 135 p.p.s.a. poprzez pominięcie rozstrzygnięcia skargi skarżącej z dn. 28.02.2008 r., która mieściła się w granicach sprawy toczonej ze skargi P. M., sygn. akt II S.A./Łd 375/09/ i jej rozpatrzenie było niezbędne do końcowego załatwienia obu skarg B. P. i P. M..

W uzasadnieniu wskazała, że w sprawie o sygn. akt II S.A./Łd 375/09 ze skargi P.M. zaskarżonej skargą o wznowienie postępowania Sąd pominął interes skarżącej podany w skardze z dn. 24.02.2008 r. na decyzję Wojewody Łódzkiego nr [...] z dn. [...].01.2008 r. i popierany przez cały czas /m.in. pismo skarżącej z dn. 10.04.2008.r. w sprawie sygn. akt II S.A./Łd 246/08/. W ten sposób uniemożliwił skarżącej realizację zamierzonej inwestycji i ograniczył jej prawo własności.

Podała, że wydanie decyzji o pozwolenie na budowę przydomowej oczyszczalni ścieków i studni głębinowej umiejscowionych na dwóch sąsiednich działkach wymaga jednoczesnego rozstrzygnięcia celem zachowania warunków technicznych wymaganych przy realizacji obu inwestycji.

Prawomocny wyrok, z którym nie zgadza się skarżąca jedynie w zakresie wydania pozwolenia na budowę przydomowej oczyszczalni ścieków oznacza, że P. M. uzyskał pozwolenie na budowę przydomowej oczyszczalni ścieków w takim miejscu, które uniemożliwia skarżącej zbudowanie studni głębinowej na swojej działce. Według skarżącej kasacyjnie całkowite pominięcie jej zarzutów i ich nierozpoznanie stanowi niemożność skorzystania z nich w poprzednim postępowaniu. Dodano, że rozpoznanie skargi B. P. wynikało z art. 135 p.p.s.a., a Sąd tego nie uczynił. Stąd też zasadna była podstawa wznowienia postępowania z art. 273 p.p.s.a.

Wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Łodzi.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie posiada usprawiedliwionych podstaw.

Zarzut naruszenia art. 281 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) jest nieuzasadniony.

Sąd pierwszej instancji trafnie odrzucił skargę o wznowienie postępowania z uwagi na brak podstawy wznowienia postępowania - art. 281 p.p.s.a. Zgodnie z powyższym przepisem wniosek o wznowienie postępowania podlega odrzuceniu, jeżeli brak jest ustawowej podstawy wznowienia postępowania.

Brakiem ustawowej podstawy wznowienia postępowania jest nie tylko sytuacja, gdy skarga w ogóle nie opiera się na jednej z podstaw wznowienia opisanych w przepisach Działu VII p.p.s.a., ale również gdy powołana podstawa treściowo odpowiada powyższym przepisom, ale już tylko na podstawie oceny akt sprawy sąd władny jest ocenić, że powołane przez stronę przesłanki nie stanowią rzeczywistej podstawy wznowienia. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 listopada 2009 r., sygn. akt I OSK 1471/09, niepubl.)

Z art. 273 § 2 p.p.s.a. wynika, że jedną z podstaw wznowienia może być późniejsze wykrycie takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Z końcowego zwrotu zawartego w § 2 komentowanego przepisu wynika, że wykrycie odnosi się do okoliczności i dowodów w poprzednim postępowaniu w ogóle nieujawnionych i wówczas nieujawnialnych, bo nie znanych stronom. Należy zatem podzielić pogląd, że nie może stanowić podstawy wznowienia okoliczność faktyczna czy też środek dowodowy istniejący w materiale poprzedniego postępowania, a tylko niedostrzeżony przez stronę.

Ponadto, zarówno nowe okoliczności, jak i środki dowodowe muszą być tego rodzaju, aby powołanie ich mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Wskazując zatem na nowe okoliczności lub nowe dowody należy równocześnie podać, w jakim zakresie ich uwzględnienie może zmienić podstawę orzekania, wpływając tym samym na treść rozstrzygnięcia. (por. post. Sądu Najwyższego z dnia 15.maja 1968r., sygn.akt I CO 1/68, OSNCP 1969/2/36 i z dnia 24.maja 1984r., sygn.akt II Co 1/82, OSPiKA 1984/2/27, wyr. Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19.maja 2004r., sygn.akt GSK 5/04, niepubl. w zbiorze urzędowym, dostępny M.Praw 2004/12/str.535)

Skarżącą jako podstawę wznowienia postępowania wskazała zgłoszone przez siebie zarzuty. Jak podała, nie zostały one rozpoznane. Podniosła przy tym, że Sąd I instancji rozpoznał jeden tylko zarzut przedstawiony w skardze P. M., dotyczący braku aktualnego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy N..

Słusznie zatem Sąd pierwszej instancji uznał, że okoliczność powyższa nie może stanowić podstawy wznowienia postępowania.

Wskazać należy, że przedmiotowe zarzuty B. P. były znane w chwili orzekania w niniejszej sprawie, co wynika z treści samej skargi o wznowienie postępowania. Jak wskazuje tamże skarżąca, zostały one podniesione w toku postępowania. Nie stanowią one zatem nowej okoliczności faktycznej ani też nowego środka dowodowego, z którego skarżąca nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu.

Zarzut naruszenia art. 135 p.p.s.a. jest również nietrafny, ponieważ w niniejszej sprawie brak było możliwości zastosowania powyższego przepisu.

Zgodnie z art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.

Wskazać należy, że sąd jest uprawniony do zastosowania powyższego przepisu, jeśli dochodzi do merytorycznego rozpoznania sprawy. Innymi słowy badanie przesłanek z powyższego przepisu możliwe jest wówczas, gdy nie ma wątpliwości co do przesłanki dopuszczalności na gruncie art. 281 p.p.s.a.

Brak ustawowej podstawy wznowienia na gruncie art. 273 § 2 p.p.s.a. powoduje, że uzasadnione jest odrzucenie skargi o wznowienie.

W kontrolowanym postępowaniu przed Sądem I instancji skarga o wznowienie postępowania, z powodu braku ustawowej podstawy wznowienia została odrzucona, jako niedopuszczalna. Nie doszło zatem w przedmiotowym postępowaniu do zbadania sprawy co do istoty. Skoro zaś nie doszło do merytorycznego rozpoznania sprawy to brak było możliwości zastosowania art. 135 p.p.s.a.

W takim stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. postanowił jak sentencji.