Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch - Baranowska, , Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz (spr.), Asesor WSA Jolanta Augustyniak - Pęczkowska, Protokolant Agnieszka Wasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 maja 2008r. sprawy ze skargi C. Sp. z o.o. w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru instalacji urządzenia reklamowego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz C. Sp. z o.o. w W. kwotę 760 (siedemset sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Prezydent W. decyzją Nr [...] z dnia [...] września 2007r. wniósł sprzeciw do zgłoszenia C. Sp. z o.o. w W. dotyczącego zamiaru instalacji urządzenia reklamowego na terenie przy ul. [...] w W.

W uzasadnieniu organ administracji architektoniczno-budowlanej wskazał, że zgłoszone roboty budowlane ujęte w projekcie nie mieszczą się w pojęciu "instalowanie tablic i urządzeń reklamowych", zaś wielkość urządzenia i jego ciężar oraz sposób osadzenia w gruncie świadczą o tym, że jest to wolno stojące trwale związane

z gruntem urządzenie reklamowe o którym mowa w art. 3 pkt 3 ustawy. Tym samym jest to typ budowli do którego nie może mieć zastosowanie przepis art. 29 ust. 2 pkt

6 prawa budowlanego, bowiem budowla wymieniona w art. 3 pkt 3 wymaga pozwolenia na budowę.

W wyniku odwołania inwestora badający sprawę Wojewoda [...] decyzją Nr [...] z dnia [...] grudnia 2007r [...] utrzymał w mocy decyzję wnoszącą sprzeciw.

W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że przedmiotowe zgłoszenie dotyczy budowy urządzenia reklamowego o znacznych rozmiarach trwale związanego

z gruntem, a opis techniczny wskazuje, że prace budowlane będą polegały na wykonaniu nowego obiektu budowlanego w określonym miejscu, a nie tylko jego instalacji czy remontu. Dlatego też w ocenie organu odwoławczego w omawianym przypadku nie ma zastosowania art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego, zaś ocena zgłoszonego w dokumentacji projektowej urządzenia, zważywszy na jego wielkość, masę i sposób osadzenia prowadzi do wniosku, iż jest to budowla z art. 3 pkt. 3 Prawa budowlanego wymagająca pozwolenia na budowę.

Skargę sądową na powyższą decyzję wniósł inwestor domagając się uchylenia obu decyzji i zarzucając naruszenie art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego poprzez błędne przyjęcie, że wielkość i cechy konstrukcyjne obiektu przesądzają o tym czy wymaga pozwolenia na budowę oraz zakwalifikowanie urządzeń reklamowych do budowli, a także naruszenie przepisów proceduralnych tj. art. 7 i 136 kpa oraz art. 107

§ 3 kodeksu postępowania administracyjnego.

Skarżący nie zgadza się z argumentacją organu I instancji, przyjętą również przez organ odwoławczy, że przepis art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane ma zastosowanie w przypadku instalowania tablicy reklamowej urządzenia reklamowego do jego konstrukcji nośnej, natomiast wykonanie robót przy budowie konstrukcji wymaga pozwolenia na budowę.

Konstrukcja wsporcza nie stanowi bowiem odrębnego i samodzielnego obiektu budowlanego. Ten element urządzenia reklamowego nie ma żadnej samodzielnej racji bytu i możliwości autonomicznego funkcjonowania i wykorzystania przez inwestora. Tym samym konstrukcja wsporcza nie może być potraktowana, jako odrębny obiekt budowlany, stanowiący przedmiot wniosku o wydanie pozwolenia na budowę. Tylko łącznie zmontowane w jedną całość wszystkich części składowych urządzenia reklamowego, w tym w szczególności konstrukcji wsporczej i ekranu reklamowego, mogą być uznane za urządzenie reklamowe, o określonej przydatności gospodarczej dla Inwestora. Oddzielenie poszczególnych elementów urządzenia reklamowego w taki sposób, aby każdemu przypisać samodzielne funkcje, a tym samym nakazać wykonanie robót budowlanych w obrębie każdego z tych elementów na podstawie innych procedur, jest całkowicie nieuprawnionym zabiegiem dokonywanym przez organy administracji, przyjętym wyłącznie na potrzeby potwierdzenia zasadności wniesienia sprzeciwu.

Skarżący podkreślił, iż urządzenie reklamowe składa się z poszczególnych elementów składowych, które w następstwie czynności montażowych są ze sobą łączone i tworzą całość urządzenia, a zatem zgłoszone roboty objęte są dyspozycją art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego. Treść tego przepisu nie pozostawia żadnej wątpliwości, iż objęte nim zwolnienie od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę obejmuje również wolnostojące nośniki reklamowe pod warunkiem braku negatywnych przesłanek określonych w tym przepisie.

Zdaniem strony skarżącej organ odwoławczy ograniczył się do ogólnikowych stwierdzeń bez dogłębnego zbadania sprawy, a więc ponownego jej rozstrzygnięcia, przyjmując za swoje, błędne stanowisko I instancji.

W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja narusza prawo.

Art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane nakłada na inwestora zamierzenia inwestycyjnego obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę

z zastrzeżeniem art. 29 – 31. Natomiast stosownie do art. 29 ust. 2 pkt 6 ww. ustawy, pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych, polegających na instalowaniu i remoncie tablic i urządzeń reklamowych z wyjątkiem usytuowanych na obiektach wpisanych do rejestru zabytków w rozumieniu przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym. Wykonanie powyższych robót obciążone zostało obowiązkiem dokonania zgłoszenia właściwemu organowi (art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy).

Ponadto zgodnie z art. 30 ust. 7 ww. ustawy Prawo budowlane właściwy organ może nałożyć, w drodze decyzji, obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia, o którym mowa w ust. 1, jeżeli ich realizacja może naruszać ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub spowodować:

1) zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia;

2) pogorszenie stanu środowiska lub stanu zachowania zabytków;

3) pogorszenie warunków zdrowotno-sanitarnych;

4) wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich.

Zacytowany wyżej przepis art. 29 ust. 2 pkt 6 ww. ustawy Prawo budowlane wyłącza ze zgłoszenia tylko reklamy "usytuowane na obiektach wpisanych do rejestru zabytków w rozumieniu przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami

i reklamy świetlne i podświetlane usytuowane poza obszarem zabudowanym

w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym".

Wyżej wymieniony przepis w obecnym brzmieniu obowiązuje od 24 grudnia 1997r., kiedy to nastąpiła istotna jego zmiana przez art. 1 pkt 12 b ustawy z dnia

22 sierpnia 1997r. o zmianie ustawy Prawo budowlane, ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych ustaw (Dz. U. nr 111, poz. 726) – w późniejszym czasie zmieniono jedynie kolejność punktów. Poprzednio przepis brzmiał następująco:

" Pozwolenia na budowę nie wymaga wykonanie robót budowlanych, polegających na instalowaniu i remoncie tablic i urządzeń reklamowych wykonywanych na istniejących obiektach budowlanych, z wyjątkiem reklam świetlnych".

Porównanie poprzedniej regulacji oraz obowiązującej w dacie orzekania przez organy (aktualnie również) musi prowadzić do wniosku, iż nieuprawniony jest pogląd wyrażony w zaskarżonej decyzji, że przepis ten dotyczy wyłącznie instalowania tablic reklamowych na istniejących obiektach. Ten pogląd był adekwatny do pierwotnej treści tegoż przepisu, aktualnie nie ma on uzasadnienia i należy stwierdzić, że instalować tablice i urządzenia reklamowe można również na gruncie. Dlatego też Wojewódzki Sąd Administracyjny w składzie orzekającym w niniejszej sprawie nie podziela poglądu wyrażonego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Zdaniem Sądu wyeliminowanie przez ustawodawcę z treści przepisu słów: "wykonywanych na istniejących obiektach budowlanych" oznacza, że instalacja jest możliwa nie tylko na obiektach budowlanych. Taka interpretacja art. 29 ust. 2 pkt 6

w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 1 prowadzi do wniosku, iż instalowanie i remont tablic

i urządzeń reklamowych nie tylko na obiektach budowlanych wymaga jedynie zgłoszenia właściwemu organowi.

Z przedstawionych przepisów wynika, że instalacja tablic i urządzeń reklamowych nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Ponadto ustawodawca nie uzależnił robót budowlanych wyszczególnionych w art. 29 ust. 2 pkt 6 ani od wielkości tablic i urządzeń reklamowych, ani też od tego czy są to tablice lub urządzenia wkopane w ziemię, a więc trwale związane z gruntem, które można uznać za budowle w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, czy też są to tablice lub urządzenia reklamowe ustawione na konstrukcji naziemnej. W związku z tym nie można podzielić poglądów wyrażonych w decyzjach organów obu instancji o konieczności uzyskania pozwolenia na budowę dla tablicy reklamowej zgłoszonej przez C., którą inwestor zamierzał zainstalować. Należy też wskazać, że pojęcia "montaż, instalowanie" są synonimami a prace te zalicza się do robót budowlanych.

Zgodzić się tu należy z poglądem skarżącego, iż każde działanie obejmujące "instalowanie", "montaż", "rozbiórkę" czy też "budowę" jest niczym jak wykonywaniem robót budowlanych. Wykonując budowę obiektu budowlanego podejmowane są również czynności związane z instalowaniem.

"Instalowanie" to również montowanie elementów, w tym elementów składowych urządzenia reklamowego. W przedmiotowej sprawie nie ma mowy o budowie budowli, skoro z projektu technicznego załączonego do zgłoszenia jednoznacznie wynika, że urządzenie reklamowe ma charakter rozbieralny i składa się z typowych elementów składowych, montowanych ze sobą w jedną całość.

Nie można zgodzić się tym samym ze stanowiskiem organu, że roboty budowlane objęte zgłoszeniem inwestora nie mieszczą się w pojęciu "instalowania tablic i urządzeń reklamowych".

W kontekście zastosowanej w sprzeciwie podstawy prawnej, błędne jest również twierdzenie organu odwoławczego (wynikające z cytowanego wyroku sądowego), że instalowanie tablicy reklamowej – wymagało pozwolenia na budowę ze względu na jej skalę i konieczność oparcia się sile wiatru. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że organ odwoławczy cytując przepisy ustawy, przywołał też orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, ale przecież dotyczące konkretnych jednostkowych spraw – i jak słusznie podniosła strona skarżąca – poprzestał i ograniczył się do tego, zamiast dokonać szczegółowej analizy dokumentacji sprawy.

Przepis art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego zwalnia od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę nie tylko tablice reklamowe, ale również urządzenia reklamowe, co niewątpliwie oznacza całość urządzenia reklamowego, a więc także elementów konstrukcyjnych do mocowań samej tablicy reklamowej.

Jeżeli natomiast organ administracyjny uzna, że realizacja planowanej tablicy reklamowej czy urządzenia reklamowego ze względu na powierzchnię, ciężar, rozmiary itp. zagraża np. bezpieczeństwu ludzi lub mienia albo zwiększa ograniczenia lub uciążliwość dla sąsiadów, może na podstawie art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego nałożyć na inwestora obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę co do robót budowlanych objętych z zasady obowiązkiem zgłoszenia. Możliwość ta ma charakter uznaniowy i wymaga uzasadnienia przyczyn zastosowania. Takiego uzasadnienia

w zaskarżonej decyzji organ nie przedstawił, ograniczając się do cytowania wyroku wydanego w innej sprawie.

Jeżeli zatem w sprawie niniejszej organ stwierdzi zaistnienie któregokolwiek

z zagrożeń lub wymagań przewidzianych ww. przepisem, może nałożyć obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę. Jednakże organ musi szczegółowo wykazać z jakimi konkretnie zagrożeniami może wiązać się podjęcie realizacji zgłoszonych robót budowlanych oraz powołać konkretne przepisy lub ustalenia planu dające podstawę do przyjęcia prawdopodobieństwa ich wystąpienia. Niedopuszczalnym jest opieranie decyzji administracyjnej na przypuszczeniach, iż realizacja zamierzeń budowlanych może coś spowodować. Organ może nałożyć na inwestora obowiązek uzupełnienia braków w określonym terminie poprzez załączenie do zgłoszenia odpowiednich dokumentów i dopiero niewykonanie nakreślonego obowiązku w wyznaczonym terminie spowoduje wniesienie przez organ sprzeciwu w drodze decyzji.

Tak więc instalacja przedmiotowego urządzenia reklamowego z uwagi na jego wielkość i konstrukcję niewątpliwie nie wymaga pozwolenia na budowę, - natomiast

w świetle przedstawionego wyżej wywodu zagadnieniem odrębnym jest czy nie istnieją inne podstawy do zgłoszenia sprzeciwu, jednakże takich rozważań organ nie prowadził.

Analizując zatem argumentację zawartą w uzasadnieniu decyzji i przyjętą za podstawę zgłoszenia sprzeciwu stwierdzić należy, że zawiera ona błędną interpretację

i nieprawidłowe zastosowanie art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego w zw. z art. 30 ust. 6 pkt 1 tej ustawy co stanowi o naruszeniu powołanych przepisów prawa materialnego mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy i jest podstawą do uchylenia zaskarżonej decyzji w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Przy orzekaniu zastosowano art. 152 w/w ustawy oraz art. 200 ustawy.