Wyrokiem z dnia 7 marca 2019 r. sygn. akt VII SA/Wa 1440/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę W. P. i M. .P na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2018 r. znak [...], którą utrzymano w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]stycznia 2018 r. stwierdzającą nieważność decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta [...] z dnia [...] stycznia 2011 r., którą organ nadzoru zatwierdził projekt budowlany zamienny budynku mieszkalnego jednorodzinnego zlokalizowanego na działkach nr [...], [...] i [...] obręb [...] k.m.1, przy ul. [...] w [...], zezwolił na wznowienie robót budowlanych oraz zobowiązał inwestorów do uzyskania pozwolenia na użytkowanie przed przystąpieniem do użytkowania budynku.
Skargą kasacyjną W. P. i M.P. zaskarżyli powyższy wyrok w całości. W skardze kasacyjnej zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2018 r. Uzasadniając wniosek podniesiono, że następstwem stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. będzie kolejne postępowanie w przedmiocie przywrócenia przedmiotowej nieruchomości do stanu poprzedniego. Tymczasem ewentualne uwzględnienie niniejszej skargi wyłączy przesłanki dla prowadzenia takiego postępowania. Biorąc pod uwagę czas trwania postępowań może dojść do sytuacji, iż pomimo uwzględnienia skargi budynek objęty postępowaniem zostanie już częściowo rozebrany, doprowadzi to do powstania po stronie skarżących znacznej szkody wyrażającej się w utraconych nakładach finansowych poniesionych na rozbudowę budynku i jego remont, a ponadto na przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego. Stan ten jako nieodwracalnych nie będzie mógł ulec cofnięciu. Nie bez znaczenia jest również okoliczność, iż dom z założenia miał służyć realizacji potrzeb mieszkaniowych wielodzietnej rodziny. Za wstrzymaniem decyzji przemawiają zatem również względy społeczne.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2018, poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże zgodnie z art. 61 § 2 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. organ, który wydał decyzję lub postanowienie, może wstrzymać, z urzędu lub na wniosek skarżącego, ich wykonanie w całości lub w części, zaś po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zwrócić należy ponadto uwagę, iż na mocy art. 61 § 4 p.p.s.a. postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności. Warunkiem niezbędnym takiego rozstrzygnięcia jest zmiana okoliczności sprawy i w ramach tej zmiany zaistnienie jednej z przesłanek uzasadniających wstrzymanie.
Zawarty w skardze kasacyjnej wniosek skarżących o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2018 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...]stycznia 2018 r. był kolejnym, drugim wnioskiem skarżących w tym przedmiocie, dlatego dla jego rozpoznania istotne znaczenie ma postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 września 2018 r. sygn. akt VII SA/Wa 1440/18, którym Sąd ten, działając na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a., odmówił uwzględnienia wniosku skarżących o wstrzymanie wykonania ww. decyzji. Należy przy tym zwrócić uwagę, iż postanowienie to jest prawomocne, bowiem zażalenie na nie zostało oddalone postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 lutego 2019 r., sygn. akt II OZ 111/19. W tej sytuacji, Naczelny Sąd Administracyjny obecnie rozpoznając ponowny wniosek o wstrzymanie wykonania powołanych we wniosku decyzji, jest związany granicami oceny takiego wniosku określonymi w art. 61 § 4 p.p.s.a. - będzie zatem uprawniony do zmiany zapadłego w niniejszej sprawie prawomocnego postanowienia o odmowie wstrzymania wykonania jeżeli w sprawie zmianie uległy okoliczności sprawy.
Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że okoliczności powołane jako przesłanki wstrzymania wykonania wymienionych we wniosku decyzji są takie same jak w poprzednim wniosku skarżących odmownie rozpatrzonym przez Sąd pierwszej instancji. Zarówno bowiem w pierwszym wniosku (zawartym w skardze), jak i we wniosku zawartym w skardze kasacyjnej, skarżący podnoszą okoliczności związane z postępowaniem w przedmiocie przywrócenia przedmiotowej nieruchomości do stanu poprzedniego oraz względy społeczne. Wobec tego nie zaistniała zmiana okoliczności w sprawie o wstrzymanie wykonania wskazanych we wniosku decyzji, która była warunkiem koniecznym aby zmienić lub uchylić poprzednio wydane postanowienie w tym zakresie. Brak podstawy do zmiany postanowienia na podstawie art. 61 § 4 p.p.s.a. powoduje, że niemożliwe jest uwzględnienie obecnie rozpatrywanego wniosku. Brak jest bowiem podstaw, by w oparciu o takie same argumenty strony skarżącej dokonywać odmiennej oceny zasadności złożonego wniosku.
Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 61 § 4 p.p.s.a. i w zw. z art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
