Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

|POSTANOWIENIE | , Dnia 7 lutego 2022 r., , Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym:, Przewodniczący, Sędzia WSA Przemysław Żmich, , , po rozpoznaniu w dniu 7 lutego 2022 r., na posiedzeniu niejawnym, sprawy ze skargi M. H., A.U., S. S. S., G. W., A. L., S. G., na pismo Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii, z [...] października 2021 r. nr [...], w przedmiocie informacji o umorzeniu postępowania z mocy prawa, postanawia:, , , , odrzucić skargę;, zwrócić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz skarżących M. H., A. U., S. S. S., G. W., A. L.,, S. G. solidarnie kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem uiszczonego wpisu sądowego.,

Pismem z [...] listopada 2021 r. [...] (dalej również jako: "skarżące", "strony skarżące"), reprezentowane przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na pismo Ministra Rozwoju i Technologii (dalej również jako: "organ", Minister") z [...] października 2021 r., nr [...], informujące o umorzeniu z mocy prawa postępowania w sprawie z ich wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej w W. z [...] sierpnia 1960 r., nr [...] odmawiającego przyznania prawa własności czasowej gruntu nieruchomości [...] położonej przy ul. [...], ozn. nr hip. [...] w części dotyczącej gruntu stanowiącego obecnie własność Skarbu Państwa, dz. nr ew.: [...] i [...] z obrębu [...].

W piśmie tym powołując się na obowiązujące obecnie przepisy prawa - art. 9 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, 1491 – dalej jako: "kpa") w zw. z art. 2 ust. 2 ustawy z 11 sierpnia 2021 r. o zmianie ustawy – kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 1491 – dalej jako: "ustawa nowelizująca kpa") organ poinformował, że "postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczęte po upływie trzydziestu lat od dnia doręczenia (ogłoszenia) decyzji i niezakończone do 15 września 2021 r. umarza się z mocy prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga podlega odrzuceniu.

Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada jej dopuszczalność. Ustala więc, czy nie zachodzi jedna z wymienionych enumeratywnie w art. 58 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., powoływanej dalej jako: "ppsa"), przesłanek do odrzucenia skargi. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z wymienionych wyżej przesłanek zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do jej odrzucenia.

Zgodnie z art. 3 § 1 ppsa, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Art. 3 § 2 ppsa stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w kpa, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613, ze zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w kpa oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. W myśl art. 3 § 2a ppsa sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 kpa. Ponadto, z art. 3 § 3 ppsa wynika, że sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.

Poddając pod rozwagę kwestię dopuszczalności skargi wniesionej w niniejszej sprawie, Sąd uznał za zasadne rozważenie prawnej formy załatwienia sprawy administracyjnej przez Ministra Rozwoju i Technologii w związku z wnioskiem [...] o stwierdzenie nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej w W. z [...] sierpnia 1960 r., nr [...] w sytuacji, gdy przepisy nowelizujące kpa, które organ przywołał w kwestionowanym skargą piśmie nie wskazują formy wypowiedzi organu celem realizacji tej normy prawnej. W myśl art. 2 pkt 2 ustawy nowelizującej kpa, postępowania administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji lub postanowienia wszczęte po upływie trzydziestu lat od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji lub postanowienia i niezakończone przed dniem wejścia w życie tej ustawy ostateczną decyzją lub postanowieniem, umarza się z mocy prawa.

Zdaniem Sądu, zwrot: "umorzenie z mocy prawa", o jakim mowa w przywołanym przepisie wymaga potwierdzenia odpowiednim aktem – decyzją administracyjną lub wyrokiem sądu opartym na art. 145 § 3 ppsa, czego wymagają względy pewności prawa i bezpieczeństwa prawnego (zob. wyroki tut. Sądu: z 18 października 2021 r. sygn. akt I SAB/Wa 250/21, z 10 listopada 2021 r. sygn. akt I SAB/Wa 376/21 czy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 30 września 2021 r. sygn. akt II SA/Lu 239/21). Konsekwencją powyższego jest wyłączenie dopuszczalności merytorycznego rozpoznania skargi na pismo organu administracji publicznej - podjęte poza postępowaniem jurysdykcyjnym, w niewątpliwie niewłaściwej formie procesowej (pisma informującego zamiast decyzji). Nie można bowiem uznać, że pismo Ministra z [...] października 2021 r. konkretyzuje uprawnienia i obowiązki wynikające z mocy prawa (art. 3 § 2 pkt 4 ppsa), w sytuacji gdy umorzenie postępowania na mocy art. 2 pkt 2 ustawy nowelizującej kpa, podlega stwierdzeniu w formie decyzji. Z tych względów należało przyjąć, iż skarga na pismo zawierające informację o umorzeniu postępowania administracyjnego w związku z nowelizacją art. 156 § 2 kpa jest niedopuszczalna.

Dodatkowo zauważyć należy, że [...] pismem z [...] września 2021 r. wniosły do Sądu również skargę na bezczynność organu w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności wyżej przywołanego orzeczenia Prezydium. Skarga została zarejestrowana pod sygnaturą akt I SAB/Wa 391/21.

Stanowisko Sądu, dotyczące prawidłowości trybu działania organów w sprawach podlegających przepisom ustawy nowelizującej kpa, wyraża treść wyroku wydanego w rozpoznaniu wyżej wskazanej skargi na bezczynność. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 24 stycznia 2022 r., zobowiązał Ministra Rozwoju i Technologii do rozpoznania wniosku z [...] czerwca 2015 r. o stwierdzenie nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej w W. z [...] sierpnia 1960 r. nr [...], stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, a także wymierzył Ministrowi Rozwoju i Technologii grzywnę i przyznał na rzecz skarżących sumę pieniężną. Wobec powyższego jasnym jest, że organy, stosując art. 2 pkt 2 ustawy nowelizującej kpa winny umarzać postępowanie stosowną decyzją, a nie – jak to miało miejsce w niniejszej sprawie – ograniczać swoje działanie jedynie do przesłania stronom pisma informującego.

Z tych względów Sąd uznał skargę za niedopuszczalną z innych przyczyn, co skutkowało jej odrzuceniem na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ppsa (pkt 1). O zwrocie uiszczonego wpisu od skargi Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 ppsa (pkt 2).