Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Cezary Pryca po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia T. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 21 września 2015 r. sygn. akt III SA/Wa 1402/15 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi T. S. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchylenia terminu do wniesienia odwołania zaskarżonego postanowienia postanawia oddalić zażalenie.

Postanowieniem z 21 września 2015 r., sygn. akt III SA/Gl 1402/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. odmówił T. S. (dalej: skarżący) wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Celnej w K. z [..] czerwca 2015 r. w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania w kwestii wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia.

Rozstrzygniecie Sądu I instancji zostało wydane w następującym, przyjętym przez sąd stanie faktycznym:

T. S. wniósł do Sądu I instancji skargę, w której zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] czerwca 2015 r., w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w K. z dnia [...] marca 2015 r. w przedmiocie kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. uzasadniając odmowę wstrzymania zaskarżonego postanowienia w podstawie prawnej powołał treść art. 61 § 3 i § 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) wskazując, że samo wniesienie skargi wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania aktu nie wstrzymuje wykonania tego aktu. Skarżący swym wnioskiem domaga się wstrzymania wykonania aktu, którym jest postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania, a taki akt nie podlega wykonaniu. Natomiast odnośnie decyzji organu I instancji (której dotyczy uchybienie terminu do wniesienia odwołania) wnioskodawca nie przedstawił żadnych argumentów przemawiających za wstrzymaniem wykonania decyzji.

W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący wniósł o jego zmianę poprzez wstrzymanie wykonania decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w K. z dnia [...].03.2015 r. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie przepisów postępowania art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez błędne ustalenie, iż okoliczności sprawy wskazane w skardze dnia [...].07.2015 r., jak również okoliczności wynikające z akt sprawy Urzędu Celnego w żaden sposób nie uzasadniają, iż niewstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia nie wyrządzi skarżącemu znacznej szkody lub też nie spowoduje trudnych do odwrócenia skutków.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, tym samym podlega ono oddaleniu. Jak wynika z treści art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Sąd może zatem wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków gdyby akt lub czynność została wykonana. Przedmiotem ochrony tymczasowej jak się powszechnie przyjmuje w orzecznictwie sądowoadministracyjnym mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w tym akcie (por. T. Woś, Postępowanie sądowoadministracyjne..., s. 146; Z. Kmieciak, glosa do postanowienia NSA z dnia 23 stycznia 1997 r., SA/Rz 1382/96, OSP 1998, z. 3, poz. 54, t. 1).

W związku z powyższym należy zauważyć, że w przedmiotowej sprawie postanowienie, którego wstrzymania wykonania domaga się skarżący, dotyczy postanowienia Dyrektora Izby Celnej w K., w którym to postanowieniem organ stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w K. z dnia [...] czerwca 2015 r. w przedmiocie kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry.

Należy wskazać, że przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej, w rozumieniu wskazanego wyżej przepisu, mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania. Natomiast przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego rozumie się spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie przymusu państwowego do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Ten stan w rzeczywistości społecznej, którego spowodowanie nakazuje akt administracyjny, stanowi przedmiot jego wykonania. Przedmiotem wykonania aktu administracyjnego jest więc każde zachowanie się podmiotu zobowiązanego do jego wykonania, polegające na działaniu, zaniechaniu określonego działania, znoszeniu zachowań innych podmiotów, a nawet świadczenie w rozumieniu prawa cywilnego. Akt administracyjny zostaje wykonany, gdy rzeczywisty stan stosunków społecznych odpowiadać będzie stanowisku określonemu w nim jako odpowiedni (zob. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 295). Tym samym nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania, a co za tym idzie nie każdy wymaga wykonania. Nie kwalifikują się do wykonania te spośród aktów prawnych, które dla sprowadzenia stanu prawnego lub faktycznego w nim określonego nie wymagają czynności podmiotów uprawnionych. W rzeczywistości więc problem wykonania aktu administracji dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone obowiązki.

Z uwagi na powyższe, postanowienie Dyrektora Izby Celnej w K., Sąd I instancji słusznie uznał za akt nie nadający się do wykonania w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. Przedmiotowe postanowienie nie kreuje, nie nakłada na stronę żadnych obowiązków, które nie istniałyby przed jej wydaniem. Postanowienie to stwierdza jedynie uchybienie przez skarżącego terminu do wniesienia odwołania od decyzji, a więc nie podlega wstrzymaniu.

Z przyczyn powyższych, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji.