Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski Sędziowie : NSA Izabela Dobosz (spr.) WSA Wojciech Jakimowicz Protokolant : Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 października 2008 r. sprawy ze skargi Z.S i J.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [ ] w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. na rzecz skarżącego J.S. kwotę 217 zł ( dwieście siedemnaście złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Burmistrz Miasta B. decyzją z dnia [...] znak: [...] na wniosek J. i Z.S. zatwierdził projekt podziału nieruchomości gruntowej objętej KW Nr [...] prowadzoną przez Sąd Rejonowy w B. - oznaczonej w ewidencji gruntów numerem [...] na działki oznaczone numerami [...] oraz [...] pod warunkiem, że przy zbywaniu wydzielonej działki [...], ustanowiona zostanie służebność drogowa dla każdoczesnych jej właścicieli, celem zapewnienia jej dostępu do drogi publicznej tj. ul. [...] . Podstawę prawną decyzji stanowiły przepisy art. 39 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 z późn. zm.), art. 95 pkt 7, art. 96 ust 1, art. 99 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 z późn. zm.) oraz art. 104 k.p.a.

Od decyzji tej odwołali się J. i Z. S. kwestionując zapis o warunku w postaci ustanowienia służebności.

Decyzja powyższa została utrzymana w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. decyzją z dnia [...]., sygn. akt: [...].

[...] czerwca 2007 r. J. i Z. S. złożyli do Burmistrza Miasta B. pismo, w którym oświadczyli, że rezygnują z podziału działki nr [...], bowiem podział pod warunkiem ustanowienia służebności jest dla nich bardzo krzywdzący. Wskazali też, że nowo wydzielona działka nr [...] ma dostęp do drogi publicznej poprzez działkę [...], która decyzją Urzędu Rejonowego w B. z dnia [...] 1996 r. sygn. [...] stała się drogą ogólnie dostępną.

W wyniku rozpatrzenia tego wniosku Burmistrz Miasta B. na podstawie art. 162 oraz art. 104 k.p.a. wydał w dniu [...] decyzję znak [...], którą stwierdził wygaśnięcie ostatecznej decyzji Burmistrza Miasta B. znak: [...] z dnia [...] .Decyzja ta stała się ostateczna.

J. i Z.S. [...] kwietnia 2008 r. ponownie złożyli wniosek o podział działki nr [...] położonej przy ul. [...], motywując go uregulowanym stanem prawnym działki nr [...].

Burmistrz Miasta B. decyzją z dnia [...] znak: [...], na podstawie art. 39 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym ( Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 z późn. zm. ), art. 95 pkt 7, art. 96 ust 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami ( Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 z późn. zm.) oraz art. 104 k.p.a., odmówił zatwierdzenia podziału działki gruntowej nr [...]

W uzasadnieniu tej decyzji organ l instancji ocenił, że pisząc o uregulowanym stanie prawnym działki nr [...] wnioskodawcy prawdopodobnie mają na myśli fakt zmiany oznaczenia użytku gruntowego tej działki jako użytku rolnego [...] na drogę [...].

Decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w B. z dnia [...] 1996 r. znak:[...] na wniosek J.F. zatwierdzono projekt podziału nieruchomości położonej w B. przy ul. [...], oznaczonej jako działka nr [...]. Zgodnie z art. 10 ust. 5 obowiązującej wówczas ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości jedną z powstałych z wyniku podziału działek, a to działkę nr [...], przeznaczono pod budowę drogi. Działka ta stała się z mocy prawa własnością Gminy Miasta B. Organ wskazał jednak, że w świetle ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych droga powstała na działce nr [...] zapewne nigdy nie zostanie zaliczona do kategorii dróg publicznych w rozumieniu art. 2 ust. 1 tejże ustawy. Podjęcia przez Radę Miejską uchwały w przedmiocie zaliczenia tej drogi do kategorii dróg gminnych nie uzasadniają względy funkcjonalne, a sprzeciwiają się temu przepisy dotyczące warunków technicznych dla klasy drogi będącej drogą gminną (rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie). Tak więc pomimo uznania działki nr [...] za drogę wewnętrzną, dostępną dla każdego, w szczególności dla właścicieli nieruchomości sąsiadujących z tą działką, wnioskodawcy nadal nie mają podstaw by twierdzić, iż powstała w wyniku podziału działka nr [...] będzie miała dostęp do drogi publicznej, co jest warunkiem wydania decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości.

Ponadto zgodnie z § 14 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, szerokość dojazdu do projektowanej do wydzielenia działki nr [...] nie powinna być mniejsza niż 4,5 m. Parametrów tych nie spełnia działka nr [...], posiadająca szerokość 3,5 m.

Zmiana oznaczenia działki nr [...] w rejestrze gruntów nie ma znaczenia dla oceny przesłanek podziału nieruchomości. Nowy wniosek został złożony w tej samej sytuacji prawnej, co wniosek, w wyniku którego doszło do wydania decyzji o podziale z dnia [...]., utrzymanej w mocy przez SKO w dniu [...] Skoro zaś wnioskodawcy nie są zainteresowani podziałem nieruchomości pod warunkiem ustanowienia służebności drogowej, należało odmówić bezwarunkowego podziału nieruchomości.

Na powyższą decyzję J .i Z. S. wnieśli odwołanie zarzucając, że działka nr [...] z mocy prawa (na podstawie art. 10 ust. 1, 3 i 5 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości) stała się ulicą -działką gminną z przeznaczeniem pod budowę drogi. Budowę tę zakończono we 2007 r. Ponadto na podstawie art. 2 ust. 2 z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, stała się drogą zaliczoną do dróg publicznych.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. decyzją z dnia [...] sygn. akt: [...] utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 93 ust. 3, art. 95 pkt 7, art. 96 ust 1 i art. 99 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami oraz art. 2 i art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 79 poz. 856 z późn. zm.) i § 1 pkt 6 lit c rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada 2003 r. w sprawie obszarów właściwości samorządowych kolegiów odwoławczych (D. U. z 2003 r. Nr 198 poz. 1925).

W uzasadnieniu Kolegium podzieliło stanowisko organu l instancji, iż nowo wydzielona działka nie będzie miała dostępu do drogi publicznej. Stosownie do art. 93 ustawy o gospodarce nieruchomościami, podział nieruchomości nie jest dopuszczalny, jeżeli projektowane do wydzielenia działki gruntu nie mają dostępu do drogi publicznej, przy czym za dostęp do drogi publicznej uważa się również wydzielenie drogi wewnętrznej wraz z ustaleniem na tej drodze odpowiednich służebności dla wydzielonych działek gruntu albo ustanowienie dla tych działek innych służebności drogowych, jeżeli nie ma możliwości wydzielenia drogi wewnętrznej z nieruchomości objętej podziałem. Organ II instancji podkreślił, że działka nr [...] jest to droga wewnętrzna i teoretycznie jej właściciel - Miasto B. - musi wyrazić zgodę na korzystanie z tej drogi. Z tego względu J. i Z.S. nie mają zagwarantowanej możliwości korzystania z drogi wewnętrznej. Droga wewnętrzna nie jest drogą publiczną w rozumieniu ustawy o drogach publicznych. Dopiero zakwalifikowanie drogi do określonej kategorii spośród wymienionych w art. 2 ust. 1 ustawy o drogach publicznych powoduje uzyskanie przymiotu drogi publicznej.

Powyższą decyzje zaskarżyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego J. i Z. S. podnosząc, że zgodnie z decyzją Urzędu Rejonowego w B. z dnia [...]1996 r. [...] działka nr [...] stała się drogą, a nie tylko własnością Gminy jak to twierdzą jej urzędnicy. Podkreślają, że sąd prawidłowo dokonał wpisu do księgi wieczystej, a geodezja uznała działkę za swoją, ale od 1996 r. do lipca 2008 r. nieruchomość figurowała w ewidencji jako rolna, pomimo, iż od samego początku była użytkowana jako droga. Skarżący uważają, że prawo do tej drogi mają na równi z sąsiadami. Proponowane przez Burmistrza ustanowienie służebności pasmem [...] m południowym krańcem działki nr [...] uważają za krzywdzące i wręcz nie do wykonania ze względu na istniejące budynki. Ponadto skarżący zwracają uwagę na § 14 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. Z informacji uzyskanych przez nich w ministerstwie wynika, że przepisy wymienionego paragrafu nie mają zastosowania do istniejących dojść i dojazdów do działek budowlanych oraz do budynków i urządzeń z nimi związanych.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. wniosło o jej oddalenie i w całości podtrzymało swoje stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Zarzut, iż przepisów technicznych prawa budowlanego dotyczących parametrów dróg nie stosuje się do istniejących dojść i dojazdów, jest niezasadny.

Skarżący J.S. w dniu [...] października 2008 r. złożył do akt sądowych wniosek o przeprowadzenie dowodu z decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w B. z dnia [...] 1996 r. znak: [...] wraz z mapą podziału działki nr [...], na podstawie której wydzielono działkę nr [...]. Skarżący wniósł również o zobowiązanie Urzędu Miasta B. do przedłożenia tego dokumentu, bowiem skarżący nie ma do niego dostępu. Wniosek ten został oddalony na rozprawie w dniu [...] października 2008 r., ponieważ jego uwzględnienie mogłoby nadmiernie przedłużyć rozpoznanie sprawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zmianami) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

Przeprowadzona w niniejszej sprawie kontrola wykazała naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organy administracji publicznej orzekające w niniejszej sprawy naruszyły obowiązek wyczerpującego zebrania i rozważenia całości materiału dowodowego celem dokładnego ustalenia stanu faktycznego (art. 7 i 77 k.p.a.). Naruszono także art. 81 k.p.a., zgodnie z którym okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możność wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów.

Organ l instancji w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] znak: [...], powołał się na decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w B. z dnia [...] 1996 r. znak: [...] Analizując treść tej decyzji w świetle obowiązujących wówczas przepisów ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości Burmistrz B. doszedł do wniosku, że na mocy tej decyzji działka [...] wydzielona z działki nr [...] i przeznaczona pod budowę drogi z mocy prawa przeszła na własność Gminy Miasta B.

W przesłanych sądowi aktach administracyjnych brak jest tej decyzji, pomimo, że jest ona istotna dla rozstrzygnięcia sprawy, a organ powołuje się na nią w uzasadnieniu swojej decyzji. Brak tak istotnego dokumentu uniemożliwia weryfikację, czy ocena skutków tego rozstrzygnięcia dokonana w niniejszej sprawie jest prawidłowa. Sąd nie jest w stanie stwierdzić, czy rzeczywiście wydzielenie działki nr [...] dokonane zostało w trybie art. 10 ust. 5 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości pod budowę ulicy. Ponadto decyzja ta posłużyła do ustalenia stanu faktycznego pomimo, że strony nie miały możliwości wypowiedzenia się co do jej treści.

Ze względu na powyższe zastrzeżenia należało uwzględnić skargę w niniejszej sprawie i uchylić zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu l instancji na podstawie art. 145 §1 pkt 1 "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zmianami).

kkk