Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Dnia 3 listopada 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka, Sędzia WSA Jolanta Rosińska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Anna Stępień, Protokolant Asystent sędziego Marcin Olejniczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 listopada 2010 roku przy udziale - sprawy ze skargi G. J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do złożenia wniosku stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia.

Prezydent Miasta Ł. w dniu [...], pismem znak: [...], wypowiedział A. i G. J. obowiązującą dotychczas opłatę roczną z tytułu użytkowania wieczystego części gruntu, położonego w Ł., przy ul. A 7A, o powierzchni 2.673 m2, oznaczonego jako działki numer [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...], w obrębie [...], stanowiącego własność Gminy Ł. Jednocześnie Prezydent Miasta Ł. ustalił nową opłatę roczną z tytułu użytkowania wieczystego powyższego gruntu. Wskazane pismo zostało doręczone stronie w dniu 4 listopada 2009 roku.

A. J. i G. J. złożyli w dniu 9 grudnia 2009 roku, do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. wniosek o ustalenie, iż podwyższenie dotychczasowej opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego jest nieuzasadnione.

Postanowieniem z dnia [...], nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., działając na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w związku z art. 78 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 roku, Nr 261, poz. 2603 ze zm.) , stwierdziło uchybienie terminu do złożenia powyższego wniosku.

Na wstępie uzasadnienia w/w postanowienia Kolegium zacytowało treść przepisu art. 78 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, wskazując, iż w przedmiotowej sprawie termin do złożenia wniosku upłynął w dniu 4 grudnia 2009 roku. Dalej organ wyjaśnił, że w konsekwencji powyższego A. J. i G. J. uchybili 30-dniowemu terminowi do złożenia wniosku.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na wskazane wyżej postanowienie złożyła G. J. wskazując, że owo postanowienie zostało jej doręczone na poczcie w dniu 9 listopada 2009 roku, bowiem w dniu 4 listopada 2009 roku listonosz zostawił w skrzynce pocztowej tylko awizo. Okolicznością dowodzącą prawdziwości tego stwierdzenia, w opinii skarżącej jest adnotacja sporządzona przez listonosza na liście poleconym, że adresata w dniu 4 listopada 2009 nie zastał i zostawił awizo, co ma potwierdzać stempel Urzędu Pocztowego w Ł. nr [...] z datą 4 listopada 2009 roku. Jednocześnie skarżąca wskazała, że we wskazanym na wstępie piśmie Prezydenta Miasta Ł. podano błędny adres skarżącej tj. ul. A 6 m. 37, zamiast ul. B 9 m.114 w Ł.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Odnosząc się do zarzutów skargi Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. podniosło, iż skarżąca nie przedstawiła żadnego dowodu na to, że pismo z dnia 21 października 2009 roku stanowiące wypowiedzenie dotychczasowej opłaty rocznej otrzymała w dniu 9 listopada 2009 roku, ponieważ za taki dowód nie może być uznana ani koperta, na której brak adnotacji poczty o dniu doręczenia przesyłki listowej zawierającej w/w wypowiedzenie ani własna adnotacja skarżącej (bez potwierdzenia innym, obiektywnym dowodem). W aktach sprawy znajduje się pocztowe potwierdzenie odbioru, z którego jasno wynika, że przesyłka ta została doręczona w dniu 4 listopada 2009 roku (obok daty znajduje się podpis skarżącej, a na odwrocie pocztowego potwierdzenia odbioru widnieje pieczątka Urzędu Pocztowego Ł. [...], jako pocztowej placówki oddawczej także z datą 4 listopada 2009 roku).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna, jednakże z innych przyczyn niż podniesione przez skarżącą.

Stosownie do postanowień art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż Sąd bada zgodność z prawem (legalność) zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Sąd uwzględniając skargę na postanowienie uchyla postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" – "c" Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

W myśl natomiast art. 145 § 1 pkt 2 powołanej ustawy Sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.

W pierwszej kolejności Sąd przeprowadził kontrolę zaskarżonego postanowienia z punktu widzenia ewentualnego istnienia wad powodujących nieważność i ustalił, że zaskarżone postanowienie, wydane w trybie art. 134 Kodeksu postępowania administracyjnego, dotknięte jest wadą prawną uzasadniającą stwierdzenie jego nieważności na mocy art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.

Zgodnie z art. 79 ust. 7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r., Nr 261, poz. 2603 ze zm.), do postępowania przed Kolegium w przedmiocie wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty jest nieuzasadniona albo jest uzasadniona w innej wysokości, stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego o wyłączeniu pracownika oraz organu, o załatwianiu spraw, doręczeniach, wezwaniach, terminach i postępowaniu, z wyjątkiem przepisów dotyczących odwołań i zażaleń, a także stosuje się przepisy o opłatach i kosztach.

Z powołanego przepisu art. 79 ust. 7 ustawy o gospodarce nieruchomościami wynika więc jednoznacznie, że do postępowania w tym przedmiocie nie mają zastosowania przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące odwołań i zażaleń. Konsekwencją tego wyłączenia jest niedopuszczalność stosowania art.134 K.p.a., z którego treści wprost wynika, że ma on zastosowanie do odwołań od decyzji: "Organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne." Co prawda przepis ten umieszczony jest w dziale II Kodeksu zatytułowanym: "Postępowanie", ale w rozdziale 10 Kodeksu, zatytułowanym: "Odwołania".

Należy również podkreślić, że art. 78 ust. 2 powołanej ustawy przewiduje możliwość złożenia przez użytkownika wieczystego wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty jest nieuzasadniona albo uzasadniona w innej wysokości, a nie odwołania. Wniosek ten nie jest zatem odwołaniem w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.

Jedną z przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji, przewidzianą w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. jest jej wydanie bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa.

W świetle powyższego oczywistym jest, że zaskarżone postanowienie wydane zostało z rażącym naruszeniem art. 79 ust. 7 ustawy o gospodarce nieruchomościami, jest więc dotknięte uchybieniem, o którym mowa jest w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Organ nieuprawniony był przeto do wydania zaskarżonego postanowienia w oparciu o art. 134 K.p.a. Dlatego też, Sąd obowiązany był stwierdzić jego nieważność, co uczyniło dalszą kontrolę nie tylko zbędną, ale i niedopuszczalną. Analogiczne stanowisko zaprezentował Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w wyroku z dnia 10.03.2010 r. w sprawie sygn. akt IISA/Sz. 1324/09 – Centralna Baza Orzeczeń i Informacji o Sprawach).

Konsekwencją powyższych rozważań jest stwierdzenie, iż złożenie wniosku w trybie art. 78 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami z uchybieniem 30 – dniowego terminu może rodzić jedynie taki skutek jak odmowa przyznania uprawnienia.

W rozpoznawanej sprawie przewidziany art. 78 ust. 2 ustawy wniosek złożyła G. J. i A. J. Organ przeoczył jednak, iż w aktach sprawy znajduje się dowód doręczenia wypowiedzenia opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości wyłącznie G. J. nie ustalając, czy i ewentualnie kiedy doręczono to wypowiedzenie A. J. Zgodnie z art. 78 ust. 1 ustawy do doręczenia wypowiedzenia stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, a zatem przepisy Działu 1, Rozdziału 8. Pismo wypowiadające wysokość opłaty winno być zatem doręczone każdej ze stron postępowania z zachowaniem reguł przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego.

W zaistniałej sytuacji, wobec braku dowodu doręczenia wypowiedzenia A. J., organ nie miał w ocenie Sądu podstaw do stwierdzenia, iż również wniosek A. J. złożony został z uchybieniem terminu.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., orzekł jak w wyroku.

m.o.