Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: asesor sądowy WSA Remigiusz Mazur po rozpoznaniu w dniu 18 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. M. na bezczynność Rzecznika Dyscyplinarnego dla Nauczycieli przy Wojewodzie Opolskim w przedmiocie zawiadomienia o popełnieniu przez nauczyciela czynu naruszającego prawa i dobra dziecka postanawia: odrzucić skargę.

Skargą wniesioną 19 października 2025 r. (w formie elektronicznej) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu M. M. (dalej jako skarżąca) zaskarżyła bezczynność Rzecznika Dyscyplinarnego dla Nauczycieli przy Wojewodzie Opolskim w sprawie zawiadomienia o popełnieniu przez nauczyciela czynu naruszającego prawa i dobro dziecka. W skardze zawarła wniosek o:

- stwierdzenie bezczynności Rzecznika Dyscyplinarnego dla Nauczycieli przy Wojewodzie Opolskim oraz Kuratorium Oświaty,

- zobowiązanie organów do rozpatrzenia jej zawiadomień 22 lutego 2025 r., 9 maja 2025 r., skargi z 15 maja 2025 r. w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku,

- wymierzenie organom grzywny na podstawie art. 149 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.), dalej p.p.s.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga podlega odrzuceniu.

Badanie merytorycznej strony skargi poprzedza analiza jej dopuszczalności pod względem formalnym. Dlatego też sąd zobligowany jest do zbadania, czy skarga nie zawiera braków, o których mowa w art. 58 § 1 pkt 1-6 p.p.s.a. Przesłankami tymi są: niewłaściwość sądu (pkt 1), niezachowanie terminu (pkt 2), nieuzupełnienie braków formalnych (pkt 3), zawisłość sprawy (pkt 4), brak zdolności sądowej lub procesowej (pkt 5), brak naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 (pkt 5a) oraz niedopuszczalność z innych przyczyn (pkt 6).

Stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę z uwagi na to, że sprawa nie należy do kognicji sądu administracyjnego. W tym względzie należy wskazać, że zgodnie z treścią art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach sprzeciwów od postanowień, do których odpowiednie zastosowanie ma przepis art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.) oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.).

Jak wskazano na wstępie uzasadnienia przedmiot skargi sprowadza się do zarzutu bezczynności Rzecznika Dyscyplinarnego dla Nauczycieli w sprawie wniesionego zawiadomienia o popełnieniu przez nauczyciela czynu naruszającego prawa i dobro dziecka. W tym względzie należy przywołać przepisy ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (Dz.U. z 2024 r. poz. 986 ze zm.). W rozdziale 10 tej ustawy zatytułowanym "Odpowiedzialność dyscyplinarna" uregulowano kwestię odpowiedzialności dyscyplinarnej nauczycieli. Zawarty tam art. 77 stanowi, że w sprawach dyscyplinarnych nauczycieli orzekają w pierwszej instancji komisje dyscyplinarne przy wojewodach dla nauczycieli wszystkich szkół na terenie województwa (ust. 1). Drugą instancją w sprawach dyscyplinarnych nauczycieli jest odwoławcza komisja dyscyplinarna przy ministrze właściwym do spraw oświaty i wychowania (ust. 2).

W postępowaniu wyjaśniającym i postępowaniu dyscyplinarnym w zakresie nieuregulowanym odmiennie w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy art. 168-170, art. 171 § 1, 2 i 4-7, art. 173, art. 177 § 1 i 2, art. 178, art. 182, art. 183, art. 185, art. 186, art. 190 i art. 191 oraz art. 193-196, art. 198, art. 199, art. 200, art. 201 i art. 204-208 Kodeksu postępowania karnego (art. 85i ust. 1 Karty Nauczyciela).

W postępowaniu wyjaśniającym i postępowaniu dyscyplinarnym do doręczeń stosuje się odpowiednio przepisy art. 39, art. 42, art. 43, art. 44, art. 46 i art. 47 Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 85i ust. 2 Karty Nauczyciela)

Od prawomocnego orzeczenia odwoławczej komisji dyscyplinarnej przysługuje odwołanie do sądu apelacyjnego - sądu pracy i ubezpieczeń społecznych właściwego ze względu na miejsce zamieszkania obwinionego. Do rozpatrzenia odwołania, o którym mowa w ust. 1, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania cywilnego o apelacji (art. 85m ust. 1-2 Karty Nauczyciela).

W związku z tym należy stwierdzić, że Karta Nauczyciela w rozdziale 10 nie przewiduje możliwości stosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (za wyjątkiem przepisów ustanawiających reguły doręczania pism w toku postępowania, patrz: art. 85i ust. 2 Karty Nauczyciela) i możliwości wniesienia skargi do sądu administracyjnego w sprawach uregulowanych w rozdziale dotyczącym odpowiedzialności dyscyplinarnej nauczycieli.

Kontrola sądu administracyjnego w sprawach dyscyplinarnych dopuszczalna jest tylko wtedy, gdy przepis szczególny tak stanowi (por. postanowienie WSA w Warszawie z 2 sierpnia 2007 r., sygn. akt II SA/Wa 1236/07; J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006 r., s. 47). Zatem mając na uwadze przepisy Karty Nauczyciela Sąd uznał się za niewłaściwy do orzekania w sprawie ze skargi z 19 października 2025 r., w której zarzucono Rzecznikowi Dyscyplinarnemu dla Nauczycieli bezczynność w sprawie zawiadomienia o popełnieniu przez nauczyciela czynu naruszającego prawa i dobro dziecka. Jak wskazano - przepisy Karty Nauczyciela nie poddają kontroli sądu administracyjnego żadnego stadium postępowania dyscyplinarnego lub czynności związanych z takim postępowaniem. Co więcej, z przepisów Karty Nauczyciela wynika, że organ, przy którym działa komisja dyscyplinarna, powołuje rzecznika dyscyplinarnego. Rzecznik dyscyplinarny i jego zastępcy są związani poleceniami organu, który ich powołał. Organ, przy którym działa komisja dyscyplinarna, może odwołać rzecznika dyscyplinarnego w każdym czasie z ważnych powodów. Wykonywanie zadań przez rzecznika dyscyplinarnego i jego zastępców jest traktowane na równi z wykonywaniem obowiązków pracowniczych (art. 83 ust. 1, 3, 4 i 5). Ponadto rzecznik dyscyplinarny powołany przy komisji dyscyplinarnej pierwszej instancji wszczyna postępowanie wyjaśniające na polecenie organu, który go powołał (art. 85 ust. 1). Jak zatem wynika z cytowanych przepisów, w postępowaniu wyjaśniającym prowadzonym przez rzecznika stosuje się przepisy Karty Nauczyciela oraz niektóre przepisy Kodeksu postępowania karnego. Obowiązujące regulacje nie przewidują zatem kognicji sądu administracyjnego w sprawie dyscyplinarnej, a sam rzecznik działa na polecenie organu, który go ustanowił i przed tym organem odpowiada za wykonywanie lub niewykonywanie przypisanych mu obowiązków.

Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., postanowił odrzucić skargę.