Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Piotr Kraczowski (spr.), Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędzia NSA - Piotr Piszczek, Protokolant st. sekr. sąd. - Marcin Kwiatkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2011 r. sprawy ze skargi S. R. na postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o pomocy de minimis; - oddala skargę -

S. R. właściciel B.(zwany dalej: skarżącym) wnioskiem z [...] kwietnia 2010 r. zwrócił się do Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON) o wydanie zaświadczenia o pomocy de minimis. We wniosku wyjaśnił, iż ze środków zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych dokonał wydatków w ramach indywidualnego programu rehabilitacji na zakup samochodu osobowego marki S.. Do wniosku dołączył m.in. fakturę VAT nr [...] dotyczącą zakupu tego samochodu za kwotę [...] zł. Następnie na wezwanie organu skarżący uzupełnił akta sprawy przesyłając kopię Indywidualnego Programu Rehabilitacji (IPR) osoby niepełnosprawnej z [...] kwietnia 2010 r.

W piśmie z [...] sierpnia 2010 r. skarżący podkreślił, że IPR skierowany był do pracownika niepełnosprawnego, który ze względu na pogorszenie stanu zdrowia utracił zdolność wykonywania pracy na dotychczasowym stanowisku pracy. Na podstawie diagnozy zawodowej i zdrowotnej oraz w oparciu o preferencje zawodowe, aby zapobiec wykluczeniu społecznemu i zawodowemu komisja rehabilitacyjna podjęła decyzję o opracowaniu programu IPR dla tego pracownika. W ramach tego programu komisja rehabilitacyjna wskazała na konieczność zmiany stanowiska pracy na stanowisko kierowcy.

Postanowieniem z [...] sierpnia 2010 r. Prezes Zarządu PFRON – na podstawie art. 219 w związku z art. 123 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.; dalej: k.p.a.), w związku z art. 33 ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2008 r. Nr 14, poz. 92 ze zm.; zwanej dalej: ustawą o rehabilitacji) oraz rozporządzeniem Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 245, poz. 1810 ze zm.) – odmówił wydania zaświadczenia o pomocy de minimis na wydatek dokonany [...] kwietnia 2010 r. w kwocie [...] zł,, co stanowi równowartość [...] euro.

Uzasadniając wydane postanowienie organ wyjaśnił, że zasadność poniesienia wydatku musi wynikać wprost z IPR i musi być uzasadniona spodziewanym zmniejszeniem lub wyeliminowaniem ograniczeń zawodowych wynikających z niepełnosprawności pracownika dla którego program został opracowany. Organ zauważył, że w punkcie III / 8 przedstawionego IPR wskazano, że "celem programu jest zapewnienie zatrudnienia poprzez stworzenie nowego technologicznie stanowiska pracy dla osoby niepełnosprawnej (...)", a zatem wydatek dokonany na zakup samochodu osobowego marki S. związany był z utworzeniem nowego miejsca pracy, wobec tego nie powinien być pokryty ze środków zakładowego funduszu rehabilitacji ochrony niepełnosprawnych, ale ze środków własnych pracodawcy. Przy czym organ podkreślił, że wyposażenie stanowiska pracy w podstawowy sprzęt lub urządzenia niezbędne do wykonywania obowiązków służbowych, należy do obowiązków pracodawcy niezależnie od tego, czy pracownik jest osobą sprawną, czy niepełnosprawną. Stanowisko kierowcy wymaga wyposażenia w samochód niezależnie od sprawności pracownika, wobec tego zakup samochodu jest warunkiem niezbędnym do wykonywania pracy na stanowiska kierowcy, brak jest natomiast podstaw do uznania, że będzie to koszt przyczyniający się do zmniejszenia ograniczeń zawodowych pracownika niepełnosprawnego dla którego opracowano IPR.

W zażaleniu na powyższe postanowienie z [...] września 2010 r. skarżący zarzucił m.in. naruszenie przepisu art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez wydanie postanowienia przez Zastępcę Prezesa PFRON oraz naruszenie § 2 ust. 1 pkt 12 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych poprzez zastosowanie niewłaściwej wykładni, a w konsekwencji bezpodstawne przyjęcie, że przepisy nie pozwalają na sfinansowanie, w ramach IPR, wyposażenia stanowiska pracy poprzez zakup samochodu dla osoby niepełnosprawnej.

Minister Pracy i Polityki Społecznej postanowieniem z [...] października 2010 r. nr [...] – wydanym na podstawie art. 138 § 1 w zw. z art. 144 oraz art. 219 k.p.a. oraz art. 66 ustawy o rehabilitacji – utrzymał w mocy postanowienie z [...] sierpnia 2010 r.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że zaświadczenie potwierdzające charakter de minimis pomocy uzyskanej przez pracodawcę może być wystawione wyłącznie, gdy poniesie on wydatki zgodnie z art. 33 ust. 4 ustawy o rehabilitacji oraz rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych. Skarżący wnioskował o wydanie zaświadczenia o pomocy de minimis na podstawie § 2 pkt 12 lit. f ww. rozporządzenia, zgodnie z którym – środki funduszu rehabilitacji przeznacza się na indywidualne programy rehabilitacji, mające na celu zmniejszenie ograniczeń zawodowych, w ramach których są finansowane koszty inne ponoszone w ramach realizacji programów rehabilitacji.

Organ odwoławczy uznał, że dokonany zakup samochodu nie mieści się w katalogu wydatków o jakich mowa w § 2 pkt 12 ww. rozporządzenie, ponieważ z IPR opracowanego dla D. P. wynika, że pracownik ma naruszoną sprawność organizmu, a uszkodzenie narządu ruchu jest przeciwwskazaniem do prac wymagających dużego wysiłku fizycznego i częstego chodzenia. Obecne stanowisko pracy ([...]) nie jest przystosowane do pracy dla osoby z dysfunkcją narządu ruchu, gdyż wymaga częstego chodzenia. Wobec powyższego Komisja Rehabilitacyjna w punkcie III/8 IPR wskazała, iż "celem programu jest zapewnienie zatrudnienia poprzez stworzenie nowego technologicznie stanowiska pracy dla osoby niepełnosprawnej (...)" oraz "usprawnienie i poprawa efektywności pracy". Organ odwoławczy podkreślił, że w ramach IPR mogą zostać sfinansowane koszty mające na celu zmniejszenie ograniczeń zawodowych wynikających z rodzaju i stopnia niepełnosprawności pracownika objętego programem. Taka sytuacja nie może mieć miejsca wówczas, gdy niepełnosprawny pracownik posiada poważne ograniczenia w zakresie mobilności wynikające z jego niepełnosprawności, co w poważnym stopniu utrudnia mu wykonywanie obowiązków służbowych. W ocenie organu odwoławczego wydatek dokonany na zakup samochodu osobowego związany był z utworzeniem nowego miejsca pracy (stanowisko kierowcy), wobec czego wydatek ten nie powinien być pokryty ze środków zfron, lecz ze środków własnych pracodawcy. Z założenia bowiem takiego stanowiska pracy wynika, że powinno ono być wyposażone w samochód.

Ponadto organ odwoławczy podkreślił, że wydatki publiczne – w myśl art. 35 ust. 3 pkt 1 ustawy z 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 249, poz. 2104 ze zm.) – a takimi są środki zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych, które pracodawca prowadzący zakład pracy chronionej tworzy się ze środków, o których mowa w art. 33 ust. 2 ustawy o rehabilitacji – powinny być dokonywane w sposób celowy i oszczędny z zachowaniem zasady uzyskiwania najlepszych zakładów z danych nakładów.

Odnosząc się do zarzutu w postaci wydania zaskarżonego postanowienia przez osobą nieuprawnioną wyjaśnił, że w sprawach dotyczących pomocy de minimis określonej w art. 2 pkt 10 ustawy z 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. z 2007 r. Nr 59, poz. 404 ze zm.), stosuje się przepisy o udzieleniu pomocy publicznej przez organy administracji publicznej. Przez organ administracji publicznej należy rozumieć, zgodnie z art. 12 pkt 12 ww. ustawy, organ administracji publicznej lub inny podmiot, który jest uprawniony do udzielenia pomocy publicznej. Zgodnie zaś z art. 50 ustawy o rehabilitacji – organami Funduszu są: Rada Nadzorcza i Zarząd, w którego skład wchodzą Prezes Zarządu i dwaj jego zastępcy. Na mocy art. 53 ust. 3 pkt 1 ustawy o rehabilitacji – do składania oświadczeń w zakresie praw i obowiązków majątkowych Funduszu jest upoważniony zarówno Prezes Zarządu, jak i każdy z jego zastępców samodzielnie. Z powyższego wynika, że Zastępca Prezesa PFRON może samodzielnie wydawać oświadczenia w imieniu Zarządu Funduszu, a w związku z tym, iż przepisy nie zastrzegają obowiązku wydania rozstrzygnięcia w formie postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia o pomocy de minimis wyłącznie przez Prezesa Zarządu PFRON, uprawnienia te przysługują również jego zastępcy.

W skardze na powyższe postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej skarżący wniósł o jego uchylenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie:

1. art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z wydaniem postanowienia przez Zastępcę Prezesa Zarządu PFRON, gdzie w tym przypadku organem administracyjnym jest Prezes Zarządu PFRON i utrzymaniem w mocy tego postanowienia przez Ministra Pracy i Polityki Społecznej. W związku z czym zachodzi wadliwość postanowienia organów obu instancji powodująca rażące naruszenie prawa;

2. § 2 ust. 1 pkt 12 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 245, poz. 1810, ze zm.), w szczególności poprzez zastosowanie błędnej wykładni i w konsekwencji bezpodstawne przyjęcie, że przepisy nie pozwalają na sfinansowanie, w ramach IPR zakupu samochodu oraz, że dokonany wydatek nie powinien pokryty ze środków ZFRON albowiem związany był z utworzeniem nowego miejsca pracy dla niepełnosprawnego pracownika;

3. art. 7 k.p.a. w związku z art. 66 ustawy o rehabilitacji, poprzez nie dołożenie należytej staranności wymaganej w świetle zasad ogólnych postępowania administracyjnego przy prowadzeniu przez Ministra Pracy i Polityki Społecznej i zaniechaniu czuwania nad realizacją słusznego interesu strony;

4. art. 8 i 9 k.p.a. w związku z art. 66 ustawy o rehabilitacji, poprzez brak należytego współdziałania organu II instancji w celu wyjaśnienia stronie wszelkich okoliczności prawnych dotyczących indywidualnych programów rehabilitacji biorąc pod uwagę wcześniejszą interpretację Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej z [...] października 2006 r. znak: [...], podpisanego przez Naczelnika Wydziału ds. Rehabilitacji Zawodowej i Pomocy Społecznej, w którym zajęto stanowisko, zgodnie z którym "jeżeli zakup samochodu osobowego zmniejszy ograniczenia zawodowe, wynikające z rodzaju i stopnia niepełnosprawności pracownika objętego indywidualnym programem rehabilitacji oraz gdy komisja rehabilitacyjna, w indywidualnym programie rehabilitacji – na podstawie oceny psychofizycznych możliwości i zdolności pracownika niepełnosprawnego – wskaże na konieczność takiego zakupu, zdaniem Biura nie ma przeszkód do sfinansowania kosztów zakupu w/w samochodu ze środków zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych przeznaczonych na indywidualne programy rehabilitacji w ramach zasady de minimis’’ i przerzucenie na stronę skutków tego zaniechania;

5. art. 7 i art. 77 k.p.a. co do przeprowadzonej oceny dowodów oraz przekroczenia granic swobodnej oceny dowodów, poprzestając na powtórzeniu argumentów jakie organ ten przytaczał w dotychczas wydanych postanowieniach o odmowie wydania zaświadczeń o pomocy de minimis. Organ ten zaniechał obowiązku zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego oraz oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

W odpowiedzi na skargę Minister Pracy i Polityki Społecznej wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny Warszawie zważył, co następuje:

skarga nie jest zasadna.

Jak wynika z akt sprawy zaskarżonym postanowieniem z [...] października 2010 r. Minister Pracy i Polityki Społecznej utrzymał w mocy postanowienie Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych podpisane przez Zastępcę Prezesa Zarządu PFRON z [...] sierpnia 2010 r. o odmowie wydania zaświadczenia o pomocy de minimis na kwotę [...] zł obejmującą wydatek z zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych w postaci zakupu samochodu osobowego marki S.

Należy przypomnieć, że problematyka dotycząca pomocy de minimis została przeniesiona na grunt prawa polskiego w ramach procesu harmonizacji prawa krajowego z prawem wspólnotowym. Podstawowym aktem prawnym odnoszącym się do pomocy publicznej, w tym do pomocy de minimis, jest Traktat Ustanawiający Wspólnotę Europejską – art. 87 i 88 (Dz. U. z 2004 Nr 90, poz. 864/2 ze zm.), a w dalszej kolejności rozporządzenie Komisji (WE) nr 69/2001 z 12 stycznia 2001 r. w sprawie zastosowania art. 87 i 88 Traktatu do pomocy de minimis (Dz. Urz. WE L 10 z 13 stycznia 2001 r.) zmienione rozporządzeniem Komisji (WE) Nr 1998/2006 z 15 grudnia 2006 r. w sprawie zastosowania art. 87 i 88 Traktatu do pomocy de minimis (Dz. Urz. UE L 379 z 28 grudnia 2006, str. 5).

Na gruncie prawa krajowego podstawową rolę pełni ustawa z 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. z 2007 r., Nr 59, poz. 404 ze zm.), a także rozporządzenie Rady Ministrów z 20 marca 2007 r. w sprawie zaświadczeń o pomocy de minimis i pomocy de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie (Dz. U. Nr 53, poz. 354), obowiązujące w dacie złożenia wniosku o wydanie zaświadczenia de minimis.

Ponadto dla potrzeb niniejszej sprawy istotne znaczenie mają także przepisy ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2008 r. Nr 14, poz. 92 ze zm.) oraz przepisy rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2007 r. Nr 245, poz. 1810 ze zm.; dalej: rozporządzenie w sprawie ZFRON).

Zgodnie z art. 7 ustawy o rehabilitacji – rehabilitacja osób niepełnosprawnych oznacza zespół działań, w szczególności organizacyjnych, leczniczych, psychologicznych, technicznych, szkoleniowych, edukacyjnych i społecznych, zmierzających do osiągnięcia, przy aktywnym uczestnictwie tych osób, możliwie najwyższego poziomu ich funkcjonowania, jakości życia i integracji społecznej, przy czym rehabilitacja lecznicza osób niepełnosprawnych odbywa się na podstawie odrębnych przepisów.

Jak stanowi treść art. 33 ust. 1 ustawy o rehabilitacji – prowadzący zakład pracy chronionej tworzy zakładowy fundusz rehabilitacji, zgodnie zaś z treścią ust. 4 tego artykułu zaświadczenie o pomocy de minimis wydawane jest w odniesieniu do wydatków związanych z rehabilitacją zawodową, społeczną i leczniczą, w tym na indywidualne programy rehabilitacji osób niepełnosprawnych opracowywane przez powołane przez pracodawców komisje rehabilitacyjne oraz ubezpieczenie osób niepełnosprawnych, zgodnie z zakładowym regulaminem wykorzystania tych środków.

Zgodnie z § 9 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ZFRON – warunkiem uznania pomocy jako pomocy de minimis, jest uzyskanie zaświadczenia wydanego przedsiębiorcy przez organ podatkowy, podmiot uprawniony do pobierania opłat na podstawie odrębnych przepisów lub inny podmiot udzielający pomocy. Ubiegając się o wydanie zaświadczenia pracodawca jest obowiązany złożyć dokumenty o jakich mowa w § 9 ust. 3 tego rozporządzenia. Rodzaj wydatków, które można pokryć z ZFRON został wskazany w § 2 przedmiotowego rozporządzenia. W § 2 ust. 1 rozporządzenia w jego pkt 12 wskazano, że ze środków funduszu rehabilitacji realizowane są wydatki na indywidualne programy rehabilitacji, mające na celu zmniejszenie ograniczeń zawodowych, w ramach których są finansowane m.in. koszty dostosowania miejsca pracy i stanowiska pracy do potrzeb wynikających z rodzaju i stopnia niepełnosprawności (lit. e) oraz inne ponoszone w ramach realizacji programów rehabilitacji (lit. f).

W § 6 rozporządzenia w sprawie ZFRON postanowiono, że warunkiem wykorzystania środków funduszu rehabilitacji na wydatki, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 12 jest opracowanie programu rehabilitacji. Przywołane przepisy wskazują w jakich okolicznościach pomoc może być zakwalifikowana jako pomoc de minimis oraz wskazują na to, że podstawą zakwalifikowania tej pomocy jako pomocy de minimis jest zaświadczenie wydawane przedsiębiorcy przez uprawniony podmiot. Przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z 20 marca 2007 r. w sprawie zaświadczeń de minimis określają formę, treść, termin i sposób wydawania takiego zaświadczenia.

Przechodząc do oceny zarzutów podniesionych w skardze Sąd stwierdza ich niezasadność.

Przede wszystkim chybiony jest zarzut, że w sprawie doszło do naruszenia art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z wydaniem w I instancji postanowienia przez Zastępcę Prezesa Zarządu PFRON. Zauważyć należy, że zgodnie z art. 2 pkt 10 ustawy z 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej – przez pomoc de minimis należy rozumieć inną niż pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie, pomoc spełniającą przesłanki określone we właściwych przepisach prawa Unii Europejskiej dotyczących pomocy de minimis innej niż pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie. Przez podmiot udzielający pomocy publicznej należy rozumieć organ administracji publicznej lub inny podmiot, który jest uprawniony do udzielania pomocy publicznej, a podmioty udzielające pomocy wydają beneficjentowi pomocy zaświadczenia stwierdzające, że udzielona pomoc publiczna jest pomocą de minimis albo pomocą de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie (art. 2 pkt 12 i art. 5 ust. 3 powyższej ustawy). Stosownie natomiast do art. 50 ust. 1 ustawy o rehabilitacji – organami Funduszu są Rada Nadzorcza i Zarząd. Na mocy art. 51 ust. 1 tejże ustawy w skład Zarządu Funduszu wchodzą Prezes Zarządu Funduszu i dwaj jego zastępcy. Do składania oświadczeń woli w zakresie praw i obowiązków majątkowych Funduszu są upoważnieni Prezes Zarządu lub każdy z jego zastępców samodzielnie (art. 53 ust. 3 pkt 1 ustawy). Zatem Zastępca Prezesa Zarządu może reprezentować Fundusz i w jego imieniu wydawać oświadczenia. Wydanie zaświadczenia o pomocy de minimis jest działaniem władczym i o charakterze majątkowym, polegającym na oświadczeniu w imieniu Funduszu, czy można potwierdzić jako pomoc de minimis konkretny wydatek. Wystarczającą podstawą prawną do podpisania przez Zastępcę Prezesa Zarządu postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia o pomocy de minimis stanowi art. 53 ust. 3 ustawy o rehabilitacji. Oceny Sądu w omawianym zakresie nie zmienia argumentacja skargi w której skarżący odwołuje się do treści artykułów ustawy o rehabilitacji, które wskazują na konkretne uprawnienia, przeznaczone wyłącznie do kompetencji Prezesa Zarządu PFRON. Zauważyć należy, że żaden z powołanych przepisów nie przyznaje wyłącznej kompetencji Prezesowi Zarządu PFRON do wydawania zaświadczeń de minimis.

Sąd za nietrafne uznał również zarzuty dotyczące naruszenia § 2 pkt 12 rozporządzenia w sprawie ZFRON.

Przedmiotowy w sprawie wydatek za sfinansowanie zakupu samochodu osobowego marki S.został zrealizowany w ramach indywidualnego programu rehabilitacji opracowanego dla niepełnosprawnego pracownika firmy D. P. (zatrudnionego na stanowisku [...]), wobec którego orzeczono umiarkowany stopień niepełnosprawności (orzeczenie o stopniu niepełnosprawności nr [...] z [...] grudnia 2009 r.). W IPR wskazano, że pracownik ma uszkodzenie narządu ruchu – kończyn dolnych – przeciwwskazaniem dla są dla niego prace wymagające dużego wysiłku fizycznego i prace wymagające częstego chodzenia. W związku z tym pracownik nie jest zdolny do pracy na stanowisku [...], zdolny do pracy siedzącej nie wymagającej dźwigania, schylenia się, przenoszenia przedmiotów, zdolny do pracy na stanowisku kierowcy. W IPR wskazano także, że zakres prac na stanowisku kierowcy polegałby m.in. na: dowozie środków czystości na obiekty, na których wykonywana jest usługa [...]; zaopatrzeniu w materiały biurowe, środki techniczne oraz środki czystości na [...]; dowozie pracowników i sprzętu będącego na wyposażeniu [...] i pozostawanie do dyspozycji kierownictwa i pracowników administracyjnych firmy.

Zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 12 lit. f rozporządzenia w sprawie ZFRON – indywidualne programy rehabilitacji (...), mające na celu zmniejszenie ograniczeń zawodowych, w ramach których są finansowane koszty:

a) doradztwa zawodowego w zakresie możliwości szkolenia, przekwalifikowania i dokształcania,

b) specjalistycznych badań lekarskich oraz psychologicznych dla celów doradztwa zawodowego,

c) szkolenia, przekwalifikowania oraz dokształcania w celu nabycia lub podnoszenia kwalifikacji zawodowych,

d) wynagrodzenia:

– pracownika sprawującego opiekę nad uczestnikiem programu rehabilitacji,

– członków komisji rehabilitacyjnej

w części nieobjętej finansowaniem ze środków funduszu rehabilitacji na podstawie innych przepisów rozporządzenia lub środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych na podstawie ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, zwanej dalej "ustawą o rehabilitacji",

e) dostosowania miejsca pracy i stanowiska pracy do potrzeb wynikających z rodzaju i stopnia niepełnosprawności,

f) inne ponoszone w ramach realizacji programów rehabilitacji.

Podkreślić w tym miejscu należy, iż sam fakt sfinansowania wydatku w ramach IPR nie oznacza, że spełniony został warunek udzielenia pomocy w ramach pomocy de minimis, o którym mowa w § 2 rozporządzenia w sprawie ZFRON. Wydatek taki winien służyć sfinansowaniu kosztów, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 12 lit. f tego rozporządzenia, przy czym otwarty katalog kosztów zawarty w ww. przepisie nie oznacza dowolności w zakresie dokonywania wydatków przez wnioskodawcę. Przedmiotem wydatkowania są bowiem środki publiczne przekazane do dyspozycji pracodawcy przez PFRON, które winny być wykorzystywane w sposób celowy i oszczędny, z zachowaniem zasady uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów.

Mając na względzie powyższe, Sąd zgadza się ze stanowiskiem organów orzekających, że zakup przedmiotowego samochodu osobowego marki S. nie stanowi działania związanego z przystosowaniem stanowiska pracy kierowca do potrzeb wynikających z niepełnosprawności zatrudnionego na nim pracownika. Przede wszystkim zaznaczyć należy, iż – jak słusznie stwierdzono w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia – stanowisko to wymaga wyposażenia w samochód niezależnie od tego, czy pracę tę wykonuje osoba sprawna czy też niepełnosprawna. Innymi słowy zakup samochodu jest warunkiem niezbędnym do wykonywania pracy na tym stanowisku i brak jest podstaw do uznania, że stanowi on koszt dostosowania stanowiska pracy do potrzeb wynikających z rodzaju i stopnia niepełnosprawności. Dlatego też zakup samochodu – przy tworzeniu nowego miejsca pracy – powinien nastąpić ze środków finansowych pracodawcy, a jedynie koszt oprzyrządowania dostosowującego samochód do potrzeb osoby niepełnosprawnej mogą podlegać sfinansowaniu ze środków ZFRON. Przy czym Sąd zwraca uwagę, że przedmiotowy samochód – jak wynika z akt sprawy m.in. z faktury z [...] kwietnia 2010 r. – nie posiada jakichkolwiek elementów dostosowawczych czy ulepszeń służących i pomocnych dla osoby niepełnosprawnej, a indywidualne programy rehabilitacji osób niepełnosprawnych nie mogą służyć do dokonywania w firmie inwestycji związanych z zakupem nowych maszyn i urządzeń czy środków transportu, a tak należy ocenić dokonany przez skarżącego zakup.

Sąd jednocześnie zwraca uwagę, iż powołany przez skarżącego wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 23 kwietnia 2009 r. sygn. akt V SA/Wa 123/09, w którym orzeczono, że przepisy nie zabraniają zakupu samochodu ze środków funduszu rehabilitacji, zapadł w odmiennym stanie faktycznym, ponieważ tamże – w przeciwieństwie do niniejszej sprawy – pracodawca nie tworzył nowego miejsca pracy w związku z którym zakupił nowy samochód osobowy.

W świetle powyższego brak jest podstaw do uznania, że w sprawie doszło do zarzucanego przez skarżącego naruszenia przepisów § 2 ust. 1 pkt 12 lit. f rozporządzenia w sprawie ZFRON.

Sąd nie zgodził się również z zarzutem przekroczenia przez organ –nieposiadający fachowej wiedzy specjalistycznej – swobodnej oceny dowodów, jakoby poprzez odmowę dania wiarygodności opiniom dotyczącym zmniejszenia ograniczeń zawodowych, sporządzonym przez wyspecjalizowane jednostki. Wyjaśnić trzeba, że organy nie oceniały merytorycznie orzeczeń lekarskich a jedynie kwestionowały zasadność poniesienia określonego wydatku w ramach indywidualnego programu rehabilitacji oraz pod kątem zmniejszenia ograniczeń zawodowych pracownika, a więc w granicach kompetencji przyznanych im przez ustawodawcę, m.in. na podstawie § 9 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ZFRON. Organ nie jest związany opiniami specjalistów wchodzących w skład komisji rehabilitacyjnej, w zakresie oceny, czy określony wydatek przyczyni się do zmniejszenia ograniczeń zawodowych pracownika, a zatem czy może być dokonany z zakładowego funduszu rehabilitacji, gdyż orzekanie o tym jest jego kompetencją, a nie komisji rehabilitacyjnej.

Wskazać należy, iż organ, do którego skierowany zostaje wniosek o wydanie zaświadczenia o pomocy de minimis ma obowiązek zbadać, czy pomoc objęta wnioskiem może być uznana za pomoc de minimis. Skoro w sprawie niniejszej wnioskodawca, jako podstawę wydania zaświadczenia, wskazał § 2 ust. 1 pkt 12 lit. f rozporządzenia w sprawie ZFRON, organ – stosownie do art. 219 § 2 k.p.a. – przeprowadził postępowanie wyjaśniające w celu ustalenia czy wydatek związany z zakupem przedmiotowego w sprawie samochodu dokonany w ramach IPR spełnia przesłanki, o których mowa w ww. rozporządzeniu. W tym celu organ poddał analizie IPR oraz pozostały materiał dowodowy, a dokonane ustalenia faktyczne i ich ocena prawna znalazły odzwierciedlenie w zaskarżonym postanowieniu. Tym samym, zdaniem Sądu, nieuzasadnione są zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 7 i art. 77 k.p.a., zgodnie z którymi organy administracji publicznej podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, a także do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

Nietrafne także są zarzuty dotyczące naruszenia art. 8 i 9 k.p.a., które określają zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa oraz zasadę informowania stron i pozostałych uczestników postępowania. Wskazane w skardze stanowisko Biura Pełnomocnika Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych z [...] października 2006 r., wskazujące na brak przeszkód do sfinansowania kosztów zakupu samochodu ze środków zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych, nie stanowi wiążącej, w rozpatrywanej sprawie, interpretacji prawa, lecz odpowiedź w indywidualnej sprawie. Z tego powodu powołanie się na powyższe stanowisko nie może uzasadniać podniesionych zarzutów.

Konkludując Sąd stwierdził, że zaskarżone rozstrzygniecie, jest prawidłowe. Zarówno argumentacja skargi, jak i analiza akt sprawy nie ujawniła wad tego rodzaju, które mogłyby mieć istotny wpływ na postanowienie w analizowanym zakresie, a tylko takie naruszenie – zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) – mogłoby doprowadzić do uwzględnienia skargi.

Mając na uwadze wszystko powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.