![]() |
Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych
|
| drukuj zapisz |
6117 Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich, ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.),
Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich,
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej,
Oddalono skargę kasacyjną
Zasądzono zwrot kosztów postępowania,
III FSK 170/23 - Wyrok NSA z 2024-10-01,
Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA
III FSK 170/23 - Wyrok NSA
|
|
|||
|
2023-02-03 | |||
|
Naczelny Sąd Administracyjny | |||
|
Anna Dalkowska Anna Sokołowska /sprawozdawca/ Wojciech Stachurski /przewodniczący/ |
|||
|
6117 Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich, ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.) | |||
|
Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich | |||
|
I SA/Łd 412/22 - Wyrok WSA w Łodzi z 2022-11-09 | |||
|
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej | |||
|
Oddalono skargę kasacyjną Zasądzono zwrot kosztów postępowania |
|||
|
Dz.U. 2021 poz 1540 art. 118 § 1, art. 116 Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa. Dz.U. 2016 poz 2171 art. 11 ust. 1 i 1a, art. 21 ust. 1 Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe - tekst jedn. |
|||
|
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Stachurski, Sędzia NSA Anna Dalkowska, Sędzia WSA (del.) Anna Sokołowska (sprawozdawca), Protokolant asystent sędziego, Konrad Halota, po rozpoznaniu w dniu 1 października 2024 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej E. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 9 listopada 2022 r., sygn. akt I SA/Łd 412/22 w sprawie ze skargi E. R. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 18 marca 2022 r., nr 1001-IEW-1.4123.34.2021.7.U13.AP UNP: 1001-22-031502 w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej osób trzecich 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od E. R. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi kwotę 480 (słownie: czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. |
||||
|
Uzasadnienie
1. Wyrok Sądu I instancji. 1.1 Wyrokiem z 9 listopada 2022 r., sygn. akt I SA/Łd 412/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę E. R. (dalej: "Podatnik", "Skarżący") na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z 18 marca 2022 r., nr 1001-IEW-1.4123.34.2021.7.U13.AP, UNP: 1001-22-031502, w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej jako byłego członka zarządu za zaległości podatkowe spółki z o.o. w podatku od towarów i usług. 1.2. Z uzasadnienia wyroku wynika, że decyzją z 18 marca 2022 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi uchylił w całości decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego L. z 30 września 2021 r. orzekającą o solidarnej odpowiedzialności podatkowej Podatnika, jako członka zarządu, za zaległości podatkowe B. Spółki z o.o. (dalej: "Spółka") w podatku od towarów i usług za grudzień 2015 r. i maj 2016 r. (wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami egzekucyjnymi), a następnie umorzył postępowanie w części dotyczącej orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej, jako członka zarządu Spółki, za zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za grudzień 2015 r. (wraz z odsetkami za zwłokę oraz kosztami postępowania egzekucyjnego) i orzekł o odpowiedzialności podatkowej, jako byłego członka zarządu Spółki, za jej zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za maj 2016 r. (wraz z odsetkami za zwłokę oraz kosztami postępowania egzekucyjnego). Sąd I instancji, po rozpoznaniu skargi Podatnika, nie znalazł podstaw do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. Sąd stwierdził, że wydanie decyzji co do zaległości podatkowej za maj 2016 r. nastąpiło przed upływem terminu, o którym mowa w art. 118 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U.2021.1540 ze zm.; dalej: "O.p."). Zdaniem Sądu, w przedmiotowej sprawie spełnione zostały również pozytywne przesłanki orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności podatkowej Podatnika, tj. pełnienie przez Skarżącego obowiązków w zarządzie w czasie powstania i w terminie płatności zobowiązania Spółki (tj. na dzień 27 czerwca 2016 r.) oraz bezskuteczność egzekucji prowadzonej do jej majątku (czego w szczególności dowodzą postanowienie organu egzekucyjnego z 7 czerwca 2019 r. o umorzeniu postępowanie egzekucyjnego do majątku Spółki oraz postanowienie sądu rejonowego z 25 lutego 2019 r. orzekające o rozwiązaniu Spółki bez prowadzenia postępowania likwidacyjnego). Organ podatkowy wykazał, że właściwy czas na zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości (tj. do 28 października 2016 r.) przypadał podczas zarządzania Spółką przez Skarżącego (Skarżący był wówczas wspólnikiem i jedynym członkiem zarządu Spółki). Jednocześnie Podatnik nie wykazał przesłanek egzoneracyjnych, których wystąpienie mogłoby uwolnić go od obciążenia odpowiedzialnością za zaległości podatkowe Spółki, tj. nie wykazał, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie układowe albo niezgłoszenie wniosku o ogłoszeniu upadłości lub niewszczęcie postępowania układowego nastąpiło bez jej winy (niewystarczające było w tym zakresie wskazywanie na okoliczność, że Skarżący miał wypadek i przebywał na zwolnieniu oraz że 23 listopada 2016 r. sprzedał udziały w Spółce), ani nie wskazał mienia Spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych w znacznej części. Wskazany wyrok (podobnie jak pozostałe powołane w uzasadnieniu orzeczenia) jest dostępny na stronie internetowej pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/. 2. Skarga kasacyjna i odpowiedź na skargę. 2.1. Skargę kasacyjną od wyroku Sądu I instancji złożył Skarżący, reprezentowany przez adwokata (pełnomocnik ustanowiony z urzędu). Zaskarżonemu w całości wyrokowi, na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U.2022.329 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), zarzucił naruszenie: 1. Przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a polegające na niedostrzeżeniu przez Sąd I instancji, że zarówno organ I instancji, jak i organ II instancji naruszyły normy art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., poprzez ograniczenie postępowania dowodowego w niniejszej sprawie do przeprowadzenia dowodu z dokumentów, a zaniechanie przeprowadzenia dowodu z faktów i informacji znanych organowi z urzędu, w wyniku czego błędnie ustalono, że Spółka nie miała majątku, z którego egzekucja umożliwiałaby uregulowanie zaległości podatkowych, co miało istotny wpływ na wydanie i treść decyzji obu instancji, gdyż doprowadziło do stwierdzenia, że Spółka nie miała majątku umożliwiającego uregulowanie zaległości podatkowych, podczas gdy nie przeprowadzono z urzędu postępowania dowodowego co do tego czy inne podmioty podlegające pod właściwość przedmiotowego Urzędu Skarbowego w L. nie rozliczały jako kosztu prowadzonej działalności faktur wystawionych przez Spółkę, co oznaczałoby, że Spółka ta posiada wierzytelności z których mogłyby zostać zaspokojone wierzytelności organu. 2. Przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy polegające na naruszeniu art. 133 § 1, art. 134 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a. przez oparcie się przez Sąd na stanie faktycznym, który nie został wyjaśniony przez organy podatkowe w sposób pełny, tj. z naruszeniem art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 O.p., polegające na pominięciu, że Skarżący w dniu 23 listopada 2016 r. sprzedał całość udziałów w Spółce T. S. o, co w efekcie doprowadziło do błędnego zastosowania środka w postaci oddalenia skargi zamiast zastosowania środka w postaci uchylenia decyzji organu drugiej instancji w całości. 3. Przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy polegające na naruszeniu art. 133 § 1, art. 134 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a. przez oparcie się przez Sąd na stanie faktycznym, który nie został wyjaśniony przez organy podatkowe w sposób pełny, tj. z naruszeniem art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 O.p., polegające na pominięciu, że w toku postępowania dotyczącego niezłożenia sprawozdania finansowego Spółki T. S. potwierdził fakt rezygnacji z funkcji prezesa Spółki przez Skarżącego, co w efekcie doprowadziło do błędnego zastosowania środka w postaci oddalenia skargi zamiast zastosowania środka w postaci uchylenia decyzji organu drugiej instancji w całości. 4. Przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy polegające na naruszeniu art. 133 § 1, art. 134 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a. przez oparcie się przez Sąd na stanie faktycznym, który nie został wyjaśniony przez organy podatkowe w sposób pełny, tj. z naruszeniem art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 O.p. polegające na przyjęciu, że Spółka była niewypłacalna w IV kwartale 2016 r., gdyż postanowieniem z 25 lutego 2019 r. została wykreślona z Krajowego Rejestru Sądowego, co stanowi uproszczenie i nie wykazuje przecież sytuacji majątkowej Spółki w IV kwartale 2016 r. i na początku 2017 r., co w efekcie doprowadziło do błędnego zastosowania środka w postaci oddalenia skargi zamiast zastosowania środka w postaci uchylenia decyzji organu II instancji w całości. Na podstawie tak sformułowanych zarzutów Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Łodzi na posiedzeniu niejawnym oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych. Ponadto Skarżący zawnioskował o rozpoznanie sprawy na rozprawie i o dopuszczenie dowodu z dokumentu w postaci umowy sprzedaży udziałów z podpisem notarialnie poświadczonym na fakt sprzedaży całości udziałów w Spółce na rzecz T. S., braku odpowiedzialności Skarżącego za zobowiązania Spółki. 2.2. Pismem z 1 lutego 2023 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi, reprezentowany przez radcę prawnego, udzielił odpowiedzi na skargę kasacyjną, w której wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej i zasądzenie od Skarżącego na rzecz organu II instancji zwrotu kosztów zastępstwa procesowego radcy prawnego według norm przepisanych. 3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Z powyższego wynika, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany zawartymi w niej podstawami wnioskami (art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 176 p.p.s.a.). Związanie wnioskami skargi kasacyjnej oznacza niemożność wyjścia poza tę cześć wyroku sądu pierwszej instancji, której strona nie zaskarżyła. Związanie natomiast podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że Naczelny Sąd Administracyjny jest władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. W tym zakresie Sąd odwoławczy ma obowiązek odniesienia się do wszystkich zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej (por. uchwała NSA z 26 października 2009 r., I OPS 10/09). Nie jest dopuszczalna wykładnia zakresu zaskarżenia i jego kierunków oraz konkretyzowanie zarzutów skargi kasacyjnej ani ich uściślanie. Prawidłowe wskazanie podstaw kasacyjnych polega na podaniu konkretnych przepisów prawa, które zostały naruszone (z podaniem numeru artykułu, paragrafu, ustępu, punktu - ewentualnie innych jednostek redakcyjnych) oraz wyjaśnienie na czym to naruszenie polegało (art. 176 p.p.s.a.). Dopełnienie tych wymogów jest konieczne, ponieważ wyznacza granice skargi kasacyjnej, którymi związany jest Naczelny Sąd Administracyjny. Przypomnienie tych ogólnych zasad w rozpoznawanej sprawie było konieczne z uwagi na treść zarzutów skargi kasacyjnej, w której wyrokowi Sądu I instancji zarzucono naruszenie przepisów prawa procesowego, w tym przepisów ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego (art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a.), oraz ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w powiązaniu z przepisami ustawy – Ordynacja podatkowa (art. 133 § 1, art. 134 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 O.p.). Mając powyższe na uwadze oraz wobec tego, że przedmiotem sprawy jest odpowiedzialność podatkowa osób trzecich, przypomnieć należy, że granice odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe spółki kapitałowej (spółki z o.o.) określają przepisy rozdziału 15 działu III Ordynacji podatkowej. W art. 116 § 1 i 2 O.p. określone zostały zarówno pozytywne przesłanki odpowiedzialności podatkowej osób trzecich w zakresie działalności spółek kapitałowych, jak i przesłanki negatywne, które przy orzekaniu o tej odpowiedzialności nie mogą wystąpić. W myśl zaś art. 116 § 4 O.p. stosuje się je również do byłego członka zarządu. Przesłanki pozytywne to: a) powstanie lub upływ terminu płatności zobowiązania w czasie pełnienia przez daną osobę obowiązków członka zarządu spółki, b) bezskuteczność egzekucji w stosunku do spółki w całości lub części. Przesłanki negatywne to: a) wykazanie, że we właściwym czasie złożono wniosek o ogłoszenie upadłości, b) wykazanie, że we właściwym czasie wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe), c) wykazanie, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez winy członka zarządu, d) wskazanie mienia spółki umożliwiającego zaspokojenie znacznej części zaległości podatkowych spółki. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że w każdym wypadku wydania decyzji na podstawie art. 116 O.p. to przede wszystkim organ podatkowy jest uprawniony i zobowiązany do samodzielnych, autonomicznych ustaleń co do zaistnienia wszystkich przesłanek uzasadniających orzeczenie o odpowiedzialności osoby trzeciej (zob. wyrok NSA z 17 maja 2022 r., III FSK 32/22). Jednakże ciężar wykazania którejkolwiek z okoliczności uwalniających od odpowiedzialności spoczywa na członku zarządu (zob. np. wyroki NSA z: 13 kwietnia 2016 r., II FSK 394/14; 7 kwietnia 2016 r., I GSK 892/14; 4 sierpnia 2017 r., II FSK 1955/15; 24 kwietnia 2018 r., II FSK 1044/16; 12 kwietnia 2018 r., II FSK 2429/17). Organ podatkowy zobowiązany jest zatem ustalić pozytywne przesłanki odpowiedzialności omawianej kategorii osób trzecich oraz zbadać, czy nie zachodzą przesłanki wyłączające tę odpowiedzialność (tzw. przesłanki egzoneracyjne), a nierozważenie przez organ którejkolwiek z tych przesłanek skutkuje wadliwością takiej decyzji (zob. wyrok NSA z 13 lutego 2008 r., II FSK 1605/06). Przy czym postępowanie w tym zakresie winno zaś być prowadzone z poszanowaniem zasad przewidzianych w dziale IV O.p. Wedle owych zasad organy podatkowe – w szczególności – są zobligowane do podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym (art. 122 O.p.), w tym poprzez zebranie, rozpatrzenie i ocenienie w sposób wyczerpujący i obiektywny całego materiału dowodowego (art. 187 § 1 w zw. z art. 180 § 1, w zw. z art. 191 O.p.). W tym miejscu podkreślić należy, że wyrażony w przepisie art. 122 O.p. obowiązek nie ma charakteru bezwzględnego i nie stanowi o obciążeniu organów podatkowych nieograniczonym obowiązkiem poszukiwania dowodów mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Oznacza to, że organ każdorazowo dokonuje analizy potrzeb przeprowadzenia określonych dowodów, w tym oceny żądań dowodowych strony, przy czym w tym przypadku powinien dokonywać tej oceny z uwzględnieniem znaczenia przeprowadzonych już w postępowaniu dowodów. Co więcej, wynikającej z art. 122 w zw. z art. 187 § 1 O.p. zasady nie należy identyfikować z postulatem rozstrzygnięcia sprawy zgodnie z wolą strony. Wobec wyższego, w pierwszej kolejności wskazać należy, że skoro postępowanie w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe prowadzone jest na podstawie i w granicach wyznaczonych przepisami ustawy – Ordynacja podatkowa, to podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. uznać zależało za oczywiście niezasadny. Przechodząc zaś do analizy pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej, zauważyć należy, że z jej treści jednoznacznie wynika, że Skarżący nie kwestionuje ustaleń zarówno organów podatkowych, jak i Sądu I instancji, co do terminu przedawnienia, okresu sprawowania przez Skarżącego funkcji członka zarządu w Spółce ani tego, że Spółka ta posiadała niespłaconą wierzytelność dochodzoną w postępowaniu przez organ. W ramach podstawy kasacyjnej przewidzianej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Skarżący kwestionuje natomiast stanowisko Sądu I instancji uznającego za prawidłowe ustalenia i oceny organów podatkowych w kwestii bezskuteczności egzekucji w stosunku do Spółki, niewypłacalności Spółki w IV kwartale 2016 r. oraz obciążenia Skarżącego odpowiedzialnością za jej zaległości podatkowe w sytuacji zbycia przez Skarżącego w dniu 23 listopada 2016 r. udziałów w Spółce oraz jego rezygnacji z funkcji członka zarządu. Wadliwość ustaleń poczynionych w tym zakresie miała, według Skarżącego, doprowadzić do niezasadnego obciążenia go, jako byłego członka zarządu, odpowiedzialnością podatkową za zaległość podatkową Spółki w podatku od towarów i usług za maj 2016 r. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarówno organy obu instancji, jak i Sąd dokonujący kontroli legalności wydanych przez te organy decyzji, wskazanym wyżej wymogom sprostały, a zarzuty sformułowane w petitum skargi kasacyjnej nie zasługują na uznanie. Wbrew stanowisku Skarżącego, w okolicznościach badanej sprawy brak jest podstaw do uznania, że Sąd I instancji – orzekając na podstawie akt i w granicach sprawy w warunkach niezwiązania zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną – wadliwie uznał, iż organy podatkowe wykazały istnienie przesłanek, o których mowa w art. 116 § 1 ab initio oraz art. 116 § 1 pkt 1 lit. a i b p.p.s.a. Bezskuteczność egzekucji w całości lub w części, o której mowa w art. 116 § 1 ab initio O.p. nie została przez ustawodawcę zdefiniowana. W orzecznictwie wyjaśniono jednak, że "bezskuteczność egzekucji" oznacza stan, w którym w wyniku wszczęcia i przeprowadzenia przez organ egzekucji skierowanej do majątku spółki nie doszło do przymusowego zaspokojenia roszczeń wierzyciela i organ podatkowy jest obowiązany udowodnić bezskuteczność egzekucji. Zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 grudnia 2008 r., II FPS 6/08, stwierdzenie przez organ podatkowy bezskuteczności egzekucji, o której mowa w tym przepisie, powinno być dokonane po przeprowadzeniu postępowania egzekucyjnego, a bezskuteczność egzekucji ustala się na podstawie każdego prawnie dopuszczalnego dowodu. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w sprawie stwierdził, że Sąd I instancji prawidłowo i zgodnie z treścią uchwały z 8 grudnia 2008 r. uznał, iż prowadzona w stosunku do Spółki egzekucja była bezskuteczna. Niewątpliwie podstawy ku takiemu stanowisku dawały wskazane przez WSA okoliczności, tj.: 1) prowadzone wobec Spółki postępowanie egzekucyjne, w wyniku którego, pomimo przeprowadzonych czynności, nie ustalono składników majątkowych, z których byłoby możliwe prowadzenie egzekucji, zakończone wydaniem przez Naczelnika Urzędu Skarbowego L. postanowienia z 7 czerwca 2019 r. o umorzeniu postępowania; 2) postanowienie Sądu Rejonowego dla L. w Łodzi XX Wydziału Krajowego Rejestru Sądowego z 25 lutego 2019 r., orzekające o rozwiązaniu Spółki bez przeprowadzenia postępowania likwidacyjnego (art. 25d ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym); 3) brak sprawozdania finansowego Spółki za 2016 r. i lata następne; 4) nadesłane przez różne podmioty na wezwanie organów informacje o braku majątku. Z kolei twierdzenie przez Skarżącego, iż (cyt.) "Z wiedzy skarżącego wynika, że istniał majątek spółki w postaci nieopłaconych faktur z którego można było przeprowadzić egzekucję" jest zbyt ogólnikowe i niepoparte żadnymi konkretnymi dowodami. Jak już wyjaśniono powyżej, wynikającej z art. 122 w zw. z art. 187 § 1 O.p. zasady nie można identyfikować z nieograniczonym obowiązkiem poszukiwania dowodów ani z postulatem rozstrzygnięcia sprawy zgodnie z wolą strony. Stąd bezzasadne było oczekiwanie Skarżącego, że organ – nie dysponując żadnymi konkretnymi koordynatami – w nieograniczony niczym sposób będzie poszukiwał majątku Spółki w postaci wierzytelności wobec niezidentyfikowanych kontrahentów. Wbrew stanowisku Skarżącego, okoliczność niewypłacalności Spółki w 2016 r. nie została wywiedziona z faktu późniejszego wykreślenia tej Spółki z Krajowego Rejestru Sądowego, lecz wynikała z ustalenia, że Spółka zaprzestała regulowania wymagalnych zobowiązań pieniężnych w rozumieniu art. 11 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. – Prawo upadłościowe (t.j. Dz.U.2016.2171 ze zm.; dalej: "u.p.u.") w brzmieniu od 1 stycznia 2016 r. Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, odwołując się do przepisów u.p.u. oraz orzecznictwa sądów administracyjnych i powszechnych, wyczerpująco wyjaśnił, w jakich okolicznościach oraz w jakim czasie członek zarządu spółki winien złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości. Z wywodów tych jasno wynika, że właściwy czas do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości jest przesłanką obiektywną, ustalaną w oparciu o okoliczności faktyczne każdej sprawy, oraz że stosownie do przepisów u.p.u. dłużnik jest obowiązany, nie później niż w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości – tj. od dnia, gdy opóźnienie w wykonaniu zobowiązań pieniężnych przekracza trzy miesiące – zgłosić w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości (art. 11 ust. 1 i 1a w zw. z art. 21 ust. 1 u.p.u.). Z uzasadnienia wynika także, że Sąd I instancji zgodził się z organami podatkowymi, iż Skarżący jako członek zarządu powinien złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki do dnia 28 października 2016 r., tj. gdy upłynął termin 30 dni, liczony 3 miesiące od daty płatności podatku od towarów i usług za maj 2016 r. W tej sytuacji niewątpliwie ustalenie stanu niewypłacalności Spółki zostało powiązane z upływem 3 miesięcy od terminu płatności podatku od towarów i usług za maj 2016 r. (28 września 2016 r.) a nie z postanowieniem sądu rejonowego z 25 lutego 2019 r. Nieuzasadnione jest także twierdzenie Skarżącego co do tego, że przy ustalaniu okoliczność sprawowania przez Skarżącego funkcji członka zarządu w okresie, kiedy powstały zaległości Spółki (tj. na dzień 27 czerwca 2016 r.), pominęły kwestie, na które powołuje się Skarżący, tj. zbycia udziałów w dniu 23 listopada 2016 r. oraz rezygnacji w tej dacie z funkcji prezesa i członka zarządu. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku jasno wynika, że kwestie te były badane zarówno Sąd I instancji, jak i organy, które zgodnie uznały, że okoliczności te pozostają bez wpływu na orzeczenie o odpowiedzialności Skarżącego za zaległość podatkową Spółki. Zauważyć należy, że stanowisko to jest w pełni uprawnione. Wskazywane przez Skarżącego okoliczności (abstrahując od ich skuteczności) miały mieć bowiem miejsce zarówno po upływie terminu płatności podatku od towarów i usług za maj 2016 r. (27 czerwca 2016 r.), jak i po upływie terminu do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki (28 października 2016 r.), i nie mogły być także uznane za wypełniające przesłankę braku winy w niezłożeniu wniosku o ogłoszenie upadłości we właściwym czasie. W związku z powyższym oraz z uwagi na fakt, że przedstawiony przez Skarżącego dowód w postaci umowy sprzedaży udziałów znajduje się już w aktach administracyjnych sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. oddalił wniosek Skarżącego o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z ww. dokumentu. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej. O zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2, art. 207 § 1 i art. 209 p.p.s.a., a także § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz.U.2023.1935 ze zm.). /-/ A. Sokołowska /-/ W. Stachurski /-/ A. Dalkowska |
||||