Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak Sędziowie Sędzia WSA Barbara Drzazga (spr.) Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Protokolant St. sekr. sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi Dyrektora Szkoły Podstawowej im. [...] w W. na decyzję Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] 2012 r. Nr [...] w przedmiocie zobowiązania z zakresu nadzoru sanitarnego; oddala skargę

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w J. decyzją z dnia [...] 2011 r. Nr [...] znak: [...], na podstawie art. 27 i art. 37 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2006r. Nr 122, poz. 851 ze zm.) oraz art. 104 kpa i § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny w publicznych i niepublicznych szkołach i placówkach (Dz. U. z 2003 r. Nr 6, poz. 69 ze zm.) zobowiązał Dyrektora Szkoły Podstawowej [...] w W. do zapewnienia w pomieszczeniach higienicznosanitarnych ciepłej bieżącej wody przy wszystkich zainstalowanych umywalkach, w terminie do 20 sierpnia 2012 r.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż w wyniku przeprowadzonej w dniu 24 października 2011 r. kontroli w Szkole Podstawowej w W. stwierdzono brak ciepłej bieżącej wody w pomieszczeniach higienicznosanitarnych przy 12 zainstalowanych umywalkach. Tymczasem § 8 ust. 1 rozporządzenia w sprawie bezpieczeństwa i higieny w publicznych i niepublicznych szkołach i placówkach stanowi, że w pomieszczeniach higienicznosanitarnych zapewnia się ciepłą i zimną bieżącą wodę oraz środki higieny osobistej. § 2 tegoż rozporządzenia określa natomiast, że dyrektor zapewnia bezpieczne i higieniczne warunki pobytu w szkole lub placówce, a także bezpieczne i higieniczne warunki uczestnictwa w zajęciach organizowanych przez szkołę lub placówkę poza obiektami należącymi do tych jednostek. Inspektor zaznaczył, że zobowiązany Dyrektor nie dokonał stosownych czynności w określonym terminie, dlatego należało orzec jak w sentencji.

Dyrektor Szkoły Podstawowej w W. wniósł odwołanie od powyższej decyzji, podnosząc, iż powołany przez organ I instancji przepis § 8 ust. 1 rozporządzenia nakazuje, aby w pomieszczeniach higienicznosanitarnych była zapewniona bieżąca woda ciepła i zimna. W Szkole Podstawowej w W. w każdym pomieszczeniu sanitarnym dla dzieci i pracowników szkoły zainstalowany jest przepływowy podgrzewacz wody. Liczba podgrzewaczy nie jest określona. Dyrektor wyrażając stanowisko powołał się na stanowisko z biura prasowego Ministerstwa Edukacji Narodowej.

Wielkopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...] 2012 r. Nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W motywach rozstrzygnięcia stwierdził, nawiązując do stanowiska Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] 2011 r. (pismo znak: [...]), że przepis § 8 ust. 1 rozporządzenia w sprawie bezpieczeństwa i higieny w publicznych i niepublicznych szkołach i placówkach należy interpretować w ten sposób, że w pomieszczeniach higienicznosanitarnych placówek oświatowych należy zapewnić zarówno ciepłą, jak i zimną wodę we wszystkich umywalkach. Z informacji uzyskanej od organu I instancji wynika, że w związku z projektem zmiany rozporządzenia zostało wystosowane do Dyrektora Szkoły Podstawowej w W. pismo w sprawie zapewnienia ciepłej bieżącej wody w pomieszczeniach higienicznosanitarnych. W dniu 14 lipca 2011 r. Powiatowy Inspektor Sanitarny w J. wystosował ponownie pismo do Dyrektora Szkoły z informacją o zmianie z dniem 1 września 2011 r. przedmiotowego rozporządzenia. W piśmie tym powołano interpretację Głównego Inspektora Sanitarnego w przedmiotowej sprawie oraz informację, iż w przypadku niespełnienia wymogu zapewnienia ciepłej i zimnej bieżącej wody przy każdej umywalce będzie prowadzone prze organ postępowanie administracyjne. Pisma tej samej treści zostały przesłane do organu prowadzącego Szkołę – Burmistrza Jarocina i Dyrektora Wydziału Oświaty i Spraw Społecznych Urzędu Miejskiego w J..

Dyrektor Szkoły Podstawowej w W. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na powyższą decyzję organu II instancji. Wskazał, iż w jego ocenie w szkole, którą kieruje zapewniona jest bieżąca ciepła i zimna woda oraz środki czystości. Skarżący nie zgadza się przy tym z interpretacją organów orzekających jakoby istniał obowiązek doprowadzenia ciepłej wody do każdej z umywalek.

W odpowiedzi Wielkopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2012 r. pełnomocnik organu przedłożył do akt sprawy kopie dwóch pism Głównego Inspektora Sanitarnego, na które powołano się w odpowiedzi na skargę. Odpisy tych pism doręczono stronie skarżącej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skarga okazała się bezzasadna, bowiem wydane w niniejszej sprawie decyzje nie naruszają przepisów prawa.

Rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie wymaga, czy organy orzekające w niniejszej sprawie miały podstawy, by zobowiązać Dyrektora Szkoły Podstawowej w W. do zapewnienia w pomieszczeniach higienicznosanitarnych tej Szkoły ciepłej bieżącej wody we wszystkich zainstalowanych umywalkach. Innymi słowy problem sprowadza się do tego, czy organy inspekcji sanitarnej dokonały prawidłowo wykładni przepisu § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny w publicznych i niepublicznych szkołach i placówkach (Dz. U. z 2003 r. Nr 6, poz. 69 ze zm.), który po zmianie wprowadzonej przez § 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 października 2010 r. zmieniającego powyższe rozporządzenie otrzymał brzmienie: "W pomieszczeniach sanitarnohigienicznych zapewnia się ciepłą i zimną bieżącą wodę oraz środki higieny osobistej."

Przypomnieć należy, iż zdaniem Dyrektora Szkoły Podstawowej w W. przepis ów nie nakazuje, by każda umywalka znajdująca się w pomieszczeniach sanitarnohigienicznych w placówkach oświatowych miała dostęp do bieżącej ciepłej wody; wystarczy, że w każdym pomieszczeniu tego rodzaju zapewniona jest ciepła bieżąca woda w którejkolwiek z zainstalowanych w nim umywalek. Z kolei w ocenie organów obu instancji powołany przepis należy rozumieć właśnie w ten sposób, że w każdej umywalce znajdującej się w pomieszczeniach sanitarnohigienicznych w szkołach i placówkach należy zapewnić dostęp do bieżącej ciepłej i zimnej wody.

Sąd podziela stanowisko organów orzekających.

W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że z literalna wykładnia przepisu § 8 ust. 1 rozporządzenia w sprawie bezpieczeństwa i higieny (...) nie pozwala przesądzić, czy wystarczające jest zapewnienie w pomieszczeniach sanitarnohigienicznych szkoły, czy placówki ciepłej i zimnej bieżącej wody, rozumiane w ten sposób, że wystarczy, by chociażby w jednej z umywalek istniał dostęp do ciepłej bieżącej wody, by uznać, że wymóg został spełniony. Czy może konieczne jest, aby każda z umywalek zamontowana w takich pomieszczeniach była wyposażona zarówno w ciepłą, jak i zimną bieżącą wodę. W związku z tym konieczne jest dokonanie wykładni systemowej, która pozwoli wyjaśnić, jak należy interpretować zapis § 8 ust. 1 powołanego rozporządzenia.

Zważyć należy, iż przepis § 2 rozporządzenia w sprawie bezpieczeństwa i higieny (...) stanowi, iż dyrektor zapewnia bezpieczne i higieniczne warunki pobytu w szkole lub placówce, a także bezpieczne i higieniczne warunki uczestnictwa w zajęciach organizowanych przez szkołę lub placówkę poza obiektami należącymi do tych jednostek. Dyrektor szkoły zobowiązany jest zatem do czuwania nad bezpiecznymi i higienicznymi warunkami pobytu w szkole i placówce. Aby warunki bezpiecznego pobytu w szkole lub placówce mogły zostać spełnione nie wystarczy stwierdzić, że szkoła lub placówka funkcjonuje zgodnie z przepisami (w ich literalnym brzmieniu) rozporządzenia z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny w publicznych i niepublicznych szkołach i placówkach. Konieczne jest również odwołanie się do przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.). To one regulują bowiem m.in. jakie warunki techniczne (a więc również odnoszące się do bezpieczeństwa i higieny) powinny spełniać m.in. budynki oświaty. I tak zgodnie z § 46 tego rozporządzenia budynek mieszkalny, zamieszkania zbiorowego, opieki zdrowotnej, opieki społecznej i socjalnej, oświaty, nauki, zakładu żywienia, produkcji i handlu żywnością, a także inne budynki, jeżeli są wyposażone w wanny, natryski lub umywalki, powinny mieć indywidualną lub centralną instalację ciepłej wody. Przepis ów wprowadza obowiązek doprowadzenia ciepłej wody do poszczególnych punktów sanitarnych w wymienionych typach obiektów. Jeżeli zatem budynek wyposażony jest w przybory sanitarne typu wanna, natrysk lub umywalka to powinien mieć doprowadzoną do tych punktów wodę ciepłą i zimną. Przepis § 46 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych (...) wskazuje na sposób rozprowadzenia ciepłej wody (centralnie lub indywidualnie przy każdym przyrządzie). Nie zostawia jednak prawa do dokonania wyboru, czy woda ciepła ma być doprowadzona, czy też nie (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 22 stycznia 2008 r., III SA/Kr 894/07, Lex nr 471098).

Dokonując wykładni § 8 ust. 1 rozporządzenia z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny w publicznych i niepublicznych szkołach i placówkach w zgodzie z warunkami określonymi w § 46 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie stwierdzić należy, że każda z zainstalowanych w pomieszczeniach sanitarnohigienicznych budynku szkoły umywalek powinna mieć dostęp do ciepłej bieżącej wody, a woda ta może zostać doprowadzona z indywidualnej bądź centralnej instalacji.

Zważywszy zatem, że w budynku Szkoły Podstawowej w W. w 6 pomieszczeniach sanitarnohigienicznych zamontowanych jest łącznie 18 umywalek, z czego 6 z dostępem do ciepłej bieżącej wody, uznać należy, że warunek określony w § 8 ust. 1 rozporządzenia w sprawie bezpieczeństwa i higieny w publicznych i niepublicznych szkołach i placówkach nie został spełniony. W związku z tym prawidłowo Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w J. zobowiązał Dyrektora Szkoły do zapewnienia w pomieszczeniach sanitarnohigienicznych ciepłej bieżącej wody przy wszystkich zainstalowanych umywalkach. Przepis art. 27 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2006 r. Nr 122, poz. 851 ze zm.) upoważnia bowiem organy inspekcji sanitarnej do nakazania, w drodze decyzji, usunięcia w ustalonym terminie, stwierdzonych uchybień z zakresu wymagań higienicznych i zdrowotnych.

Mając na względzie powyższe, skargę Dyrektora Szkoły Podstawowej w W. należało oddalić, o czym orzeczono na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. u. z 2012 r. poz. 270).