Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. B. na zarządzenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 października 2015 r., sygn. akt I SA/Wa 1184/13 pozostawiające bez rozpoznania wniosek J. B. o wyłączenie wszystkich sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie od orzekania w sprawie ze skargi U. T., M. T., A. K. i L. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2013 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zarządzeniem z dnia 12 października 2015 r., sygn. akt I SA/Wa 1184/13, na podstawie art. 49 § 2 w związku z art. 20 i art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.), pozostawił bez rozpoznania wniosek J. B. o wyłączenie wszystkich sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie od orzekania w sprawie ze skargi U. T., M. T., A. K. i L. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2013 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa.

W uzasadnieniu wskazano, że zarządzeniem z dnia 12 maja 2014 r. wnioskodawca został wezwany w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania do uzupełnienia braków formalnych poprzez wskazanie sędziów, których wniosek dotyczy, powołanie przyczyn uzasadniających wyłączenie oraz okoliczności uprawdopodobniających istnienie tych przyczyn w odniesieniu do każdego sędziego. W odpowiedzi na wezwanie Sądu wnioskodawca wskazał enumeratywnie z imienia i nazwiska 144 sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Podał też, że w jego ocenie wskazani sędziowie utracili możliwość obiektywnego orzekania w przedmiotowej sprawie z powodów związanych z ich wyrokowaniem w innych postępowaniach prowadzonych z udziałem tych samych stron albo z orzekaniem w ramach wydziałów niewłaściwych przedmiotowo w sprawie. W ocenie Sądu I instancji, takiej odpowiedzi nie można uznać za uzupełnienie braków formalnych wniosku. Wnioskodawca wskazał imiona i nazwiska sędziów, jednak nie uzupełnił wniosku w pozostałym zakresie. W szczególności nie podał konkretnych i obiektywnych okoliczności wyłączenia w stosunku do każdego sędziego. Sąd wskazał, że nie jest jego rolą domyślanie się bądź dookreślanie za wnioskodawcę, które z postępowań sądowych miał na myśli, powołując się na okoliczność orzekania w postępowaniach sądowoadministracyjnych z udziałem tych samych stron. Również drugi powód wskazany przez wnioskodawcę stanowi zdaniem Sądu I instancji uogólnienie, które w dodatku nie zostało uprawdopodobnione. Wskazane we wniosku "przyczyny" mają charakter subiektywny. W konsekwencji wobec niewykonania wezwania do uzupełnienia braków formalnych, Sąd pozostawił wniosek bez rozpoznania.

Zażalenie na powyższe zarządzenie wywiódł J. B., wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu wskazał, że przedstawiona w uzasadnieniu zarządzenia argumentacja świadczy o merytorycznym, a nie formalnym, zgodnym z treścią rozstrzygnięcia, rozpoznaniu jego wniosku.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a) dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowo-administracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej.

Niezależnie jednak od przyczyn wymienionych powyżej, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie, o czym stanowi art. 19 p.p.s.a.

W myśl art. 20 § 1 p.p.s.a. wniosek o wyłączenie sędziego strona zgłasza na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy, uprawdopodabniając przyczyny wyłączenia. Zaznaczyć przy tym należy, że podstawą wyłączenia sędziego, którą wnioskodawca jest obowiązany wskazać w złożonym wniosku, nie mogą być jedynie gołosłowne twierdzenia i subiektywne odczucia strony skarżącej.

Jeżeli wniosek nie zawiera w/w elementów, sąd wzywa stronę do uzupełnienia wniosku w trybie art. 49 § 1 p.p.s.a., pod rygorem pozostawienia go bez rozpoznania. Natomiast w świetle art. 49 § 2 zd. 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie uzupełniła lub nie poprawiła pisma w terminie, przewodniczący zarządza pozostawienie pisma bez rozpoznania.

W przedmiotowej sprawie wniosek J. B. nie odpowiadał wskazanym powyżej wymogom, wobec czego wezwano go do uzupełnienia braków w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania (k. 295 akt sądowych). Strona nie uzupełniła braków formalnych wniosku, przesyłając jedynie pismo z dnia 2 czerwca 2014 r. (k. 298 akt sądowych), w którym co prawda wskazano imiona i nazwiska sędziów, jednakże nie uzupełniono wniosku w pozostałym zakresie. Wnioskodawca nie podał, ani tym bardziej nie uprawdopodobnił, konkretnych i obiektywnych okoliczności wyłączenia w stosunku do każdego sędziego, do czego został wezwany przez Sąd.

Wobec powyższego uznać należy, że zasadnie Sąd I instancji pozostawił przedmiotowy wniosek bez rozpoznania, zaś wydane w tym zakresie zarządzenie uznać należy za zgodne z prawem. Bezpodstawny jest zarzut żalącego dotyczący rzekomo merytorycznego rozpoznania przez Sąd I instancji wniosku o wyłączenie przy jednoczesnym wydaniu formalnego rozstrzygnięcia. Podanie podstawy wyłączenia oraz jej uprawdopodobnienie stanowią elementy konieczne wniosku, których brak podlega usunięciu w trybie art. 49 § 1 p.p.s.a. Argumentacja Sądu I instancji zawarta w uzasadnieniu zaskarżonego zarządzenia była jak najbardziej prawidłowa, bowiem Sąd zobowiązany był wyczerpująco wyjaśnić, które braki formalne nie zostały uzupełnione w terminie.

Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 oraz art. 198 p.p.s.a., oddalił zażalenie.