Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Dybowski (spr.) Sędziowie WSA Bożena Popowska WSA Ewa Kręcichwost – Durchowska Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Andrzejak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi K. Sz., S. Sz. na decyzję W. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] sierpnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego oraz zezwolenia na kontynuowanie wstrzymanych prac budowlanych 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. zasadza od W. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P.na rzecz : a) skarżących solidarnie kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych b) skarżącej kwotę 257 (dwieście pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego 3. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana

Decyzją z dnia [...] września 2008 r. nr [...] (dalej decyzja z [...] września 2008 r.) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. (dalej PINB, Powiatowy Inspektor albo organ I instancji), na podstawie art. 51 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. 2006 r., nr 156 poz. 1118 ze zm., dalej pb): w pkt 1 zatwierdził A. Z. (dalej zwanego Inwestorem) projekt budowlany na rozbudowę i przebudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, zlokalizowanego w M. przy ul. L. [...], na działce o nr ewidencyjnym 401 (dalej budynek mieszkalny); w pkt 2 zezwolił Inwestorowi na kontynuowanie prac budowlanych wstrzymanych postanowieniem z dnia [...] października 2006 r., nakładając w pkt 3 obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego obiektu po zakończeniu prac budowlanych.

W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że na wniosek K. Sz. i S. Sz. (dalej Odwołujący albo Skarżący) z dnia [...] września 2006 r. Powiatowy Inspektor wszczął postępowanie sprawdzające dotyczące realizacji inwestycji, polegającej na rozbudowie budynku mieszkalnego, prowadzonej przez Inwestora. Dnia [...] stycznia 2008 r. Inwestor przedłożył projekt zamienny, uwzględniający dokonane zmiany na rozbudowę oraz przebudowę budynku mieszkalnego. Prowadzona inwestycja nie narusza ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Organ I instancji przyjął za wiarygodne wyjaśnienia Burmistrza Gminy M. z dnia [...] marca 2008 r. Powiatowy Inspektor oparł się również na Uchwale Rady Miejskiej M. z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy M. w obrębach: M., B., Dz., W., oraz części obrębu M.

Zgodnie z art. 51 ust. 4 pb, po upływie terminu lub na wniosek inwestora, właściwy organ sprawdza wykonanie obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem i wydaje decyzję w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego.

Zgodnie z art. 51 ust. 4 zd. 2 pb organ orzekł w pkt 3 decyzji o obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie.

Powiatowy Inspektor zauważył, że Inwestorowi nie można uczynić zarzutu dopuszczenia się samowoli budowlanej, w rozumieniu art. 48 pb, jeżeli w dacie rozpoczęcia robót budowlanych legitymował się ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę. Natomiast realizowanie obiektu budowlanego w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach prawa budowlanego wypełnia dyspozycję przepisów art. 50 i 51 pb, których ratio legis polega na wymuszeniu na inwestorze doprowadzenia budowanego obiektu do stanu zgodnego z warunkami określonymi w pozwoleniu na budowę oraz w przepisach prawa. W przypadku robót realizowanych, jak też już zakończonych, organ nadzoru prowadzi postępowanie bezpośrednio w oparciu o art. 51 pb, które kończy się wydaniem decyzji na podstawie art. 51 ust. 3 bądź ust. 4 pb.

Powiatowy Inspektor mógł orzec jak w sentencji niniejszej decyzji, bowiem w obrocie prawnym znajduje się nadal decyzja z [...] października 2006 r. Organ I instancji decyzją z [...] lipca 2008 r. nr [...] (dalej decyzja z [...] lipca 2008 r.), w pkt 1 uchylił decyzję z [...] października 2006 r. Decyzja z [...] lipca 2008 r. uchylona została w całości przez WWINB w P. dnia [...] sierpnia 2008 r. Inwestor wypełnił obowiązki nałożone nań decyzją z [...] października 2006 r. nr [...], która jest prawomocna i wykonalna (k. 112-111 t. 2 akt administracyjnych).

Odwołanie od powyższej decyzji pismem z dnia [...] września 2008 r. wnieśli K. Sz. i S. Sz., wnosząc o jej uchylenie.

W uzasadnieniu Odwołujący podkreślili, że zatwierdzenie projektu budowlanego na rozbudowę i przebudowę budynku mieszkalnego sankcjonuje faktyczną nadbudowę budynku Inwestora i stanowi naruszenie obowiązującego porządku prawnego.

Ponieważ Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził nieważność decyzji Starosty M. z [...] października 2005 r. nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej Inwestorowi pozwolenia na rozbudowę i przebudowę budynku mieszkalnego, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z [...] listopada 2007 r., VII SA/Wa 1011/07 decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] utrzymał w mocy, PINB nie ma żadnych podstaw prawnych do zatwierdzenia projektu budowlanego, skoro owa decyzja została wyeliminowana z obrotu prawnego.

Zdaniem Odwołujących, Inwestor nie wypełnił obowiązków nałożonych decyzją PINB z [...] października 2006 r., nr [...]. Zdaniem Odwołujących PINB naruszył obowiązujący porządek prawny, lekceważąc ich słuszny interes ochrony prawa własności (k. 115-114 t. 2 akt administracyjnych).

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] (dalej decyzja z [...] sierpnia 2011 r.) na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 104 § 1 i 2 kpa, Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej Wojewódzki Inspektor, WWINB albo organ II instancji) utrzymał w mocy decyzję z [...] września 2008 r.

W uzasadnieniu WWINB opisując dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie zauważył, że PINB, na wniosek Odwołujących, dnia [...] września 2006 r. przeprowadził kontrolę nieruchomości zlokalizowanej w M. przy ul. L. [...] pod względem poprawności realizacji inwestycji zgodnie z pozwoleniem na budowę z [...] października 2005 r., nr [...], znak [...] (dalej decyzja z [...] października 2005 r.) w trakcie której organ I instancji stwierdził, że Inwestor dopuścił się odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego i pozwolenia na budowę, w postaci wykonania otworu okiennego na poziomie poddasza i podniósł ściany budynku o wysokość ok. v cm. W tym stanie rzeczy, organ I instancji postanowieniem z [...] października 2006 r., nr [...] (dalej decyzja z [...] października 2006 r.), nakazał Inwestorowi wstrzymać prowadzenie prac budowlanych przy przebudowie wraz z rozbudową budynku mieszkalnego, realizowanego na podstawie pozwolenia na budowę z [...] października 2005 r.

Decyzją z [...] października 2006 r., nr [...] (dalej decyzja z [...] października 2006 r.), organ I instancji nakazał Inwestorowi przedłożyć projekt budowlany zamienny, uwzględniający zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych. Postanowieniem z [...] listopada 2006 r., nr [...] PINB zawiesił w/w postępowanie administracyjne, w związku z otrzymaniem informacji od Wojewody Wielkopolskiego o wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty Międzychodzkiego z [...] października 2005 r.

Wojewoda Wielkopolski decyzją z [...] stycznia 2007 r. nr [...] (dalej decyzja z [...] stycznia 2007 r.), odmówił stwierdzenia nieważności decyzji z [...] października 2005 r. Od decyzji z [...] stycznia 2007 r. do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej GINB) odwołanie w dniu [...] marca 2007 r. wnieśli Odwołujący. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r., nr [...] (dalej decyzja z [...] kwietnia 2007 r.), GINB uchylił zaskarżoną decyzję w całości i stwierdził nieważność decyzji z [...] października 2005 r. PINB decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] (dalej decyzja z [...] kwietnia 2008 r.) zatwierdził projekt budowlany na rozbudowę i przebudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, zlokalizowanego w M. przy ul. L. [...] na działce o nr ewid. gr. [...] oraz zezwolił na kontynuowanie prac budowlanych wstrzymanych postanowieniem z [...] października 2006 r. a także nałożył obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie owego obiektu po zakończeniu prac budowlanych. Od w/w decyzji odwołanie w dniu [...] kwietnia 2008 r. złożyli Odwołujący. Organ II instancji decyzją z [...] maja 2008 r. nr [...], uchylił w całości decyzję z [...] kwietnia 2008 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Postanowieniem z [...] czerwca 2008 r. nr [...] PINB wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną organu I instancji z [...] października 2006 r. Następnie decyzją z [...] lipca 2008 r. nr [...] PINB nakazał Inwestorowi w terminie do dnia [...] sierpnia 2008 r. przedłożyć inwentaryzację budowlaną wykonanych robót na budynku mieszkalnym oraz zawiadomienia służb wymienionych w art. 56 pb. Od w/w decyzji odwołanie wnieśli Odwołujący. Decyzją z [...] sierpnia 2008 r. nr [...] organ II instancji ponownie uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji. Decyzją z [...] września 2008 r. PINB zatwierdził projekt budowlany na rozbudowę i przebudowę budynku mieszkalnego i zezwolił na kontynuowanie prac budowlanych wstrzymanych postanowieniem z [...] października 2006 r. a także nałożył obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie owego obiektu po zakończeniu prac budowlanych. Od w/w decyzji odwołanie w dniu [...] września 2008 r. złożyli Odwołujący. Decyzją z [...] października 2008 r. nr [...] (dalej decyzja z [...] października 2008 r.) WWINB uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji i umorzył postępowanie administracyjne. Ww. decyzja organu odwoławczego została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który wyrokiem z 30 czerwca 2009 r., II SA/Po 1027/08 (dalej wyrok II SA/Po 1027/08), uchylił zaskarżoną decyzję WWINB. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 24 listopada 2010 r., II OSK 1722/09, oddalił skargę kasacyjną K. Sz. W dniu [...] czerwca 2011 r. WWINB wezwał Inwestora do oświadczenia, czy chce nadal kontynuować rozpoczętą i niezakończoną budowę. Inwestor poinformował o zamiarze kontynuowania owej budowy.

Zdaniem WWINB w niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, że roboty budowlane były prowadzone na podstawie decyzji z [...] października 2005 r. Decyzją z [...] kwietnia 2007 r. GINB stwierdził nieważność decyzji z [...] października 2005 r. Przedłożony przez Inwestora projekt budowlany zamienny z [...] stycznia 2008 r. uwzględnia dokonane zmiany, sporządzony został przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane do projektowania i spełnia wszystkie wymogi stawiane opracowaniom dokumentacyjnym. Wobec powyższego i wydania decyzji z [...] października 2006 r., nakazującej Inwestorowi przedłożenie projektu budowlanego zamiennego oraz faktu, że Inwestor chce kontynuować budowę, organy nadzoru budowlanego zobligowane były do wydania decyzji na podstawie art. 51 ust. 4 pb.

Skargę na decyzję z [...] sierpnia 2011 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu (dalej WSA) wnieśli K. Sz. i S. Sz., zarzucając naruszenie art. 138 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej kpa) oraz wnosząc o uchylenie decyzji z [...] sierpnia 2011 r. i zasądzenie kosztów postępowania.

Zdaniem Skarżących, uzasadnienie decyzji z [...] sierpnia 2011 r. jest niekompletne i niewystarczające pod względem formalnym i prawnym. Organ II instancji nie odniósł się do zarzutów sformułowanych przez Skarżących w odwołaniu. Tymczasem decyzją z [...] września 2008 r. PINB zatwierdził projekt budowlany na rozbudowę i przebudowę budynku mieszkalnego należącego do Inwestora, mimo jego niezgodności z pb. Z opisu technicznego projektu wynika jednoznacznie, że w następstwie przebudowy, rozbudowy i nadbudowy zwiększa się kubaturę budynku o [...] m3. W projekcie uznano za nie istniejącą granicę między działkami 401 - będącą własnością Inwestora, a działką nr [...] - należącą do Skarżących. Podwyższono konstrukcję dachu na granicy z działką [...]. Błędnie zaprojektowano dach budynku, którego okap wysunięto na teren działki [...], co spowodowało zacienienie okien budynku Skarżących. Projekt przebudowy budynku na działce [...] nie przewiduje budowy ściany oddzielenia przeciwpożarowego od budynku Skarżących. Okna we wznoszonym budynku zostały zaprojektowane w odległości znacznie mniejszej niż dopuszczają to warunki techniczne określone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75, poz. 690 ze zm., dalej rozporządzenie z 2002 r.). Samowolnej nadbudowy budynku Inwestora dokonano bez zgody Skarżących, wbrew wielokrotnie wyrażanemu sprzeciwowi z ich strony.

Skarżący zauważyli, że w posiadanie decyzji Burmistrza M. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu działki nr [...] Inwestor wszedł na drodze udowodnionego przestępstwa w sprawie karnej przed Sądem Rejonowym w Szamotułach Zamiejscowym Wydziałem Grodzkim w M., sygn. akt [...] z dnia [...] lipca 2007 r.

Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego Gminy M. zatwierdzony uchwalą Rady Miejskiej M. z [...] grudnia 2007 r. nr [...] (dalej Plan), ogłoszono w Dzienniku Urzędowym Wojewody Wielkopolskiego z [...] lutego 2008 r. pod pozycją [...]. Plan wszedł w życie dnia [...] marca 2008 r. Tymczasem Inwestor dnia [...] stycznia 2008 r., tj. w dacie złożenia dokumentów do PINB, uzyskał zaświadczenie o zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego, który jeszcze nie obowiązywał i nie był w obrocie prawnym, dodatkowo w części dotyczącej działek [...] i [...] zakazując nadbudowy istniejących obiektów mieszkalnych. Tym samym niemożliwe jest legalizowanie samowolnej nadbudowy (k. 4-6 akt IV SA/Po 1035/11).

W odpowiedzi na skargę z dnia [...] października 2011 r. nr [...], WWINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w decyzji z [...] sierpnia 2011 r. (k. 8 akt IV SA/Po 1035/11).

Pismem z dnia [...] października 2011 r. Inwestor, reprezentowany przez fachowego pełnomocnika procesowego, wniósł o oddalenie skargi i zasądzenie solidarnie od Skarżących zwrotu kosztów postępowania (k. 19, 121 akt IV SA/Po 1035/11).

Pismem z dnia [...] stycznia 2012 r. Skarżąca, reprezentowana przez fachowego pełnomocnika procesowego, będącego radcą prawnym, wniosła o:

1) uchylenie w całości decyzji WWINB z dnia [...] sierpnia 2011 r. "poprzez naruszenie przepisów prawa tj. art. 81 ust. 1 pkt 1 a) i c), art. 84 ust. 1 pkt 1), art. 84a ust. 2 pkt 2, art. 34 ust. 1 w związku z art. 51 ust. 1 pkt 3, art. 51 ust. 5 oraz art. 5 ust. 1 pb (t.j. Dz. U. 2010, nr 243, poz. 1623 ze zm., dalej pb), w związku z naruszeniem § 12 ust. 1 pkt 2, § 13 ust. 1, § 57 i § 60 ust. 1 rozporządzenia z 2002 r.,

2) przeprowadzenie postępowania dowodowego w zakresie wskazanych w piśmie procesowym dowodów, w tym dowodów załączonych na okoliczności wskazane w treści pisma Skarżącej, a dotyczące naruszeń przepisów prawa przez organ administracji wydający skarżoną decyzję,

3) zasądzenie na rzecz Skarżącej od organu administracji zwrotu kosztów postępowania (k. 65-83 akt IV SA/Po 1035/11).

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługiwała na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli zgodności z prawem w rozpoznawanej sprawie była decyzja z [...] sierpnia 2011 r. i poprzedzające jej wydanie postępowanie w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego oraz udzielenia pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego należącego do Inwestora.

Wojewódzki Sąd Administracyjny podziela ustalenia faktyczne, zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, jedynie w tej części, w której organ odwoławczy wskazał przebieg zdarzeń procesowych i wskazał na naruszenia pozwolenia na budowę i odstępstwa od pierwotnego projektu budowlanego z sierpnia 2005 r. w trakcie realizacji inwestycji.

Nadto Wojewódzki Sąd Administracyjny ustalił, że:

Uchwałą z v grudnia 2007 r. nr XVIII/125/2007 Rada Miejska M. na podstawie art. 18 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2001 r., nr 142, poz. 1591 ze zm.) i art. 20 ust. 1 ustawy z dna 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. nr 80, poz. 717 [ze zm.]) uchwaliła miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego gminy M. w obrębach: M., B., Dz., W. oraz część obrębu M. (dalej Plan), ogłoszono w Dzienniku Urzędowym Wojewody Wielkopolskiego z [...] lutego 2008 r. pod pozycją 446. Plan wszedł w życie dnia [...] marca 2008 r. (§ 72 ust. 5 Uchwały). Działki nr [...] i [...] położone są w obrębie M., dla którego przyjęto w Planie funkcję przeznaczenia terenu oznaczoną symbolem [...], tj. tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z dopuszczeniem wprowadzania usług rzemiosła, handlu, usług komercyjnych oraz usług gastronomii. Zgodnie z § 58 ust. 5, dla terenów z funkcją zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z dopuszczeniem usług, oznaczonych na rysunku planu symbolami: [...],[...],[...],[...],[...],[...] – plan ustala: 1) przeznaczenie terenu: tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z dopuszczeniem wprowadzania usług rzemiosła, handlu, usług komercyjnych oraz na terenie [...] dopuszcza się usługi gastronomii;[...], 5) parametry i wskaźniki intensywności zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym linie zabudowy, gabaryty obiektów i wskaźniki intensywności zabudowy; a ) nakaz utrzymania linii zabudowy elewacji frontowych obiektów mieszkalnych, b) zakaz nadbudowy istniejących obiektów mieszkaniowych, za wyjątkiem terenu [...] dz. Nr [...] gdzie dopuszcza się trzy kondygnacje nadziemne, o maksymalnej wysokości budynku do 10,0 m; [...].

Powyższych ustaleń Wojewódzki Sąd Administracyjny dokonał na podstawie odpisu informacji Burmistrza M. z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...]; odpisu fragmentu uchwały z [...] grudnia 2007 r. nr [...] Rady Miejskiej M. w sprawie uchwalenia miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego gminy M. w obrębach: M., B., Dz., W. oraz część obrębu M. – części tekstowej i graficznej (k. 86-90v akt IV SA/Po1035/11); pełnego tekstu uchwały z [...] grudnia 2007 r. nr [...] Rady Miejskiej M. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy M. w obrębach: M., B., Dz., W. oraz część obrębu M., opublikowanej w Dz. Urz. Woj. Wlkp. z 2008 r., nr 21, poz. 446; fragmentu mapy zasadniczej w skali 1:500 M., z zaznaczonymi granicami i położeniem działki nr [...] – tym w stosunku do działki nr [...] (k. 85 akt IV SA/Po1035/11; k. 4 t. 1 akt administracyjnych).

Sąd dał wiarę tym odpisom tych dokumentów i informacji, bowiem nie nasunęły one wątpliwości co do ich autentyczności i wiarogodności (art. 106 § 3 i 5 ppsa w zw. z - odpowiednio- art. 244 i 252 kpc; T. Ereciński w: "Komentarz do kpc" LexisNexis 2009 t. 1 s. 707 uw. 32, 33; postanowienie SN z 27.1.2006 r.- III CK 369/05- OSNC 11/06/187).

Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę miał na względzie, że wyrokiem z [...] czerwca 2009 r., II SA/Po 1027/08, WSA uchylił decyzję z [...] października 2008 r. W uzasadnieniu WSA wskazał, że w niniejszej sprawie decyzja z 3 kwietnia 2007 r., stwierdzająca nieważność decyzji o pozwoleniu na budowę, została wydana po zainicjowaniu postępowania legalizacyjnego, w tym po zobowiązaniu inwestora mocą decyzji z [...] października 2006 r. do przedstawienia zamiennego projektu budowlanego. Stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, gdy na jej podstawie rozpoczęte zostały już prace budowlane, nie powoduje sytuacji, umożliwiającej uznanie, że wykonane roboty budowlane były prowadzone w ramach samowoli budowlanej określonej w art. 48 pb. Nie oznacza to jednak możliwości automatycznej legalizacji wykonanych robót. Bezsprzecznym jest bowiem, że na organach nadzoru budowlanego ciąży obowiązek podjęcia wszelkich, przewidzianych ustawą środków, umożliwiających zapewnienie zgodności wykonanych robót budowlanych z przepisami prawa. Dopiero stwierdzenie w wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego, że nastąpiło nie dające się usunąć naruszenie prawa, skutkować musi wydaniem decyzji zakazującej prowadzenia dalszych robót bądź rozbiórką obiektu lub jego części. Formułując wiążące wskazania WSA zauważył, że organ odwoławczy winien mieć na uwadze poczynione w uzasadnieniu rozważania, w szczególności co do konieczności dalszego prowadzenia postępowania naprawczego w trybie stosownego ustępu art. 51 pb i rozważenia konieczności zastosowania art. 37 ust. 2 pb. Wyrokiem z 24 listopada 2010 r., II OSK 1722/09, NSA oddalił skargę kasacyjną od wyroku II SA/Po 1027/08. W uzasadnieniu NSA zauważył, że sąd I instancji nie wyraził poglądu, że "istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego nie wymaga uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę". Wręcz przeciwnie - wskazuje on w uzasadnieniu swego orzeczenia na konieczność prowadzenia postępowania legalizacyjnego i wydawania stosownych decyzji.

Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd pozostawał związany na podstawie art. 153 ppsa oceną prawną oraz wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi przez WSA w prawomocnym wyroku II SA/Po 1027/08. Artykuł 153 ppsa ma charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że ani organ administracji publicznej, ani sąd, orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż są nimi związane. Nieprzestrzeganie tego przepisu w istocie podważałoby obowiązującą w demokratycznym państwie prawnym zasadę sądowej kontroli nad aktami i czynnościami organów administracji i prowadziło do niespójności działania systemu władzy publicznej. Związanie oceną prawną wyrażoną w wyroku (uzasadnieniu orzeczenia) oraz wynikającymi z niej wskazaniami co do dalszego postępowania oznacza, że organ nie może formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz obowiązany jest do podporządkowania się jemu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się do wskazań w zakresie dalszego postępowania przed organem administracji publicznej (wyrok NSA z: 30.7.2009 r., II FSK 451/08, Lex nr 526493; 23.9.2009 r., I FSK 494/09, Lex nr 594010; 13.7.2010 r., I GSK 940/09, Lex nr 594756; wyrok WSA we Wrocławiu z 14.01.2010 r., I SA/Wr 1591/09, Lex nr 559604).

Materialnoprawną podstawą kontrolowanego rozstrzygnięcia był art. 51 ust. 4 pb, na podstawie którego właściwy organ administracji architektoniczno-budowlanej po przedłożeniu projektu budowlanego zamiennego wydaje decyzję w sprawie jego zatwierdzenia oraz pozwolenia na wznowienie robót budowlanych. Projekt budowlany zamienny, stosownie do art. 51 ust. 1 pkt 3 pb, winien uwzględniać zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych celem doprowadzenia prowadzonych robót do stanu zgodnego z prawem. Stosownie do art. 35 ust. 1 pkt 1 ab initio pb, projekt budowlany winien być zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu. Wymogom tym winien odpowiadać również projekt budowlany zamienny, ponieważ do zmian projektu budowlanego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące tego projektu (red. Z. Niewiadomski "Prawo budowlane. Komentarz" C.H. Beck 2011 r., s. 572-573, nb 2).

Jak zauważa się w orzecznictwie sądowym, decyzja o której stanowi art. 51 ust. 4 pb zastępuje decyzję o pozwoleniu na budowę, ponieważ legalizuje roboty budowlane w zakresie w jakim inwestor odstąpił od zatwierdzonego pozwolenia budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę. Oznacza to, że po przedstawieniu przez inwestora organowi nadzoru budowlanego projektu budowlanego zamiennego, obowiązkiem tego ostatniego jest dokonanie jego merytorycznej oceny pod kątem wymogów wskazanych w art. 35 ust. 1 pb, a więc zwłaszcza zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi oraz oceny kompletności projektu i posiadania wymaganych opinii, uzgodnień i pozwoleń. Nie można z art. 51 ust. 4 pb dekodować normy prawnej, zgodnie z którą przedstawienie przez inwestora, który dopuścił się samowoli budowlanej, projektu budowlanego zamiennego w zakreślonym przez organ nadzoru budowlanego terminie, rodzi po stronie organu obowiązek zatwierdzenia tegoż projektu. Oznaczałoby to, że projekt ten w istocie pozostaje poza merytoryczną kontrolą organów nadzoru budowlanego (wyrok NSA z: 26.5.2011 r., II OSK 923/10; 18.3.2011 r., II OSK 532/10; 31.5.2010 r., II OSK 609/09 - baza orzeczeń NSA). Art. 51 ust. 4 pb nie może być tak rozumiany, że uprawnia on do wydania przez właściwy organ wyłącznie decyzji pozytywnej dla inwestora, a więc zatwierdzającej złożony przezeń projekt budowlany. Samo brzmienie tego przepisu, stanowiącego o tym, że decyzję wydaje się "w sprawie" zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego, jednoznacznie przesądza o tym, że decyzja może być zarówno pozytywna, jak i negatywna, oczywiście w zależności od warunków danej sprawy (wyrok NSA 09.7.2008 r., II OSK 801/07, baza orzeczeń NSA). Przyjęcie odmiennego stanowiska prowadziłoby do nieuzasadnionego uprzywilejowania inwestora, na którego rzecz została wydana decyzja o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych w stosunku do inwestora legitymującego się pozwoleniem na budowę wydanym na zasadach ogólnych (red. Z. Niewiadomski - op. cit., s. 472, nb 5).

Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy, organ II instancji błędnie uznał, że przedłożony przez Inwestora projekt budowlany zamienny z [...] stycznia 2008 r. uwzględnia dokonane przez Inwestora zmiany w wykonywanych pracach budowlanych i spełnia wszystkie wymogi stawiane opracowaniom dokumentacyjnym. WWINB nie oparł powyższej tezy na analizie zgodności projektu budowlanego zamiennego z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, do czego był obowiązany w sposób szczególny, z uwagi na sformułowany w tym przedmiocie w odwołaniu zarzut. Skarżący trafnie zauważyli, że Inwestor dnia [...] stycznia 2008 r. nie mógł przedłożyć organowi I instancji projektu zmian do pozwolenia na budowę, wskazującego na zgodność z miejscowym planem, ponieważ uchwała Rady Miejskiej M., nr [...], podjęta dnia [...] grudnia 2007 r., została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym dnia [...] lutego 2008 r. i weszła w życie dnia [...] marca 2008 r. Winien on zatem być koherentny z decyzją o warunkach zabudowy [...] września 2004 r. nr [...], zmienioną decyzją z dnia [...] września 2005 r. nr [...] (k. 23, t. 1 akt administracyjnych; k. 4, 5a projektu z sierpnia 2005 r.). W rozstrzygnięciach tych Burmistrz M. określił w sposób jednoznaczny ustalenia dotyczące warunków i wymagań ochrony i kształtowania ładu przestrzennego, precyzując m. in. maksymalną ilość kondygnacji budynku mieszkalnego (do 2 kondygnacji, w tym poddasze użytkowe) oraz wysokość elewacji frontowej do okapu dachu (4,5 m). Opis do planu zabudowy i zagospodarowania terenu nie uwzględnia szczegółowych wymogów zawartych w decyzji o warunkach zabudowy. Z jego treści nie wynika w sposób jednoznaczny, czy uwzględnia on zmiany wynikające z przeprowadzonych przez Inwestora robót budowlanych.

Natomiast wejście w życie miejscowego planu, stosownie do art. 35 ust. 1 pkt 1 pb, powoduje obowiązek zgodności projektu budowlanego z planem. Gdy plan miejscowy ma inne ustalenia niż przewidziane w decyzji o warunkach zabudowy, decyzja ta nie może być już podstawą do prowadzenia prac budowlanych (wyrok NSA z dnia 04.01.2011 r., II OSK 1881/10, Lex nr 952985). Stosownie do art. 65 ust. 1 pkt 2 upzp, organ który wydał decyzję o warunkach zabudowy albo decyzję o ustaleniu lokalizacji celu publicznego, stwierdza jej wygaśnięcie, jeżeli dla tego terenu uchwalono plan miejscowy, którego ustalenia są inne niż w wydanej decyzji. Tymczasem organ II instancji rozpoznając sprawę dnia [...] sierpnia 2011 r. ani nie przytoczył odpowiednich ustaleń miejscowego planu dotyczących działek nr [...] i [...], ani tym bardziej nie podjął analizy zgodności prowadzonych przez Inwestora robót budowlanych z postanowieniami Planu. Wojewódzki Inspektor nie dostrzegł, że ocena organu I instancji o tym, że inwestycja realizowana przez Inwestora "nie narusza ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego" jest zdawkowa i wymyka się kontroli organu odwoławczego (k. 112 v t. 2 akt administracyjnych). Należy podkreślić, że negatywny wynik ustaleń organu co do tej zgodności właściwie przekreśla możliwość wydania pozytywnej decyzji o pozwoleniu na budowę (red. Z. Niewiadomski – op. cit., s. 472, nb 5).

Za zasadny w ocenie Sądu należało uznać zarzut naruszenia przez WWINB art. 81 ust. 1 pkt 1 lit. a i c pb, i art. 84a ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 84 ust. 1 pkt 1 pb. Na WWINB jako organie administracji architektoniczno-budowlanej spoczywał obowiązek sprawdzenia przed wydaniem decyzji z [...] sierpnia 2011 r. zgodności zastępczego projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zgodności rozwiązań architektoniczno-budowlanych z przepisami techniczno-budowlanymi oraz zasadami wiedzy technicznej. Nie ulega wątpliwości, że choć Powiatowy Inspektor wskazał, że "art. 50 i 51 Prawa budowlanego, których ratio legis polega na wymuszeniu na inwestorze doprowadzenia budowanego obiektu do stanu zgodnego z warunkami określonymi w pozwoleniu na budowę oraz przepisach prawa", to w niniejszym, pięcioletnim postępowaniu, owo ratio legis nie zostało zrealizowane. Organ II instancji w rzeczywistości zaniechał dokonania jakichkolwiek ustaleń w tym zakresie, ograniczając się jedynie do stwierdzenia, że przedstawiony przez Inwestora projekt spełnia wszystkie wymagane prawem wymogi.

Z uwagi na podnoszone w odwołaniu przez Skarżących zarzuty dotyczące naruszenia ich prawa własności obowiązkiem organu II instancji było dokonanie oceny ich zasadności. Stosownie do art. 5 ust. 1 pkt 9 pb, przy projektowaniu oraz wznoszeniu obiektu budowlanego należy uwzględnić poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej. Skarżący podkreślili, że wykonana nadbudowa przez Inwestora doprowadziła do naruszenia ich prawa własności; trwałe pozbawienie oświetlenia jednego z pomieszczeń wyłączyło je z użytkowania. Organ II instancji w ogóle nie odniósł się do tych zarzutów, przez co uzasadnienie decyzji z [...] sierpnia 2011 r. nie spełnia waloru zupełności oraz fachowości.

Zasadą jest, że projekt budowlany podlega zatwierdzeniu w decyzji o pozwoleniu na budowę, stając się integralną częścią decyzji. Czynności podejmowane na etapie projektowanego obiektu budowlanego muszą być zgodne z prawem, w tym z przepisami techniczno-budowlanymi i zasadami wiedzy technicznej. Przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę i o zatwierdzeniu projektu budowlanego, właściwy organ analizuje projekt budowlany w kontekście jego zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy, wymaganiami ochrony środowiska, zgodności z przepisami techniczno-budowlanymi. Dopiero, gdy inwestor spełni przewidziane prawem wymogi, organ wydaje decyzję o pozwoleniu na budowę i zatwierdzeniu projektu budowlanego.

Organy obu instancji w niniejszej sprawie nie odniosły się do kwestii związanych z "przesłanianiem i zacienieniem" określonych § 13, 57 i 60 rozporządzenia, a do których uwzględnienia zobowiązywała decyzja z 15 września 2004 r. o warunkach zabudowy (pkt 2 lit. b) tiret 8; lit. d) tiret 1). Zgodnie z § 60 ust. 1 rozporządzenia, pokoje mieszkalne winny mieć zapewniony czas nasłonecznienia co najmniej 3 godziny w dniach równonocy – w godzinach 700-1700. W mieszkaniu wielopokojowym dopuszcza się ograniczenie wymagania określonego w ust. 1 co najmniej do jednego pokoju, przy czym w śródmiejskiej zabudowie uzupełniającej dopuszcza się ograniczenie wymaganego czasu nasłonecznienia do 1,5 godziny, a w odniesieniu do mieszkania jednopokojowego w takiej zabudowie nie określa się wymaganego czasu nasłonecznienia (§ 60 ust. 2 rozporządzenia). W ust. 2 § 60 przedstawiono uwarunkowania obiektywne, nie pozwalające na uzyskanie nasłonecznienia wszystkich pokojów w mieszkaniach, szczególnie w budynkach wielorodzinnych. Z tego powodu przepis ust. 2 wymaga zapewnienia bezwzględnie nasłonecznienia tylko jednego pokoju w mieszkaniu, a w śródmiejskiej zabudowie uzupełniającej dopuszcza się ograniczenie czasu insolacji do 1,5 godziny, a nadto całkowicie zwalnia z obowiązku nasłonecznienia pokoju w mieszkaniach jednopokojowych w takiej zabudowie. Wobec treści definicji prawnej "zabudowy śródmiejskiej" (§ 3 pkt 1 rozporządzenia), redakcja ust. 2 zawęża możliwość ograniczenia czasu nasłonecznienia mieszkań wielopokojowych tylko w budynkach uzupełniających zabudowę śródmiejską na obszarze istniejącego lub przewidzianego w planie miejscowym centrum miasta, co winno zapobiec pogarszaniu warunków użytkowych mieszkań w przypadku tzw. "dogęszczania" istniejącej zabudowy osiedlowej, która została zrealizowana pierwotnie zgodnie z ówcześnie obowiązującymi wymaganiami w zakresie nasłonecznienia mieszkań ("Warunki techniczne dla budynków i ich usytuowanie. Poradnik z komentarzem i 145 rysunkami Władysława Korzeniewskiego" Wydanie 8. Polcen Sp. z o.o. 2009 r. – dalej W. Korzeniewski – op. cit. s. 105-106). Prawo budowlane nie definiuje pojęcia śródmiejskiej zabudowy uzupełniającej. W dotychczasowym orzecznictwie sądy administracyjne pod tym pojęciem postrzegają zabudowę zlokalizowaną w centrum miasta, pośród okalających ją budynków, z zachowanym wymogiem ciągłości pierzei (wyrok WSA w Warszawie z 4.4.2007 r. VII SA/Wa 1423/06, LEX nr 334245; wyrok WSA w Warszawie z 29.5.2009 r., VIII SA/Wa 798/08; wyrok WSA w Gliwicach z 19.1.2009 r. II SA/GI 1237/08 dostępny w Internecie na stronie https://cbois.nsa.gov.pl/doc).

W realiach niniejszej sprawy, realizowana inwestycja z racji położenia budynków na działkach [...],[...] i [...],[...], nie może być kwalifikowana jako śródmiejska zabudowa uzupełniająca, a tylko taka zabudowa dopuszczałaby zmniejszone normy nasłonecznienia, przewidziane w § 60 ust. 2 rozporządzenia.

Mimo, że przekroczenie granicy działki co do zasady stanowić może naruszenie prawa cywilnego, które stanowić może przedmiot postępowania przed Sądem powszechnym, to w warunkach niniejszej sprawy stanowić może także naruszenie prawa budowlanego, gdyby w wyniku ustaleń organów nadzoru budowlanego okazało się, że wysunięcie okapu dachu na samowolnie nadbudowanej części budynku, skutkuje zacienieniem pokoju znajdującego się na piętrze budynku, położonego na działce nr [...] – z naruszeniem art. 5 ust. 1 pkt 2 pb i § 13, 57, i 60 ust. 1 rozporządzenia z 2002 r.

Organy obu instancji nie rozważyły nadto, czy wzgląd na przepisy ochrony pożarowej nie przeciwią się usytuowaniu drugiego, "dodatkowego otworu okiennego" (oznaczonego czerwonym cienkopisem na k. 5 t. 1 akt administracyjnych). Z wydruków zdjęć (k. 9 t. 1 akt administracyjnych; k. 106-109v akt IV SA/Po 1035/11) zdaje się wynikać, że oba otwory okienne (dolne – uprzednio istniejące i górne – powstałe w wyniku samowoli; k. 12v t. 1 akt administracyjnych), usytuowane są tuż przy granicy z działką nr [...] (płot z siatki) i usytuowanej prostopadle ścianie domu mieszkalnego na działce nr [...], z istniejącymi dwoma oknami. Organy nadzoru budowlanego nie ustaliły, czy rozbudowywany i nadbudowany samowolnie budynek na działce nr [...], winien być oddzielony od budynku na działce nr 402 ścianą oddzielenia przeciwpożarowego (§ 209 ust. 1 i 2 pkt 4, § 210, § 212 i nast. rozporządzenia z 2002 r.) i czy odpowiednie zabezpieczenia przeciwpożarowe zgodne są z właściwymi przepisami.

Zarówno Powiatowy Inspektor, jak i Wojewódzki Inspektor nie ustalili i nie rozważyli, czy wykonana nadbudowa ganku doprowadziła do naruszenia nieprzekraczalnej linii zabudowy, ustalonej w punkcie 2 lit. b) tiret 1 decyzji z [...] września 2004 r. oraz czy zamienny projekt budowlany zgodny jest z § 58 ust. 5 pkt 2 lit a Planu.

Z uwagi na normę wywiedzioną z art. 11 ppsa i art. 11 kpc w zw. z art. 80 kpa, Wojewódzki Inspektor zwróci się do Sądu Rejonowego w Sz. –Zamiejscowego Wydziału Grodzkiego w M. o nadesłanie akt [...], w celu przeprowadzenia dowodu z dokumentów, znajdujących się w tychże aktach (art. 75 § 1 kpa; odpowiednio - wyrok Naczelnego Sadu Administracyjnego z 28.7.2011 r., II OSK 290/11). Ustalenia poczynione w oparciu o tak zebrany materiał dowodowy (art. 7 i art. 77 § 1 kpa), posłużą do ustalenia rzeczywistego toku zdarzeń, ustalenia faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy - w szczególności w zakresie wysokości elewacji frontowej (w punkcie 2 lit. b) tiret 4 decyzji z 15 września 2004 r. określono maksymalną wysokość elewacji frontowej do okapu dachu na [...] m; w decyzji z [...] września 2005 r. – co istotne zwłaszcza w przypadku uzyskania zmiany decyzji w drodze przestępstwa - zwiększono wysokość elewacji frontowej do [...] m; w toku pomiarów w trakcie oględzin dnia [...] września stwierdzono przekroczenie wymiaru "182", oznaczając czerwonym cienkopisem "obecny wymiar 229"; k. 6 t. 1 akt administracyjnych; gdy w § 58 ust. 5 pkt. 2 Planu w ogóle wprowadzono zakaz nadbudowy istniejących obiektów) i pozwolą na ocenę wiarygodności twierdzeń stron o faktach. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji z [...] września 2008 r., organy obu instancji nie dokonały w ogóle analizy projektu zamiennego w tej materii.

Ponownie rozpoznając niniejszą sprawę WWINB winien w dokładny sposób ustalić zakres prac budowlanych przeprowadzonych przez Inwestora na działce nr [...], a w szczególności zakres odstępstw od udzielonego pozwolenia na budowę oraz ich zgodność z przedstawionym przez Inwestora projektem budowlanym zamiennym. WWINB winien mieć na uwadze, że projekt z [...] stycznia 2008 r. winien odpowiadać w swej treści wymogom projektu budowlanego. Orzekając w przedmiocie zatwierdzenia powyższego projektu, WWINB w oparciu o obowiązujący miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego winien rozważyć, czy w świetle postanowień Planu dopuszczalne jest zatwierdzenie projektu zamiennego i dalsze prowadzenie robót budowlanych. W dalszym ciągu WWINB winien mieć na uwadze wiążące wskazania zawarte w uzasadnieniu wyroku WSA w Poznaniu z dnia 30 czerwca 2009 r., II SA/Po 1027/08 i stanowisko NSA wyrażone w uzasadnieniu wyroku z 24 listopada 2010 r., II OSK 1722/09, zwracające uwagę na konieczność prowadzenia postępowania legalizacyjnego oraz konieczność wydania pozytywnej albo negatywnej dla Inwestora decyzji.

W świetle znowelizowanego z dniem [...] kwietnia 2011 r. art. 138 § 2 kpa, przytoczony w uzasadnieniu decyzji z [...] września 2008 r. pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego, zawarty w wyroku z 05.3.1990 r., IV SA 564/89, PiŻ 1991, nr 3, s. 15, przestał być aktualny. Wojewódzki Inspektor, zgodnie z oceną prawną i uzupełniwszy materiał dowodowy (art. 136 kpa), kierując się wskazaniami zawartymi w niniejszym wyroku (art. 153), rozstrzygnie sprawę merytorycznie.

Mając powyższe na uwadze Sąd w pkt 1 wyroku działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ppsa uchylił decyzję z [...] stycznia 2011 r.

W 2 punkcie wyroku Sąd, na podstawie art. 200 ppsa zasądził od WWINB na rzecz Skarżących solidarnie kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych, na którą złożył się uiszczony wpis od skargi, stosownie do § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1349 ze zm.) a na rzecz Skarżącej kwotę 257 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego na którą złożyły się: 240 zł stosownie do § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1349 ze zm.) i 17 zł tytułem zwrotu opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.

W pkt 3 wyroku Sąd na podstawie art. 152 ppsa określił, że zaskarżona decyzja nie może zostać wykonana. Oznacza to, że nie wywołuje ona skutków prawnych, które wynikają z jej rozstrzygnięcia, od chwili wydania wyroku, mimo że wyrok uchylający tę decyzję nie jest jeszcze prawomocny (wyrok NSA z 29.7.2004 r., OSK 591/04, ONSAi WSA 2004/2/32).