Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski po rozpoznaniu w dniu 10 stycznia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. L. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 3 sierpnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych postanawia: odmówić przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, wyrokiem z dnia 19 grudnia 2018 r. sygn. akt I SA/Gd 988/18 oddalił skargę K. L. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 3 sierpnia 2018 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych.

W dniu 28 grudnia 2018 r. skarżąca złożyła wniosek o sporządzenie uzasadnienia i doręczenie ww. wyroku, jednocześnie wnosząc o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności. W uzasadnieniu wyjaśniła, że z przyczyn przez nią niezawinionych nie mogła złożyć wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Od 2004 r. choruje, co jest konsekwencją wypadku, w wyniku którego doznała urazu głowy. Występuje u niej padaczka pourazowa. Ponadto w sierpniu 2018 r. przeszła operację oponiaka mózgu w okolicy płata potylicznego lewego.

Skarżąca dodała, że w dniu 19 grudnia 2018 r. z uwagi na oddalenie skargi, po wyjściu z Sądu poczuła się bardzo źle, odczuwała mdłości, silne bóle migrenowe w połączeniu bólami uszkodzonego nerwu trójdzielnego. Brała silne leki przeciwbólowe, co uniemożliwiło jej ogólne funkcjonowanie i wykonanie jakiejkolwiek czynności, czego konsekwencją jest brak możliwości sporządzenia i wniesienia wniosku o uzasadnienie wyroku.

Do wniosku skarżąca załączyła kopię dokumentacji medycznej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku nie zasługuje na uwzględnienie.

Instytucja przywrócenia uchybionego terminu ma na celu usunięcie ujemnych następstw procesowych wynikłych wskutek uchybienia terminowi procesowemu, gdy strona nie ponosi winy w jego uchybieniu. Intencją prawodawcy przy tworzeniu przepisów regulujących instytucję przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowych było umożliwienie stronie obrony swoich praw czy interesów w sytuacji, gdy upływ terminów procesowych wywołał dla niej negatywne skutki prawne, przy jednoczesnym założeniu, że strona dołożyła wszelkich możliwych starań, aby takich negatywnych konsekwencji uniknąć.

W myśl art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", czynność procesowa podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jeżeli jednak strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu (art. 86 § 1 p.p.s.a.). Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 i § 2 p.p.s.a.). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Ponadto, równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.).

Fundamentalne znaczenie dla rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej ma ustalenie, że uchybienie terminowi nie nastąpiło z winy strony (por. postanowienie NSA z 13 lutego 2018 r., sygn. akt II OZ 101/18, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl).

Zgodnie z ugruntowanym w orzecznictwie poglądem przyjmuje się, że brak winy w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności rozpoznawanej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem (por. postanowienie NSA z 1 lutego 2018 r., sygn. akt I OZ 58/18, publ. j.w.).

Z brakiem winy mamy do czynienia tylko w przypadku zaistnienia niezależnych od strony, która uchybiła terminowi, oraz niemożliwych do przezwyciężenia okoliczności z powodu których doszło do przekroczenia terminu procesowego. Do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się m.in.: stany nadzwyczajne, takie jak problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe (powódź, pożar), czy nagłą chorobę strony lub jej pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (por. postanowienie NSA z dnia 10 września 2010 r., sygn. akt II OZ 849/10; postanowienie NSA z dnia 2 października 2002 r., sygn. V SA 793/02, publ. Mon. Praw. z 2002 r. Nr 23, poz. 1059).

W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie skarżąca nie uprawdopodobniła ani wystąpienia nagłej przeszkody w dotrzymaniu terminu, ani podjęcia starań, by dochować terminu. Podnieść bowiem należy, że powołana przez skarżącą okoliczność, tj. zły stan zdrowia, który pogorszył się nagle po ogłoszeniu wyroku, nie jest dostateczna dla przyjęcia, że uprawdopodobnione zostały okoliczności, wskazujące na brak winy w dotrzymaniu terminu.

Jak wynika z akt sprawy, wraz z zawiadomieniem o terminie rozprawy skarżącej doręczono pouczenie o treści art. 141 § 2 p.p.s.a., zgodnie z którym w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się wyłącznie na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. Podkreślenia wymaga, że skarżąca stawiła się osobiście na rozprawie w dniu 19 grudnia 2018 r. Po ogłoszeniu wyroku została pouczona o sposobie zaskarżenia wyroku oddalającego skargę, w tym także o terminie zgłoszenia wniosku o sporządzenie pisemnego uzasadnienia wyroku, co zostało odnotowane w protokole rozprawy.

Podkreślić zatem należy, że Sąd wywiązał się z ciążącego na nim obowiązku wynikającego z art. 6 p.p.s.a., zgodnie z którego dyspozycją sąd administracyjny powinien udzielać stronom występującym w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczać ich o skutkach prawnych tych czynności i skutkach zaniedbań.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym akcentuje się, że nie każda choroba, lecz jedynie nagłe pogorszenie stanu zdrowia, którego strona nie mogła przewidzieć, może stanowić przesłankę dla przywrócenia terminu, przy czym nawet taka choroba, która wymaga leżenia, nie uzasadnia przywrócenia terminu, jeżeli strona mogła skorzystać z pomocy domowników, osób trzecich. Dlatego też nawet choroba o charakterze przewlekłym, o ile tylko strona ma obiektywne możliwości podjęcia określonych czynności w postępowaniu sądowym, nie jest wystarczającym powodem dla uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na to, że zaistniałe w sprawie uchybienie terminu było niezawinione (por. postanowienie NSA z 5 lutego 2014 r., sygn. akt I FZ 508/13; z 30 kwietnia 2014 r., sygn. akt I GZ 93/14, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl).

W kontekście powyższego podnieść należy, że co prawda strona skarżąca udokumentowała, że ma problemy zdrowotne i dolegliwości, na które cierpi, mają charakter przewlekły. Jak wynika bowiem z załączonej do wniosku dokumentacji, skarżąca przeszła operację usunięcia niezłośliwego nowotworu mózgu oraz choruje na padaczkę pourazową. Analizując te dokumenty nie można jednak ustalić, czy stan zdrowia skarżącej w okresie od ogłoszenia wyroku do złożenia wniosku o jego uzasadnienie i doręczenie uniemożliwiał jej dokonanie tej czynności procesowej. Przedstawiona bowiem dokumentacja pochodzi z okresu sprzed wydania wyroku z dnia 19 grudnia 2018 r., a zatem nie ma ona waloru uprawdopodobniającego wskazaną we wniosku okoliczność.

Nie negując więc oczywiście osobistej oceny samopoczucia skarżącej w okresie po ogłoszeniu wyroku w dniu 19 grudnia 2018 r., zdaniem Sądu, nie można uznać, że skarżąca uprawdopodobniła, że w terminie do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku jej stan zdrowia uległ na tyle pogorszeniu, że nie była w stanie dokonać tej czynności procesowej, jak i nie miała możliwości zwrócenia się w tym zakresie do osoby trzeciej. Skarżąca nie przedstawiła żadnego zaświadczenia lekarskiego, które potwierdzałoby, że choroba uniemożliwiła jej złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Ponadto skarżąca, nawet nie czując się na siłach, aby samodzielnie w sposób prawidłowy sporządzić wniosek o uzasadnienie wyroku, mogła poprosić o pomoc w tym zakresie członka rodziny lub sąsiada. Dla dokonania tego rodzaju czynności, w sytuacji prawidłowego pouczenia przez Sąd, nie jest konieczne posiadanie szczególnej wiedzy prawniczej. Zauważyć również należy, że pomimo akcentowanych przez skarżącą problemów zdrowotnych, z akt sprawy wynika, że w toku całego postępowania przed organem występowała samodzielnie i samodzielnie redagowała pisma.

Konkludując, skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności, wskazujących na brak winy w uchybieniu przez nią terminu i zachowanie w tym zakresie należytej staranności. Przedstawiona przez skarżącą przyczyna uchybienia, czyli zły stan zdrowia, jak wynika z załączonej do wniosku kserokopii dokumentacji medycznej wskazuje, że skarżąca cierpi na choroby o charakterze przewlekłym, które w żaden sposób nie unieruchamiały jej w istotnym dla sprawy okresie, tj. od dnia 19 grudnia 2018 r. do dnia 27 grudnia 2018 r., wymagając od niej przykładowo stałego leżenia. Ponadto skarżąca mogła skorzystać z pomocy innych osób w dokonaniu tej czynności procesowej w terminie.

Biorąc pod uwagę wskazane wyżej okoliczności, należy uznać, że w sprawie nie zostały spełnione wszystkie przesłanki przywrócenia terminu, o których mowa w art. 87 p.p.s.a., tj. skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.