![]() |
Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych
|
| drukuj zapisz |
6559, Inne, Zarząd Województwa, Oddalono skargę kasacyjną, I GSK 1809/20 - Wyrok NSA z 2024-06-19, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA
I GSK 1809/20 - Wyrok NSA
|
|
|||
|
2020-12-18 | |||
|
Naczelny Sąd Administracyjny | |||
|
Jacek Surmacz /sprawozdawca/ Małgorzata Grzelak /przewodniczący/ Piotr Pietrasz |
|||
|
6559 | |||
|
Inne | |||
|
III SA/Gl 1098/19 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2020-02-05 | |||
|
Zarząd Województwa | |||
|
Oddalono skargę kasacyjną | |||
|
Dz.U. 2017 poz 1376 art. 25 pkt 1, art. 26 ust. 1 pkt 15 i pkt 15a Ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. |
|||
|
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Grzelak Sędzia NSA Piotr Pietrasz Sędzia del. NSA Jacek Surmacz (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Magdalena Chewińska po rozpoznaniu w dniu 19 czerwca 2024 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Gminy Ś. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 5 lutego 2020 r. sygn. akt III SA/Gl 1098/19 w sprawie ze skargi Gminy Ś. na decyzję Zarządu Województwa Śląskiego z dnia [...] września 2019 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zwrotu części dofinansowania z udziałem środków z budżetu Unii Europejskiej 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Gminy Ś. na rzecz Zarządu Województwa Śląskiego 8100 (osiem tysięcy sto) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. |
||||
|
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach (dalej: "WSA") wyrokiem z dnia 5 lutego 2020 r., sygn. akt III SA/Gl 1098/19, oddalił skargę Gminy Ś. (dalej: "skarżąca") na decyzję Zarządu Województwa Śląskiego z dnia [...] września 2019 r., nr [...] (dalej: "organ") w przedmiocie zwrotu części dofinansowania przyznanego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego na lata 2007-2013. Skarżąca złożyła skargę kasacyjną od powyższego wyroku wnosząc o jego uchylenie, rozpoznanie skargi i jej uwzględnienie w całości poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji jako niezgodnej z prawem, a także o zasądzenie kosztów procesu. Zaskarżonemu wyrokowi na podstawie art. 173 i art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") zarzuciła naruszenie: I. przepisów prawa materialnego: 1) art. 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900 ze zm., dalej: "o.p.") poprzez jego niezastosowanie w sprawie, co winno skutkować uznaniem, że zwrot dochodzonych środków objęty jest przedawnieniem, względnie - naruszenie art. 3 ust. 1 Rozporządzenia Rady (WE, EURATOM) nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich (Dz.U.UE.L.1995.312.1 – dalej: "rozporządzenie nr 2988/95"), poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że w niniejszej sprawie nie doszło do przedawnienia, z uwagi na przerwanie jego biegu; 2) art. 98 ust. 2 oraz art. 2 pkt 7 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 (Dz.U.UE.L.2006.210.25 – dalej: "rozporządzenie nr 1083/2006") poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, a w rezultacie niewykazanie, że w rozpoznawanej sprawie doszło do nieprawidłowości w rozumieniu art. 2 pkt 7 rozporządzenia nr 1083/2006; 3) art. 54 § 2 w zw. z art. 54 § 1 pkt 7 w zw. z art. 235 o.p., poprzez nieuwzględnienie zarzutu naliczenia przez organ odsetek do zapłaty od środków podlegających zwrotowi za okres od dnia wszczęcia postępowania do dnia doręczenia decyzji w sprawie; 4) art. 207 ust. 1, 8 i 9 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2019 r. poz. 869 ze zm., dalej: "u.f.p."), art. 211 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz. U z 2005 r. Nr 249 poz. 2104 ze zm.") poprzez oddalenie skargi od decyzji zobowiązującej do zwrotu środków, w sytuacji braku podstaw ku temu. II. przepisów postępowania przed sądami administracyjnymi: 1) art. 3 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 151 p.p.s.a. przez błędną ocenę braku naruszenia przez organ administracji publicznej art. 7 w zw. z art. 77 § 1, art. 78 § 1 i 2, art. 84 § 1 oraz art. 80, a ponadto art. 8 i art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm., dalej: "k.p.a."), tj. błąd w kontroli ustaleń faktycznych dokonanych przez organ, który doprowadził do akceptacji przez WSA dokonanej przez tenże organ niewłaściwej oceny zgromadzonego materiału dowodowego i zobowiązania skarżącej do zwrotu środków. W konsekwencji tego - zdaniem skarżącej - WSA błędnie uznał, że: a) organ prawidłowo uzasadnił swoją zaskarżoną decyzję, b) w toku postępowania przed organem nie było zasadne powołanie biegłego, w sytuacji gdy w sprawie wymagane było uzyskanie wiadomości specjalnych, c) brak jest dowodów potwierdzających nieprawidłowość dokonanych przez organ administracji publicznej ustaleń faktycznych i tym samym podjętego przez ten organ niewłaściwego rozstrzygnięcia, - co doprowadziło do niezasadnego w ramach kontroli działalności administracji publicznej oddalenia skargi, zamiast jej uwzględnienia; 2) wydanie zaskarżonego wyroku z naruszeniem art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji nieprawidłowe zastosowanie w niniejszej sprawie polegające na tym, że WSA nie zastosował tego przepisu i nie uchylił zaskarżonej decyzji, podczas gdy z uwagi na naruszenie przepisów proceduralnych, art. 7 w zw. z art. 77 § 1, art. 78 § 1 i 2, art. 84 § 1 oraz art. 80 k.p.a. w związku z faktem, że organy administracji I i II instancji nie dokonały wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia materiału sprawy, a także przyjęcie dowolnej oceny dowodów, co doprowadziło organ do poczynienia w zaskarżonej decyzji całkowicie dowolnych i nieuprawnionych ustaleń faktycznych w szczególności w zakresie uznania, że skarżąca dopuściła się nieprawidłowości. Organ dokonał interpretacji wątpliwości co do stanu faktycznego sprawy na niekorzyść skarżącej, co również stanowiło oczywiste naruszenie zasady pierwszeństwa słusznego interesu strony, a w rezultacie doprowadziło do wadliwego wydania decyzji zobowiązującej do zwrotu środków; 3) wydanie skarżonego wyroku z naruszeniem art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji nieprawidłowe zastosowanie w niniejszej sprawie polegające na tym, że WSA nie zastosował tego przepisu i nie uchylił zaskarżonej decyzji, podczas gdy zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 70 o.p., organ powinien wydać decyzję umarzającą postępowanie z uwagi na bezprzedmiotowość tego postępowania. W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 183 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Jeżeli nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., a w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły, to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Przytoczone wadliwości zaskarżonego orzeczenia determinują zakres jego kontroli przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten, w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego, nie bada całokształtu sprawy, tylko weryfikuje zasadność postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów. Według art. 193 zdanie drugie p.p.s.a., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W ten sposób wyraźnie został określony zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok, w przypadku gdy oddala skargę kasacyjną. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, wyłącza zatem przy tego rodzaju rozstrzygnięciach odpowiednie stosowanie do postępowania przed tym Sądem wymogów dotyczących elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 w zw. z art. 193 zdanie pierwsze p.p.s.a. Omawiany przepis ogranicza wymogi, jakie musi spełniać uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną wyłącznie, do niemającej swojego odpowiednika w art. 141 § 4 p.p.s.a., oceny zarzutów skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny uzyskał fakultatywne uprawnienie do przedstawienia, zależnie od własnej oceny, wyłącznie motywów zawężonych do aspektów prawnych świadczących o braku usprawiedliwionych podstaw skargi kasacyjnej albo o zgodnym z prawem wyrokowaniu przez sąd pierwszej instancji, mimo nieprawidłowego uzasadnienia. Dla pewnego jednak usystematyzowania należy przypomnieć, że skarżąca zawarła w dniu [...] lipca 2009 r. z Województwem Śląskim umowę, zmienioną późniejszym aneksem nr 1 z dnia [...] października 2010 r., o dofinansowanie projektu pn. "[...]". Decyzją z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] organ zobowiązał skarżącą do zwrotu części dofinansowania: - w kwocie 212.064,38 zł wraz z odsetkami za zwłokę stanowiącej płatność z dotacji rozwojowej, - w kwocie 298.097,25 zł wraz z odsetkami za zwłokę stanowiącej płatność ze środków europejskich w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego 2007-2013. Po rozpoznaniu wniosku skarżącej o ponowne rozpatrzenie sprawy, organ decyzją z dnia [...] lipca 2018 r., nr [...] – utrzymał w mocy decyzję wydaną w I instancji. Wyrokiem z dnia 17 kwietnia 2019 r., sygn. akt III SA/Gl 1173/18 WSA uchylił powyższą decyzję, z uwagi na nierozstrzygnięcie przez organ kwestii przedawnienia, wskazując w szczególności, że w sprawie nie mógł mieć zastosowania art. 66a u.f.p. Decyzją z dnia [...] września 2019 r., nr [...], organ utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...]. Skarżąca wniosła skargę na powyższą decyzję, która została oddalona przez WSA wyrokiem z dnia 5 lutego 2020 r., sygn. akt III SA/Gl 1098/19. WSA stwierdził, że organ prawidłowo wykonał polecenie Sądu zawarte w uzasadnieniu wyroku z 17 kwietnia 2019 r., sygn. akt III SA/GI 1173/18 i szczegółowo rozważył obowiązujące przepisy prawa w odniesieniu do okoliczności faktycznych sprawy. WSA podzielił stanowisko organu, że wobec brzmienia art. 3 ust. 1 rozporządzenia nr 2988/95, art. 89 rozporządzenia nr 1083/2006 oraz decyzji Komisji z dnia 30 kwietnia 2015 r. zmieniającej decyzję C (2013) 1573 w sprawie zatwierdzenia wytycznych dotyczących zamknięcia programów operacyjnych przyjętych do celów pomocy z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego i Funduszu Spójności (2007-2013) - w rozpoznawanej sprawie nie doszło do upływu terminu przedawnienia. Na poparcie swojego stanowiska WSA przytoczył wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) z 15 czerwca 2017 r. C-436/15. WSA uznał za niezasadny zarzut skargi dotyczący kwestii naliczenia odsetek za zwłokę. Zdaniem WSA okresy wyłączania naliczania odsetek nie są elementem decyzji wydanej w trybie art. 207 ust. 9 u.f.p. WSA nie dopatrzył się również naruszenia przepisów prawa procesowego, tj. art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a. Zdaniem WSA słusznie też wskazał organ, że nie było konieczności powoływania biegłego, gdyż jego wiedza nie była niezbędna do wydania decyzji. WSA nie podzielił także zarzutów skargi w zakresie nieobniżenia wskaźnika taryfikatora o połowę, odwołując się do wyroku TSUE z 14 lipca 2016 r. w sprawie C-406/14. W ocenie WSA organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji odniósł się co do możliwości miarkowania korekty finansowej. Rozpatrując możliwość miarkowania korekty finansowej organ rozważył zarówno kryteria negatywne, jak i pozytywne przemawiające za obniżeniem korekty nałożonej na skarżącą. Uznał przy tym, że stopień naruszenia, jak i stopień niezrealizowania zakresu rzeczowego projektu uzasadnia brak dalszego miarkowania wysokości korekty, a zastosowanie wskaźnika 5% jest najbardziej adekwatne do wykazanej nieprawidłowości. Zgodnie z art. 98 ust. 1 rozporządzenia nr 1083/2006 państwa członkowskie w pierwszej kolejności ponoszą odpowiedzialność za śledzenie nieprawidłowości, działając na podstawie dowodów świadczących o wszelkich większych zmianach mających wpływ na charakter lub warunki realizacji lub kontroli operacji lub programów operacyjnych oraz dokonując wymaganych korekt finansowych. Zgodnie natomiast z art. 98 ust. 2 rozporządzenia nr 1083/2006 państwo członkowskie dokonuje korekt finansowych wymaganych w związku z pojedynczymi lub systemowymi nieprawidłowościami stwierdzonymi w operacjach lub programach operacyjnych. Korekty dokonywane przez państwo członkowskie polegają na anulowaniu całości lub części wkładu publicznego w ramach programu operacyjnego. Państwo członkowskie bierze pod uwagę charakter i wagę nieprawidłowości oraz straty finansowe poniesione przez fundusze. Pojęcie "nieprawidłowości" zostało zdefiniowane w art. 2 pkt 7 rozporządzenia nr 1083/2006. Oznacza ono jakiekolwiek naruszenie przepisu prawa wspólnotowego wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego, które powoduje lub mogłoby spowodować szkodę w budżecie ogólnym Unii Europejskiej w drodze finansowania nieuzasadnionego wydatku z budżetu ogólnego. Podkreślenia wymaga, że w przepisie tym, mowa jest o konkretnej, jak i potencjalnej szkodzie wywołanej naruszeniem przepisów wspólnotowych, w tym regulacji państwa członkowskiego (przepisów krajowych). Skarga kasacyjna została oparta na obu podstawach kasacyjnych z art. 174 p.p.s.a. Zasadą przyjętą w sądownictwie administracyjnym jest rozpatrywanie w pierwszej kolejności zarzutów naruszenia prawa procesowego, a następnie prawa materialnego. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia prawa procesowego nie mają usprawiedliwionych podstaw. WSA zasadnie uznał, że organ sprostał zadaniu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, tj. wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego zgodnie z przepisem art. 77 § 1 k.p.a. oraz prawidłowo uzasadnił decyzję zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 § 3 k.p.a. Argumentacja skarżącej sprowadza się do kwestionowania uznania przez organ za niekwalifikowalne wydatki na zasadzenie buka pospolitego na rynku w Ślemieniu, zamówienie nr [...] obejmujące wydatki na nadzór inwestorski i nadzór autorski, a także na budowę parkingu. Kwestie te zostały jednak dokładnie wyjaśnione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ słusznie zwrócił uwagę, że skarżąca nie dysponuje jakimkolwiek dowodem na posadzenie buka pospolitego, w szczególności brak jest jakiejkolwiek wzmianki o tym w kosztorysie powykonawczym dla rynku w Ślemieniu, brak również stosownej dokumentacji fotograficznej, która potwierdziłaby, że drzewo takie zostało w rzeczywistości posadzone. Ustalenia organu odnośnie co do wydatków na nadzór autorski i nadzór inwestorski również nie budzą wątpliwości. Kwestia uznania wydatku na nadzór autorski nie była sporna pomiędzy stronami. Natomiast wskazany przez organ brak udokumentowania wydatku na nadzór inwestorski przesądza o tym, że również ten wydatek należało uznać za niekwalifikowalny. W tej sytuacji brak było podstaw do powoływania biegłego na okoliczność wyliczenia obu tych wydatków. Odnośnie do budowy parkingu przy parku należy zauważyć, że jak wynika z pisma z dnia [...] lipca 2011 r. podpisanego przez Wójta Gminy, z zaplanowanych 78 miejsc parkingowych wykonano zaledwie 3. Ponadto skarżąca w skardze kasacyjnej przyznała, że nie został on wyłożony nawierzchnią z kostki brukowej. Naczelny Sąd Administracyjny podziela również ocenę WSA dotyczącą miarkowania korekty przez organ. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawiera szczegółową argumentację co do nałożenia korekty finansowej o wskaźniku 5 %. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym sprawę nie dopatrzył się przekroczenia w tym zakresie granic uznania administracyjnego. Skarżąca nie wykazała zatem naruszenia przez WSA art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez błędną ocenę braku naruszenia przez organ art. 7, art. 77 § 1, art. 78 § 1 i 2, art. 80, art. 84 § 1, a ponadto art. 8 i art. 107 § 3 k.p.a. Tym samym bezzasadne są zarzuty sformułowane w pkt II. 1) i 2) skargi kasacyjnej. Przechodząc do oceny zarzutów naruszenia prawa materialnego, w pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutu naruszenia art. 98 ust. 2 oraz art. 2 pkt 7 rozporządzenia nr 1083/2006 poprzez niewykazanie, że w rozpoznawanej sprawie doszło do nieprawidłowości w rozumieniu art. 2 pkt 7 rozporządzenia. Zarzut ten nie ma usprawiedliwionych podstaw. Organ w sposób wyczerpujący wykazał nieprawidłowości polegające na: poniesieniu wydatków na wykonanie prac, które były ujęte w zakresie rzeczowym projektu, ale nie zostały wykazane; poniesieniu wydatków na wykonanie prac, które nie mieszczą się w zakresie rzeczowym projektu; wykonaniu różnych elementów infrastruktury z innych niż przewidziane materiałów; poniesieniu wydatków w ramach zamówienia nr [...]; naruszeniu przepisów ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych w zamówieniu nr [...]. Stwierdzenie nieprawidłowości, bez względu na przyczyny ich powstania, obligowało organ do nałożenia korekt finansowych. Natomiast, jak już wyżej wskazano, skarżąca w skardze kasacyjnej nie podważyła skutecznie poczynionych przez organ ustaleń faktycznych. Niezasadny jest również zarzut skargi kasacyjnej dotyczący przedawnienia prawa do żądania zwrotu środków. Prawidłowo WSA przyjął, że kwestię przedawnienia obowiązku zwrotu należności reguluje art. 3 ust. 1 rozporządzenia nr 2988/95, zgodnie z którym okres przedawnienia wynosi cztery lata od czasu dopuszczenia się nieprawidłowości określonej w art. 1 ust. 1. Zasady sektorowe mogą jednak wprowadzić okres krótszy, który nie może wynosić mniej niż trzy lata. W przypadku nieprawidłowości ciągłych lub powtarzających się okres przedawnienia biegnie od dnia, w którym nieprawidłowość ustała. W przypadku programów wieloletnich okres przedawnienia w każdym przypadku biegnie do momentu ostatecznego zakończenia programu. Przerwanie okresu przedawnienia jest spowodowane przez każdy akt właściwego organu władzy, o którym zawiadamia się daną osobę, a który odnosi się do śledztwa lub postępowania w sprawie nieprawidłowości. Po każdym przerwaniu okres przedawnienia biegnie na nowo. Upływ terminu przedawnienia następuje najpóźniej w dniu, w którym mija okres odpowiadający podwójnemu terminowi okresu przedawnienia, jeśli do tego czasu właściwy organ władzy nie wymierzył kary; nie dotyczy to przypadków, w których postępowanie administracyjne zostało zawieszone zgodnie z art. 6 ust. 1. Powyższy przepis art. 3 ust. 1 rozporządzenia nr 2988/95 był przedmiotem wykładni Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W wyroku z 15 czerwca 2017 r. C-436/15 TSUE wyjaśnił, że w celu ustalenia momentu "ostatecznego zakończenia programu" w rozumieniu art. 3 ust. 1 akapit drugi zdanie drugie rozporządzenia nr 2988/95, należy uwzględnić cel terminu przedawnienia, o którym mowa w owym przepisie. Przedawnienie przewidziane bowiem w owym przepisie pozwala po pierwsze zagwarantować, że dopóki program nie jest ostatecznie zakończony, dopóty właściwy organ może nadal podejmować czynności w sprawie nieprawidłowości, których dopuszczono się w ramach wykonywania tego programu, w celu ułatwienia ochrony interesów finansowych Unii (...) (pkt 62 wyroku). Ze względu na ten podwójny cel, aby określić datę "ostatecznego zakończenia programu", do której biegnie okres przedawnienia w rozumieniu art. 3 ust. 1 akapit drugi zdanie drugie rozporządzenia nr 2988/95, należy uwzględnić dzień zakończenia danego "programu wieloletniego" (pkt 63 wyroku). Ostatecznie TSUE orzekł, że artykuł 3 ust. 1 rozporządzenia nr 2988/95 należy interpretować w ten sposób, że termin przedawnienia nieprawidłowości, której dopuszczono się w ramach "programu wieloletniego", (...) biegnie od dnia popełnienia owej nieprawidłowości - zgodnie z art. 3 ust. 1 akapit pierwszy rozporządzenia nr 2988/95, przy czym jeśli chodzi o nieprawidłowość "ciągłą lub powtarzającą się" termin przedawnienia biegnie od dnia, w którym nieprawidłowość ustała - zgodnie z art. 3 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia nr 2988/95. Ponadto "program wieloletni" uznaje się za "ostatecznie zakończony" w rozumieniu art. 3 ust. 1 akapit drugi zdanie drugie rozporządzenia nr 2988/95 w dniu przewidzianym na zakończenie tego programu, zgodnie z przepisami, które go normują. (...). Wobec powyższego prawidłowo WSA przyjął, że wraz z zakończeniem programu operacyjnego mogą się przedawnić wyłącznie nieprawidłowości, które nie są ciągłe lub powtarzające się, nadto tylko takie które ustały ponad cztery lata przed ostatecznym terminem zakończenia programu, co do których nie podejmowano czynności w celu przerwania biegu terminu przedawnienia. W rozpoznawanej sprawie mamy do czynienia z nieprawidłowościami ciągłymi, trwają one bowiem nadal, nie zostały w żaden sposób naprawione, nie ustały, bowiem są podstawą naruszenia przepisów prawa Unii, w związku z nieprawidłowościami w przetargach i realizacji robót budowlanych w zakresie niezgodnym z wnioskami o dofinansowanie. Wobec powyższego termin przedawnienia wobec tych nieprawidłowości w ogóle nie rozpoczął biegu. Tylko na marginesie Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że prawidłowe są rozważania WSA dotyczące zamknięcia Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego na lata 2007-2013 (co nastąpiło 23 lipca 2018 r.), w związku z czym termin przedawnienia nieprawidłowości nie będących "ciągłymi lub powtarzającymi się" nie mógł zakończyć się przed tą datą. Nawet zaś w sytuacji uznania, że nieprawidłowość nie miała charakteru ciągłego, to w oparciu o art. 3 akapit 3 rozporządzenia nr 2988/95, dochodziło do przerwania okresu przedawnienia wobec skarżącej poprzez informacje pokontrolne z [...] grudnia 2011 r., [...] maja 2012 r., [...] stycznia 2015 r., [...] marca 2015 r., pisma z [...] czerwca 2012 r., [...] lipca 2012 r. W konsekwencji nie są również zasadne zarzuty sformułowane w pkt I. 4 oraz II. 3 skargi kasacyjnej. Odnośnie do zarzutu naruszenia art. 54 § 2 w zw. z art. 54 § 1 pkt 7 w zw. z art. 235 o.p., Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że zgodnie z art. 67 ust. 1 u.f.p. do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60, nieuregulowanych niniejszą ustawą stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257) i odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201, 648, 768, 935, 1428 i 1537). Oznacza to, że zastosowanie będą miały tylko te przepisy wskazanego działu, które nie znajdują odpowiedniego uregulowania w u.f.p. Stosownie zaś do art. 207 ust. 1 u.f.p., który był podstawą dla organów do rozstrzygnięcia kwestii odsetek od kwoty określonej do zwrotu, w przypadku gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są: 1) wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, 2) wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184, 3) pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości - podlegają zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia ostatecznej decyzji, o której mowa w ust. 9, na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy. W myśl natomiast art. 207 ust. 2a u.f.p. odsetki, o których mowa w ust. 1, nalicza się do dnia zwrotu środków lub do dnia wpływu do właściwej instytucji pisemnej zgody na pomniejszenie kolejnych płatności, o której mowa w ust. 8, jeżeli taka zgoda została wyrażona. Analiza powyższych przepisów wskazuje, że kwestia odsetek została jasno uregulowana w u.f.p. Ustawodawca uznał, że środki wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, z naruszeniem procedur bądź pobrane nienależnie lub w nienależnej wysokości już z chwilą przekazania tych środków beneficjentowi są środkami nienależnymi. Końcowy termin do naliczania odsetek, to dzień zwrotu środków lub dzień wpływu do właściwej instytucji pisemnej zgody na pomniejszenie kolejnych płatności, jeżeli taka zgoda została wyrażona. Odesłanie do uregulowań zawartych w o.p. dotyczy tylko kwestii wysokości odsetek, co oznacza, że będzie miał w tym zakresie zastosowanie art. 56 § 1 o.p. Natomiast wbrew zarzutom skargi kasacyjnej w sprawie nie będzie miał zastosowania przepis art. 54 § 1 pkt 7 o.p. (podobnie NSA w wyroku z dnia 6 lutego 2019 r., sygn. akt I GSK 1157/18). Z tych powodów, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1) p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) w zw. z § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1935). |
||||