drukuj    zapisz    Powrót do listy

6337 Zatrudnianie cudzoziemców 658, Cudzoziemcy, Wojewoda, Stwierdzono, iż bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa i w pozostałym zakresie umorzono postępowanie, IV SAB/Wa 885/25 - Wyrok WSA w Warszawie z 2026-04-01, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA

IV SAB/Wa 885/25 - Wyrok WSA w Warszawie

Data orzeczenia
2026-04-01 orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-12-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Kaja Angerman /przewodniczący/
Katarzyna Tomiło-Nawrocka
Marzena Milewska-Karczewska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6337 Zatrudnianie cudzoziemców
658
Hasła tematyczne
Cudzoziemcy
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Stwierdzono, iż bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa i w pozostałym zakresie umorzono postępowanie
Powołane przepisy
Dz.U. 2026 poz 143 art. 149 par. 1 pkt 3, art. 149 par. 1a, art. 151, art. 200, art. 205 par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz.U. 2024 poz 572 art. 35, art. 12, art. 36
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia WSA Kaja Angerman, Sędziowie: Sędzia WSA Marzena Milewska-Karczewska (spr.), Asesor WSA Katarzyna Tomiło-Nawrocka, po rozpoznaniu 1 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A. sp. k. z siedzibą w G. na bezczynność Wojewody Mazowieckiego w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o wydanie zezwolenia na pracę dla cudzoziemca I. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Wojewody Mazowieckiego do rozpatrzenia wniosku o wydanie zezwolenia na pracę dla cudzoziemca N. A.; II. stwierdza, że Wojewoda Mazowiecki dopuścił się bezczynności w rozpatrywaniu sprawy, o której mowa w pkt I. wyroku; III. stwierdza, że bezczynność, o której mowa w pkt II. wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; IV. oddala skargę w pozostałym zakresie; V. zasądza od Wojewody Mazowieckiego na rzecz skarżącej A. sp. k. z siedzibą w G. kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Uzasadnienie

A.sp.k. (dalej: skarżąca) pismem datowanym na 17 listopada 2025r. (wpływ do organu w dniu 18 listopada 2025r.) wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Wojewody Mazowieckiego (dalej: organ, Wojewoda) w przedmiocie rozpoznania wniosku o udzielenia zezwolenia na pracę dla obywatela I. N.W.A.(dalej: cudzoziemiec) na terytorium RP.

W skardze zarzucono organowi naruszenie:

- art 6 w zw. z art 8 w zw. z art. 35 oraz art. 36 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób sprzeczny z prawem i w sposób niebudzący zaufania do władzy publicznej poprzez brak uwzględnienia, iż postępowanie administracyjne powinno zostać zakończone w określonym ustawowo terminie, a w przypadku niedochowania tego terminu organ jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy;

- art. 12 k.p.a. poprzez naruszenie zasady szybkości postępowania;

- art. 35 § 1 oraz § 3 k.p.a. poprzez przekroczenie terminów na załatwienie sprawy przez organ i brak podjęcia działań w zakresie złożonego wniosku w terminach go obowiązujących;

- art. 36 k.p.a. przez brak poinformowania skarżącej o niedochowaniu ustawowego terminu na rozpoznanie sprawy i brak zawiadomienia o przyczynach zwłoki i nowym terminie załatwienia sprawy.

Podnosząc wskazane wyżej zarzuty skarżący wniósł o: 1/ stwierdzenie, iż Wojewoda dopuścił się bezczynności w sprawie dot. udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pracę na terytorium RP na rzecz skarżącej spółki na podstawie wniosku, który do organu został skierowany w dniu 28 maja 2025r. (wpływ 30 maja 2025r.); 2/ stwierdzenie, iż Wojewoda dopuścił się bezczynności w niniejszej sprawie z naruszeniem prawa; 3/ zobowiązanie Wojewody do podjęcia działań w sprawie dot. udzielenia N.W. A.zezwolenia na pracę na terytorium RP na rzecz spółki w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku; 4/ przyznanie od organu na rzecz skarżącej sumy pieniężnej do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. – również w przypadku umorzenia postępowania.; 5/ zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że w dniu 28 maja 2025r. złożyła wniosek do Wojewody Mazowieckiego o udzielenie cudzoziemcowi zezwolenia na pracę na terytorium RP. Na dzień skierowania skargi organ nie podjął działań w sprawie i nie wydał zezwolenia na pracę w związku z przedmiotowym wnioskiem mimo że od dnia wniesienia wniosku do dnia wniesienia skargi upłynęło ponad 2 miesiące. Odnośnie żądania przyznania od organu na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w uzasadnieniu podniesiono, że przyznanie skarżącej ww. sumy pieniężnej będzie pełniło rolę zbliżoną do zadośćuczynienia wobec naruszenia praw skarżącej spółki. Skarżąca wskazała przy tym, że w wyniku nie wydania przez organ wnioskowanego zezwolenia, spółka ma problemy z płynnym wykonywaniem działalności. Nadto 4 miesiące opóźnienia w wydaniu zezwolenia na pracę, w ocenie skarżącej, spowodowało duże straty finansowe wynikające z niemożności wykonywania pracy przez osoby już zrekrutowane i gotowe do podjęcia zatrudnienia, co w praktyce oznacza utracony przychód z pracy tych osób - firma nie może realizować usług produkcyjnych, bo brakuje osób posiadających zezwolenie na pracę. Ponadto generuje to koszty stałe utrzymania rezerw kadrowych - niektórzy kandydaci oczekują na dokumenty, co wiąże się z kosztami zakwaterowania, administracji lub ponownej legalizacji, a także koszty rekrutacji zastępczej - część kandydatów rezygnuje z powodu długiego oczekiwania, więc proces trzeba powtórzyć. Nie można także pominąć strat operacyjnych związanych z niewykonaniem zleceń produkcyjnych i spadku wydajności linii.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie wskazując, że wniosek spółki o wydanie zezwolenia na pracę dla cudzoziemca – N. W. A. został złożony 30 maja 2025r. za pośrednictwem systemu : [...].gov.pl, "na stanowisko robotnik wykonujący prace proste w przemyśle, na okres ważności od 15.07.2025r. do 14.07.2026r.. Wniosek nie zawierał braków formalnych". Ponieważ spółka począwszy od 2017r. złożyła b. dużą ilość wniosków o zezwolenie na pracę i na koniec października 2025r. posiadała 5768 ważnych zezwoleń przy czym jedynie 2761 osób dla których uzyskano zezwolenia zgłoszonych zostało przez spółkę do obowiązkowego ubezpieczenia społecznego, zdrowotnego, to organ powziął uzasadnioną wątpliwość m. in. co do faktycznego celu uzyskania zezwolenia na pracę cudzoziemca, tj. czy wniosek o wydanie zezwolenia na pracę nie został złożony dla pozoru, a zezwolenie będzie wykorzystywane przez cudzoziemca w celu innym niż wykonywanie pracy dla określonego we wniosku podmiotu. Z tych względów organ podjął dodatkowe czynności sprawdzające poprzez wystąpienie do skarżącej pismem z dnia 26 września 2025r o przedstawienie w terminie 14 dni od daty odebrania pisma dodatkowych dokumentów które wykażą, że skarżąca posiada środki finansowe lub źródła dochodu niezbędne do pokrycia zobowiązań wynikających z powierzenia pracy cudzoziemcom, dokumentów potwierdzających wykonanie usługi wskazanej w umowie z 15 października 2018r. z A. sp. z o.o. sp.k., załączonej do wniosku (np. aktualnej faktury) oraz do przedstawienia dokumentów potwierdzających posiadanie infrastruktury, sprzętu, środków niezbędnych do wykonywania zadań na stanowisku wskazanym we wniosku w zakresie PKD podanego w pkt 1.4.7. wniosku, tj PKD 1012Z (przetwarzanie i konserwowanie mięsa z drobiu); załączenia przykładowych umów zawartych pomiędzy cudzoziemcami a skarżącą, w sprawie których tutejszy organ wydał zezwolenia na pracę wraz z potwierdzeniem zgłoszenia do ubezpieczenia za ostatnie 3 miesiące (ZUS RCA wraz z potwierdzeniem wysłania); dokumentów potwierdzających stan zatrudnienia z ostatnich 3 miesięcy oraz dokumentów potwierdzających zgłoszenie do ubezpieczenia społecznego pracowników lub innych osób objętych obowiązkowym ubezpieczeniem społecznym, dla których wydane zostały zezwolenia na pracę (ZUS DRA). We wskazanym piśmie organ poinformował również o przewidywanym terminie wydania decyzji oraz o możliwości zapoznania się z aktami, wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.

Wskazano, że w dniu 10 października 2025r. oraz w dniu 16 października 2025r. wpłynęły korekty podania wraz z dokumentacją. Ponieważ załączone dokumenty nie były, w ocenie organu, wystarczające do wydania rozstrzygnięcia, pismem z dnia 27 października 2025r. Wojewoda ponownie wezwał spółkę do przedstawienia dokumentów , wskazanych we wcześniejszym wezwaniu informując jednocześnie o przewidywanym terminie wydania decyzji oraz o możliwości zapoznania się z aktami, wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Organ podniósł również, że w odpowiedzi w dniu 13 listopada 2025r. do organu wpłynęła kolejna korekta wniosku z załączonym do niego materiałem dowodowym.

Wskazano że po przeanalizowaniu całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego Wojewoda w dniu 21 listopada 2025r. wydał decyzję w przedmiocie wydania zezwolenia na pracę, kończąc tym samym postępowanie.

Organ podniósł również, że złożony przez skarżącą wniosek o wydanie zezwolenia na pracę został rozpatrzony przez organ w najszybszym możliwym terminie. Organ podjął szereg niezbędnych czynności do rozpatrzenia przedmiotowego podania a czynności te nie miały charakteru pozornego, co oznacza że nie można mówić o bezczynności organu, czy przewlekłości w prowadzeniu postępowania. Podkreślono również, że organ prowadził w tym czasie znaczną ilość postępowań, wzrosła ilość wpływającej do organu korespondencji oraz pism procesowych w postaci m. in. odwołań od wydanych rozstrzygnięć, wniosków o zmianę wydanych decyzji, nastąpiła zmiana w przepisach prawnych dotyczących zezwoleń na pracę cudzoziemców i wiążący się z nimi wzrost wezwań do uzupełnienia braków formalnych oraz materialnych wniosków. Wskazano również na niedostosowania systemu teleinformatycznego, za który odpowiada minister właściwy do spraw pracy m.in. przerwy w jego działaniu które spowodowały opóźnienia w rozpoznawaniu spraw , co powoduje po stronie organu konieczność podejmowania wielu dodatkowych i czasochłonnych działań, kosztem czasu przeznaczonego na merytoryczne rozpoznanie nowych podań o wydanie zezwolenia na pracę.

Organ wskazał, także, że w jego ocenie nie ma podstaw do zasądzenia na rzecz skarżącej sumy pieniężnej. Jako uzasadnienie wniosku w tym zakresie skarżąca nie wykazał żadnej straty, a jedynie wskazała, że: "w wyniku bezczynności organu administracji ponosi realne straty w postaci braku możliwości prowadzenia działalności gospodarczej". A zatem w sprawie skarżąca nie wykazała żadnej szkody ani uszczerbku a jedynie ogólnie powołała się na brak możliwości skierowania zrekrutowanych cudzoziemców do zakładów swojego kontrahenta. W ocenie organu niezasadny jest również wniosek o zwrot kosztów postępowania, zauważono bowiem, że pełnomocnik skarżącej od 22 października 2025r. do 18 listopada 2025r. wniósł łącznie 105 skarg skierowanych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w przedmiocie bezczynności organu w sprawach wydawania zezwoleń na pracę. Wszystkie skargi są analogicznej treści, a cześć z nich dotyczy spraw zakończonych wydaniem rozstrzygnięcia. A zatem w ocenie organu zasadnym jest zastosowanie przez Sąd art. 206 p.p.s.a. i odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości lub w części, przy uwzględnieniu stopnia zindywidualizowania sprawy i koniecznego nakładu pracy pełnomocnika.

W dniu 25 marca 2026r. do Sądu wpłynęła replika na odpowiedz na skargę organu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art.1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143- dalej: "p.p.s.a."), kontrola ta obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na bezczynność w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.

Środki dyscyplinujące, które pozostają w dyspozycji Sądu w razie uwzględnienia skargi na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie przez organ postępowania, określa w pierwszej kolejności art. 149 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a. albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a.:

1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;

2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;

3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

Dla stwierdzenia stanu bezczynności organu nie ma przy tym znaczenia fakt z jakich powodów dany akt administracyjny nie został podjęty, a w szczególności, czy ta bezczynność była zawiniona przez organ, czy też nie.

Jednocześnie w myśl art.149 § 1a p.p.s.a. Sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Art. 149 § 2 p.p.s.a. stanowi, że sąd w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. W myśl art. 154 § 6 p.p.s.a. grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów.

W ocenie Sądu skarga jest zasadna i brak jest podstaw do jej oddalenia. Nie ulega bowiem wątpliwości że Wojewoda Mazowiecki pozostawał w bezczynności w rozpatrywaniu wniosku skarżącej o wydanie zezwolenia na pracę dla cudzoziemca.

Należy bowiem wskazać, że w myśl art. 12 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Z zasady tej wypływa dla organów obowiązek prowadzenia postępowania bez zbędnej zwłoki i opieszałości w podejmowanych czynnościach. Naturalną konsekwencję zasady szybkości postępowania stanowi wprowadzenie obowiązku załatwienia sprawy w terminach określonych w art. 35 § 1 – 5 k.p.a.

Stosownie do treści art. 35 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 k.p.a.). Do tych terminów nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu.

W myśl natomiast art. 36 § 1 k.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.).

Jak trafnie podkreślono w uzasadnieniu uchwały składu siedmiu sędziów NSA z 22 czerwca 2020 r., sygn. akt I OPS 5/19: "Pojęcia bezczynności i przewlekłości zdefiniowane zostały w art. 37 § 1 pkt 1) i pkt 2) k.p.a. po zmianach tej ustawy dokonanych ustawą z 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2017 r. poz. 935), uzyskując odmienny znaczeniowo sens. Bezczynność zdefiniowana została jako niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych, ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 tej ustawy, zaś przewlekłość określono jako prowadzenie postępowania dłużej, niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy. Wywieść zatem należy, iż organ jest bezczynny, jeśli nie zakończy postępowania w przewidziany prawem sposób w ustawowym terminie lub w terminie przez siebie zmienionym na podstawie art. 36 § 1 k.p.a. Natomiast postępowanie jest przewlekle prowadzone, jeśli w granicach czasowych przeznaczonych na załatwienie sprawy, organ działa opieszale, nieefektywnie i nie rozstrzyga sprawy, mimo że brak jest do tego przeszkód.". Tym samym o przewlekłym prowadzeniu postępowania w rozumieniu art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a. można mówić tylko wówczas, gdy jeszcze nie upłynął termin do wydania decyzji określony według przepisów wskazanych w art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. a organ przy dołożeniu należytej staranności mógłby sprawę załatwić przed upływem tych terminów. Po ich upływie ocenie może podlegać jedynie stan bezczynności organu (postanowienie NSA z 4 grudnia 2019 r., II OSK 2317/19). Uwzględniając powyższe Sąd uznał, że organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącej o wydanie zezwolenia na pracę dla cudzoziemca.

Z akt administracyjnych sprawy wynika następujący przebieg postępowania, co potwierdza również w odpowiedzi na skargę Wojewoda Mazowiecki:

(-) 30 maja 2025r. za pośrednictwem systemu praca.gov.pl do organu wpływa wniosek skarżącej o wydanie zezwolenia na pracę dla N. W.A.. Wniosek nie zawierał braków formalnych;

(-) 26 września 2025r. organ wezwał spółkę do przedstawienia w terminie 14 dni od daty odebrania pisma szeregu dokumentów niezbędnych w ocenie organu do pozytywnego rozpoznania wniosku. Organ poinformował również spółkę o przewidywanym terminie wydania decyzji oraz możliwości zapoznania się z aktami, wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań;

(-) 10 i 16 października wpłynęła korekta wniosku wraz z załączoną doń dokumentacją.

(-) 27 października 2025r. organ ponownie wezwał spółkę do nadesłania dokumentów, bowiem dokumenty przekazane przy pismach z 10 i 16 października 2025r. stanowiących korektę wniosku nie były wystarczające do wydania pozytywnego rozstrzygnięcia. Poinformowano również stronę o nowym terminie jej załatwienia;

(-) 13 listopada 2025r. do organu wpłynęła kolejna korekta wniosku z załączonym materiałem dowodowym;

(-) 18 listopada 2025r. do Sądu wniesiona została skarga na bezczynność Wojewody w przedmiocie nierozpoznania przez organ wniosku skarżącej;

(-) 20 listopada 2025r. organ zakończył postępowanie wydaniem stosownego orzeczenia w sprawie, które do Sądu organ przekazał w dniu 25 marca 2026r.

Uwzględniając zatem treść art. 35 § 2 i 3 k.p.a oraz mając na względzie, iż sprawy dot. wydania zezwolenia na pracę nie należą do grupy spraw skomplikowanych czy też wymagających prowadzenia postępowania wyjaśniającego a zatem winny być załatwiane niezwłocznie jednak nie później niż w terminie miesiąca od wpływu wniosku do organu. Niewątpliwie wskazany termin upłynął bezskutecznie - nawet przy uwzględnieniu, że skarżąca wielokrotnie dokonała modyfikacji wniosku a organ mając na względzie wielość wydanych już zezwoleń skarżącej i wielość wniosków złożonych i oczekujących na rozpoznanie doszedł do przekonania, że musi przeprowadzić pogłębiona analizę w tym wezwać skarżącą do przedłożenia dodatkowych dokumentów prowadząc tym samym postępowanie wyjaśniające. Należy bowiem zauważyć, że zezwolenie zostało wydane w terminie prawie 6 miesięcy od wpłynięcia wniosku. A pierwszą czynność w sprawie organ podjął dopiero po blisko 4 miesiącach od wpłynięcia wniosku i dopiero wówczas dokonując zawiadomienia strony o przyczynach zwłoki oraz wskazując nowy termin załatwienia sprawy, gdy niewątpliwie organ pozostawał już w bezczynności.

Sąd w tym miejscu wskazuje, że co do zasady dochodzone skargą rozpatrzenie sprawy przez organ przed datą wyrokowania przez wojewódzki sąd administracyjny nie zwalnia tego sądu od ustalenia, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania wystąpiły przed w/w załatwieniem sprawy przez organ (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 października 2013 r., I OSK 797/13, publ. CBOSA). Fakt wydania orzeczenia przez organ przed datą wyrokowania (jak w niniejszej sprawie) powoduje jedynie bezprzedmiotowość skargi w zakresie wyznaczenia przez sąd organowi terminu na jej zakończenie a tym samym konieczność umorzenia postępowania w tym zakresie (pkt I sentencji wyroku). Nie zwalnia to jednak sądu od ustalenia czy organ dopuścił się bezczynności oraz czy miała ona charakter rażący.

W niniejszej sprawie opisany wyżej przebieg postępowania przed organem odwoławczym, wynikający z akt sprawy, obligował Sąd do stwierdzenia, na podstawie art.149 § 1 pkt 3 p.p.s.a., iż rozpatrując sprawę Wojewoda Mazowiecki dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu odwołania skarżącej (pkt II sentencji wyroku).

Powołany wyżej art. 149 § 1a p.p.s.a. zobowiązuje sąd administracyjny, który stwierdził bezczynność organu w prowadzonym postępowaniu administracyjnym lub przewlekłe jego prowadzenie, do jednoczesnego stwierdzenia, czy w/w bezczynność lub przewlekłość miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że "za rażące naruszenie prawa uznaje się stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Kwalifikacja naruszenia jako rażącego musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego po prostu jako naruszenie, bądź zwykłe naruszenie. Podkreśla się także, że dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi więc być znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (WSA z 15 lutego 2023 r., sygn. akt IV SAB/Wa 492/22). Za rażące naruszenie przepisów art. 35 k.p.a. można uznać ich oczywiste niezastosowanie lub zastosowanie nieprawidłowe, jak również długotrwałość prowadzenia postępowania, czy też brak jakiejkolwiek aktywności organu (por. wyrok WSA w Warszawie z 11 grudnia 2013 r., sygn. I SAB/Wa 525/13).

Dokonując w świetle w/w kryteriów oceny przebiegu postępowania objętego skargą, Sąd uznał, że w sprawie zaistniała bezczynność (aczkolwiek bezspornie niepożądana i naruszająca interes skarżącego) nie nosząca znamiona rażącego naruszenia prawa (pkt III sentencji wyroku). Sąd zwraca jednak stanowczo uwagę, że organ ma obowiązek systematycznego podejmowania takich działań organizacyjnych, które umożliwią mu wypełnianie ustawowych obowiązków i z tego obowiązku nie zwalnia go fakt trudności kadrowych czy duża ilość wpływających do organu spraw.

Zgodnie z art. 149 § 2 p.p.s.a. sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Ustawodawca pozostawił jednak sądowi ocenę, czy okoliczności sprawy wskazują na potrzebę zadośćuczynienia stronie skarżącej za oczekiwanie na rozpoznanie sprawy. Przy orzekaniu o przyznaniu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej chodzi przede wszystkim o zrekompensowanie, w pewnej mierze, uszczerbku (krzywdy, straty, itd.) jakiego doznała strona na skutek bezczynności lub przewlekłego działania organu administracji (por. wyrok NSA z 8 maja 2019 r., sygn. akt I OSK 2104/17). Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 30 listopada 2020 r., sygn. akt I OSK 1558/20, podkreślił, że ten dyscyplinująco-represyjny środek o dodatkowym charakterze powinien być stosowany z rozwagą, a więc w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu w załatwieniu sprawy. Suma pieniężna nie ma charakteru zadośćuczynienia za doznaną krzywdę albo naprawienia poniesionej szkody w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego (wyrok NSA z 6 grudnia 2023 r., I OSK 940/23, LEX nr 3703051).

Z uwagi na okres stwierdzonej bezczynności a także trudności z jakimi boryka się organ w związku ze znacznym wzrostem ilości spraw do rozpoznania oraz mając na względzie że skarżąca dokonując kolejnych modyfikacji wniosku niewątpliwie przyczyniła się do opóźnienia w jego rozpoznaniu, a także mając na względzie, że organ zakończył już postępowanie stosownym rozstrzygnięciem, Sąd uznał, że w analizowanej sprawie brak podstaw do zasądzenia wnioskowanej przez skarżącą sumy pieniężnej oraz do ewentualnego wymierzenia z urzędu organowi grzywny i z tego względu ich nie wymierzył (pkt IV sentencji).

Na zasadzie art. 200 i 205 § 1 p.p.s.a. Sąd zasądził od organu na rzecz skarżącej zwrot poniesionych kosztów postępowania (pkt V sentencji wyroku).

Z powyższych względów Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie: art.149 § 1 pkt 3, art.149 § 1a, art. 151 oraz art. 200 i 205 § 1 p.p.s.a. Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 w zw. z art. 120 p.p.s.a.



Powered by SoftProdukt