![]() |
Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych
|
| drukuj zapisz |
6480 644 Środki zapewniające wykonanie orzeczeń Sądu, Grzywna w trybie p.p.s.a., Inne, Oddalono skargę kasacyjną, III OSK 12/25 - Wyrok NSA z 2025-10-24, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA
III OSK 12/25 - Wyrok NSA
|
|
|||
|
2025-01-07 | |||
|
Naczelny Sąd Administracyjny | |||
|
Mariusz Kotulski /sprawozdawca/ Wojciech Jakimowicz /przewodniczący/ Zbigniew Ślusarczyk |
|||
|
6480 644 Środki zapewniające wykonanie orzeczeń Sądu |
|||
|
Grzywna w trybie p.p.s.a. | |||
|
II SA/Lu 477/24 - Wyrok WSA w Lublinie z 2024-10-01 | |||
|
Inne | |||
|
Oddalono skargę kasacyjną | |||
|
Dz.U. 2024 poz 935 art. 133 § 1, art. 134 § 1, art. 141 § 4, art. 154 § 1 i 2 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Dz.U. 2022 poz 902 art. 1, art. 13 Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j. |
|||
|
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz Sędziowie: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski (spr.) Protokolant: asystent sędziego Dominika Daśko po rozpoznaniu w dniu 24 października 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w L. od punktów I, II i IV wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 1 października 2024 r. sygn. akt II SA/Lu 477/24 w sprawie ze skargi Fundacji [...] w L. w przedmiocie wymierzenia grzywny za niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie w sprawie II SAB/Lu 186/23 oddala skargę kasacyjną. |
||||
|
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 1 października 2024 r. sygn. akt II SA/Lu 477/24, po rozpoznaniu sprawy ze skargi Fundacji [...] w L. o wymierzenie grzywny [...] Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w L. za niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie w sprawie II SAB/Lu 186/23, wymierzył [...] Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w L. grzywnę w wysokości 1000 złotych (pkt I), stwierdził, że niewykonanie wyroku miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa (pkt II), oddalił skargę w pozostałym zakresie (pkt III), a także zasądził od [...] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w L. na rzecz Fundacji [...] w L. kwotę 200 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania (pkt IV). Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Wnioskiem z dnia 7 marca 2022 r. Fundacja [...] w L. (dalej: "skarżąca", "Fundacja") zwróciła się do [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialności z siedzibą w L. (dalej: "Spółka", "[...]") o udostępnienie (poprzez przesłanie dokumentów drogą elektroniczną) informacji publicznej w postaci stosowanych w Spółce procedur Zintegrowanego Systemu Zarządzania ISO 9001:2015 i ISO 14001:2015. W następstwie skargi Fundacji, wyrokiem z dnia 30 stycznia 2024 r. o sygn. akt II SAB/Lu 186/23 (wydanym na skutek ponownego rozpoznania sprawy, po uchyleniu poprzedniego wyroku wydanego w sprawie – wyrokiem NSA z 29 listopada 2023 r., III OSK 2716/22), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie: zobowiązał Spółkę do załatwienia wniosku Fundacji z dnia 7 marca 2022 r., w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, stwierdził, że bezczynność Spółki nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, oddalił wniosek o wymierzenie grzywny Spółce, zasądził od Spółki na rzecz Fundacji [...] zwrot kosztów postępowania. Wyrok nie został zaskarżony, stał się prawomocny z dniem 3 kwietnia 2024 r. Spółka otrzymała akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem w dniu 18 kwietnia 2024 r. Pismem z dnia 2 maja 2024 r. (wysłanym pocztą elektroniczną tego samego dnia) Spółka wezwała Fundację do sprecyzowania wniosku o udostępnienie informacji publicznej, poprzez wskazanie, jakich dokładnie procedur dotyczy i czy chodzi o wszystkie procedury, z uwagi, na to, że jest ich kilkadziesiąt, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W odpowiedzi wysłanej pocztą elektroniczną w dniu 15 maja 2024 r. Fundacja stwierdziła, że nie ma żadnych wątpliwości co do treści wniosku – żądanie obejmuje wszystkie stosowane w Spółce procedury, co potwierdza wyrok sądu uwzględniający skargę na bezczynność. Jednocześnie Fundacja wezwała Spółkę do wykonania wyroku i udostępnienia wnioskowanych informacji w terminie 7 dni. Pismem z dnia 29 maja 2024 r. (wysłanym pocztą elektroniczną tego samego dnia) Spółka poinformowała, że w jej ocenie wniosek dotyczy informacji publicznej przetworzonej, w związku z czym wezwała Fundację do uzupełnienia wniosku poprzez wskazanie szczególnego interesu publicznej w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Fundacja [...] w L. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. W odpowiedzi na skargę Spółka wniosła o jej oddalenie oraz o "obciążenie skarżącej kosztami postępowania". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w powołanym wyżej wyroku uznał, że skarga była zasadna i zasługiwała na uwzględnienie. Uzasadniając swoje stanowisko Sąd I instancji wskazał, że skarga jest zasadna w części, w której zarzucono Spółce niewykonanie wyroku Sądu, mające znamiona rażącego naruszenia prawa i w której zażądano wymierzenia grzywny z tego tytułu. Sąd nie podzielił natomiast stanowiska skarżącej co do zasadności przyznania jej sumy pieniężnej. W rozpoznanej sprawie Sąd uznał, że bezsporne jest, że Spółka otrzymała akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu w dniu 18 kwietnia 2024 r. Wyrokiem tym, w punkcie pierwszym, Sąd zobowiązał Spółkę do rozpoznania wniosku Fundacji do załatwienia wniosku Fundacji z dnia 7 marca 2022 r., w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Termin na rozpoznanie wniosku, liczony od dnia 18 kwietnia 2024 r., upływał z dniem 2 maja 2024 r. Nie ulega wątpliwości, że do dnia wniesienia skargi w niniejszej sprawie Spółka nie rozpoznała wniosku skarżącej, do czego została zobowiązana wyrokiem w sprawie II SAB/Lu 186/23. Oceniając przebieg postępowania Sąd stwierdził, że argumentacja Spółki podniesiona w uzasadnieniu odpowiedzi na skargę jest całkowicie chybiona. Podjęte przez Spółkę czynności pozostają w sprzeczności z treścią prawomocnego wyroku Sądu, z którego wynika zobowiązanie do załatwienia wniosku. Całkowicie chybione i sprzeczne z wyrokiem było wezwanie z dnia 2 maja 2024 r., w ostatnim dniu terminu do załatwienia wniosku, do sprecyzowania treści wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Wezwanie takie nie miało żadnych podstaw, wobec jednoznacznej treści uzasadnienia wyroku w sprawie II SAB/Lu 186/23, w którym wprost stwierdzono: "Nie można zgodzić się z twierdzeniem [Spółki] zawartym w odpowiedzi na skargę, jakoby przeszkodą dla załatwienia wniosku Fundacji w trybie przepisów u.d.i.p. było niewystarczająco precyzyjne określenie przedmiotu tego wniosku. Skoro bowiem Spółka zwróciła się o udostępnienie "procedur Zintegrowanego Systemu Zarządzania ISO 9001:2015 i ISO 14001:2015 stosownych w spółce", oczywiste jest, że żądanie to obejmuje wszystkie stosowne w [Spółce] procedury należące do wskazanych kategorii. Nie sposób zatem uznać, by ustalenie zakresu dokumentów objętych żądaniem Fundacji i ich zgromadzenie, mogło być dla Spółki problematyczne. Takiemu założeniu przeczy chociażby okoliczność, iż dokumenty te w pełnym zakresie Spółka była w stanie przekazać Sądowi w wykonaniu wezwania z dnia 28 grudnia 2023 r." (s. 11 uzasadnienia). Pismo Spółki z dnia 2 maja 2024 r., pomimo deklarowanego w nim respektowania stanowiska Sądu, w istocie stanowi niedopuszczalną polemikę z prawomocnym wyrokiem Sądu, naruszającą art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, zwana dalej: "p.p.s.a.") "Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie". Już ta okoliczność jest wystarczająca do uwzględnienia skargi i wymierzenia Spółce grzywny za niewykonanie wyroku w sprawie II SAB/Lu 186/23 – działania Spółki doprowadziły do sytuacji, w której po upływie terminu wyznaczonego przez Sąd (2 maja 2024 r.), wniosek nadal pozostawał niezałatwiony, a podjęte działania Spółki nie zmierzały wcale do jego załatwienia, lecz miały charakter jawnego uchylenia się do realizacji tego obowiązku. Wprawdzie Spółka ma rację, że Sąd w wyroku z dnia 30 stycznia 2024 r. zobowiązał ją do "załatwienia wniosku", a nie do "udostępnienia informacji", to jednak załatwienie wniosku mogło polegać albo na udostępnieniu informacji, albo na wydaniu decyzji odmownej (ew. umarzającej postępowanie), o ile były do tego podstawy. Nie jest zatem wykluczone a priori przyjęcie przez organ, że żądanie dotyczyło informacji przetworzonej, co wymagałoby od Spółki podjęcia dodatkowych działań – w postaci wezwania do wykazania przez Fundację, że udostępnienie tego rodzaju informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Jednak takie działania (wezwanie) powinny być podjęte w takim terminie, który umożliwiałby załatwienie wniosku Fundacji w terminie wskazanym w wyroku z dnia 30 stycznia 2024 r. Tymczasem Spółka w sposób jawnie bezprawny odwlekała załatwienie wniosku, kierując całkowicie bezpodstawne wezwanie do sprecyzowania wniosku w ostatnim dniu terminu załatwienia sprawy. Wezwanie do wykazania szczególnego interesu publicznego, które mogłoby zostać uznane za krok w kierunku prawidłowego załatwienia wniosku, zostało skierowane do Fundacji dopiero w dniu 29 maja 2024 r., a zatem po 6 tygodniach od rozpoczęcia biegu terminu do załatwienia wniosku, zgodnie z prawomocnym wyrokiem Sądu. Należy w tym miejscu nadmienić, że w rozpoznawanej sprawie, której przedmiotem jest ocena niewykonania prawomocnego wyroku Sądu uwzględniającego skargę na bezczynność, Sąd nie może oceniać zasadności stanowiska Spółki w kwestii kwalifikacji informacji objętych wnioskiem z dnia 7 marca 2022 r. jako informacji przetworzonych. Taka ocena wykraczałaby poza granice rozpoznawanej sprawy, której przedmiot wyznacza treść art. 154 p.p.s.a. Formułowanie takich ocen jest możliwe w przypadku skargi na decyzję odmawiającą udostepnienia informacji publicznej przetworzonej lub skargi na bezczynność, wyrażającą się w braku wydania takiej decyzji przez organ. W ocenie Sądu w perspektywie przedmiotu rozpoznawanej sprawy istotne jest jedynie to, że Spółka nie wykonała wyroku Sądu w sprawie II SAB/Lu 186/23, gdyż w terminie wyznaczonym wyrokiem, ani nie udostępniła informacji publicznej, ani nie wydała decyzji odmownej, ani nawet nie podjęła właściwych działań wynikających z przyjętej kwalifikacji wniosku jako obejmującego informację przetworzoną (działania takie podjęto po 4 tygodniach od upływu terminu na załatwienie wniosku). W rozpoznawanej sprawie, biorąc pod uwagę przedstawione okoliczności sprawy, Sąd za adekwatną uznał grzywnę w kwocie 1000 zł, uznając przy tym, że organ bez żadnych racjonalnych, usprawiedliwionych powodów naruszył termin załatwienia sprawy, zaś wysokość grzywny spełni wystarczająco represyjną funkcję. Sąd miał na uwadze fakt, że to pierwsza grzywna wymierzana za niewykonanie wyroku w sprawie II SAB/Lu 186/23 i powinna ona skłonić Spółkę do refleksji nad swoim stanowiskiem. Należy jednak zauważyć, że nie wykonując obowiązku załatwienia sprawy, Spółka naraża się na kolejne skargi, a kwota wymierzonej grzywny może być zdecydowanie wyższa, wobec bezpodstawnego i bezprawnego oporu Spółki przed załatwieniem wniosku Fundacji. W przedstawionych okolicznościach sprawy, na podstawie art. 154 § 2 in fine p.p.s.a., Sąd stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Spółka w sposób całkowicie bezpodstawny uchylała się od wykonania pkt I wyroku Sądu w sprawie II SAB/Lu 186/23, podejmując w terminie wynikającym z wyroku, działania sprzeczne z tym wyrokiem, nie zmierzające do załatwienia wniosku. Właściwe kroki w tym kierunku podjęto dopiero po 4 tygodniach od upływu terminu. Skargę kasacyjną od tego wyroku wniosło [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w L., zaskarżając wyrok w części, tj. w zakresie punktów I, II, i IV oraz zarzucając mu naruszenie: 1) przepisów postępowania, tj.: - art. 133 § 1 w zw. z art. 134 § 1 w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a., w zakresie w jakim z przepisów tych wynika, że sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy i wydaje rozstrzygnięcie na podstawie akt sprawy, poprzez niewłaściwe ich zastosowanie, polegające na błędnym ustaleniu stanu faktycznego i w konsekwencji nieuzasadnionym przyjęciu, że [...] nie wykonało wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie i "nie załatwiło sprawy", podczas gdy wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 30 stycznia 2024 r. [...] zostało zobowiązane do załatwienia wniosku Fundacji [...] z dnia 7 marca 2022 r. w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku, czego nie można utożsamiać z udostępnieniem informacji w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami; uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem doprowadziło WSA w Lublinie do błędnego rozstrzygnięcia o tym, że [...] należy wymierzyć grzywnę i stwierdzić, że niewykonanie wyroku miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa - art. 154 § 1 i 2 p.p.s.a. poprzez jego zastosowanie i wymierzenie [...] grzywny oraz stwierdzenie, że niewykonanie wyroku miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa, podczas gdy [...] wykonało wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 30 stycznia 2024 r. wzywając Fundację [...] do sprecyzowania wniosku poprzez wskazanie jakich dokładnie procedur dotyczy i czy chodzi o wszystkie procedury, z uwagi na to, że jest ich kilkadziesiąt, a następnie do wykazania szczególnego interesu publicznego, gdyż w ocenie spółki - po sprecyzowaniu, że chodzi o wszystkie procedury - wniosek taki dotyczy informacji przetworzonej, co pozostało bez odpowiedzi Fundacji [...] 1) prawa materialnego, tj.: art. 1 i art. 13 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902, zwana dalej: "u.d.i.p."), poprzez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, iż udzielenie informacji, o których stanowią powołane przepisy jest tożsame z załatwieniem wniosku o jakim postanowił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w wyroku z dnia 30 stycznia 2024 r. Mając powyższe na uwadze strona skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i oddalenie skargi, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie, zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych, powiększonych o opłatę skarbową uiszczoną od pełnomocnictwa, a także rozpoznanie skargi na rozprawie. Powyższe zarzuty rozwinięto w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpatrywaniu sprawy na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania w wypadkach określonych w § 2, z których żaden w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego orzeczenia determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten, w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego, nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów postawionych w skardze kasacyjnej. Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjną zostały określone w art. 174 p.p.s.a. Przepis art. 174 pkt 1 p.p.s.a. przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Przez błędną wykładnię należy rozumieć niewłaściwe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, natomiast przez niewłaściwe zastosowanie, dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego. Również druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania – może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, przy czym w wypadku oparcia skargi kasacyjnej na tej podstawie skarżący powinien nadto wykazać istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy. Jako nieuzasadniony ocenić należy zarzut naruszenia art. 133 § 1 w zw. z art. 134 § 1 w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. Zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a. "Sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy (..)". Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, że sąd w procesie kontroli sądowoadministracyjnej bierze pod uwagę okoliczności, które z akt tych wynikają. Podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest zatem materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej w toku postępowania przed tym organem oraz przed sądem (uwzględniając treść art. 106 § 3 p.p.s.a.). Wskazany wyżej przepis mógłby zostać naruszony, gdyby sąd wyszedł poza ten materiał i dopuścił na przykład dowód z przesłuchania świadków. Obowiązek wydania wyroku na podstawie akt sprawy oznacza bowiem jedynie zakaz wyjścia poza materiał znajdujący się w aktach sprawy (por. wyrok NSA z dnia 7 marca 2013 r., II GSK 2374/11, LEX nr 1296049). Należy przy tym odróżnić poddanie sądowej kontroli działalności administracji publicznej na podstawie innego materiału niż akta sprawy od wydania wyroku na podstawie akt sprawy, z przyjęciem np. odmiennej oceny materiału dowodowego zawartego w tych aktach (por. wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2012 r., I OSK 1749/11, LEX nr 1145067). W ramach zarzutu art. 133 § 1 p.p.s.a. nie można skutecznie kwestionować dokonanej przez Sąd oceny dokumentów, o ile dokumenty te znajdują się w materiale zgromadzonym w aktach sprawy. Przepis art. 133 § 1 p.p.s.a. nie może służyć kwestionowaniu oceny materiału dowodowego, jak i ustaleń i oceny ustalonego w sprawie stanu faktycznego dokonanych przez sąd pierwszej instancji (por. wyrok NSA z dnia 9 listopada 2011 r., I OSK 1350/11, LEX nr 1149159; wyrok NSA z dnia 17 listopada 2011 r., II OSK 1609/10, LEX nr 1132105). Do naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. dochodzi zatem wówczas, gdy sąd oddali skargę, mimo niekompletnych akt sprawy, gdy pominie istotną część tych akt, gdy przeprowadzi postępowanie dowodowe z naruszeniem przesłanek wskazanych w art. 106 § 3 p.p.s.a. oraz gdy oprze orzeczenie na własnych ustaleniach, tzn. dowodach lub faktach, nie znajdujących odzwierciedlenia w aktach sprawy, o ile nie znajduje to umocowania w art. 106 § 3 p.p.s.a. Z przepisu tego wynika więc nakaz wyprowadzania oceny prawnej na gruncie faktów i dowodów znajdujących odzwierciedlenie w aktach sprawy (por. wyrok NSA z dnia 26 maja 2010 r., I FSK 497/09, LEX nr 594014; wyrok NSA z dnia 19 października 2010 r., II OSK 1645/09, LEX nr 746707; wyrok NSA z dnia 5 czerwca 2012 r., II OSK 763/12, LEX nr 1219174). Sąd I instancji analizując i oceniając znajdujące się w aktach administracyjnych dokumenty nie mógł zatem naruszyć art. 133 § 1 p.p.s.a. Prawidłowość tej oceny nie może być skutecznie kwestionowana w drodze zarzutu naruszenia tego przepisu. Nieuprawniony jest również zarzut naruszenia art.134 § 1 p.p.s.a. Do naruszenia tego przepisu mogłoby dojść gdyby sąd wyszedł poza granice tej sprawy lub gdyby nie dokonał kontroli decyzji w pełnym zakresie, a tylko w części. Okoliczność, że Sąd I instancji przyjął, że organ nie wykonał wyroku WSA w Lublinie w sprawie II SAB/Lu 186/23, nie oznacza, iż naruszył art. 134 § 1 p.p.s.a. Zresztą w skardze kasacyjnej zarzut ten nie został uzasadniony. W szczególności poprzez wykazanie na czym polegało owo naruszenie art. 134 § 1 p.p.s.a. Przepis art. 134 § 1 p.p.s.a., którego naruszenia dopatruje się strona skarżąca kasacyjnie stanowi, że "Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a". Przepis ten określa zatem granice rozpoznania skargi przez sąd administracyjny pierwszej instancji, zaś granice danej sprawy wyznacza jej przedmiot wynikający z treści zaskarżonego działania lub bezczynności organu administracji publicznej. Oznacza to, że o naruszeniu normy wynikającej z powyższego przepisu można byłoby mówić, gdyby sąd wykroczył poza granice sprawy, w której została wniesiona skarga, albo – mimo wynikającego z tego przepisu obowiązku – nie wyszedł poza zarzuty i wnioski skargi, np. nie zauważając naruszeń prawa, które nie były powołane przez skarżącego, a które Sąd I instancji zobowiązany był uwzględnić z urzędu. Sąd I instancji rozpoznając skargę niewątpliwie orzekał w granicach sprawy. W drugim zaś przypadku istotne jest to, że "strona nie może ograniczyć się do wytyku wyłącznie naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a., gdyż wówczas przepis ten nie może stanowić samodzielnej podstawy skargi kasacyjnej. W takiej sytuacji strona zobowiązana jest powiązać art. 134 § 1 p.p.s.a. z takimi przepisami, których złamania przez organ administracji miał nie dopatrzyć się Sąd pierwszej instancji" (zob. wyrok NSA z dnia 22 maja 2014 r., I OSK 782/13). Przepis art. 134 § 1 p.p.s.a. jest tak skonstruowany, że powoływanie się w skardze kasacyjnej na jego naruszenie musi być zawsze powiązane z przywołaniem przepisu, którego naruszenia przez organy nie zauważył Sąd I instancji (por. wyrok NSA z dnia 11 kwietnia 2007 r., II OSK 610/06, Lex nr 337811; wyrok NSA z dnia 19 czerwca 2013 r., I OSK 1353/12; wyrok NSA z dnia 15 marca 2013 r., I OSK 1033/12). Zatem zarzut naruszenia tego przepisu wymaga powiązania z konkretnymi przepisami dotyczącymi rozpoznawanej sprawy, których naruszenie przez organ wskazywałoby, że nie działał on na podstawie i w granicach prawa. Tego wymogu konstrukcyjnego skarga kasacyjna nie spełnia. Kolejny, podany jako naruszony, przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. określa elementy, jakie powinno zawierać uzasadnienie wyroku i ma charakter formalny. O naruszeniu tego przepisu można mówić w przypadku, gdy uzasadnienie wyroku nie spełnia określonych w nim warunków. W orzecznictwie przyjmuje się, że art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną wówczas, gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia (por. uchwała składu siedmiu sędziów NSA z dnia 15 lutego 2010 r. sygn. akt II FPS 9/09 ONSAiWSA 2010/3/39) bądź uniemożliwia dokonanie przez Naczelny Sąd Administracyjny kontroli instancyjnej zaskarżonego wyroku (por. wyroki NSA z dnia: 28 września 2010 r., sygn. akt I OSK 1605/09; 13 października 2010 r., sygn. akt II FSK 1479/09). W niniejszej sprawie uzasadnienie zaskarżonego wyroku spełnia wymogi określone w art. 141 § 4 p.p.s.a. Przedstawiono w nim stan faktyczny sprawy, podano zarzuty sformułowane w skardze, stanowisko organu oraz wskazano podstawę prawną rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienie. Analiza uzasadnienia zaskarżonego wyroku pozwala zatem na prześledzenie toku rozumowania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie i poznanie motywów, jakimi kierował się podejmując rozstrzygnięcie w sprawie. Podkreślenia wymaga, iż za pomocą zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a nie można skutecznie zwalczać prawidłowości przyjętego przez sąd stanu faktycznego, czy też stanowiska co do wykładni bądź zastosowania prawa materialnego, czy procesowego. Fakt reprezentowania odmiennego poglądu prawnego przez skarżącego kasacyjnie, nie oznacza wadliwości uzasadnienia zaskarżonego wyroku. Podkreślić należy, że powyższy zarzut odniesiony został do niewłaściwego zastosowania tych przepisów polegającego "na błędnym ustaleniu stanu faktycznego i w konsekwencji nieuzasadnionym przyjęciu, że [...] nie wykonało wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie i "nie załatwiło sprawy", podczas gdy wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 30 stycznia 2024 r. [...] zostało zobowiązane do załatwienia wniosku Fundacji [...] z dnia 7 marca 2022 r. w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku." Strona skarżąca kasacyjnie nie podniosła jednak żadnego zarzutu kwestionującego ustalenia stanu faktycznego przyjęte w tej sprawie przez Sąd I instancji. Nadto, zgadzając się z twierdzeniem skarżącej, że w swoim wyroku z 30 stycznia 2024 r. WSA w Lublinie nakazał [...] w L. tylko załatwienie wniosku Fundacji [...] z dnia 7 marca 2022 r., stwierdzić należy, że nie nastąpiło to w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Załatwienie wniosku tego wniosku powinno polegać na jej faktycznym udostępnieniu, albo na poinformowaniu wnioskodawcy pismem, że wnioskowana informacja nie jest informacją publiczną, albo na wydaniu decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej (lub umorzeniu postępowania w tej sprawie). W zakreślonym przez Sąd I instancji tj. do 2 maja 2024 r. nie została dokonana żadna z tych czynności. W konsekwencji, mając powyższe na uwadze niezasadny jest także zarzut naruszenia art. 154 § 1 i 2 p.p.s.a. poprzez jego zastosowanie i wymierzenie [...] grzywny oraz stwierdzenie, że niewykonanie wyroku miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Na uwzględnienie nie zasługuje także zarzut naruszenia prawa materialnego, tj.: art. 1 i art. 13 u.d.i.p. Po pierwsze przez podstawę kasacyjną należy rozumieć konkretny przepis prawa, którego naruszenie przez Sąd I instancji zarzuca skarga kasacyjna. W odniesieniu do przepisu, który nie stanowi jednej zamkniętej całości, a składa się z ustępów, punktów i innych jednostek redakcyjnych, wymóg skutecznie wniesionej skargi kasacyjnej jest spełniony wówczas, gdy wskazuje ona konkretny przepis naruszony przez sąd pierwszej instancji, z podaniem numeru artykułu, ustępu, punktu i ewentualnie innej jednostki redakcyjnej przepisu (por. wyrok NSA z dnia 20 sierpnia 2008 r., II FSK 557/07; Lex nr 422065; wyrok NSA z dnia 7 marca 2014 r., II GSK 2019/12, LEX nr 1495144; wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2013 r., II OSK 552/12, LEX nr 13562450; wyrok NSA z dnia 22 stycznia 2013 r., II GSK 1573/12, LEX nr 1354882; wyrok NSA z dnia 27 marca 2012 r., II GSK 218/11, LEX nr 1244607; wyrok NSA z dnia 8 marca 2012 r., II OSK 2496/10, LEX nr 1145608; wyrok NSA z dnia 14 lutego 2012 r., II OSK 2232/10, LEX nr 1138117). Warunek przytoczenia podstawy zaskarżenia i ich uzasadnienia nie jest spełniony, gdy skarga kasacyjna zawiera wywody zmuszające Sąd kasacyjny do domyślania się, który przepis skarżący miał na uwadze, podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego lub procesowego. Naruszony przez Sąd I instancji przepis musi być wyraźnie wskazany, gdyż w przeciwnym razie ocena zasadności skargi kasacyjnej nie jest możliwa. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany granicami skargi kasacyjnej i nie ma w związku z tym kompetencji do dokonywania za wnoszącego skargę kasacyjną wyboru, który przepis prawa został naruszony i dlaczego. Stanowi to powinność autora skargi kasacyjnej, który jest profesjonalnym pełnomocnikiem strony (por. wyrok NSA z dnia 20 sierpnia 2008 r., II FSK 557/07; Lex nr 422065; wyrok NSA z dnia 6 lutego 2014 r., II GSK 1669/12, LEX nr 1450654; wyrok NSA z dnia 14 marca 2013 r., I OSK 1799/12, LEX nr 1295809; wyrok NSA z dnia 23 stycznia 2014 r., II OSK 1977/12, LEX nr 1502246). Tymczasem powołane w zarzucie art. 1 i art. 13 u.d.i.p. dzielą się na ustępy, a uzasadnienie skargi kasacyjnej nie pozwala na sprecyzowanie tych zarzutów. Po drugie podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię wykazać należy, że sąd mylnie zrozumiał stosowany przepis prawa oraz jak w jego ocenie powinien być rozumiany stosowany przepis prawa, czyli jaka powinna być jego prawidłowa wykładnia. Jednocześnie należy podkreślić, że ocena zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego może być dokonana wyłącznie na podstawie ustalonego w sprawie stanu faktycznego, nie zaś na podstawie stanu faktycznego, który skarżący uznaje za prawidłowy (por. wyrok NSA z dnia 13 sierpnia 2013 r., II GSK 717/12, LEX nr 1408530; wyrok NSA z dnia 4 lipca 2013 r., I GSK 934/12, LEX nr 1372091). W niniejszej skardze kasacyjnej pełnomocnik strony skarżącej kasacyjnie nie tylko nie wskazał w jaki sposób Sąd I instancji dokonał błędnej wykładni tych przepisów, ani też nie zaprezentował jako powinna być prawidłowa wykładnia tych przepisów. Samo uzasadnienie skargi kasacyjnej koncentruje się na argumentacji związanej ze stanem faktycznym. Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za pozbawioną usprawiedliwionych podstaw, co skutkowało jej oddaleniem na podstawie art. 184 p.p.s.a. |
||||