Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. postanowieniem z dnia 8 czerwca 2010 r. o sygn. akt VI SA/Wa 1032/10 odrzucił skargę M. P. prowadzącego działalność gospodarczą "P. T." na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 16 marca 2010 r. o nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wykonywanie przewozu drogowego bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych. Sąd I instancji orzekł na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., gdyż uznał, że skarga została wniesiona po terminie tj. po upływie 30 dni od daty doręczenia decyzji organu administracji publicznej. Sąd I instancji stwierdził, że decyzja została doręczona M. P. w dniu 26 marca 2010 r. zaś termin do wniesienia skargi upłynął w dniu 26 kwietnia 2010 r. Natomiast nadanie skargi przez skarżącego nastąpiło w dniu 7 maja 2010 r. czyli z przekroczeniem ustawowego terminu do złożenia tego środka zaskarżenia.
W skardze kasacyjnej od powyższego postanowienia M. P. zarzucił Sądowi I instancji naruszenie art. 53 § 1 p.p.s.a. przez przyjęcie, że skarga została złożona po upływie 30 dni od dnia doręczenia mu rozstrzygnięcia w sprawie. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że skargę złożył w urzędzie pocztowym w dniu 21 kwietnia 2010 r. co zostało potwierdzone dowodem nadania przesyłki poleconej nr 129454044.
W dniu 16 lipca 2010 r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 16 marca 2010 r. W uzasadnieniu wniosku M.P. podniósł, że natychmiastowe wykonanie tej decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia nieodwracalnej szkody w majątku wnioskodawcy. Skarżący zaznaczył, że jego żona jest obecnie zarejestrowana jako bezrobotna i nie posiada prawa do zasiłku zaś utrzymanie 4 - osobowej rodziny jest możliwe dzięki działalności gospodarczej wnioskodawcy. Z dokumentacji księgowej wynika, że firma skarżącego [...] wykazała w ciągu ostatnich 5 miesięcy stratę w kwocie 320, 00 złotych. Strata ta związana była z wypadkiem drogowym wnioskodawcy i spowodowaną w związku z tym faktem sprzedażą skasowanego całkowicie ciągnika [...] za kwotę 8.600 złotych a następnie koniecznością zakupu używanego ciągnika [...] za kwotę 24.400,00 złotych. Na zakup nowego ciągnika siodłowego skarżący zaciągnął kredyt odnawialny w kwocie 40.000,00 złotych, który stanowi obecnie źródło utrzymania rodziny wnioskodawcy. Biorąc pod uwagę aktualną sytuację majątkową rodziny wnioskodawcy, wykonanie decyzji pozbawi rodzinę wnioskodawcy jakichkolwiek środków utrzymania, gdyż zmusi go do sprzedaży jedynego źródła utrzymania, jakim jest zakupiony w listopadzie 2009 r. używany ciągnik siodłowy [...]
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.
Podstawę zakwestionowanego przez M. P. postanowienia Sądu I instancji stanowił art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 58 § 3 p.p.s.a. W myśl art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia. Odrzucenie skargi następuje w formie postanowienia na posiedzeniu niejawnym.
W rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji uznał, że skarga M.P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 16 marca 2010 r. została wniesiona po upływie 30 - dniowego terminu liczonego od daty doręczenia tej ostatecznej decyzji stronie. Zgodnie z aktami sprawy decyzja organu została doręczona skarżącemu w dniu 26 marca 2010 r. a termin do złożenia skargi upływał w dniu 26 kwietnia 2010 r. Sąd I instancji przyjął, że M. P. wniósł skargę w dniu 7 maja 2010 r. i w związku z tym wydał postanowienie o jej odrzuceniu. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd I instancji błędnie orzekł w tej kwestii. Jak słusznie podnosi skarżący skarga na decyzję została wniesiona przez stronę za pośrednictwem organu w dniu 21 kwietnia 2010 r., o czym świadczy pieczęć pocztowa na załączonej do akt kopercie nadania. Skarga wpłynęła do organu w dniu 23 kwietnia 2010 r., co potwierdza prezentata na dokumencie. A zatem skarżący wniósł skargę w ustawowym terminie 30 dni. Następnie pismem z dnia 7 maja 2010 r. skarżący załączył do skargi pisma Ministerstwa Infrastruktury z dnia 17 listopada 2009 r. i 19 kwietnia 2010 r., które są, jak podaje skarżący, odpowiedziami organu na jego pisma w sprawie objętej skargą. Pismo to zostało nadane w polskiej placówce pocztowej w dniu 7 maja 2010 r. a wpłynęło do organu w dniu 13 maja 2010 r. Wspomniane pismo należało potraktować jako pismo procesowe zawierające dodatkową argumentację zarzutów skargi, dlatego data nadania tego pisma nie mogła być uznana za datę złożenia skargi na decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. Wobec tego nie było przesłanek do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. z powodu uchybienia terminu do jej złożenia, o jakim mowa w art. 53 § 1 p.p.s.a. Z wymienionych powodów Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za usprawiedliwioną i w oparciu o art. 185 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie 1 sentencji.
Naczelny Sąd Administracyjny uwzględnił również wniosek M. P. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego dnia 16 marca 2010 r. Zgodnie z regulacją zawartą w art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Przepis ten wprowadza ochronę tymczasową w postępowaniu sądowoadministracyjnym i stanowi wyjątek od zasady zawartej w art. 61 § 1 p.p.s.a., w myśl której wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. W omawianym przepisie chodzi bowiem o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot wyegzekwowanego świadczenia ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu (por. postanowienie NSA o sygn. akt I GZ 318/10). Warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności przez sąd jest wskazanie przez stronę okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione (Zob. B. Dauter, Komentarz do art. 61 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Lex, 2009, wyd. III pkt 9). Biorąc pod uwagę okoliczności przedstawione przez M. P. we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji wskazujące na trudną sytuację majątkową wnioskodawcy Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że natychmiastowe wyegzekwowanie kwoty określonej w decyzji - 3000 złotych może spowodować w jego majątku trudną do odwrócenia szkodę, gdyż będzie on zmuszony sprzedać ciągnik siodłowy [...], który stanowi jedyne źródło pozyskiwania środków pieniężnych niezbędnych dla utrzymania wnioskodawcy i jego rodziny. Skarżący podał, że posiada kredyt odnawialny w kwocie 40.000,00 złotych, z którego również utrzymuje się obecnie jego rodzina. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wymienione okoliczności dostatecznie uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji i postanowił orzec jak w punkcie 2 sentencji.
