Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kwiecińska, Sędzia WSA Agnieszka Góra – Błaszczykowska (spr.), Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Protokolant referent Monika Duma – Szymczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 października 2019 r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] marca 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyłączenia stosowania przepisów oddala skargę

M. B. wnioskiem z dnia (...) kwietnia 2017 r. wystąpił do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji o zastosowanie wobec niego art. 8a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (ówcześnie obowiązujący Dz. U. z 2016 r. poz. 708, ze zm., zwanej dalej ustawą zaopatrzeniową).

W uzasadnieniu przedmiotowego wniosku M. B. wskazał, że służbę

w resorcie spraw wewnętrznych rozpoczął w dniu 16 sierpnia 1984 r. jako funkcjonariusz Milicji Obywatelskiej, gdzie został skierowany do Wydziału (...) Wojewódzkiego Urzędu Spraw Wewnętrznych w E.. Po pozytywnej weryfikacji, w dniu 1 sierpnia 1990 r. rozpoczął pracę w Wydziale Dochodzeniowym Komendy Rejonowej Policji w E., po czym w dniu 16 kwietnia 1991 r. podjął służbę w Urzędzie Ochrony Państwa; do odejścia na emeryturę kontynuował pełnienie służby w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego. M. B. poinformował także, że we wskazanych formacjach nienagannie pełnił służbę przez ponad 23 lata, w tym przez ponad 20 lat podejmował czynności operacyjno-rozpoznawcze, uzasadniające podwyższenie emerytury funkcjonariusza o 0,5 % podstawy wymiaru za każdy rok służby, pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu. Podkreślił, że był wielokrotnie awansowany w stopniu i na stanowiskach służbowych, nigdy nie został ukarany dyscyplinarnie oraz regularnie otrzymywał nagrody finansowe. M. B. dodał również, że uzyskiwał wyłącznie dobre i bardzo dobre oraz pozytywne i wyróżniające oceny jego pracy w ramach sporządzanych opinii służbowych. Dodatkowo podniósł, że odznaczono go Brązowym Krzyżem Zasługi oraz Srebrnym Medalem za Długoletnią Służbę.

Decyzją z dnia (...) marca 2019r. nr (...) Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji na podstawie art. 8a ustawy zaopatrzeniowej odmówił wyłączenia stosowania wobec wnioskodawcy art. 15c, art. 22a i art. 24a tej ustawy.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że M. B. został zwolniony ze służby w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w dniu 26 lutego 2014 r. i ma ustalone prawo do emerytury, której wysokość ustalono z uwzględnieniem art. 15c ustawy zaopatrzeniowej.

Z pisma z dnia (...) marca 2017 r. Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, tj. Informacji o przebiegu służby Nr (...) wynika, że wnioskodawca pełnił służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b ustawy zaopatrzeniowej, w okresie służby od dnia 16 sierpnia 1984 r. do dnia 5 grudnia 1989 r., tj. 5 lat, 3 miesiące i 21 dni. Całkowity okres służby skarżącego wynosi 29 lat, 6 miesięcy i 11 dni tj. od dnia 16 sierpnia 1984 r. do dnia 26 lutego 2014 r.

Z kopii akt osobowych o sygn. IPN (...), przekazanych za pismem z dnia (...) października 2017 r. (znak: (...)) - przez Instytut Pamięci Narodowej - Komisję Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu nie wynika, aby M. B. nierzetelnie wykonywał zadania i obowiązki w okresie pełnienia służby po dniu 12 września 1989 r. Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w piśmie z dnia (...) lutego 2018 r., (znak: (...)) oraz w piśmie z dnia (...) września 2018 r. ((...)) przekazał informacje dotyczące przebiegu służby ww. funkcjonariusza. Odnosząc się do sposobu wykonywania zadań służbowych i obowiązków przez M. B. w okresie służby w Urzędzie Ochrony Państwa oraz w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego stwierdzono, że z opisanego przebiegu służby funkcjonariusza, ustalonego na podstawie akt osobowych nie wynika, aby uchylał się on od wykonywania zadań służbowych i obowiązków, bądź wykonywał je w sposób niewłaściwy.

Na podstawie dokumentacji przesłanej przez Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego stwierdzono, że w trakcie służby w ww. formacji wnioskodawca miał podwyższany dodatek służbowy, awansowano go w stopniu, wyróżniano nagrodami pieniężnymi, a także był pozytywnie opiniowany. Ponadto, w zgromadzonych materiałach znajdują się zaświadczenia z dnia (...) marca 2007 r. oraz z dnia (...) lipca 2011 r. stwierdzające, że w okresie od dnia 16 kwietnia 1991 r. do dnia 7 lutego 2007 r. oraz od dnia 8 lutego 2007 r. do dnia 21 czerwca 2011 r. M. B. pełnił służbę w warunkach, o których mowa w § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Więziennej (Dz. U. z 2005 r. Nr 86, poz. 734, ze zm.), co uzasadniało podwyższenie emerytury funkcjonariusza o 0,5% podstawy wymiaru za każdy rok służby pełnionej w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, co odpowiada art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy zaopatrzeniowej. Powyższe znalazło także potwierdzenie w dokumentacji Zakładu Emerytalno-Rentowego MSWiA (tabela zawierająca wysługę). Dodatkowo w piśmie z dnia (...) listopada 2018 r. ((...)) Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego poinformował, że w wyniku analizy materiałów archiwalnych, dotyczących innego byłego funkcjonariusza, ujawniono dokumenty świadczące, że w 1995 r. w stosunku do M. B. zostało wszczęte postępowanie dyscyplinarne, jednakże zaznaczono, że w przedmiotowych materiałach brak jest informacji dotyczących sposobu zakończenia wskazanego postępowania.

Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji organ przeanalizował art. 8a ustawy zaopatrzeniowej i uznał, że wskazane w tym artykule przesłanki muszą być spełnione łącznie. Wskazał, że całkowity okres służby M. B. wynosi 29 lat, 6 miesięcy i 11 dni. W sytuacji, w której służba zainteresowanego pełniona była na rzecz totalitarnego państwa przez okres 5 lat, 3 miesięcy i 21 dni, czyli ponad 18% całego okresu służby, nie można mówić o krótkotrwałej służbie, pełnionej na rzecz totalitarnego państwa. W ocenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, przedmiotowy okres służby na rzecz totalitarnego państwa zarówno w ujęciu bezwzględnym - długości tego okresu, jak i w ujęciu proporcjonalnym - stosunku długości tego okresu do całego okresu służby, nie może być oceniony jako krótkotrwały. Kilkuletni czas realizacji obowiązków służbowych nie ma charakteru tymczasowego, doraźnego, czy epizodycznego i z całą pewnością strona przez ten okres dokładnie zaznajomiła się ze specyfiką realizowanych zadań oraz ich charakterem.

Przechodząc do analizy drugiej przesłanki z art. 8a ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej organ podkreślił, że abstrahując od jednoznacznej oceny rzetelności służby strony w kontekście informacji, że w 1995 r. w stosunku do wnioskodawcy zostało wszczęte postępowanie dyscyplinarne, zaznaczenia wymaga, że w aktach sprawy potwierdzono istnienie odpowiednich zaświadczeń o podwyższeniu wymiaru pobieranego świadczenia emerytalnego odpowiednio o 0,5% za okres: od dnia 16 kwietnia 1991 r. do dnia 7 lutego 2007 r. oraz od dnia 8 lutego 2007 r. do dnia 21 czerwca 2011 r. Reasumując, organ stwierdził, że w przedmiotowej sprawie nie została spełniona przesłanka dopuszczalności wyłączenia stosowania art. 15c, art. 22a i art. 24a wskazana w art. 8a ust. 1 pkt 1 ustawy zaopatrzeniowej.

Od powyższej decyzji skarżący wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Przedmiotowej decyzji zarzucił naruszenie prawa materialnego polegające na błędnej i nieuzasadnionej wykładni pojęcia "krótkotrwałości", zawartego w art. 8a ustawy zaopatrzeniowej bez uwzględnienia indywidualnych okoliczności dotyczących służby wnioskodawcy, wbrew jego uzasadnionemu interesowi prawnemu.

Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zobowiązanie organu do wydania decyzji o wyłączeniu stosowania wobec niego, na podstawie art. 8a zaopatrzeniowej, przepisów art. 15c, art. 22a i art. 24a tejże ustawy

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i

wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Ustawa z 16 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy zaopatrzeniowej (Dz. U. z 2016 r., poz. 2270) przewiduje obniżenie emerytur i rent inwalidzkich wszystkim funkcjonariuszom, którzy pozostawali w służbie przed dniem 2 stycznia 1999 r. i którzy w okresie od dnia 22 lipca 1944 r. do dnia 31 lipca 1990 r. pełnili służbę w wymienionych w ustawie instytucjach i formacjach (tzw. służba na rzecz państwa totalitarnego). Obniżeniu podlegają także renty rodzinne, pobierane po funkcjonariuszach, którzy także taką służbę pełnili.

Zgodnie z art. 15c ust. 1 powołanej ustawy, w przypadku osoby, która pełniła służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b, i która pozostawała w służbie przed dniem 2 stycznia 1999 r., emerytura wynosi:

1) 0% podstawy wymiaru - za każdy rok służby na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b,

2) 2,6% podstawy wymiaru - za każdy rok służby lub okresów równorzędnych ze służbą, o których mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, 1a oraz 2-4.

Przepisy art. 14 i art. 15 ust. 1-3a, 5 i 6 stosuje się odpowiednio. Emerytury nie podwyższa się zgodnie z art. 15 ust. 2 i 3, jeżeli okoliczności uzasadniające podwyższenie wystąpiły w związku z pełnieniem służby na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b (ust. 2).

Przepis art. 8a ustawy zaopatrzeniowej, będący podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowi, że minister właściwy do spraw wewnętrznych, w drodze decyzji, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, może wyłączyć stosowanie art. 15c, art. 22a, art. 24a w stosunku do osób pełniących służbę na rzecz totalitarnego państwa w rozumieniu art. 13b tej ustawy (tj. służbę od dnia 22 lipca 1944 r. do 31 lipca 1990 r. w cywilnych i wojskowych instytucjach i formacjach wymienionych enumeratywnie w tym przepisie), ze względu na: 1) krótkotrwałą służbę przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz 2) rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia.

Przechodząc do analizy przedmiotowej sprawy wskazać należy, że służba M. B. na rzecz totalitarnego państwa trwała przez okres 5 lat, 3 miesięcy i 21 dni, a całkowity okres jego służby wynosi 29 lat, 6 miesięcy i 11 dni.

Sąd podziela ocenę organu, że okres służby na rzecz totalitarnego państwa zarówno w ujęciu bezwzględnym - długości tego okresu, jak i w ujęciu proporcjonalnym - stosunku długości tego okresu do całego okresu służby, nie może być oceniony jako krótkotrwały, gdyż wynosi aż 17,79%. Przy tak długim, bo ponad pięcioletnim okresie służby na rzecz totalitarnego ustroju, nie ma znaczenia, że skarżący rzetelnie wykonywał swoje zadania i obowiązki.

Sąd nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, nie dopatrzył się innych naruszeń prawa materialnego, mających wpływ na wynik sprawy, ani też naruszeń przepisów postępowania, mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie stwierdził też naruszeń prawa dających podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, ani okoliczności powodujących stwierdzenie nieważności objętego kontrolą aktu.

Reasumując, w ocenie Sądu, zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z obowiązującymi przepisami, zaś podniesione w skardze zarzuty są niezasadne.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.