Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

W istocie określenie osoba fizyczna jest prawnym synonimem określenia człowiek. Z regulacji tej wynika, więc że podatnikiem podatku od nieruchomości jest każda osoba lub organizacja będąca właścicielem bądź posiadaczem nieruchomości. W związku z tym ustawa podatkowa w zakresie podatku od nieruchomości nakłada obowiązki podatkowe na każdego człowieka, który jest właścicielem lub posiadaczem nieruchomości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marta Semiczek (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Piotr Kieres, sędzia WSA Tadeusz Haberka, po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 04 stycznia 2023 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 13 kwietnia 2022 nr SKO 4011/351/22 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2022 r. oddala skargę w całości.

Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. (dalej SKO) utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy C. dnia 12 stycznia 2022 r. nr (...) ustalającej M. K. wysokość podatku od nieruchomości za rok 2022 w wysokości 712,00 zł.

M. K., jako właściciel nieruchomości położonej w miejscowości W. (działka nr (...)), złożył w dniu 3 stycznia 2008 r. Informację w sprawie podatku od nieruchomości (IN-1) na 2007 r., w której wykazał do opodatkowania grunt sklasyfikowany jako pozostały o powierzchni 1072,00 m2. Następnie, w dniu 2 lutego 2012 r., złożył korektę swojej pierwotnej informacji podatkowej, zgłaszając do opodatkowania również budynek mieszkalny o powierzchni użytkowej 149,50 m2.

Organ podatkowy - Wójt Gminy C., w oparciu o złożoną przez Podatnika informację oraz niesprzeczne z nią dane wynikające z posiadanych ewidencji, wskazaną na wstępie decyzją z dnia 12 stycznia 2022 r. ustalił M. K. podatek od nieruchomości, stosując stawki - jak dla gruntów pozostałych i budynków mieszkalnych - wynikające z uchwały nr XXX/315/2021 Rady Gminy C. z dnia 27 października 2021 r. w sprawie określenia stawek podatku od nieruchomości i wprowadzenia zwolnień przedmiotowych od tego podatku (Dz. Urz. Woj. Doln. z 2021 poz. 4929).

Podatnik, w odwołaniu, zakwestionował istnienie po jego stronie obowiązku podatkowego w podatku do nieruchomości, wskazując, że organ podatkowy pierwszej instancji nie jest uprawniony do opodatkowywania nieruchomości stanowiącej jego własność.

SKO utrzymując w mocy decyzję organu I Instancji przytoczyło przepisy ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1170 z późn. zm. dlae u.p.o.l.), dotyczące definicji przedmiotu podatkowania, podatnika oraz podstawy opodatkowania. Uznało, że wysokość podatku ustalona w prawidłowej wysokości.

Odnosząc się do zarzutów odwołania wskazało, że podstawy ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków, poszukiwać należy w art. 84 Konstytucji RP, który odsyła w tym zakresie do przepisów konkretnych ustaw. Obowiązek podatkowy w zakresie podatku od nieruchomości wynika z kolei wprost z przepisów cytowanej ustawy o podatkach i opłatach lokalnych i ciąży na właścicielach nieruchomości. Te same przepisy materialnoprawne są również źródłem uprawnień samorządowych organów podatkowych do ustalania (w granicach ustawowych) oraz pobierania należnych podatków lokalnych, do których zaliczyć należy także podatek od nieruchomości.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego podatnik wywodził, że wójt nie był w stanie wskazać prawnie obowiązującej definicji "osoby fizycznej", będącej podstawą definicji "podatnika". Organ II instancji zignorował ten fakt, tłumacząc w swojej decyzji zupełnie inne zagadnienia. Analizując obie odpowiedzi organów nie można nie zauważyć unikania tego tematu. Jednak stan faktyczny jest następujący:

• podatki ściągane są z podatnika,

• podatnikiem jest np. osoba fizyczna,

• nikt nie potrafi powiązać osoby fizycznej z człowiekiem w świetle prawa, gdyż tutaj brak formalnej definicji.

W ocenie Podatnika ignorowanie braku definicji podstawowej, na której opiera się cały mechanizm podatkowy w państwie, przez jego organy, w tym organy podatkowe, jest niedopuszczalne. Domniemanie połączenia osoby fizycznej i żywego człowieka w jeden byt prawny zastało niniejszym obalone, poprzez wyciągnięcie braku jego formalnej definicji w zapisach prawa na światło dzienne. Wyszło na jaw, że żywy człowiek NIE MUSI płacić podatków.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

W dalszych pismach Podatnik podtrzymał swoje wywody.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm. dalej p.p.s.a.) sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137; dalej p.u.s.a) nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi - zarzutami, wnioskami oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a). W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.

Kontrola sądowoadministracyjna w sprawach podatkowych sprawowana jest pod względem legalności, tj. oceny działań administracji podatkowej pod kątem przestrzegania przepisów postępowania i prawidłowości stosowanej wykładni przepisów prawa. Rola sądu administracyjnego sprowadza się do badania i ewentualnego korygowania działania lub zaniechania organów administracji publicznej, a nie zastępowania ich w załatwianiu spraw przez wydawanie końcowego rozstrzygnięcia w sprawie. Sąd administracyjny ocenia zgodność z prawem zaskarżonego aktu organu administracji publicznej, lecz nie zastępuje go w czynnościach. Przejęcie przez sąd administracyjny kompetencji organu administracji do końcowego załatwienia sprawy stanowiłoby wykroczenie poza konstytucyjnie określone granice kontroli działalności administracji publicznej (wyrok NSA z dnia 11 kwietnia 2013 r., sygn. akt II GSK 108/2012, LexisNexis nr 5991706).

Sąd, badając zaskarżoną decyzją ocenił, że nie narusza ona ani prawa materialnego ani nie została wydane z naruszeniem przepisów o postępowaniu.

Sprawa została rozpoznana przez Sąd w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a. na wniosek organu przy braku sprzeciwu skarżącego.

Przedmiotem sporu w sprawie jest to czy Skarżący jest osobą fizyczną a więc podatnikiem w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych nie zawiera definicji osoby fizycznej, gdyż jest to pojęcie potoczne powszechnie zrozumiałe nie wymagające definiowania tak samo jak pojęcia, człowiek, organizacja, własność. Wbrew wywodom Skarżącego prawidłowa technika legislacyjna nie wymaga definiowania wszystkich pojęć, zawartych w ustawie. Zgodnie z § 8 ust 1 Rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 283). " W ustawie należy posługiwać się poprawnymi wyrażeniami językowymi (określeniami) w ich podstawowym i powszechnie przyjętym znaczeniu." W takim wypadku tworzenie dodatkowych definicji jest zbędne.

Pojęcie osoby zdefiniowały nauki filozoficzne. W filozofii osoba to jednostkowy byt rozumny, zdolny do podejmowania wyborów i ponoszenia za nie odpowiedzialności;

M. G. precyzuje to określenie, odwołując się do egzystencjalnej metafizyki św. Tomasza z Akwinu (osoba to byt jednostkowy o intelektualnej istocie, realnej dzięki aktowi istnienia); określenie osoba stosują do człowieka, Boga i anioła; odróżniają samą osobę od jej relacji (m.in. od poznania i miłości) oraz od zinterioryzowanej przez nią kultury, nazywanej osobowością. W nurcie relacjonistycznym określa się osobę przez wskazanie jej więzi, działań i przejawów; przedstawiciele tego nurtu określają człowieka jako osobę ze względu na jego relację z Bogiem (K. Rahner), z Ty (M. Buber), z sobą przez własne przeżycia (K. Jaspers), z sobą przez świadomość wolności (J.P. Sartre), z całością (P. Teilhard de Chardin); osobę jako człowieka przejawiającego świadomość i działanie rozważa się jako podmiot moralności (K. Wojtyła), a jako członka wspólnot przeciwstawia się wyobcowanej jednostce (E. Mounier); temat osoby wiąże się tu gł. lub wyłącznie z rozważaniami o człowieku, oraz zamiennie stosuje się terminy osoba i osobowość. W teologii chrześc. filoz. koncepcja osoby służy do wyjaśniania tajemnicy Boga w Trójcy jedynego (Trójca Święta) oraz jedności Chrystusa jako Boga-człowieka (wcielenie); określenia osoby używa się także w teologicznych rozważaniach o Kościele jako wspólnocie osób oraz o religii jako zespole relacji osobowych.

Na tle tak osobowości, jako bytu zdolnego do świadomego działania ukształtowało się w filozofii prawa pojęcie osoby fizycznej i osoby prawnej.

Osoba fizyczna to prawne określenie człowieka, jako podmiotu stosunków cywilnoprawnych. Osoby fizyczne posiadają zdolność prawną, a także po spełnieniu określonych warunków zdolność do czynności prawnych.

Osoba fizyczna, to jeden z podmiotów stosunku cywilnoprawnego. Oprócz osób fizycznych wyróżnia się jeszcze osoby prawne oraz jednostki organizacyjne, który nie posiadają osobowości, lecz mają przyznaną zdolność prawną (np. spółka jawna).

Osobą fizyczną jest każdy człowiek. Każda osoba fizyczna posiada zdolność prawną, czyli zdolności do bycia podmiotem praw i obowiązków z zakresu prawa cywilnego. Zgodnie z art. 8 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1360 z późn. zm.) zdolność prawna jest nabywana przez każdego człowieka z chwilą urodzenia. Zdolność prawna osoby fizycznej ustaje w chwili jej śmierci - jak się wskazuje w doktrynie prawa cywilnego, śmierć powoduje ustanie podmiotowości prawnej. Zgodnie z treścią art. 135 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 z późn. zm.) zdolność prawną i zdolność do czynności prawnych w sprawach podatkowych ocenia się według przepisów prawa cywilnego, jeżeli przepisy prawa podatkowego nie stanowią inaczej.

Oprócz zdolności prawnej osoby fizyczne wyposażone w zdolność do czynności prawnych, czyli możność nabywania praw i obowiązków prawa cywilnego, własnym działaniem.

W istocie określenie osoba fizyczna jest prawnym synonimem określenia człowiek.

Cechą natomiast każdej osoby w rozumieniu prawnym jest zdolność do bycia podmiotem nie tylko praw, ale i obowiązków, w tym obowiązków publicznoprawnych W takim też rozumieniu pojęcie osoby jest używane w innych dziedzinach prawa w tym także w prawie podatkowym.

Powtórzyć należy przy tym za SKO obowiązku ponoszenia ciężarów publicznych, w tym podatków przesądza artykuł 84 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 z późn. Zm) , zgodnie z którym " Każdy jest obowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków, określonych w ustawie."

Stanowiąca realizację tego przepisu ustawa o podatkach i opłatach lokalnych wyraźnie wskazuje, iż podatnikiem jest każdy właściciel.

Zgodnie z art. 3 ust 1 u.p.o.l. "Podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące:

1) właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, z zastrzeżeniem ust. 3;

2) posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych;

3) użytkownikami wieczystymi gruntów;

4) posiadaczami nieruchomości lub ich części albo obiektów budowlanych lub ich części, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie:

a) wynika z umowy zawartej z właścicielem, Krajowym Ośrodkiem Wsparcia Rolnictwa lub z innego tytułu prawnego, z wyjątkiem posiadania przez osoby fizyczne lokali mieszkalnych niestanowiących odrębnych nieruchomości,

b) jest bez tytułu prawnego, z zastrzeżeniem ust. 2.

Z regulacji tej wynika, więc że podatnikiem podatku od nieruchomości jest każda osoba lub organizacja będąca właścicielem bądź posiadaczem nieruchomości. W związku z tym ustawa podatkowa w zakresie podatku od nieruchomości nakłada obowiązki podatkowe na każdego człowieka, który jest właścicielem lub posiadaczem nieruchomości.

Skarżący niewątpliwie jest właścicielem nieruchomości i nie kwestionuje tego faktu. W konsekwencji tak jak innych właścicieli obciąża go obowiązek podatkowy.

Podkreślenia przy tym wymaga obowiązek podatkowy nie jest powiązany ani z obywatelstwem ani z innymi cechami osoby. Wynika on tylko i wyłącznie z faktu bycia właścicielem( posiadaczem).

Reasumując stanowisko SKO należy uznać za zasadne, a podniesione przez Skarżącego zarzuty nie zasługują na uwzględnienie.

Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.