Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: S.WSA Piotr Popek, Sędzia: S.WSA Małgorzata Niedobylska, Asesor: S.WSA Jacek Boratyn /spr./, po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2020 r. r., w Wydziale I, na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.W. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] sierpnia 2019 r., nr [...], w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników, w związku z wnioskiem organu o dokonanie wykładni wyroku z dnia [...] stycznia 2020 r., w zakresie rozstrzygnięcia zawartego w jego pkt 1, tj. stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji - postanawia – oddalić wniosek.

Sąd, wyrokiem z dnia 21 stycznia 2020 r., stwierdził nieważność zaskarżonej przez J. W. decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS) z [...] sierpnia 2019 r., nr [...] (rozstrzygnięcie tego rodzaju znalazło się w pkt 1 wyroku).

W stanie faktycznym sprawy skarżąca wystąpiła do Prezesa KRUS o umorzenie zaległości składkowych swojego zmarłego brata, odpowiedzialnością za które została obciążona. Prezes KRUS, decyzją z [...] lipca 2017 r., po rozpatrzeniu wniosku skarżącej, odmówił umorzenia zaległości składkowych w kwocie 13 200,63 zł (za okres od III kw. 2008 r. do II kw. 2015 r.), a także należnych od nich odsetek.

W następstwie ponownego rozpatrzenia sprawy, na wniosek skarżącej, Prezes KRUS, decyzją z [...] sierpnia 2017 r., utrzymał w mocy swoje rozstrzygnięcie z [...] lipca 2017 r., odmawiające umorzenia zaległości i odsetek za zwłokę.

Sąd, po rozpoznaniu skargi na decyzję Prezesa KRUS z [...] sierpnia 2017 r., wyrokiem z 12 grudnia 2017 r., sygn. I SA/Rz 711/17, uchylił tę decyzję.

Prezes KRUS, decyzją z [...] maja 2018 r., uchylił swoją decyzję z [...] lipca 2017 r., w części dotyczącej odmowy umorzenia zaległości składkowych w kwocie 4 852 zł (obejmującej zaległości z tytułu składek od IV kwartału 2012 r. do II kwartału 2015 r.), i umorzył zaległość w tej wysokości oraz odsetki za zwłokę od tych zaległości w kwocie 814 zł. Jednocześnie organ utrzymał w mocy decyzję z 4 lipca 2017 r., w części dotyczącej odmowy umorzenia zaległości składkowo-odsetkowych, w łącznej kwocie 8 348,63 zł, obejmującą składki za okres od III kwartału 2008 r. do III kwartału 2012 r. oraz odsetek od tych zaległości (w kwocie 3 156 zł) i odmowy umorzenia kosztów upomnienia (20,40 zł).

Sąd, wyrokiem z dnia 6 grudnia 2018 r., sygn. I SA/Rz 889/18, uchylił zaskarżoną decyzję z [...] maja 2018 r.

Prezes KRUS, decyzją z [...] sierpnia 2019 r., uchylił decyzję z [...] maja 2018 r., w części dotyczącej odmowy umorzenia zaległości składkowo-odsetkowych w wysokości 8 348,63 zł i umorzył odsetki od zaległości składkowych w kwocie 3 156 (za okres od III kwartału 2008 r. do III kwartału 2012 r.) oraz odmówił umorzenia zaległości w kwocie 5 172,23 zł oraz kosztów upomnienia za 2012 r. i 2017 r., w wysokości 20,40 zł.

Wyrokiem z 21 stycznia 2020 r. Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji z [...] sierpnia 2019 r., który to wyrok stał się prawomocny.

W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził, że decyzja Prezesa KRUS z [...] maja 2018 r., nr [...], wydana z resztą (podobnie jak zaskarżona decyzja z [...] sierpnia 2019 r.) w następstwie rozpatrzenia złożonego przez skarżącą wniosku o ponowne rozpatrzenie jej sprawy, została uchylona w całości prawomocnym wyrokiem z dnia 6 grudnia 2018 r., sygn. I SA/Rz 889/18. Tak więc w dniu wydawania zaskarżonej decyzji, z [...] sierpnia 2019 r., rozstrzygniecie z [...] maja 2018 r. nie funkcjonowało w obrocie prawnym. Prezes KRUS nie mógł więc odnosić się do niego w jakikolwiek sposób, ponownie rozpatrując sprawę skarżącej. W obrocie prawnym pozostawała bowiem jedynie wydana po raz pierwszy w sprawie decyzja z [...] kwietnia 2017 r. i to do niej winien organ się odnieść, w ramach przeprowadzonego postępowania. Czyniąc to zaś w stosunku do nieistniejącej decyzji z [...] maja 2018 r. Prezes KRUS dopuścił się rażącego naruszenia prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.

Wnioskiem z 24 lipca 2020 r. organ zwrócił się o dokonanie wykładni wyroku z 21 stycznia w 2020, w jego pkt 1, poprzez wskazanie czy wyrok stwierdza nieważność decyzji w całości czy tylko w pkt 1.

W uzasadnieniu wniosku stwierdzono, że z treści skargi wynika, że została ona wniesiona wyłącznie co do pkt 2, tj. w zakresie odmowy umorzenia zaległości w kwocie 5 172,23 zł oraz kosztów upomnienia i w tym zakresie wskazania czyni Sąd, jeżeli chodzi o dalszy tok postępowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 158 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., zwanej dalej: P.p.s.a.) sąd, który wydał wyrok, rozstrzyga postanowieniem wątpliwości co do jego treści. Postanowienie w tym przedmiocie sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym.

Z treści przytoczonego przepisu wynika, że celem instytucji, jaką jest oficjalna wykładnia wyroku, jest rozstrzygnięcie wątpliwości, co do jego treści. Wystąpienie o wykładnię nie może więc służyć polemice z treści zapadłego orzeczenia czy też kwestionowaniu jego zasadności, co jest bezsporne zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie. Podobnie omawiana instytucja nie może prowadzić do uzupełnienia czy też modyfikacji rozstrzygnięcia zawartego w wyroku, ani też do rozwinięcia argumentacji przytoczonej na jego uzasadnienie.

W niniejszej sprawie treść wyroku, w szczególności, rozstrzygnięcie zawarte w jego pkt 1, którego dotyczy wniosek, jest jednoznaczne i jako takie nie budzi wątpliwości interpretacyjnych. Wynika z niego w sposób jasny i zrozumiały, że Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji, bez zawężania zakresu zaskarżonego rozstrzygnięcia, którym skutek tego rodzaju objęto.

Potwierdzają to motywy przytoczone w uzasadnieniu wyroku, gdzie w sposób kategoryczny i jednoznaczny wskazano, że skutkiem zapadłego orzeczenia jest to, że w obrocie prawnym pozostaje jedynie decyzja Prezesa KRUS z [...] lipca 2017 r. (w końcowej części uzasadnienia omyłkowo podano jako datę decyzji [...] kwietnia 2017 r., tj. datę złożenia wniosku o umorzenie).

Jak to już wyżej zaznaczono, w ramach wykładni wyroku nie ma miejsca na polemikę z treścią zapadłego orzeczenia czy też jego weryfikację, wobec czego za bezpodstawną, w kontekście przepisów o wykładki, uznać należy argumentację zawartą we wniosku, związaną z zaskarżeniem przez skarżącą jedynie w części decyzji, której Sąd stwierdził nieważność.

Na marginesie niniejszych rozważań dodać jedynie należy, że zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. W myśl zaś art. 134 § 2 tej ustawy Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.

Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 158 P.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji.