Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz po rozpoznaniu w dniu 18 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażaleń K. P. i R. P. oraz D. K. i D. K.1 na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 maja 2025 r. sygn. akt VII SA/Wa 1115/25 wzywające D. K. i K. P. do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego w sprawie ze skargi D. K. i K. P. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 12 marca 2025 r. nr 246/2025 w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego postanawia: 1. oddalić zażalenia D. K. i K. P.; 2. odrzucić zażalenia D. K.1 i R. P.

K. P. i D. K. (dalej: skarżące) wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 12 marca 2025 r. nr 246/2025 w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego.

Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 20 maja 2025 r., VII SA/Wa 1150/25, skarżące zostały wezwane do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego od powyższej skargi w kwocie 500 zł, zgodnie z § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2021 r. poz. 535; dalej: rozporządzenie), w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi.

Pismem z 2 lipca 2025 r. K. P. i R. P. wnieśli zażalenie na powyższe zarządzenie. W treści pisma zawarto wniosek o przyznanie prawa pomocy ("wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych").

Pismem z 7 lipca 2025 r. D. K. i D. K.1 wnieśli zażalenie na powyższe zarządzenie. W treści pisma zawarto wniosek o przyznanie prawa pomocy ("wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych").

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenia skarżących nie zasługują na uwzględnienie i podlegają oddaleniu. Z kolei zażalenia wniesione przez R. P. i D. K.1 podlegają odrzuceniu jako niedopuszczalne.

Zgodnie z art. 230 § 1 i 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.) od skargi pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Stosownie do treści art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. Stosownie zaś do § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi wpis stały bez względu na przedmiot zaskarżonego aktu lub czynności wynosi w sprawach skarg, nieobjętych wpisem stosunkowym, z zakresu budownictwa i architektury – 500 zł.

Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 12 marca 2025 r., którą nakazano skarżącym rozbiórkę obiektu budowlanego. Sprawa, w której wniesiono skargę, jest niewątpliwie sprawą z zakresu budownictwa. Wpis sądowy od takiej skargi należny jest w wysokości 500 zł, stosownie do § 2 ust. 3 pkt 1 powołanego rozporządzenia.

Uwzględniając przytoczone przepisy należy stwierdzić, że skarżące zostały prawidłowo wezwane do uiszczenia solidarnie wpisu zaskarżonym zarządzeniem oraz pouczone o rygorze niezastosowania się do wezwania. Również wysokość należnego wpisu została określona prawidłowo.

Na ocenę prawidłowości zaskarżonego zarządzenia nie mogły mieć wpływu argumenty zażaleń odwołujące się do sytuacji finansowej skarżących. Na obecnym etapie postępowania badaniu podlega zarządzenie o wezwanie do uiszczenia wpisu oceniane wyłącznie pod względem legalności. Podnoszone przez skarżące względy możliwości płatniczych będą natomiast brane pod uwagę w toku postępowań incydentalnych w zakresie prawa pomocy zainicjowanych wnioskami zawartymi w zażaleniach, co pozostaje jednak bez wpływu na prawidłowość kwestionowanego rozstrzygnięcia. Zdarzeniem, które zwalnia stronę od obowiązku uiszczenia wpisu jest złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ewentualne zakończenie postępowania w przedmiocie prawa pomocy w sposób korzystny dla skarżącego. W niniejszej sprawie wnioski takie zostały złożone wraz z zażaleniami i zostaną rozpatrzone w odrębnym postępowaniu. Jednakże okoliczność ta nie czyni wadliwym zaskarżonego zarządzenia.

W związku z powyższym zażalenia skarżących należało oddalić.

Odnosząc się do zażaleń wniesionych przez R. P. i D. K.1 wskazać należy, że zgodnie z art. 194 § 1 p.p.s.a. zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia enumeratywnie wymienione w tym przepisie. Na podstawie art. 198 p.p.s.a. przepis ten ma zastosowanie także do zarządzeń przewodniczącego, jeżeli ustawa przewiduje wniesienie zażalenia. Zgodnie natomiast z art. 227 § 1 p.p.s.a. zażalenie przysługuje na zarządzenie przewodniczącego oraz postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego w przedmiocie kosztów sądowych, jeżeli strona nie składa środka odwoławczego co do istoty sprawy.

Zgodnie zaś z art. 197 § 2 p.p.s.a. do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, z wyłączeniem art. 185 § 2. W art. 178 p.p.s.a. przewidziano zaś odrzucenie skargi kasacyjnej wniesionej po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalnej, jak również skargi kasacyjnej, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Niedopuszczalność może natomiast wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych. Przyczyny o charakterze podmiotowym zachodzą wówczas, gdy zażalenie wniesione zostanie przez osobę nie będącą adresatem zarządzenia, ponieważ jego skutki prawne dotyczą wyłącznie adresata takiego zarządzenia – w tym przypadku wyłącznie skarżących.

Tym samym zażalenia złożone w niniejszej sprawie przez R. P. i D. K.1 na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII WSA w Warszawie z 20 maja 2025 r. wzywające skarżące do uiszczenia solidarnie wpisu od skargi są niedopuszczalne i podlegają odrzuceniu, ponieważ osoby te nie były adresatami tego zarządzenia.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1. W punkcie 2. postanowienia orzeczono na podstawie art. 178 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.