Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący del. Sędzia NSA Zofia Przegalińska /spr/ Sędziowie Sędzia WSA Alicja Polańska Asesor WSA Nadzieja Karczmarczyk Protokolant : Krzysztof Kapelczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lutego 2004r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia podatku rolnego I. u c h y l a zaskarżoną decyzję II. z a s ą d z a od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania III. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu

Zaskarżoną decyzją, wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt 2 lit. "a" w związku z art. 208 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. – Ordynacja podatkowa /Dz.U. Nr 137 poz. 926 ze zm./, Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję Burmistrza Miasta i Gminy z dnia [...]. [...] odmawiającą A. K. umorzenia II, III i IV raty podatku rolnego za 1999r. i umorzyło postępowanie w sprawie.

Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że w dniu 6 kwietnia 1999r. A. K. złożył wniosek o umorzenie II, II i IV raty podatku rolnego za 1999r. podając, że posiada gospodarstwo rolne o powierzchni 4,41 ha wraz z nieużytkami oraz że w 1999r. zmuszony był z powodu zalania wodą wyłączyć z upraw 0,80 ha ziemi ornej, a także że gospodarstwo rolne wymaga remontu. Decyzją z dnia [...]. organ podatkowy odmówił umorzenia II i III raty podatku rolnego za 1999r. oraz zaniechał poboru IV raty podatku. jako przyczynę podjętego rozstrzygnięcia organ podał, że ulga podatkowa w postaci umorzenia podatku lub zaniechania jego poboru jest instytucją nadzwyczajną a u podatnika nie wystąpiły nadzwyczajne wypadki gospodarcze i społeczne uzasadniające zastosowanie tego rodzaju ulgi. Podał też, że II i III rata zaległego podatku zostały uregulowane.

W odwołaniu od decyzji organu podatkowego wniesionym do Samorządowego Kolegium Odwoławczego podatnik oprócz okoliczności podniesionych we wniosku podał, że z prowadzonego gospodarstwa nie jest w stanie się utrzymać ponieważ do uprawy posiada tylko 3 ha, reszta to nieużytki.

Samorządowe Kolegium odwoławczej decyzją z dnia [...]. Nr [...]umorzył postępowanie odwoławcze, powołując się na przepis art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej jako bezprzedmiotowe. Zapłata podatku stanowiła przyczynę skutkującą wygaśnięcie zobowiązania podatkowego a to zdaniem Kolegium spowodowało, że wniosek podatnika o umorzenie zaległego podatku stał się bezprzedmiotowy.

Powyższa decyzja została zaskarżona do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie, który wyrokiem z dnia 4 października 2001r. sygn. akt SA/Sz 639/2000 uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że w sprawie nie zachodzi bezprzedmiotowość postępowania odwoławczego, która ma miejsce jedynie w wypadku cofnięcia odwołania przez stronę bądź wniesienia odwołania przez osobę nie będącą stroną postępowania odwoławczego.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wydanej po wyroku Sądu z dnia 4 października 2001r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze powołało się na art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej, który stanowi, że gdy postępowanie podatkowe z jakichkolwiek przyczyn stało się bezprzedmiotowe , organ podatkowy wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Bezprzedmiotowość postępowania w rozumieniu tego przepisu ma miejsce wówczas gdy brak jest przedmiotu postępowania. Uregulowanie należności podatkowej spowodowało wygaśnięcie zobowiązania podatkowego, dlatego nie jest możliwe podejmowanie przez organ podatkowy decyzji wywołującej skutek, który już został osiągnięty.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego podatnik wniósł o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego . skarżący wyjaśnił, że została zmuszony do zapłaty podatku ponieważ otrzymał upomnienie, z którego wynikały też odsetki za zwłokę. Na podatek skarżący pożyczył pieniądze od sąsiadów, którzy teraz domagają się ich zwrotu, a skarżący nie ma środków żeby zwrócić pożyczkę.

W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny, będąc właściwym do rozpoznania sprawy na podstawie art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm./ zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Zapłacenie podatku w czasie toczącego się postępowania odwoławczego nie powoduje bezczynności postępowania w sprawie umorzenia zaległości podatkowej. Na podstawie art. 67 § 1 Ordynacji podatkowej w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, organ podatkowy, na wniosek podatnika, może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe lub odsetki za zwłokę. Wówczas, gdy toczy się wszczęte wnioskiem podatnika postępowanie w sprawie umorzenia zaległości podatkowej, a organ podatkowy w sprawie określenia wysokości należnego podatku wydał decyzję w pierwszej instancji, to podatnik jest obowiązany ją wykonać, także wówczas, gdy złożył odwołanie. Wniesienie odwołania od decyzji organu podatkowego nie wstrzymuje bowiem jej wykonania (art. 224 § 1 Ordynacji podatkowej). Nie ma przepisu, który zwalniałby podatnika z tego obowiązku z uwagi na toczące się postępowanie w sprawie umorzenia zaległości podatkowej. Jeżeli organ podatkowy pierwszej instancji wydał decyzję określającą podatek, to jego zapłata przez podatnika jest wykonaniem ustawowego obowiązku, a nie wyrazem chęci uiszczenia go, co ewentualnie mogłoby być rozumiane jako zamiar rezygnacji z żądania umorzenia zaległości podatkowej. Postępowanie w sprawie umorzenia zaległości podatkowej jest oddzielnym postępowaniem w stosunku do postępowania w sprawie określenia podatku.

Według art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ podatkowy wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Bezprzedmiotowość postępowania w rozumieniu tego przepisu oznacza brak przedmiotu żądania, w celu zrealizowania którego wszczęto postępowanie. Jeżeli podatnik wnosi o umorzenie zaległości podatkowej, to organ podatkowy jest obowiązany ocenić, czy zachodzą przesłanki z art. 67 § 1 Ordynacji podatkowej i wydać stosowną decyzję.

Z tego względu Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 145 § 1pkt 1 lit. a i c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) orzekł, jak w sentencji.

W związku z uwzględnieniem skargi, orzeczono zwrot kosztów postępowania zgodnie z art. 200 w/w ustawy, a na podstawie art. 152 ustawy Sąd orzekł o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia.