Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Joanna Dziedzic-Bukowska po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku [...] S.A z siedzibą w W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi [...] S.A z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia opłaty produktowej za 2007 r. postanawia: - odmówić przyznania prawa pomocy.

[...] S.A. z siedzibą w W. (dalej "skarżąca", "Spółka") zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi na wskazaną w sentencji decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] grudnia 2013 r.

Ze złożonego w dniu 5 maja 2014 r. formularza PPPr wynika, że wnioskująca Spółka aktualnie nie prowadzi działalności gospodarczej. W związku z toczącymi się wobec Spółki postępowaniami administracyjnymi, kondycja finansowa Spółki uległa znacznemu pogorszeniu, a perspektywa obciążenia opłatami w łącznej wysokości niemal 70.000.000,00 zł i związanej z tym niewypłacalności wpłynęła na podjęcie decyzji o stopniowym wygaszaniu prowadzonej działalności, celem uregulowania bieżących zobowiązań publiczno - i prywatnoprawnych. Wskazano, iż ww. okoliczności wpłynęły również na stosunki Spółki z kontrahentami, którzy w związku z brakiem regulowania bieżących zobowiązań wszczęli wobec skarżącej postępowanie egzekucyjne. Spółka nie posiada aktualnie także żadnych środków trwałych, których zbycie pozwoliłoby choć na częściowe pokrycie kosztów niniejszego postępowania. Skarżąca Spółka poniosła stratę w 2011 roku w wysokości 1.303.412.75, aktualnie na kontach bankowych posiada niewielkie środki w wysokości 0,05 PLN i 0,13 EURO.

Pismem Sądu z dnia 13 maja 2014 r., na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012, poz. 270 ze zm.; zwanej dalej jako P.p.s.a. ) oraz § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu udokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. Nr 227, poz. 2245), wezwano skarżącą Spółkę do nadesłania, w terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania:

a) kserokopii deklaracji podatkowych dla celów opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych (CIT) za ostatni rok podatkowy oraz styczeń, luty, marzec i kwiecień 2014 r., a także deklaracji podatkowych składanych dla celów opodatkowania podatkiem od towarów i usług (VAT-7), składanych w ciągu ostatnich sześciu miesięcy,

b) wyciągów i wykazów z wszystkich posiadanych kont bankowych obrazujących operacje dokonywane w ich ramach w ciągu ostatnich sześciu miesięcy, natomiast w przypadku, gdyby ich uzyskanie w związku z zajęciem kont nie było możliwe przedłożenie aktualnych, tj. wystawionych po dacie otrzymania wezwania, zaświadczeń wystawionych przez banki, informujących o wysokości zajęć, sposobie ich spłaty oraz o wszelkich innych obciążeniach rachunków w okresie ostatnich sześciu miesięcy, w szczególności o środkach wypłaconych na rzecz posiadacza rachunku, a w razie ich likwidacji – stosownych zaświadczeń lub kopii umów o zamknięciu rachunku,

c) odpisów aktualnych bilansów oraz zestawienia wysokości przychodów i kosztów ich uzyskania osiągniętych w 2013 r.,

d) udokumentowanie przywołanego we wniosku faktu, iż składniki majątku ruchomego i nieruchomego skarżącej Spółki zostały zbyte, ewentualnie zajęte na rzecz wierzycieli,

e) dokumentów potwierdzających wszczęcie w stosunku do skarżącej Spółki postępowań egzekucyjnych.

Wezwanie do uzupełnienia braków wniosku o przyznanie prawa pomocy doręczono stronie skarżącej w dniu 19 maja 2014 r. (dowód: zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki k. 36 akt sądowych). Termin do uzupełnienia braków przedmiotowego wniosku upłynął zatem bezskutecznie w dniu 2 czerwca 2014 r. Skarżąca w zakreślonym terminie nie wykonała wezwania Sądu.

Rozpatrując wniosek stwierdzono, co następuje:

Zwolnienie od kosztów sądowych, na które składają się opłaty sądowe: wpis sądowy i opłata kancelaryjna oraz zwrot wydatków wchodzi w zakres częściowego prawa pomocy, które może być przyznane osobie prawnej a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, gdy jednostka ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a.). Powołane we wniosku okoliczności powinny uzasadniać to wyjątkowe traktowanie, bowiem instytucja prawa pomocy stanowi odstępstwo od zasady ustanowionej w art. 199 powołanej ustawy, zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane z udziałem w sprawie. Nie można jednak odmówić prawa pomocy, jeżeli wiązałoby się to z ograniczeniem prawa do sądu, gdy na skutek braku środków finansowych (w tym wypadku na koszty sądowe), strona nie miałaby możliwości dochodzenia swych praw.

Z powyższego wynika, że ciężar udowodnienia możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. Wnioskodawca zatem musi przedstawić Sądowi argumentację, która potwierdzałaby niezdolność do wygospodarowania środków na pokrycie kosztów postępowania. Prawidłowo wypełniony wniosek o przyznanie prawa pomocy, zawierający informacje o wszelkich posiadanych przez stronę aktywach jest warunkiem koniecznym do dokonania prawidłowej oceny, iż strona nie jest w stanie zgromadzić funduszy niezbędnych do prowadzenia procesu.

Skarżąca Spółka zawarła co prawda w formularzu informacje o braku środków trwałych oraz poniesionej stracie finansowej, jednak dane te odzwierciedlały bilans na dzień 31 grudnia 2011 r. Ponadto wnioskodawczyni nie udokumentowała w żaden sposób faktu, że prowadzone są w stosunku do niej postępowania egzekucyjne, a w konsekwencji, że wszystkie składniki zarówno majątku ruchomego jak i nieruchomego zostały zbyte na rzecz zaległych zobowiązań wobec wierzycieli. Powołując się na trudną sytuację majątkową Spółka nie wykazała w jakikolwiek sposób faktu, iż za ostatni rok obrotowy nie uzyskała zysków, w szczególności nie przedstawiła bilansu oraz rachunków zysków i strat, wskazujących na stan majątkowy i podejmowane przez Spółkę operacje finansowe w ubiegłym roku oraz roku 2014.

Przedłożenie przez stronę skarżącą żądanych dokumentów pozwoliłoby na pełną ocenę sytuacji materialnej, w jakiej wnioskująca Spółka się znajduje. Jak wskazano powyżej, termin do uzupełnienia braków wniosku o przyznanie prawa pomocy upłynął bezskutecznie w dniu 2 czerwca 2014 r. Wnioskodawca do dnia dzisiejszego nie uzupełnił wniosku o dokumenty wymienione w wezwaniu Sądu z dnia 13 maja 2014 r.

W konsekwencji należy przyjąć, iż niewyjaśnione pozostały podstawowe okoliczności dotyczące stanu majątkowego wnioskującej Spółki oraz jej możliwości finansowych, do których udzielenia zobowiązano skarżącą, a które miały istotny wpływ na merytoryczne rozpoznanie złożonego przez nią wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Okoliczności te nie mogą stanowić domniemania ze strony zarówno referendarza sądowego jak i Sądu, zwłaszcza gdy mają stanowić podstawę udzielenia pomocy finansowej ze środków publicznych. Rodzi to obowiązek wszechstronnego ich wyjaśnienia, zwłaszcza gdy informacje udzielone przez stronę wnioskującą o przyznanie prawa pomocy budzą wątpliwości lub po prostu okazują się niewystarczające dla dokonania tej oceny.

Prawo pomocy ma charakter wyjątkowy, z czym związany jest ścisły rygoryzm. Jeśli strona mimo nie budzącej wątpliwości treści wezwania nie stosuje się do niego i nie udziela wymaganych informacji - do czego ma oczywiście prawo - musi się przez to liczyć z negatywnymi dla siebie konsekwencjami z tego tytułu.

Skoro skarżąca Spółka wezwana do uzupełnienia przedmiotowego wniosku o dokumenty źródłowe potwierdzające jej aktualny stan majątkowy, nie wykonała wezwania Sądu należy przyjąć, iż nie wykazała w sposób dostateczny, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej ją do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 i art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji postanowienia.