Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Niedzielski Sędziowie Sędzia WSA Anna Juszczyk – Wiśniewska (spr.) Asesor WSA Zbigniew Kruszewski Protokolant Referent stażysta Natalia Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi K. Z. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW) na rok 2017 oddala skargę.

Zaskarżoną decyzją z [...] września 2018 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: Dyrektor OR ARiMR) utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR (dalej: Kierownik BP ARiMR) z [...] czerwca 2018 r. przyznającą K.Z. (skarżącej) płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW) na rok 2017 w pomniejszonej wysokości.

Jako podstawę swojego rozstrzygnięcia Dyrektor OR ARiMR podał: art. 138 § 1 pkt 1, art. 10, art. 107, ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( tekst jednolity: Dz. U. z 2017, poz. 1257 - dalej: k.p.a.) w zw. art. 10 ust. 2 Ustawy z dnia 9 maja 2008 roku o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa ( Dz. U. z 2017 r., poz. 2137), §2 ust. 1, § 5 ust. 1, ust. 2, ust. 3 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015 r. poz.364 ze zm.)- zwane dalej rozporządzeniem ONW, § 4 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakie powinny spełniać wnioski w sprawach dotyczących płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2015 r., poz. 352 ze zm.) - zwane dalej rozporządzeniem w sprawie wniosku,

Z uzasadnienia tej decyzji wynikał następujący stan sprawy.

Dnia 31 maja 2017 r. skarżąca złożyła w BP ARiMR wniosek o przyznanie płatności na rok 2017. Wniosek nie został podpisany przez stronę oraz nie zawierał załączników graficznych.

Dnia 26 czerwca 2017 r. skarżąca złożyła podpisany wniosek wraz z załącznikami graficznymi, na których zostały obrysowane i zaznaczone granice działek rolnych zadeklarowane we wniosku. Wniosła o przyznanie jednolitej płatności obszarowej, płatności za zazielenienie, płatności dodatkowej, płatności ONW oraz płatności dla młodych rolników do gruntów rolnych o pow. 89,03 ha. W formularzu zaznaczyła, iż składa "zmianę" do wniosku.

Kierownik BP ARiMR w wymienionej na wstępie decyzji z [...] czerwca 2017 r. wskazał na brzmienie § 2 ust. 3 rozporządzenia ONW zgodnie z którym płatność ONW przysługuje do powierzchni użytków rolnych, o których mowa w ust. 2 będących w posiadaniu rolnika w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, wynoszącej nie więcej niż 75 ha, a w przypadku rolnika realizującego 5-letnie zobowiązanie, o którym mowa w § 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. poz.329 ze zm.) zwane dalej "5-letnim zobowiązaniem", wynoszącej nie więcej niż 300 ha. Dodatkowo wskazany został art. 15 a rozporządzenia 640/2014 zgodnie z którym jeżeli w ramach systemu pomocy lub środka wsparcia ma zastosowanie indywidualny limit lub pułap, a obszar lub liczba zwierząt zgłoszone przez beneficjenta przekraczają ten indywidualny limit lub pułap, wówczas odpowiedni zgłoszony obszar lub zgłoszoną liczbę zwierząt dostosowuje się do limitu lub pułapu określonego dla danego beneficjenta.

Wobec brzmienia powołanych przepisów organ I instancji wskazał, że Strona nie realizuje 5-leniego zobowiązania ONW i w związku z tym pomimo zadeklarowania do płatności ONW powierzchni 89,03 ha, obszar kwalifikujący się do płatności ONW wyniósł 75 ha.

Kierownik BP ARiMR uznał również, iż wniosek strony o przyznanie płatności na rok 2017 złożony 31 maja 2017 r. nie zawierał podpisu oraz załączników graficznych. Natomiast podpisany wniosek o przyznanie płatności na rok 2017 wraz z załącznikami strona złożyła 26 czerwca 2017 r. i to ten wniosek strony wszczynał postępowanie administracyjne. Ponieważ nastąpiło to z opóźnieniem wynoszącym 17 dni roboczych terminie składania wniosków, który upłynął 31 maja 2017 r. płatności podlegały zmniejszeniu o 1% za każdy dzień roboczy opóźnienia zgodnie art. 13 ust.1 rozporządzenia nr 640/2014.

Z tych przyczyn Kierownik BP ARiMR przyznał skarżącej płatność ONW na rok 2017 w łącznej wysokości 6.499,94 zł.

Po rozpoznaniu odwołania skarżącej od decyzji Kierownika BP, Dyrektor OR ARiMR wymienioną na wstępie, a obecnie zaskarżoną do WSA w Gorzowie Wlkp., decyzją z [...] września 2018 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Wskazał, że rolnik, ubiegając się o płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego powinien złożyć wniosek wraz z materiałem graficznym, w terminie określonym w art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - dalej u.p.s.w.b. oraz art. 13 ust. 1 rozporządzenia 640/2014 do właściwego kierownika biura powiatowego Agencji. Wniosek o przyznanie płatności oraz załączniki graficzne stanowią integralną część

i decydują o kwalifikowalności w zakresie żądanych płatności tym samym muszą spełniać wymogi określone w przepisach prawa. Wniosek o przyznanie płatności zgodnie z § 5 ust. 1 rozporządzenia ONW powinien być m. in. podpisany. Natomiast obowiązek złożenia załączników w postaci map z zaznaczeniem na nich działek objętych wnioskiem o przyznanie płatności wynika z § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w sprawie wniosku w zw. z § 5 ust. 4 rozporządzenia ONW oraz art. 72 ust. 1 rozporządzenia 1306/2013.

Z powyższych przepisów Dyrektor OR ARiMR wywiódł, że rolnik, który po raz kolejny (tak jak skarżąca) ubiega się o przyznanie płatności, otrzymuje od Agencji częściowo wypełniony formularz wniosku, tzw. wniosek spersonalizowany. Wraz z takim wnioskiem Agencja przesyła materiał graficzny oraz szczegółowe instrukcje ich wypełnienia. Rolnik, po uzupełnieniu wniosku, powinien złożyć go wraz z otrzymanym materiałem graficznym. A w przypadku kiedy działki nie były przedmiotem deklaracji w roku poprzedzającym i strona nie dostała ich w formie spersonalizowanej powinna zwrócić się do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR o udostępnienie ich w formie papierowej aby spełniały wymogi określone w/w przepisach prawa. W związku z powyższym materiał graficzny stanowi integralną część wniosku o przyznanie płatności na dany rok. Warunkiem uzyskania przez rolnika płatności na rok 2017 było zatem wypełnienie materiału graficznego, zgodnie ze stanem faktycznym istniejącym na gruncie oraz dołączenie go do wniosku. Ponadto, rolnik powinien zadbać o to, aby zapewnić tożsamość danych zadeklarowanych we wniosku z danymi wskazanymi w materiale graficznym.

Zdaniem Dyrektora OR ARiMR wniosek o przyznanie płatności oraz załączniki graficzne stanowią jedną całość i powinny być złożone w terminie określonych w art. 21 u.p.s.w.b. W roku 2017 zgodnie z art. 21 ustawy wnioski o przyznanie płatności składa się terminie od 15 marca do 15 maja. Jednakże na podstawie § 1 Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 maja 2017 r. w sprawie przedłużenia terminu składania wniosków o przyznanie płatności bezpośrednich lub płatności niezwiązanej do tytoniu w roku 2017 (Dz. U. z 2017 r. poz. 968) termin składania wniosków został przedłużony do 31 maja.

Natomiast zgodnie z art. 13 ust. 1 rozporządzenia 640/2014 złożenie wniosku o przyznanie pomocy lub wniosku o płatność po ostatecznym terminie złożenia wniosku ustalonym przez Komisję na podstawie art. 78 lit. b) rozporządzenia 1306/2013 prowadzi do zmniejszenia o 1 % za każdy dzień roboczy kwot, a zasadę tę stosuje się również do wniosków o wsparcie, dokumentów, umów oraz innych deklaracji, które należy przedstawić właściwym organom, jeśli takie wnioski o wsparcie, dokumenty, umowy lub deklaracje stanowią o kwalifikowalności do danej pomocy lub wsparcia. Jeśli takie opóźnienie wynosi ponad 25 dni kalendarzowych, wniosek uznaje się za niedopuszczalny, a beneficjentowi nie przyznaje się pomocy lub wsparcia.

Wobec przytoczonych przepisów ustawy oraz rozporządzenia 640/2014 w roku 2017 wniosek o przyznanie płatności wraz z wymaganymi załącznikami (dokumentami), w tym wypełnionym materiałem graficznym składa się w terminie od dnia 15 marca do dnia 31 maja. Wniosek o przyznanie płatności wraz z załącznikami może być także złożony w terminie 25 dni kalendarzowych po terminie składania wniosków, tj. do dnia 25 czerwca 2017 r. jednakże z uwagi na fakt, że 25 czerwca przypada w niedzielę wniosek złożony 26 czerwca w poniedziałek będzie uważany za złożony w terminie, jednak za każdy dzień roboczy opóźnienia, licząc od dnia 1 czerwca 2017 r., stosowane będzie zmniejszenie płatności w wysokości 1% należnej kwoty płatności. Terminy te dotyczą także wniesienia poprawek, jak i przedłożenia dokumentów, które należało złożyć, jeżeli dokumenty te stanowią o kwalifikowalności wnioskowanej płatności, i to niezależnie od tego, czy miałoby to nastąpić z własnej inicjatywy wnioskodawcy, czy też po otrzymaniu informacji od organu stwierdzonych brakach.

Wniosek i załączniki do wniosku (z wyjątkiem materiałów graficznych) składane przez wnioskodawcę uznaje się za złożone, jeżeli są podpisane z podaniem imienia i nazwiska. Organ odwoławczy podkreślił, iż ww. termin jest terminem materialnoprawnym, a więc nie podlega przywróceniu zgodnie z art. 58 kpa.

Dalej organ odwoławczy stwierdził, że wobec faktu, iż wniosek złożony przez Skarżącą 31 maja 2017 r. nie został przez nią podpisany oraz nie zostały doń załączone załączniki graficzne dotyczące działek zadeklarowanych we wniosku, zaś wolny od tych braków wniosek wraz z załącznikami graficznymi skarżąca złożyła 26 czerwca 2017 r. zatem dopiero drugi wniosek spełniał warunki formalne umożliwiające jego rozpatrzenie, w związku z czym Dyrektor OR ARiMR uznał, że wniosek został złożony dopiero 17 dni roboczych po ustawowym terminie składania wniosków.

Zdaniem organu, bez znaczenia pozostaje fakt, czy rolnik złożył poprawny wniosek w wyniku wezwania w trybie art. 64 k.p.a. czy też z własnej inicjatywy uzupełnił braki we wniosku. Skutek w obu powyższych przypadkach jest taki sam czyli wniosek staje się poprawnie złożony w przypadku spełnienia wymogów formalnych co w niniejszym sprawie miało miejsce w dniu 26 czerwca 2017 r.

Organ wskazując na treść obarczającego organ ARiMR zawiadomienia o brakach podkreślił, iż w art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 – dalej zwana ustawą - mowa jest o informowaniu rolnika o stwierdzonych brakach, co wskazuje na informacyjny charakter zawiadomienia. W przypadku wpływu niekompletnego wniosku obowiązkiem organu jest zawiadomienie beneficjenta o brakach ze wskazaniem na konsekwencje ich nieusunięcia. Z przepisu tego nie wynika natomiast, by organ miał kompetencje do określania terminu na uzupełnienie wniosku. Zawiadomienie nie pełni zatem takiej funkcji jak wezwanie do uzupełnienia braków formalnych, lecz służy wyłącznie poinformowaniu Strony o dostrzeżonych brakach. Wyraźnie wyłączone stosowanie art. 64 § 2 k.p.a. oznacza natomiast, że ewentualne uzupełnienie braków, w następstwie zawiadomienia, nie daje podstaw do uznania, iż braki zostały uzupełnione w terminie ustawowym do składania i uzupełniania wniosków. Należy też zauważyć, iż z art. 25 ustawy nie wynika, by działania organu mogły modyfikować ostateczny termin do złożenia kompletnego wniosku. Skutków upływu terminu nie uchyla również niezastosowanie się przez organ ARiMR - tak jak ma to miejsce w niniejszej sprawie - do obowiązku zawiadomienia. Z uwagi zatem na wyłącznie informacyjny charakter zawiadomienia, o którym mowa w art. 25 ust. 1 ustawy, brak takiego zawiadomienia nie uchyla skutku o którym mowa w art. 25 ust. 2 ustawy, zgodnie z którym w przypadku nieusunięcia braków, o których mowa w ust. 1,

w terminie, w jakim można dokonać poprawek zgodnie z art. 13 ust. 3 rozporządzenia 640/2014, wniosek jest rozpatrywany w zakresie, w jakim został prawidłowo wypełniony, oraz na podstawie dołączonych do niego prawidłowych dokumentów.

Skoro zatem skarżąca formalnie kompletny wniosek o przyznanie płatności na rok 2017 złożyła 26 czerwca 2017 r. czyli 17 dni roboczych po terminie (ten upłynął 31 maja 2017 r.) więc zastosowanie będą miały regulacje płynące z art. 13 ust. 1 rozporządzenia 640/2014 dotyczące zastosowania do wszystkich płatności, o które ubiega się strona, potrącenia finansowe w wysokości 1% za każdy dzień roboczy.

Pismem z [...] października 2018 r. K.Z. wniosła skargę na decyzję Dyrektora OR ARiMR, zarzucając obrazę art. 8 k.p.a. i art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie w sposób należyty postępowania wyjaśniającego, w szczególności nie uwzględnienie pełnionej przez zainteresowaną funkcji pełnomocnika i posiadanej wiedzy wynikającej z dostępu do decyzji organów o tych samych kompetencjach, wydanych w tym samym zakresie, przez co nie zebrano w sposób wyczerpujący materiału dowodowego i nie ustalono wszystkich okoliczności faktycznych, na których powinno być oparte rozstrzygnięcie.

Podnosząc tej treści zarzuty Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji.

Dyrektor OR ARiMR wniósł o oddalenie skargi. Na uzasadnienie takiego wniosku odwołał się do motywów zawartych w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie wyjaśnić należy, że stosownie do treści art.1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2188), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, dalej: p.p.s.a.). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który dotyczy interpretacji podatkowych i który nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Wyjaśnić również trzeba, że Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ p.p.s.a.), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b/ p.p.s.a.), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.).

W ocenie Sądu w niniejszej sprawie nie zaistniały przesłanki wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu.

We wniosku o przyznanie płatności ONW Strona zadeklarowała powierzchnię 89,03 ha, jednak z uwagi na określony przepisami limit dla danej płatności powierzchnia deklarowana jest zmniejszana do tego limitu. Jeżeli chodzi o płatności ONW limit powierzchni wynosił 75 ha, z uwagi na powyższe powierzchnia deklarowana została zmniejszona do limitu wynoszącego 75 ha. Organ zastosował degresywne kwoty pomocy uwzględniając średnią wartość w stosunku do odpowiednich obszarów zadeklarowanych. Ponieważ ustalenia te nie były sporne, gdyż ani w skardze na decyzję Dyrektora OR ARiMR, ani w odwołaniu od decyzji Kierownika BP ARiMR skarżąca ich nie kwestionowała, zatem Sąd ograniczy się w tym miejscu do stwierdzenia, iż ustalenia te nie nasuwają jakichkolwiek zastrzeżeń co do ich prawidłowości.

Organ ustalił początkową kwotę płatności do obszaru ONW strefa nizinna I po uwzględnieniu degresywności, o której mowa w § 3 ust. 4 rozporządzenia ONW w wysokości 7.831,25 zł. Kwota ta została pomniejszona ze względu na złożenie wniosku po terminie.

Kluczową kwestią w niniejszej sprawie jest terminowości złożenia przez skarżącą wniosku. Sąd podziela stanowisko organów ARiMR w tym zakresie.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z § 5 ust. 2 rozporządzenia ONW, wniosek o przyznanie płatności ONW składa się w terminie określonym do składania wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich w rozumieniu przepisów o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Zgodnie z art. 21 ust. 1 u.p.s.w.b. wnioski o przyznanie płatności bezpośrednich należy składać od 15 marca do 15 maja roku którego dotyczy wniosek. Jednocześnie zgodnie z § 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 17 maja 2017 r. w sprawie przedłużenia terminu składania wniosków o przyznanie płatności bezpośrednich i płatności niezwiązanej do tytoniu w roku 2017 (Dz. U. z 2017 r. poz. 968) termin przedłużono do 31 maja 2017 r. Zgodnie natomiast z art. 13 ust. 1 rozporządzenia nr 640/2014 akapit 3 złożenie wniosku po tej dacie było dopuszczalne, jednak w przypadku złożenia wniosku później niż 25 dni po upływie terminu, nie przyznawało się wsparcia w jakiejkolwiek części. W tym samym przepisie, w akapicie 1 przewidziano, że w przypadku opóźnienia wniosku płatność ulegała obniżeniu o 1% za każdy dzień opóźnienia. Wedle akapitu 2. natomiast pierwszy akapit stosuje się również do wniosków o wsparcie, dokumentów, umów oraz innych deklaracji, które należy przedstawić właściwym organom, jeśli takie wnioski o wsparcie, dokumenty, umowy lub deklaracje stanowią o kwalifikowalności do danej pomocy lub wsparcia.

Art. 25 ust. 1 ustawy przewidywał natomiast, że w przypadku gdy wniosek o przyznanie pomocy nie czyni zadość wymaganiom innym niż wskazane w art. 64 § 1 k.p.a., kierownik biura powiatowego Agencji, niezwłocznie po otrzymaniu tego wniosku, informuje rolnika o stwierdzonych brakach oraz o skutkach ich nieusunięcia w terminie, w jakim można dokonać poprawek zgodnie art. 13 ust. 3 rozporządzenia 640/2014, chyba że ten termin upłynął. Przepisu art. 64 § 2 k.p.a. nie stosuje się

Oznacza to, iż w przypadku wpływu niekompletnego wniosku obowiązkiem organu jest zawiadomienie beneficjenta o brakach ze wskazaniem na konsekwencje ich nieusunięcia. Z przepisu tego nie wynika natomiast, by organ miał kompetencje do określania terminu na uzupełnienie wniosku. Zawiadomienie nie pełni zatem takiej funkcji jak wezwanie do uzupełnienia braków formalnych, lecz służy wyłącznie poinformowaniu strony o dostrzeżonych brakach. Wyraźnie wyłączone stosowanie art. 64 § 2 k.p.a. oznacza natomiast, że ewentualne uzupełnienie braków, w następstwie zawiadomienia, nie daje podstaw do przyjęcia, iż wniosek - wskutek jego uzupełnienia - wywołuje skutki prawne już w momencie złożenia niekompletnego wniosku. Należy też zauważyć, iż z art. 25 ustawy nie wynika, by działania organu mogły modyfikować ostateczny termin do złożenia kompletnego wniosku. Skutków upływu terminu nie uchyla również niezastosowanie się przez organ ARiMR do obowiązku zawiadomienia. Z uwagi zatem na wyłącznie informacyjny charakter zawiadomienia, o którym mowa w art. 25 ust. 1 ustawy, brak takiego zawiadomienia nie uchyla skutku o którym mowa w art. 25 ust. 2 ustawy zgodnie z którym w przypadku nieusunięcia braków, o których mowa w ust. 1, w terminie, w jakim można dokonać poprawek zgodnie z art. 13 ust. 3 rozporządzenia 640/2014, wniosek o przyznanie pomocy jest rozpatrywany w zakresie, w jakim został prawidłowo wypełniony, oraz na podstawie dołączonych do niego prawidłowych dokumentów.

Z niespornego stanu faktycznego sprawy wynikało, że niekompletny i niezupełny formalnie, tzn. bez załączników w postaci wypełnionych materiałów graficznych (materiałów geograficznych) oraz nieopatrzony podpisem skarżąca złożyła 31 maja 2017 r., a następnie, ostatniego dnia na złożenie wniosku, czyli w terminie prolongowanym zgodnie z ww. rozporządzeniem MRiRW z 17 maja 2017 r. oraz przedłużonym o 25 dni kalendarzowych zgodnie z art. 13 ust. 1 rozporządzenia nr 604/2014, czyli dnia 26 czerwca 2017 r. skarżąca złożyła wniosek podpisany z załączonym materiałem graficznym.

Dopiero od daty złożenia przez Skarżącą brakujących załączników i podpisania wniosku należało uznać wniosek za spełniający warunki formalne umożliwiające jego rozpatrzenie.

Trafna była w tej sytuacji ocena, że to data 26 czerwca 2017 r. jest datą złożenia kompletnego i formalnie zupełnego wniosku który wszczął postępowanie w przedmiocie płatności.

Jednocześnie organy prawidłowo zastosowały w tej sytuacji art. 13 ust. 1 rozporządzenia nr 640/2014 i obniżyły przysługujące skarżącej płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego o 1% za każdy dzień roboczy opóźnienia.

W niniejszej sprawie nie ma znaczenia, że organ nie poinformował Strony o brakach, albowiem terminy dotyczące złożenia wniosku lub złożenia po ostatecznym terminie dotyczą również przedłożenia dokumentów stanowiących o kwalifikowalności. Z uwagi na powyższe nawet gdyby organ poinformował Skarżącą w trybie art. 25 ust. 1 ustawy o brakach, to uzupełnienie tych braków po 31 maja 2017 r. i tak skutkowałoby pomniejszeniem płatności.

W odniesieniu do braku polegającego na niezałączeniu materiału graficznego, należy wskazać, że zgodnie z § 5 ust. 3 rozporządzenia ONW są one obligatoryjnym elementem wniosku, a jednocześnie stanowią o kwalifikowalności powierzchni działek zgłoszonych do płatności czyli są dokumentem, o którym mowa w art. 13 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia nr 640/2014. Stanowisko takie znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądowym (zob. np.; wyroki: NSA z 29 listopada 2018 r. I GSK 2212/18, WSA z 21 grudnia 2016 r. I SA/Sz 1102/16).

Podobne poglądy prezentowano w orzecznictwie zapadłym na gruncie poprzednio obowiązującego art. 23 ust. 1 i 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz.U.UE.L.2009.316.65). Wskazywano mianowicie, iż po pierwsze art. 23 ust. 1 w zw. z art. 11 ust. 2 rozporządzenia nr 1122/2009 określa termin prawa materialnego, w jakim musi zostać złożony kompletny wniosek o przyznanie płatności (zob. wyrok NSA z 30 stycznia 2018 r. II GSK 769/16 i przywołane tam orzecznictwo), po wtóre zaś, że przepis art. 23 rozporządzenia 1122/2009 stosuje się również w przypadku złożenia po terminie załączników, a nie tylko samego wniosku (wyrok NSA z 24 listopada 2016 r. II GSK 1125/16).

Z prawidłowo odczytanego przez organy ARiMR art. 13 ust. 1 rozporządzenia nr 640/2014 wynika zatem jednoznacznie, iż określone terminy na złożenie wniosków dotyczą również obowiązkowych załączników graficznych, na których producent rolny powinien zaznaczyć granice zadeklarowanych działek rolnych. W przypadku złożenia materiału graficznego po wyznaczonym terminie kwota płatności powinna zostać obniżona o 1% za każdy dzień roboczy.

Na powyższą ocenę nie może mieć wpływu argumentacja skargi, w której skarżąca odwoływała się do wiedzy uzyskanej z innych postępowań, gdzie skarżąca występowała jako pełnomocnik przed innymi organami ARiMR uznającymi możliwość stosowania art. 64 § 2 k.p.a. Z przyczyn przywołanych we wcześniejszych fragmentach uzasadnienia za prawidłowe stanowisko organów ARiMR, że uzupełnienie braku wniosku o przyznanie płatności (w niniejszej sprawie - w postaci materiału graficznego działek rolnych) wywołuje skutek w dacie usunięcia braku, a nie w dacie złożenia pierwotnego wniosku. Przepis art. 25 ust. 1 ustawy określający skutki niezachowania terminu do złożenia wniosku i terminu do złożenia załączników stanowiących o kwalifikowalności do płatności wprost bowiem wyłącza możliwość powołania się na art. 64 § 2 k.p.a., który pozwala na konwalidację wniosku od dnia jego złożenia, jeżeli braki wniosku zostały usunięte w trybie określonym w tym przepisie. Zastosowanie w tym zakresie art. 64 § 2 k.p.a. sprawiłoby także, że art. 13 rozporządzenia nr 640/2014 ustanawiający sankcje za nieterminowe wniesienie wniosku, stałby się bezprzedmiotowy. Nieuprawniona, w kontekście takiej wykładni, praktyka stosowania art. 64 § 2 k.p.a. nie może zatem rzutować na ocenę indywidualnej sprawy skarżącej. Należy zresztą wskazać, że wzorcem kontroli legalności decyzji, są powszechnie obowiązujące przepisy prawa, nie zaś sprzeczna z nimi praktyka organów administracji.

Zgodzić się należy jednak ze Skarżącą, że brak informacji o tym, że wniosek złożony 31 maja 2017 r. zawiera braki, stanowi naruszenie przepisu art. 25 ust. 1 ustawy. Naruszenie to jednak w okolicznościach sprawy nie miało wpływu na rozstrzygnięcie, gdyż niezależnie od przedmiotowej informacji, za każdy dzień "spóźnienia" Stronie zminiejszono by płatność o 1% za każdy dzień zgodnie z art.13 ust. 3 w zw. z ust. 1 rozporządzenia 640/2014.

Z powyższych względów Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Zbigniew Kruszewski Jacek Niedzielski Anna Juszczyk-Wiśniewska