Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu sądowego od zażalenia oraz ustanowienia adwokata lub radcy prawnego w sprawie ze skargi B. Spółki z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym postanawia: - odrzucić wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o przyznanie prawa pomocy -

W dniu 29 sierpnia 2013 r. spółka B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej także: "skarżąca spółka" lub "strona skarżąca") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej.

Wyrokiem z dnia 27 października 2014 r., sygn. akt VI SA/Wa 2702/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił powyższą skargę. Pismem z dnia 13 lutego 2015 r. skarżąca reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika wniosła skargę kasacyjną od powyższego wyroku WSA w Warszawie.

Przewodniczący Wydziału VI WSA w Warszawie zarządzeniem z dnia 21 września 2015 r. wezwał stronę skarżąca do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej.

Postanowieniem z dnia 21 stycznia 2016 r. WSA w Warszawie odrzucił skargę kasacyjną z uwagi na fakt, że skarżąca nie uiściła wymaganego wpisu od skargi kasacyjnej. Odpis postanowienia został doręczony skarżącej w dniu 30 stycznia 2016 r. (vide: z.p.o. – k. 210 v.).

Pismem z dnia 4 lutego 2016 r. (6 lutego 2016 r. – data nadania) skarżąca wniosła do WSA w Warszawie zażalenie na powyższe postanowienie, wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej i wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu.

W dniu 13 lutego 2015 r. skarżąca spółka, reprezentowana przez adwokata, wniosła skargę kasacyjną od ww. wyroku wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w zakresie dotyczącym wpisu sądowego od skargi kasacyjnej.

Postanowieniem z dnia 21 stycznia 2016 r. Sąd odrzucił skargę kasacyjną.

Pismem z dnia 4 lutego 2016 r. skarżąca wniosła zażalenie na powyższe postanowienie wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu.

W związku z powyższymi wnioskami zawartymi w obu ww. zażaleniach skierowano do strony skarżącej wezwanie do wypełnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPPr) i nadesłania go w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Wezwanie zostało uznane za doręczone w trybie art. 73 p.p.s.a. w dniu 24 marca 2016 r.

Zarządzeniem z dnia 13 września 2016 r. Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjny pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu sądowego od zażalenia oraz ustanowienia adwokata lub radcy prawnego bez rozpoznania, bowiem nie został on złożony na urzędowym formularzu. Zarządzenie doręczone zostało skarżącej w dniu 24 września 2016 r. (vide: z.p.o. – k. 251).

Pismem z dnia 23 września 2016 r. (data nadania w UP: 30 września 2016 r.) skarżąca wniosła sprzeciw od postanowienia Starszego referendarza sądowego WSA w Warszawie z dnia 13 września 2016 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o przyznanie prawa pomocy.

Skarżąca wskazała, że nie ma szczegółowej wiedzy prawniczej i nie mogła wiedzieć, że obowiązek określony w art. 257 p.p.s.a. ma charakter bezwzględny, co stanowiło przyczynę nieprzedłożenia ww. formularza prawidłowo wypełnionego we wskazanym terminie. Do pisma skarżąca nie załączyła wypełnionego formularza PPPr.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na wstępie zauważyć należy, że zgodnie z przepisem art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. - dalej: "p.p.s.a."), wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według wzoru ustalonego w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 19 sierpnia 2015 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przez sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. z 2015 r., poz. 1257 ze zm.).

Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu.

Stosownie do art. 86 § 2 p.p.s.a. przywrócenie terminu nie jest jednak dopuszczalne, jeżeli uchybienie terminu nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego.

Z kolei, jak stanowi przepis art. 88 p.p.s.a., spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym.

W świetle przepisu art. 243 § 1 p.p.s.a., wniosek o przyznanie prawa pomocy może być złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego trakcie.

W tej sytuacji, w ocenie Sądu, należy wyraźnie wskazać, ze ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje żadnego terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy, a zatem wniosek ten (w prawem przepisanej formie) strona może złożyć na każdym etapie postępowania sądowego, do czasu jego prawomocnego zakończenia.

Warto zauważyć, że Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 24 stycznia 2012 r., wydanym w sprawie sygn. akt I FZ 525/11, stwierdził jednoznacznie, iż przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie określają terminów, które zawężałyby czas, w jakim strona może wystąpić z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, ani nie zakazują występowania z takim wnioskiem wielokrotnie w toku postępowania. W konsekwencji, NSA uznał, że złożenie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy jest więc bezcelowe.

Analogiczne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 14 marca 2013 r., sygn. akt II GZ 104/13, stwierdzając, że jeżeli możliwość złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy nie jest ograniczona żadnym terminem, to tym samym nie jest możliwe uchybienie takiemu terminowi, a co za tym idzie - również przywrócenie uchybionego terminu. W takiej sytuacji wniosek o przywrócenie terminu należy uznać za niedopuszczalny z mocy ustawy (por. również: M. Jagielska, J. Jagielski i P. Gołaszewski /w:/ Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. prof. R. Hausera i prof. M. Wierzbowskiego, wyd. 3, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2015, komentarz do art. 243 p.p.s.a.).

W związku z powyższym, Sąd uznał, że wniosek skarżącej spółki z dnia 23 września 2016 r. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy jest niedopuszczalny z mocy ustawy i w konsekwencji podlega odrzuceniu.

W tej sytuacji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - działając na podstawie przepisu art. 88 p.p.s.a. - orzekł, jak w sentencji postanowienia.