drukuj    zapisz    Powrót do listy

6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty, Podatek od czynności cywilnoprawnych, Dyrektor Izby Skarbowej, Oddalono skargę, III SA/Wa 3593/14 - Wyrok WSA w Warszawie z 2015-09-09, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA

III SA/Wa 3593/14 - Wyrok WSA w Warszawie

Data orzeczenia
2015-09-09 orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2014-11-19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Alojzy Skrodzki /przewodniczący/
Jarosław Trelka
Marta Waksmundzka-Karasińska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne
Podatek od czynności cywilnoprawnych
Sygn. powiązane
II FSK 437/16 - Wyrok NSA z 2018-03-01
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2010 nr 101 poz 649 art.6 ust.1 pkt 5, art. 6 ust.1
Ustawa z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych - tekst jednolity
Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Alojzy Skrodzki, Sędziowie sędzia WSA Jarosław Trelka, sędzia WSA Marta Waksmundzka-Karasińska (sprawozdawca), Protokolant starszy referent Karol Kodym, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 września 2015 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych oddala skargę

Uzasadnienie

Z akt sprawy wynika, iż B. K. i W. K. aktem notarialnym z dnia 18 czerwca 2009 r. rep. A nr [...] zawarli umowę zniesienia współwłasności zabudowanej nieruchomości położonej w P., stanowiącej działki, nr [...] i [...], o łącznej powierzchni 1.224 m², dla której w Sądzie Rejonowym w P., w [...] Wydziale Ksiąg Wieczystych, prowadzona jest księga wieczysta Kw nr [...], w której (w dziale drugim) jako współwłaściciele wpisani są małżonkowie W. i B. K. (na zasadzie ustawowej wspólności majątkowej małżeńskiej) w udziale ½ części i Pani T. K. w udziale ½ części. W § 2 ww. aktu notarialnego Strony stwierdziły, że "znoszą współwłasność w ten sposób, iż na rzecz B. i W. małżonków K. przechodzi prawo własności zabudowanej nieruchomości położonej w P. przy ulicy [...] numer [..] ([...]), powiecie [...], województwie [...], stanowiącej działki oznaczone numerem [...] ([...]) oraz [...] ([...]) o łącznej powierzchni 1 224 m² (jeden tysiąc dwieście dwadzieścia cztery metry kwadratowe)". W § 3 ww. aktu Strony umowy oświadczyły, iż "z tytułu powyższego zniesienia współwłasności T. K. przypada od B. i W. małżonków K. spłata w kwocie 50.000,00 zł (pięćdziesięciu tysięcy złotych), która została zapłacona (...) przed podpisaniem niniejszej umowy". Dodatkowo w § 3 umowy umieszczono następujący zapis: "W celu pobrania opłat stawający określają wartość przedmiotu umowy na kwotę łączną 110.000,00 zł (sto dziesięć tysięcy złotych)".

W toku czynności sprawdzających Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. pismem z dnia 22 kwietnia 2014 r., wezwał Państwa B. i W. K. do przekazania opisu ww. nieruchomości oraz innych dokumentów potwierdzających stan nabytej nieruchomości.

Postanowieniem z dnia [...] maja 2014 r. organ podatkowy pierwszej instancji wszczął postępowanie podatkowe w celu określenia zobowiązania podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych z tytułu umowy zniesienia współwłasności nieruchomości, zawartej aktem notarialnym z dnia 18 czerwca 2009 r. rep. A nr [...]. Jednocześnie uznając, że określona w ww. akcie notarialnym wartość rzeczy - prawa majątkowego nie odpowiada wartości rynkowej z dnia dokonania czynności cywilnoprawnej, pismem z dnia 26 maja 2014 r., organ podatkowy zaproponował podwyższenie wartości nieruchomości będącej przedmiotem zniesienia współwłasności, działek gruntu nr ewid. [...] oraz [...] do kwoty 674.951 zł, przy przyjęciu wartości gruntu 246 zł/m² dla działki nr ewid [...] i 397 zł/m² dla działki nr ewid. [...] oraz wartości 400 zł/m² dla budynku na działce nr ewid. [...] i 1.800 zł/ m² dla budynku na działce nr ewid. [...].

Państwo B. i W. K. w piśmie z dnia 12 czerwca 2014 r. wyrazili zgodę na przyjęcie proponowanych przez organ podatkowy wartości gruntów dla obu działek, lecz nie zaakceptowali proponowanych przez organ wartości dla budynków. Powołali przy tym opinię rzeczoznawcy dotyczącą budynku na działce nr ewid. [...], zgodnie z którą wartością tej działki jest tylko grunt, zaś dla budynku na działce nr ewid. [...] zaproponowali wartość 1.500 zł/m².

Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. decyzją z dnia [...]czerwca 2014 r. określił Państwu B. i W. K. zobowiązanie podatkowe od czynności cywilnoprawnych w kwocie 6.179 zł, z tytułu zawarcia umowy zniesienia współwłasności nieruchomości położonej w P., stanowiącej zabudowane działki nr ewid. [...] i [...]. W uzasadnieniu decyzji wyjaśnił, że do wyliczenia zobowiązania podatkowego wartość nabytego udziału ½ części ww. działki (ponad posiadany dotychczas udział) przyjęto w wysokości zaproponowanej przez Stronę, to jest w kwocie 308.925 zł (617.850,00zł x ½). Przy 2% stawce podatku należne zobowiązanie określono w kwocie 6.179 zł, ale z uwagi na pobranie przez notariusza podatku w wysokości 1.000 zł, do zapłaty pozostała kwota 5.179 zł wraz z należnymi odsetkami.

Od powyższej decyzji Państwo B. i W. K. złożyli odwołanie, w którym wnieśli o ponowne przeanalizowanie sprawy i naliczenie podatku od zakupu działki [...], a nie od zniesienia współwłasności. Strony podkreśliły, że działka nr ewid. [...], położona w P. została w 1989 r. podzielona na trzy części: [...], [...] i [...], z których każda była własnością innego właściciela, co powoduje, że naliczenie podatku od zniesienia współwłasności, a nie od nabycia działki [...] jest krzywdzące. Dwie "działki [...] i [...] były podobne przy zakupie w 1989 r.", ale wartość posiadanej przez nich działki nr ewid. [...] wzrosła w ciągu 20 lat dzięki pracy własnej. Państwo B. i W. K. stwierdzili, iż wyrażając zgodę na cenę 246 zł/m² dla działki [...] (to jest 129.642,00 zł za 527 m²) byli przekonani, że "od tej kwoty będzie skorygowany podatek".

W piśmie z dnia 1 września 2014 r., będącym uzupełnieniem odwołania, wskazując ponadto opinię biegłej sądowej, wyrażoną w operacie szacunkowym, iż w aktach powinno się operować numerami ewidencyjnymi konkretnych działek, a nie udziałami, wnieśli o "naliczenie podatku działki [...], a nie od współwłasności". Ponadto podnieśli, iż organ podatkowy powinien wcześniej zbadać sprawę, a nie po upływie prawie pięciu lat oraz stwierdzili, że są emerytami i zapłacenie tak dużego podatku z odsetkami będzie bardzo dużym obciążeniem.

Dyrektor Izby Skarbowej w W. decyzją z dnia [...] września 2014 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. przyjął wartość rynkową nieruchomości, stanowiącej działki nr ewid. [...] i [...], której współwłasność zniesiono aktem notarialnym z dnia 18 czerwca 2009 r. rep. A nr [...], uwzględniając postanowienia operatu szacunkowego sygn. akt [...] oraz ceny zaproponowane przez Stronę. W operacie szacunkowym wartość rynkową nieruchomości gruntowej oszacowano przyjmując cenę 1 m² dla działki nr ewid. [...] w wysokości 246 zł zaś dla działki nr ewid. [...] w kwocie 397 zł. Uwzględniając wielkość powierzchni ww. działek, odpowiednio: 527 m² pierwszej i 697 m² drugiej, wartość rynkową nieruchomości (tylko gruntu) wyniosła łącznie 406.368 zł, w tym 129.659 zł za działkę nr ewid. [...] i 276.709 zł za działkę nr ewid. [...]. Powyższe wartości rynkowe nieruchomości gruntowej Państwo B. i W. K. zaakceptowali w piśmie z dnia 12 czerwca 2014 r., w którym wnieśli również o odstąpienie od określania wartości rynkowej budynku znajdującego się na działce nr ewid. [...] (z uwagi na jego stan), zaś dla budynku znajdującego się na działce nr ewid. [...] zaproponowali cenę 1.500 zł/m². Powyższe ustalenia oraz propozycje zostały przyjęte i na ich podstawie Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. wydał w dniu [...] czerwca 2014 r. decyzję określającą zobowiązanie podatkowe w podatku od czynności cywilnoprawnych w kwocie 6.179 zł z tytułu umowy zniesienia współwłasności zabudowanej nieruchomości, stanowiącej działki, nr ewid. [...] i nr ewid. [...], położone w P.

Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej w W. wysokość zobowiązania podatkowego określonego ww. decyzją organu pierwszej instancji jest prawidłowa i wyliczona przy uwzględnieniu propozycji podanych przez Strony. Jednocześnie, mając na uwadze materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy, organ odwoławczy stwierdził, że nie można zaspokoić żądania Strony dotyczącego naliczenia podatku od zakupu działki nr ewid. [...], a nie od zniesienia współwłasności. Charakter dokonanej czynności potwierdza bowiem nie tylko tytuł umowy zawartej w dniu 18 czerwca 2009 r. (akt notarialny rep. A nr [...]) - "Umowa zniesienia współwłasności", ale także cała treść ww. dokumentu.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że jako dokumenty mogące przyczynić się do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy Strona przekazała organowi podatkowemu między innymi operat szacunkowy, akt notarialny oraz kserokopie pierwszych stron dwóch decyzji w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2009 r. wydanych przez Burmistrza Miasta P. dla Państwa B. i W. K. i dla Pani T. K., jednak zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej w W. podstawowe znaczenie dla ustalenia stanu faktycznego sprawy ma akt notarialny z dnia 18 czerwca 2009 r. rep. A nr [...]. W dokumencie tym, jednoznacznie potwierdzającym zawarcie umowy zniesienia współwłasności, powołany został także wypis z rejestru gruntów i kartoteki budynków wydany przez Starostwo Powiatowe w P. z dnia 27 kwietnia 2009 r. sygn. [...]. Wypis ten (okazany przy sporządzeniu aktu notarialnego) również potwierdzał, że jako współwłaściciele nieruchomości położonej w P. przy ul. [...], stanowiącej działki nr ewid. [...] o powierzchni 527 m² i nr ewid. [...] o powierzchni 697 m², wpisani byli Państwo B. i W. K. oraz Pani T. K. w udziałach po ½ części. Z uwagi na powyższe okoliczności w ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w W. nie sposób przyjąć, iż działka nr ewid. [...] była własnością Państwa B. i W. K., którzy w dniu 18 czerwca 2009 r. nabyli działkę nr ewid. [...]. W ocenie organu odwoławczego nie ma również podstaw do zakwestionowania wysokości zobowiązania podatkowego określonego w decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. z dnia [...] czerwca 2014 r., ponieważ wartość rynkową nabytego udziału ½ części nieruchomości przyjęto na podstawie operatu szacunkowego sporządzonego przez biegłego sądowego w zakresie szacowania nieruchomości przy Sądzie Okręgowym w W., przy uwzględnieniu akceptacji Strony co do cen gruntu obu działek oraz wniosku o pominięcie wyceny budynku położonego na działce nr ewid. [...] (z uwagi na zły stan obiektu) i propozycji Strony dotyczącej wyceny budynku znajdującego się na działce nr ewid. [...].

Pismem z dnia 24 października 2014 r. W. K. (dalej "Skarżący") wniósł skargę na powyższą decyzję, w której zarzucił organom podatkowym nieuwzględnienie aktu notarialnego, którym kupił, od J. K. cały jego udział wynoszący części nieruchomości położonej w P. przy ul. [...], stanowiącej działkę 104 w obrębie 4 wraz z prawami i roszczeniami do nakładów poniesionych na wybudowanie budynku gospodarczego. Wyższa wartość posiadanej działki wynikała z dokonanych inwestycji (wykarczowania krzaków i drzew, nawiezienia ziemi, ogrodzenia i posadzenia nowych krzewów i kwiatów).

Skarżący stwierdził też, że cyt.: "podwyższenie wartości naszej działki wraz z domem to jest dodatkowa wartość, która powinna być brana pod uwagę w myśl ust. z dn 9 września 2000r. art. 4 pkt 5 jako nasz udział w działce". Podkreślono także, iż organy podatkowe za ważne uznały słowo współwłasność użyte w akcie notarialnym z dnia 18 czerwca 2009 r., mimo że rozdzielenie działek cyt.: "potwierdza mapa podziału wykonana przez geodetę do celów sądowych i z Urzędu Miasta P. wydana 3 10 1988r i oznaczone później jako działki [...] i [...]". Skarżący stwierdził też, że nakazy płatnicze podatku od nieruchomości były oddzielne dla działki [...] i działki [...]. W skardze podniesiono, że na rozdzielność działek zwrócił uwagę również rzeczoznawca na stronie 7 operatu szacunkowego.

Zdaniem Skarżącego słowa współwłasność użyto, gdyż cyt.: "nieruchomość ta pomimo rozdzielenia w 1989 r. miała wspólną Księgę Wieczystą, a odkupienie drugiej części tworzyło z powrotem jedną całość i jedną księgę". Ponadto za niesłuszne Skarżący uznał naliczenie odsetek za 5 lat.

Do skargi Skarżący dołączył kserokopię aktu notarialnego z dnia 29 maja 1989 r. rep. A nr [...], kserokopię aktu notarialnego z dnia 18 lipca 1989 r. rep. A nr [...], kserokopię 7-ej str. opinii rzeczoznawcy (str. 7) i kserokopię mapy podziałowej.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o jej oddalenie w całości podtrzymując dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1296) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły prawa, i to przynajmniej w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

W niniejszej sprawie skarga nie jest uzasadniona, bowiem organy podatkowe nie naruszyły ani przepisów prawa materialnego, ani przepisów proceduralnych w stopniu mającym lub mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

W pierwszej kolejności podnieść należy, że podatkowi od czynności cywilnoprawnych podlegają wyłącznie czynności cywilnoprawne wymienione w art. 1 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz.U. z 2010 r. Nr 101, poz.649 z późn.zm.) dalej "u.p.c.c.". Czynności te zostały enumeratywnie wymienione przez ustawodawcę. Zostało to również potwierdzone orzecznictwem sądowym i urzędowymi interpretacjami. Czynności cywilnoprawne, które nie zostały wymienione w sposób wyraźny w katalogu ustawowym, nie podlegają opodatkowaniu omawianym podatkiem.

Stosownie do przepisu art. 1 ust. 1 pkt 1 lit f u.p.c.c.- podatkowi temu podlegają m.in. umowy o zniesienie współwłasności – w części dotyczącej spłat lub dopłat.

Umowa o zniesienie współwłasności podlega ww. podatkowi, jak wynika z przywołanych regulacji, jedynie w części dotyczącej spłat lub dopłat. Współwłasność występuje wtedy, gdy prawo własności przysługuje niepodzielnie kilku osobom. Instytucja ta została uregulowana w art. 195-221 ustawy Kodeks cywilny. Każdy ze współwłaścicieli ma prawo żądania zniesienia współwłasności. Zniesienie współwłasności może nastąpić w trybie umownym lub sądowym. Umowne zniesienie współwłasności dochodzi do skutku przez porozumienie współwłaścicieli co do samej zasady, że współwłasność ma zostać zniesiona, oraz co do sposobu, w jaki to ma nastąpić. Znanych jest kilka sposobów zniesienia współwłasności: przez podział rzeczy wspólnej, przyznanie rzeczy jednemu ze współwłaścicieli albo przez sprzedaż rzeczy wspólnej.

Umowne zniesienie współwłasności może nastąpić w postaci umowy pozasądowej, ugody sądowej zawartej w postępowaniu pojednawczym, ugody sądowej zawartej w postępowaniu nieprocesowym i ugody zawartej przed sądem polubownym. Umowa zniesienia współwłasności, z jaką mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie, z punktu widzenia prawa materialnego podlega ww. podatkowi, bowiem przewiduje w swoich postanowieniach dopłatę (spłatę).

W rozpoznawanej sprawie podstawowe znaczenie ma akt notarialny z dnia 18 czerwca 2009 r. rep. A nr [...]. Analizując treść ww. umowy o zniesienie współwłasności podkreślić należy, że potwierdza ona, że Skarżący wraz z żoną nabyli w wyniku zniesienia współwłasności udział wynoszący ½ części nieruchomości stanowiącej działki nr ewid. [...] i [...] o łącznej powierzchni 612 m². Podkreślenia wymaga też, że w § 2 ww. umowy Strony oświadczyły, że "znoszą współwłasność w ten sposób, iż na rzecz B. i W. małżonków K. przechodzi prawo własności zabudowanej nieruchomości położonej w P. przy ulicy [...] numer [...] ([...]), powiecie [...], województwie [...], stanowiącej działki oznaczone numerem [...] ([...]) oraz [...] ([...]) o łącznej powierzchni 1 224 m² (jeden tysiąc dwieście dwadzieścia cztery metry kwadratowe)". W § 3 ww. aktu Strony umowy oświadczyły, iż "z tytułu powyższego zniesienia współwłasności T. K. przypada od B. i W. małżonków K. spłata w kwocie 50.000,00 zł (pięćdziesięciu tysięcy złotych), która została zapłacona (...) przed podpisaniem niniejszej umowy". Dodatkowo w § 3 umowy umieszczono następujący zapis: "W celu pobrania opłat stawający określają wartość przedmiotu umowy na kwotę łączną 110.000,00 zł (sto dziesięć tysięcy złotych)".

Należy podkreślić, że zgodnie z art. 194 § 1 ustawy z dnia 29.08.1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) – dalej "O.p." dokumenty urzędowe sporządzone w formie określonej przepisami prawa przez powołane do tego organy władzy publicznej stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Szczególna moc dowodowa aktu notarialnego jako dokumentu urzędowego obejmuje zarówno domniemanie jego autentyczności, jak i zgodności z prawdą zawartych w nich oświadczeń (por. wyrok SN z dnia 28 czerwca 2000r. sygn. akt IV CKN 1083/00, niepubl.). Art. 194 § 3 O.p. dopuszcza możliwość przeprowadzenia dowodu przeciwko dokumentom, a nie tylko przeciwko treści dokumentu. Daje to możliwość obalenia domniemania prawdziwości dokumentu urzędowego w zakresie treści, jak również w zakresie autentyczności przez wskazanie na jego sfałszowanie lub pochodzenie od organu niewłaściwego. Organ podatkowy może odmówić wiarygodności dokumentowi urzędowemu jedynie w przypadku, gdy przeprowadzi postępowanie przeciwko jego autentyczności lub przeciwko zgodności z prawdą. Brak takiego postępowania i nieuznanie dokumentu urzędowego powoduje naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy. Dopiero jeżeli postępowanie przeciwko dokumentowi urzędowemu doprowadzi do obalenia jednego z domniemań, dokument taki nie będzie stanowił dowodu w sprawie (por. wyrok NSA z dnia 7 października 1999 r., SA/Po 2776/98, LexPolonica nr 391817). Z tych wywodów wynika, że organ podatkowy jest związany normatywną oceną dokumentu urzędowego, co oznacza, że nie może swobodnie oceniać jego treści. Zasada swobodnej oceny dowodów określona w art. 191 O.p. jest więc w tej sytuacji wyłączona. Dokumenty urzędowe do czasu ich zmiany, uchylenia lub stwierdzenia nieważności przez uprawniony do tego organ korzystają z domniemania ważności. W rozpoznawanej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca, wobec powyższego w ocenie Sądu organy podatkowe prawidłowo uznały akt notarialny za wystarczający dowód potwierdzenia tego, że w dniu 18 czerwca 2009 r. Skarżący wraz z żoną B. K. nabyli, w wyniku zniesienia współwłasności udział wynoszący ½ części nieruchomości położonej w P., stanowiącej działki nr ewid. [...] i [...] o powierzchni 612 m², a w związku z tym jak wskazano powyższej umowa zniesienia współwłasności zawarta w dniu 18 czerwca 2009 r. podlegała opodatkowaniu.

Do odmiennych w tym zakresie wniosków nie mogły doprowadzić załączone do skargi akty notarialne : z dnia 29 maja 1989 r. rep. A nr [...] oraz z dnia 18 lipca 1989 r. rep. A [...]. Po pierwsze należy zauważyć, że akty te zostały załączone w formie kserokopii niepoświadczonych za zgodność z oryginałem, wobec czego nie było możliwe przeprowadzenie z nich dowodu w trybie art. 106 §3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który stanowi o możliwości przeprowadzenia przez sąd dowodu z dokumentu. Niezależnie od powyższego należy zgodzić się z organem podatkowym, że dokumenty te nie potwierdzają faktu podziału działki [...] na dwie działki o nr [...] i nr [...] oraz, że w treści ww. dokumentów operuje się wyłącznie określeniem udziału w działce [...]. Ponadto jak wskazano powyżej kluczowe znaczenie w sprawie ma akt notarialny z dnia 18 czerwca 2009 r., który korzysta z domniemania prawdziwości i zgodności z prawdą tego co zostało w nim stwierdzone

W dalszej kolejności należy odnieść się do przyjętej przez organy podatkowe podstawy opodatkowania. W tym celu należy przywołać treść art. 6 ust.1 u.p.c.c., który służy ustaleniu podstawy opodatkowania podatkiem od czynności prawnych i umiejscowiony jest w rozdziale 3 ustawy, pt.: "Podstawa opodatkowania oraz wysokość podatku". Odnośnie umowy zniesienia współwłasności, wokół której ogniskuje się spór w niniejszej sprawie, przepis ten mówi, że podstawę tę stanowi wartość rynkowa rzeczy lub prawa majątkowego nabytego ponad wartość udziału we współwłasności lub spadku (art. 6 ust. 1 pkt 5 u.p.c.c.).

Zarówno systematyka przywołanych przepisów (art. 1 ust. 1 pkt 1 lit f oraz art. 6 ust. 1 pkt 5 u.p.c.c.), jak i ich brzmienie pozwalają, zdaniem Sądu stwierdzić, że celem zawartego w przepisie art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. f u.p.c.c. doprecyzowania "w części dotyczącej spłat lub dopłat" było objęcie opodatkowaniem wyłącznie umów zniesienia współwłasności (o dział spadku), które skutkują odpłatnymi przysporzeniami majątkowymi dla przynajmniej jednej ze stron. A contrario, zapis ten skutkuje tym, że poza zakresem ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych – jak wynika z wcześniejszych wywodów - znajdują się te umowy zniesienia współwłasności, w ramach których takich spłat lub dopłat nie przewidziano. Osobno zatem, nie w oparciu o przepis art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. f u.p.c.c., należy ustalać podstawę opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych odpłatnego zniesienia współwłasności.

Reasumując, to z art. 6 ust. 1 pkt 5 u.p.c.c. wynika, iż podstawę opodatkowania stanowi wartość rynkowa rzeczy lub prawa majątkowego nabytego ponad wartość udziału we współwłasności. Wartość rynkową przedmiotu czynności cywilnoprawnej określa się na podstawie przeciętnych cen stosowanych w obrocie rzeczami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem ich miejsca położenia, stanu i stopnia zużycia oraz w obrocie prawami majątkowymi tego samego rodzaju, z dnia dokonania tej czynności, bez obliczania długów i ciężarów ( art. 6 ust. 2 u.p.c.c.). Stosownie do art. 6 ust. 3 u.p.c.c., jeżeli podatnik nie określił wartości przedmiotu czynności cywilnoprawnej lub wartość określona przez niego nie odpowiada, według oceny organu podatkowego, wartości rynkowej, organ ten wzywa podatnika do jej określenia, podwyższenia lub obniżenia, w terminie nie krótszym niż 14 dni od dnia doręczenia wezwania, podając jednocześnie wartość według własnej, wstępnej oceny. Natomiast art. 6 ust. 4 ww. ustawy stanowi, iż jeżeli podatnik, pomimo wezwania, o którym mowa w ust. 3, nie określił wartości lub podał wartość nieodpowiadającą wartości rynkowej, organ podatkowy dokona jej określenia z uwzględnieniem opinii biegłego lub przedłożonej przez podatnika wyceny rzeczoznawcy. Zgodnie natomiast z art. 21 § 1 pkt 1 O.p. zobowiązanie powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania. W przedmiotowej sprawie zdarzeniem takim jest zniesienie współwłasności nieruchomości. Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych daje uprawnienie stronom do ustalenia ceny jednak dopuszcza również na mocy art. 6 ust.1 pkt ingerencję organu podatkowego jeżeli wartość przedmiotu transakcji odbiega od wartości rynkowej. Ustalenie podstawy opodatkowania powinno nastąpić w oparciu o wartość rynkową rzeczy lub prawa majątkowego, a więc o wartość po której dana rzecz czy też prawo może być zbyte.

W rozpoznawanej sprawie ten szczególny tryb postępowania został zachowany. Jak wynika z akt sprawy Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. przyjął wartość rynkową nieruchomości, uwzględniając postanowienia operatu szacunkowego sygn. akt [...] oraz ceny zaproponowane przez Stronę. Wartości rynkowe nieruchomości gruntowej Skarżący zaakceptował w piśmie z dnia 12 czerwca 2014 r., w którym wniósł również o odstąpienie od określania wartości rynkowej budynku znajdującego się na działce nr ewid. [...] (z uwagi na jego stan), zaś dla budynku znajdującego się na działce nr ewid. [...] zaproponował cenę 1.500 zł/m². Na podstawie powyższych ustaleń Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. wydał w dniu [...] czerwca 2014 r. decyzję określającą zobowiązanie podatkowe w podatku od czynności cywilnoprawnych w kwocie 6.179 zł z tytułu umowy zniesienia współwłasności zabudowanej nieruchomości, stanowiącej działki, nr ewid. [...] i nr ewid. [...].

Wobec powyższego Sąd uznał, że organ podatkowy prawidłowo określił wysokość zobowiązania podatkowego tym bardziej, że dokonał tego z uwzględnieniem propozycji podanych przez Skarżącego.

W konsekwencji dokonanych rozważań zasadny jest wniosek, że w niniejszej sprawie nie można skutecznie zarzucić organom podatkowym, iż dokonały one błędnej wykładni przywołanych powyżej przepisów u.p.c.c.

Uwzględniając powyższe stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja została wydana bez naruszenia przepisów, zarówno prawa materialnego, jak i procesowego, co skutkować musiało oddaleniem skargi stosownie do treści art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.



Powered by SoftProdukt