Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Ibrom (sprawozdawca), Sędziowie: WSA Anna Strzelec, WSA Iwona Tchórzewska, , po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi I. P. na postanowienie Dyrektora Lubelskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lutego 2023 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę.

Zaskarżonym postanowieniem z [...] lutego 2023 r., Nr [...], Dyrektor Lubelskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (w skrócie: "ARiMR") stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Zamościu z 3 stycznia 2023 r., nr [...], w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.

Zaskarżone postanowienie wydane zostało w następującym stanie sprawy.

W dniu 6 maja 2022 r. do Biura Powiatowego ARiMR w Zamościu wpłynął wniosek I. P. (dalej jako "skarżąca") o przyznanie płatności na rok 2022.

Decyzją z 3 stycznia 2023 r. Kierownik Biura Powiatowego w Zamościu (dalej jako "organ I instancji") przyznał skarżącej płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2022: Jednolitą Płatność Obszarową, Płatność za zazielenienie, uzupełniającą płatność podstawową.

Organ odstąpił od doręczenia skarżącej decyzji, zgodnie z art. 24 ust. 9 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2022 r., poz. 1775), dalej jako "ustawa o płatnościach bezpośrednich".

W dniu 2 lutego 2023 r. (data nadania przesyłki) skarżąca wniosła odwołanie od powyższej decyzji. Skarżąca zarzuciła, że nie przyznano jej płatności do tytoniu, mimo dołączenia do wniosku stosownych dokumentów w tym zakresie. Skarżąca podniosła, że dopiero po otrzymaniu kwoty płatności dowiedziała się, że nie otrzymała płatności do tytoniu.

Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor Lubelskiego Oddziału Regionalnego ARiMR (dalej jako "organ odwoławczy") stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania.

W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy stwierdził, że termin do złożenia odwołania od decyzji z 3 stycznia 2023 r. upłynął w dniu 26 stycznia 2023 r.

Organ powołał przepis art. 24 ust. 9 i ust. 10 ustawy o płatnościach bezpośrednich, wskazując, że za dzień doręczenia decyzji, w przypadku, gdy strona nie wystąpiła z żądaniem jej doręczenia, uważa się dzień uznania przyznanej płatności na rachunku bankowym strony lub rachunku strony prowadzonym w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej. Organ odwoławczy wyjaśnił, że płatność z tytułu wyżej wymienionej decyzji przekazana została na konto skarżącej 12 stycznia 2023 r. W dniu 3 lutego 2023 r. do Biura Powiatowego ARiMR w Zamościu wpłynęło odwołanie skarżącej od decyzji, nadane w urzędzie pocztowym 2 lutego 2023 r. Odwołanie złożone w dniu 2 lutego 2023 r. zostało zatem wniesione po upływie terminu.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie I. P. zaskarżyła postanowienia Dyrektora Lubelskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w całości.

Skarżąca zarzuciła naruszenie:

- art. 24 ust. 9 ustawy o płatnościach bezpośrednich, przez uznanie, że przepis ten ma zastosowanie w sprawie;

- art. 7 w zw. z art. 77 i art. 9 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 775), dalej jako k.p.a.", przez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych mających znaczenie dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy i wydanie zaskarżonego postanowienia w oparciu o niepełny materiał dowodowy.

Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że o tym, że nie przyznano jej płatności do tytoniu dowiedziała się, gdy sprawdziła stan konta bankowego, w czasie pobytu w banku w dniu 20 stycznia 2023 r. Wskazała, że wniosek o płatności był wypełniany w jej obecności, na komputerze, w Biurze ARiMR, przez pracownika. Nie miała jednak możliwości sprawdzenia jego treści. Podkreśliła, że złożyła wymagane do płatności tytoniowej dokumenty: akt poświadczenia dziedziczenia po mężu i oświadczenia dzieci o wyrażeniu zgody na przyznanie płatności niezwiązanej od tytoniu na jej rzecz.

Skarżąca wyjaśniła, że kopię decyzji, w której nie była ujęta płatność niezwiązana do tytoniu, odebrała w dniu 1 lutego 2023 r. w siedzibie organu. Następnego dnia, t.j. 2 lutego 2023 r. wniosła odwołanie od decyzji.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga podlega oddaleniu.

Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor Lubelskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Zamościu z 3 stycznia 2023 r. o przyznaniu skarżącej płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Jednolitej Płatności Obszarowej, płatności na zazielenienie oraz uzupełniającej płatności podstawowej).

Podstawę prawną zaskarżonego postanowienia stanowią przepisy art. 129 § 2 oraz art. 134 k.p.a. W myśl art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Zgodnie zaś z art. 134 k.p.a., organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.

Wyjaśnienia w tym miejscu wymaga, że podstawę prawną decyzji z 3 stycznia 2023 r. o przyznaniu płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego stanowiły przepisy ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2022 r. poz. 1775 z późn. zm.), uchylonej z dniem 15 marca 2023 r., obowiązującej jednak w dacie wydawania przez organ decyzji i zaskarżonego postanowienia.

Zgodnie z art. 24 ust. 1 powołanej ustawy, płatności bezpośrednie oraz przejściowe wsparcie krajowe są przyznawane w drodze decyzji. Od decyzji w sprawie o przyznanie płatności bezpośrednich przysługuje odwołanie do dyrektora oddziału regionalnego Agencji (art. 24 ust. 4). Zgodnie z art. 24 ust. 9 ustawy, jeżeli decyzja, o której mowa w ust. 1, uwzględnia w całości żądanie rolnika i nie określa zmniejszeń, wykluczeń lub pozostałych kar administracyjnych oraz nie ustala kwot podlegających odliczeniu, o których mowa w ust. 2, decyzję tę doręcza się jedynie na żądanie strony. Z kolei z przepisu art. 24 ust. 10 ustawy wynika, że za dzień doręczenia decyzji, o której mowa w ust. 9, w przypadku gdy strona nie wystąpiła z żądaniem jej doręczenia, uważa się dzień uznania przyznanej płatności na rachunku bankowym strony lub rachunku strony prowadzonym w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej. Żądanie doręczenia decyzji, o której mowa w ust. 9, składa się do kierownika biura powiatowego Agencji, o którym mowa w art. 5, w terminie 14 dni od dnia uznania przyznanej płatności na rachunku bankowym strony lub rachunku strony prowadzonym w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej (art. 24 ust. 11). W przypadku gdy strona wystąpiła z żądaniem doręczenia decyzji, o której mowa w ust. 9, odwołanie od tej decyzji wnosi się w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia (art. 24 ust. 12).

Z powołanych wyżej przepisów, w powiązaniu z art. 129 § 2 k.p.a wynika, że jeżeli decyzja, o której mowa w art. 24 ust. 1, uwzględnia w całości żądanie rolnika i nie określa zmniejszeń lub wykluczeń oraz nie ustala kwot podlegających odliczeniu, a przy tym rolnik nie wystąpił z żądaniem doręczenia decyzji w terminie 14 dni od dnia uznania płatności na rachunku bankowym, to wówczas czternastodniowy termin do złożenia odwołania od decyzji biegnie od dnia uznania płatności na rachunku bankowym rolnika.

W rozpoznawanej sprawie nie ma wątpliwości, że decyzja Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Zamościu z 3 stycznia 2023 r. jest decyzją, o której mowa w art. 24 ust. 9 ustawy o płatnościach - jest bowiem decyzją, która uwzględnia w całości żądanie rolnika i nie określa zmniejszeń lub wykluczeń oraz nie ustala kwot podlegających odliczeniu, o których mowa w ust. 2 ustawy.

Nie ma też wątpliwości, że skarżąca w terminie 14 dni od daty uznania przyznanej płatności na rachunku bankowym nie wystąpiła o doręczenie decyzji. Za datę doręczenia decyzji uznać zatem należy, zgodnie z art. 24 ust. 10 ustawy o płatnościach bezpośrednich, dzień uznania przyznanej płatności na rachunku bankowym strony

Z akt sprawy wynika, że płatność przyznana decyzją z 3 stycznia 2023 r. została przekazana na konto skarżącej w dniu 12 stycznia 2023 r. (wydruk z Raportu DPB 2022 – k. 40 akt adm.). Skarżąca tej okoliczności nie kwestionowała.

Prawidłowo zatem przyjął organ odwoławczy, że termin do wniesienia odwołania od decyzji o przyznaniu płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego upłynął w dniu 26 stycznia 2023 r.

W dniu 2 lutego 2023 r. (data nadania w urzędzie pocztowym - k. 38 akt adm.) skarżąca złożyła odwołanie od decyzji z 3 stycznia 2023 r., które do Biura Powiatowego ARiMR w Zamościu wpłynęło w dniu 3 lutego 2023 r.

Skoro odwołanie od decyzji skarżąca wniosła 2 lutego 2023 r., a termin do wniesienia odwołania upłynął 26 stycznia 2023 r., to prawidłowo organ odwoławczy stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Zaskarżone postanowienie, wydane na podstawie art. 134 k.p.a., nie narusza zatem prawa.

Dokonanej przez organ odwoławczy oceny nie zmieniają okoliczności, na które skarżąca powoływała się odwołaniu oraz skardze, a dotyczące złożenia wniosku o przyznanie płatności w zakresie obejmującym płatność niezwiązaną do tytoniu. Przedmiotem badania organu odwoławczego w tej sprawie było bowiem tylko zachowanie terminu do wniesienia odwołania. W przypadku stwierdzenia przekroczenia terminu do wniesienia odwołania organ odwoławczy ma obowiązek wydania postanowienia na podstawie art. 134 k.p.a. stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania, nie rozpoznaje natomiast sprawy merytorycznie. Organ odwoławczy nie był zatem zobowiązany, wbrew zarzutom skargi, do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i uzupełniania materiału dowodowego na okoliczność zasadności przyznania skarżącej płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, z pominięciem płatności niezwiązanej do tytoniu. Bezpodstawne są więc zarzuty naruszenia art. 7 w zw. z art. 77 k.p.a. oraz art. 9 k.p.a. art. 136 § 1 k.p.a.

Tylko ubocznie zauważyć należy, że w znajdującym się w aktach administracyjnych wniosku skarżącej o przyznanie płatności na rok 2022 zaznaczone były, jako objęte żądaniem strony, tylko jednolita płatność obszarowa z towarzyszącymi jej innymi wymienionymi w tym samym punkcie wniosku płatnościami i uzupełniająca płatność podstawowa (wniosek o przyznanie płatności – k. 33 akt adm.). Z treści wniosku wynika niewątpliwie, że płatność, którą wymienia skarżąca w swoim odwołaniu od decyzji organu I instancji oraz w skardze do sądu, czyli płatność niezwiązana do tytoniu, wymieniona w odrębnym punkcie formularza wniosku, nie była objęta żądaniem wniosku, ponieważ nie zaznaczono jej żadnym znakiem (według pouczenia powinien być to znak X) w kratce przypisanej tej płatności. Należy również zauważyć, że do wniosku nie zostały dołączone wszystkie wymagane dokumenty, które powołuje skarżąca w skardze. Jak wskazano wyżej, okoliczności te, podniesione w skardze, nie miały jednak znaczenia dla rozstrzygnięcia w sprawie niniejszej.

Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 z późn. zm.).

Sprawa niniejsza została rozpoznana przez sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.