Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sędzia WSA Asesor WSA Protokolant Eugeniusz Mzyk (sprawozdawca) Zbigniew Slusarczyk Irena Szczepkowska Karolina Alboszta po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2004 r. sprawy ze skargi H. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]" r., Nr "[...]" w przedmiocie nakazania rozbiórki obiektu budowlanego- I. Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. Zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz H. B. kwotę 10,00 złotych (dziesięć) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. Orzeka, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie będą wykonywane do czasu uprawomocnienia się wyroku.

IV SA 2157/02

Uzasadnienie

Decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. Nr "[...]" z dnia 28 lutego 2002 roku, na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane /Dz. U z 2000 r Nr 106 póz. 1126 ze zm./ oraz art. 104 Kpa, po rozpatrzeniu sprawy wybudowania parterowego budynku na działce stanowiącej własność H. B. - nakazano "rozebrać parterowy budynek znajdujący się na działce nr 153/33 w obr. E. gm. P. W uzasadnieniu decyzji powołano się na dokonaną (w dniu 26 października 2001 r.) kontrolę w terenie, w czasie której stwierdzono, że na w/w działce wybudowano parterowy budynek bez wymaganego pozwolenia na budowę. Do budynku przylega drewniana wiata, pod która ustawiono naczepę samochodu ciężarowego. W odniesieniu do wiaty wydano uprzednio nakaz rozbiórki i aktualnie prowadzone jest postępowanie egzekucyjne. Ustalenia o wybudowaniu parterowego budynku, z uwagi na datę popełnienia kolejnej samowoli budowlanej uzasadniają, w ocenie organu I instancji, wydanie nakazu rozbiórki na podstawie powołanych przepisów prawa.

Decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 22 kwietnia 2002 roku, po rozpatrzeniu odwołania H. B., utrzymano w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy podzielił poczynione w sprawie ustalenia, które uzasadniają orzeczenie nakazu rozbiórki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego.

W skardze wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarżąca H. B. domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Skarżąca podtrzymała uprzednio podnoszone wywody co do tego, że wykonany obiekt budowlany o konstrukcji drewnianej nie jest trwale związany z gruntem, że stanowi obiekt prowizoryczny i tymczasowy o małych rozmiarach, służący do składowania uprawianych ziół oraz przechowywania narzędzi rolniczych. Stąd też, w ocenie skarżącej, decyzja o rozbiórce wydana została z naruszeniem prawa.

Powyższa skarga, w związku z reformą sądownictwa administracyjnego, podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie na podstawie art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U Nr 153 póz. 1271 ze zm./.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :

Skarga jest uzasadniona aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej wskazanych. Sąd nie będąc związany granicami skargi (art. 134 § l Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U Nr 153 póz. 1270/) zobowiązany był z urzędu wziąć pod uwagę, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca j ą decyzja organu I instancji, wydane zostały z oczywistą obrazą art. 107 § l Kpa.

Decyzja organu I instancji, po powołaniu podstawy prawnej, zawiera następujące rozstrzygnięcie: "po rozpatrzeniu sprawy wybudowania parterowego budynku na działce nr 153/33 w obr. E. gm. P., stanowiącej własność H. B. zam. S. ul. "[...]", n a k a z u j e się rozebrać parterowy budynek znajdujący się na działce nr 153/33 w obr. E. gm. P.

Nawet pobieżna analiza tak sformułowanego rozstrzygnięcia wykazuje, że obejmuje ono jedynie przedmiot sprawy oraz nakłada obowiązek bezosobowo ("nakazuje się"), bez wskazania adresata decyzji (np. inwestora, właściciela względnie zarządcę nieruchomości). W istocie więc rozstrzygnięcie nie określa podmiotu (z imienia i nazwiska lub nazwy w przypadku osoby prawnej), na którym spoczywa obowiązek wykonania orzeczonego nakazu. Tym samym, z literalnego brzmienia decyzji, nie wynika na kogo organ nałożył obowiązek wykonania nakazu rozbiórki.

Tego rodzaju rozstrzygnięcie jest oczywiście wadliwe i podjęte zostało z naruszeniem przepisu art. 107 § l Kpa. Należy przypomnieć, że decyzja administracyjna jako akt władczy i jednostronny kończy postępowanie w indywidualnej sprawie z zakresu administracji publicznej i orzekając o określonym nakazie winna określić do kogo (imiennie) nakaz ten jest skierowany. Brak oznaczenia podmiotu (osoby fizycznej lub prawnej), na który nałożono określony obowiązek, jak to ma miejsce w niniejszej sprawie, wyłącza w ogóle możliwość traktowania takiej decyzji jako tytułu wykonawczego. Oceny tej nie podważa bezsporna okoliczność, że decyzja doręczona została skarżącej oraz okoliczność wybudowania parterowego budynku na działce, stanowiącej własność H. B. Doręczenie bowiem decyzji stronie nie może być utożsamiane z nałożeniem obowiązku na tą stronę, jeżeli w treści tej decyzji nie wymieniono konkretnego podmiotu, na którym spoczywa ten obowiązek. Podobnie wskazanie w decyzji właściciela nieruchomości nie może być utożsamiane z nałożeniem na niego obowiązku rozebrania samowolnie wzniesionego obiektu na tej nieruchomości.

Omawiany brak decyzji powoduje, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, już tylko z tego względu, podlegają uchyleniu na podstawie art. 145 § l pkt. l lit. c cyt. Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Niezależnie od tego podnieść należy, że w zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji nie ustalono daty wybudowania spornego budynku z naruszeniem art. 7, 77 kpa. Stąd też rozpoznając sprawę ponownie rzeczą organów będzie uzupełnienie postępowania dowodowego a w tym jednoznaczne ustalenie osoby inwestora oraz daty wybudowania obiektu. Może się okazać konieczność dokonania oceny czy upływ czasu nie wyłącza dopuszczalności orzeczenia rozbiórki a w związku z tym czy nie zachodzi konieczność poczynienia dodatkowych ustaleń co do treści miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W przypadku ewentualnego orzeczenia

nakazu rozbiórki konieczne będzie wskazanie osoby na którą obowiązek ten zostaje nałożony. Nie mogły natomiast odnieść zamierzonego skutku wywody skarżącej wykazujące, że obiekt budowlany (o konstrukcji drewnianej) nie jest trwale związany z gruntem, oraz że stanowi obiekt prowizoryczny i tymczasowy o małych rozmiarach. Wywody te w żadnym razie nie podważaj ą prawidłowego stanowiska organu, iż również wzniesienie takiego obiektu wymaga uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę.

W tym stanie rzeczy skoro rozstrzygnięcie sprawy wymaga poczynienia dodatkowych ustaleń oraz ponownej ich oceny należało na podstawie art. 145 § l lit. c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzec jak w pkt. I sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania sądowego (pkt. II sentencji wyroku) oraz orzeczenie o nie wykonywaniu zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, do czasu uprawomocnienia się wyroku (pkt. III sentencji), uzasadniają przepisy art. art. 152 i 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.