Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędziowie Sędzia WSA Danuta Szydłowska (spr.) Sędzia WSA Joanna Wegner po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 listopada 2020 r. sprawy ze skargi C. W. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] w przedmiocie odwołania ze stanowiska komornika sądowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] października 2019 r.; 2. umarza postępowanie administracyjne; 3. zasądza od Ministra Sprawiedliwości na rzecz skarżącego C. W. kwotę 200 (słownie: dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2020 r. Minister Sprawiedliwości, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r. poz. 2096 j.t., ze zm.) oraz art. 19 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych (Dz.U. z 2018 r. poz. 771 ze zm. ) po rozpoznaniu wniosku C. W. o ponowne rozpatrzenie sprawy utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] października 2019 r. odwołującą C. W. ze stanowiska Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w L.

W uzasadnieniu swojego stanowiska Minister Sprawiedliwości wyjaśnił, że decyzją z dnia [...] lutego 1998 r. [...] C. W. został powołany przez Ministra Sprawiedliwości na stanowisko Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w L. W dniu [...] września 2019 r. ww. komornik sądowy ukończył 65 lat.

Decyzja z dnia [...] października 2019 r. została wydana w oparciu o treść art. 19 ust. 1 pkt 2 u.k.s., zgodnie z którym Minister Sprawiedliwości z urzędu odwołuje, w drodze decyzji, komornika z zajmowanego stanowiska, jeżeli komornik ukończył 65 rok życia.

Minister zauważył, że w przypadku zaistnienia przesłanek warunkujących odwołanie komornika przez wystąpienie jednego z przewidzianych ustawą zdarzeń organ ma obowiązek podjąć decyzję usuwającą komornika z zawodu.

Odnosząc się do argumentów podniesionych w odwołaniu Minister podniósł, że ustawodawca przyjął, że stosunek służbowy komornika sądowego, ma charakter ąuasi-pracowniczy, a nie stricte-pracowniczy, wymieniając jednocześnie, które z przepisów kodeksu pracy stosować odpowiednio, ze wskazaniem, że nie mogą być sprzeczne z regulacjami dotyczącymi pełnienia służby przez komornika. W przypadku art. 19 u.k.s. dotyczącego odwołania ze stanowiska komornika ustawodawca takiej możliwości nie przewidział.

W ocenie organu odwołujący w sposób wybiórczy przytoczył art. 33 u.k.s. To prawda, że komornik nie może prowadzić działalności gospodarczej, ale w tym samym art. w ust. 3 ustawodawca zaznaczył, że do komornika stosuje się przepisy ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych dotyczące osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą, a nie pracowników. Co oznacza między innymi, że komornik choć nie jest przedsiębiorcą ani nie prowadzi działalności gospodarczej, to w zakresie przychodów i kosztów stosuje te same przepisy co osoba prowadząca działalność gospodarczą.

Przede wszystkim jednak do powołania komornika nie można zastosować art. 72 kodeksu pracy. W języku polskim powołanie jest utożsamiane z wybieraniem kogoś na stanowisko (zob. Z. Kurzowa, Ilustrowany słownik podstawowy języka polskiego, Kraków 1999, s. 199). W związku z tym w piśmiennictwie prawa pracy przyjęte zostało określenie "wyznaczenie" na stanowisko, którego nie można utożsamiać z powołaniem na podstawie art. 68 kodeksu pracy.

Powołanie, jako wyznaczenie do pełnienia funkcji komornika, nie powoduje nawiązania z wybraną osobą stosunku pracy. Nie jest to akt powołania, lecz decyzja administracyjna wydawana w granicach uznania administracyjnego przez Ministra Sprawiedliwości. Podstawą jej wydania, zarówno obecnie jak i w czasie, gdy został powołany C. W., nie są przepisy prawa pracy, a unormowania k.p.a. oraz regulacje dotyczące komorników.

Co więcej, zgodnie z art. 153 u.k.s. komornik może sam zatrudniać pracowników, jest stroną tych umów i czyni to we własnym imieniu. Ponosi on pełną odpowiedzialność za zobowiązania wynikające z zawartych umów oraz za szkody wyrządzane przez te osoby jak za własne czyny na zasadzie winy w nadzorze.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, C. W. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji Ministra Sprawiedliwości oraz decyzji utrzymanej przez nią w mocy i zasądzenie kosztów postępowania.

Skarżący zarzucił :

1. błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że komornik sądowy nie ma statusu quasi - pracownika, podczas gdy ustawa z dnia 22 marca 2018 r., Dz. U. Z 2018 r., poz. 771 o komornikach sądowych przyjęła nowy model ustrojowy zawodu komornika i włączyła go w struktury administracji państwowej;

2. naruszenie przepisu prawa materialnego tj. art. 72 k.p., mające wpływ na wynik sprawy poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy odwołanie skarżącego winno nastąpić po upływie usprawiedliwionej nieobecności w pracy w trybie i terminach wynikających z ary 72 k.p., tj. jak wobec pracowników administracji rządowej zatrudnionych na podstawie powołania.

W uzasadnieniu skargi skarżący rozwinął i szczegółowo uzasadnił podniesione zarzuty.

W odpowiedzi na skargę Minister Sprawiedliwości wnosząc o jej oddalenie podtrzymał dotychczasową argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Podstawą rozstrzygnięcia zaskarżonych decyzji był art. 19 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych (Dz.U. z 2018 r. poz. 771 ze zm.),

Istota rozpoznawanej sprawy sprowadza się do odpowiedzi na pytanie czy uregulowania art. 19 ust.1 pkt 2 w/w ustawy nie pozostają w sprzeczności z uregulowaniami art. 2 ust.2, art. 4 ust.1 i art. 6 ust.1 dyrektywy nr 2000/78/WE z dnia 27 listopada 2000 roku w sprawie ustanowienia ogólnych norm równego traktowania przy zatrudnianiu i wykonywaniu zawodu (Dz.Urz. WE z 2000 r, L 303, s.16 – sp. 05,t.4, str.79) oraz nie stoją w sprzeczności z art. 21 ust.1 Karty Praw Podstawowych UE (Dz.U UE z 2016 r, C 202,s.1).

Na tak zadane pytanie odpowiedział tut. Sąd w wyroku z dnia 12 grudnia 2019 r. w sprawie o sygn. akt VIII SA/Wa 489/19. Stanowisko zawarte w wywodach Sądu zostało zaakceptowane przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 sierpnia 2020 r. w sprawie o sygn. II GSK 560/20. Sąd w składzie orzekającym w pełni je podziela przyjmując za własne.

Jak stanowi art. 19 ust. 1 pkt 2 ustawy o komornikach sądowych Minister Sprawiedliwości z urzędu odwołuje, w drodze decyzji, komornika z zajmowanego stanowiska, jeżeli komornik ukończył 65. rok życia. Poprzednio obowiązujący przepis art. 15a ust. 1 pkt 3a ustawy o komornikach sądowych i egzekucji, obowiązujący do dnia 1 stycznia 2019 r. (data wejścia w życie ustawy z dnia 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych) stanowił o obligatoryjnym odwołaniu komornika ze stanowiska, gdy komornik ukończył 70 lat. Zatem ustawodawca postanowił skrócić o 5 lat wiek, z którego upływem następuje odwołanie komornika z urzędu z zajmowanego stanowiska.

Zgodnie z art. 1 c dyrektywy 2000/78/WE jej celem w odniesieniu do zatrudnienia i pracy jest walka z określonymi rodzajami dyskryminacji, wśród których jest ta ze względu na wiek, w celu realizacji w państwach członkowskich zasady równego traktowania.

Artykuł 2 w/w dyrektywy zatytułowany "Pojęcie dyskryminacji" stanowi w ust. 1 i 2 lit. a), że:

1. Do celów niniejszej dyrektywy »zasada równego traktowania« oznacza brak jakichkolwiek form bezpośredniej lub pośredniej dyskryminacji z przyczyn określonych w art. 1.

2. Do celów ust. 1:

a) dyskryminacja bezpośrednia występuje w przypadku, gdy osobę traktuje się mniej przychylnie niż traktuje się, traktowano lub traktowano by inną osobę w porównywalnej sytuacji, z jakiejkolwiek przyczyny wymienionej w art. 1.

Natomiast art. 6 ust. 1 zatytułowany "Uzasadnienie odmiennego traktowania ze względu na wiek" stanowi, że:

1. Niezależnie od przepisów art. 2 ust. 2, państwa członkowskie mogą uznać, że odmienne traktowanie ze względu na wiek nie stanowi dyskryminacji, jeżeli w ramach prawa krajowego zostanie to obiektywnie i racjonalnie uzasadnione zgodnym z przepisami celem, w szczególności celami polityki zatrudnienia, rynku pracy i kształcenia zawodowego, i jeżeli środki mające służyć realizacji tego celu są właściwe i konieczne.

Takie odmienne traktowanie może polegać między innymi na:

a) wprowadzeniu specjalnych warunków dostępu do zatrudnienia i kształcenia zawodowego, zatrudnienia i pracy, włącznie z warunkami zwalniania i wynagradzania, dla ludzi młodych, pracowników starszych i osób mających na utrzymaniu inne osoby, w celu wspierania ich integracji zawodowej lub zapewnienia im ochrony.

Zgodnie z brzmieniem art. 2 ust. 1 omawianej dyrektywy zasada równego traktowania oznacza brak jakichkolwiek form bezpośredniej lub pośredniej dyskryminacji z przyczyn określonych w art. 1 tej dyrektywy. Artykuł 2 ust. 2 lit. a) cyt. dyrektywy uściśla, że do celów ust. 1 dyskryminacja bezpośrednia występuje w przypadku, gdy osobę traktuje się mniej przychylnie, niż traktuje się inną osobę w porównywalnej sytuacji, z jakiejkolwiek przyczyny wymienionej w art. 1 tejże dyrektywy.

Natomiast, jak stwierdził TSUE w orzecznictwie, z art. 6 ust. 1 akapit pierwszy dyrektywy 2000/78/WE wynika, że odmienne traktowanie ze względu na wiek nie stanowi dyskryminacji, jeżeli w ramach prawa krajowego zostanie obiektywnie i racjonalnie uzasadnione zgodnym z przepisami celem i jeżeli środki mające służyć realizacji tego celu są właściwe i konieczne (por. m.in. wyroki TSUE: z dnia 6 listopada 2012 r., w sprawie C-286/12, Komisja Europejska przeciwko Węgrom, pkt 55; z dnia 5 lipca 2012 r. w sprawie C-141/11 Hörnfeldt, pkt 21).

Należy zatem uznać, że przepisy, na podstawie których okoliczność osiągnięcia przez dane osoby wieku określonego przez te przepisy dla celów przejścia na emeryturę pociąga za sobą rozwiązanie z mocy prawa stosunku pracy, są przepisami wprowadzającymi gorsze traktowanie osób, które osiągnęły ten wiek, w stosunku do wszystkich pozostałych osób czynnych zawodowo. Takie przepisy wprowadzają zatem odmienne traktowanie bezpośrednio ze względu na wiek, o którym stanowi art. 2 ust. 1 i art. 2 lit. a) dyrektywy 2000/78/WE (por. wyrok TSUE w sprawie C-286/12, Komisja Europejska przeciwko Węgrom, pkt 51; zob. podobnie wyrok TSUE z dnia 16 października 2007 r. w sprawie C-411/05 Palacios de la Villa, Zb.Orz. s. I-8531, pkt 51).

Podobne stanowisko zajął Sąd Najwyższy w orzecznictwie dotyczącym kwestii zasadności rozwiązania umowy o pracę przez pracodawcę wyłącznie z powodu osiągnięcia wieku emerytalnego, a w konsekwencji zagadnienia bezpośredniej dyskryminacji m.in. w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego - Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych z dnia 21 stycznia 2009 r., II PZP 13/08 (Legalis nr 117474). Z treści tej uchwały wynika, że osiągnięcie wieku emerytalnego i nabycie prawa do emerytury nie może stanowić wyłącznej przyczyny wypowiedzenia umowy o pracę przez pracodawcę na podstawie art. 45 § 1 Kodeksu pracy. W ocenie Sądu Najwyższego rozwiązanie za wypowiedzeniem umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony wyłącznie z powodu osiągnięcia wieku emerytalnego stanowi bezpośrednią dyskryminację ze względu na wiek. Ponadto Sąd Najwyższy podkreślił, że polski ustawodawca, wdrażając postanowienia dyrektywy 200/78/WE, nie wprowadził do prawa krajowego przepisu, w którym jednoznacznie uznałby, że rozwiązanie z pracownikiem umowy o pracę wyłącznie ze względu na osiągnięcie wieku emerytalnego nie stanowi dyskryminacji, ponieważ przechodzenie pracowników na emeryturę z chwilą osiągnięcia wieku emerytalnego jest uzasadnione celami polityki zatrudnienia popieranej przez państwo.

Jak wynika z treści wyroku TSUE z dnia 22 listopada 2005 r. w sprawie C-144/04, Werner Mangold przeciwko Rüdiger Helm (Zb.Orz. s. I-9981, pkt 75), oraz art. 21 ust. 1 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej, proklamowanej w Nicei w dniu 7 grudnia 2000 r. (Dz.U. C 364, s. 1) - zasada niedyskryminacji ze względu na wiek jest podstawową zasadą prawa wspólnotowego i każdy wyjątek od tej zasady powinien być uzasadniony celem publicznym z zakresu polityki społecznej. Artykuł 6 ust. 1 dyrektywy 200/78/WE ustanawia rodzaj ograniczonego odstępstwa uzasadnionego szczególnymi względami polityki społecznej danego państwa członkowskiego. Z art. 6 ust. 1 dyrektywy 200/78/WE wynika, że celami, które można uważać za zgodne z prawem w rozumieniu tego przepisu i co za tym idzie za mogące uzasadnić odstępstwo od zakazu dyskryminacji ze względu na wiek, są cele z zakresu polityki społecznej, takie jak cele związane z polityką zatrudnienia, rynku pracy i kształcenia zawodowego.

Odwołując się z kolei do bogatego orzecznictwa TSUE dotyczącego zasady niedyskryminacji ze względu na wiek - będącej zasadą ogólną prawa Unii - należy zauważyć, iż TSUE uznaje, że obiektywne i racjonalne uzasadnienie stanowienia odstępstw od omawianej zasady nie może przebiegać w sposób dowolny, nie mający racjonalnych podstaw. Tym samym na państwa członkowskie został nałożony obowiązek wykazania, że obrany cel, o którym mowa w art. 6 ust. 1 dyrektywy 2000/78/WE, nie jest celem hipotetycznym, zaś jego realizacja jest konieczna i uzasadnia stanowienie derogacji od zasady niedyskryminacji ze względu na wiek.

TSUE wskazał w orzecznictwie m.in. w wyroku w sprawie C-388/07, że na sądzie krajowym, przed którym zawisłby spór dotyczący zasady zakazu dyskryminacji ze względu na wiek skonkretyzowanej w dyrektywie 2000/78/WE spoczywać będzie obowiązek zagwarantowania - w ramach jego kompetencji - ochrony prawnej jednostek wynikającej z prawa Unii Europejskiej oraz zapewnienia jego pełnej skuteczności poprzez niestosowanie jakichkolwiek przepisów prawa krajowego sprzecznych z tą zasadą. Jak zaznaczył TSUE w cyt. wyroku do sądu krajowego należy ustalenie, czy uregulowania, których dotyczy zawisły przed nim spór, mają zgodny z prawem cel i czy krajowe władze ustawodawcze lub wykonawcze mogą w sposób zasadny twierdzić, że przy wzięciu pod uwagę zakresu uznania, którym dysponują państwa członkowskie w zakresie polityki społecznej, wybrane środki są właściwe i konieczne dla osiągnięcia tego celu (pkt 52 wyroku w sprawie C-388/07).

Ani w treści przyjętej regulacji w ustawie z dnia 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych, ani w uzasadnieniu projektu tej ustawy (druk sejmowy nr 1582) nie zostało obiektywnie i racjonalnie uzasadnione zgodnym z przepisami celem zastosowanie zasady odmiennego traktowania ze względu na wiek komorników sądowych w rozumieniu art. 6 ust. 1 dyrektywy 2000/78/WE, co zgodnie z tym przepisem mogłoby stanowić podstawę uchylenia zakazu dyskryminacji, o której stanowi art. 2 cyt. dyrektywy. Ponadto nie można również uznać, że wybrane środki mające służyć do realizacji celu są właściwe i konieczne.

W wyroku z dnia 9 lipca 2013 r., sygn. akt II GSK 391/12 (CBOSA) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że ustawodawca polski – implementując do krajowego porządku prawnego dyrektywę 2000/78/WE ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. o wdrożeniu niektórych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania poprzestał jednak na przyjęciu nowych rozwiązań prawnych, nie podejmując natomiast czynności związanych z już obowiązującymi aktami prawa krajowego, których dostosowanie było niezbędne do pełnej implementacji wspomnianej dyrektywy. Bowiem przepisy ustawy o wdrożeniu nie objęły wszystkich dziedzin życia, w których mógł wystąpić problem dyskryminacji ze względu na wiek. W konsekwencji przepisy ustawy o wdrożeniu nie usuwają wątpliwości jakie mogą się pojawiać w związku z brakiem przepisów dostosowujących prawo krajowe do potrzeb wynikających z implementacji dyrektywy 2000/78/WE. W cyt. wyroku NSA uznał, że polski ustawodawca nie skorzystał z możliwości uznania w prawie krajowym w związku z treścią art. 6 ust. 1 dyrektywy 2000/78/WE, że w przypadku komorników sądowych odmienne traktowanie ze względu na wiek – nie stanowi dyskryminacji. NSA doszedł do słusznego wniosku, że skutki zaniechania ustawodawcy w zakresie dostosowania prawa krajowego nie mogą obciążać obywatela.

Nie można również uznać uzasadnienia projektu ustawy z dnia 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych (Sejm RP VIII kadencji, druk sejmowy nr 1582) za obiektywnie i racjonalnie uzasadnione zgodnym z przepisami celem zastosowanie zasady odmiennego traktowania ze względu na wiek komorników sądowych w rozumieniu art. 6 ust. 1 dyrektywy 2000/78/WE. W uzasadnieniu projektu u.k.s. stwierdza się, że obniżenie wieku z 70 roku życia do 65 roku życia w odniesieniu do komorników sądowych jest usprawiedliwione: "specyfiką zawodu komornika", który "wymaga szczególnie dobrej kondycji fizycznej i odporności psychofizycznej"; faktem bycia przez komornika funkcjonariuszem publicznym, co miałoby uzasadniać przypuszczenie, że osiągnięcie wieku 65 lat uniemożliwi sprostanie przewidzianym w ustawie obowiązkom, a ponadto "wpłynie negatywnie na prawidłowy przebieg postępowania egzekucyjnego", co z kolei nie zapewnia właściwej ochrony praw i interesów stron postępowania egzekucyjnego. Analiza argumentów wskazywanych przez projektodawcę prowadzi do wniosku, że są one całkowicie nieprzekonujące. Nie zostały wyraźnie sformułowane cele, o których mowa w art. 6 ust. 1 dyrektywy 2000/78/WE, a przede wszystkim nie uzasadniono obiektywnie i racjonalnie zasadności wprowadzenia zmian legislacyjnych. Ponadto, co istotne, nie przedstawiono żadnych dowodów wykazujących na konieczność i niezbędność wprowadzenia zmian w zakresie obniżenia wieku, z którego upływem następuje odwołanie komornika z urzędu z zajmowanego stanowiska. Argumentacja zawarta w uzasadnieniu projektu dotycząca kwestii negatywnego wpływu osiągnięcia przez komorników 65 roku życia na przebieg postępowania egzekucyjnego nie została poparta żadnymi danymi wskazującymi np. wzrost liczby przypadków istotnych uchybień w pracy komorników, którzy ukończyli 65 rok życia.

W tym miejscu należy zaznaczyć, że z orzecznictwa TSUE wynika że w celu odparcia zarzutu dyskryminacji ze względu na wiek konieczne jest spełnienie przez państwo członkowskie wysokich wymagań dowodowych w tym zakresie (por. m. in. wyrok TSUE z dnia 5 marca 2009 r. w sprawie C-388/07, The Incorporaled Trustees of the National Council on Ageing (Age Concern England) przeciwko Secretary of State form Business, Enterprise and Regulatory Reform (ECLI:EU:C:2009:128). Akceptowane przez TSUE dowody to przede wszystkim dokumenty krajowej procedury legislacyjnej, mogące przedstawiać uwarunkowania polityczne, gospodarcze, społeczne, demograficzne, finansowe czy analizujące sytuację na krajowym rynku pracy (zob. M. Domańska, Zakaz dyskryminacji ze względu na wiek w orzecznictwie TS, Europejski Przegląd Sądowy 2011 r., nr 4, s. 36).

W konsekwencji należy uznać, że samo osiągnięcie wieku emerytalnego przez komornika nie może uzasadniać jego odwołania, gdyż ani szybkość ani sprawność postępowania nie jest warunkowana wiekiem, lecz charakterem i celem czynności egzekucyjnych. Żadna z czynności egzekucyjnych nie wymaga od nich szczególnej sprawności fizycznej, która wyróżniałaby ich na tle innych zawodów prawniczych.

Odwołanie komornika sądowego z chwilą ukończenia 65 roku życia skutkuje traktowaniem komorników mniej korzystnie w porównaniu z innymi osobami wykonującymi prawniczą działalność zawodową i posiadającymi również status funkcjonariuszy publicznych lub zawodu zaufania publicznego takimi, jak notariusze, sędziowie, czy prokuratorzy. Mianowicie stosownie do przepisów obowiązujących w dacie wydania zaskarżonej decyzji: notariuszy odwołuje się po ukończeniu 70 lat; natomiast prokuratorzy mogą nadal zajmować stanowisko po ukończeniu 65 roku życia, jeżeli Prokurator Generalny po zasięgnięciu opinii Prokuratora Krajowego, Krajowej Rady Prokuratorów oraz właściwego prokuratora przełożonego – wyrazi na to zgodę, oczywiście po przedstawieniu zaświadczenia stwierdzającego zdolność do pracy ze względu na stan zdrowia; sędziowie zaś przechodzą w stan spoczynku z dniem ukończenia 65 roku życia, lecz w razie wyrażenia zgody przez Krajową Radę Sądownictwa mogą zajmować stanowisko do ukończenia 70 roku życia.

Podobne regulacje, jak w przypadku notariuszy i prokuratorów mogłyby obowiązywać również komorników sądowych. Jest to uzasadnione tym bardziej, że podstawą odwołania komornika – stosownie do art. 19 ust. 1 pkt 1 u.k.s. – jest stan zdrowia, tzn. organ odwołuje komornika z powodu choroby lub utraty sił kiedy został uznany przez lekarza orzecznika ZUS za całkowicie niezdolnego do pełnienia obowiązków komornika lub bez uzasadnionej przyczyny odmówił poddaniu się badaniom o których mowa w art. 26 ustawy o komornikach.

Środki, o jakich mowa w art. 6 ust. 1 dyrektywy 2000/78/WE, nie mogą być uznane za właściwe i konieczne dla realizacji założonego przez ustawodawcę celu. TSUE wielokrotnie wskazywał w orzecznictwie, że aby wykazać właściwy i konieczny charakter danego środka, środek ten nie może okazać się nierozsądny z punktu widzenia realizowanego celu i musi być oparty na informacjach, których wartość dowodową ocenia sąd krajowy. Informacje te mogą zawierać w szczególności dane statystyczne (por. wyrok TSUE z dnia 21 lipca 2011 r., w sprawie C-159/10, GERHARD FUCHS i PETER KÖHLER przeciwko KRAJ ZWIĄZKOWY HESJA).

Reasumując art. 19 ust. 1 pkt 2 u.k.s. stanowi przejaw dyskryminacji bezpośredniej w rozumieniu art. 2 ust. 2 (a) dyrektywy 2000/78/WE. W konsekwencji art. 19 ust. 1 pkt 2 u.k.s. jako przepis niezgodny z wymogami prawa unijnego, tj. dyrektywy 2000/78/WE, nie może być zastosowany. Jak bowiem wynika z orzecznictwa TSUE – na sądzie krajowym spoczywa obowiązek zagwarantowania przestrzegania zasady niedyskryminacji ze względu na wiek skonkretyzowanej w dyrektywie 2000/78/WE poprzez niestosowanie, w razie potrzeby jakichkolwiek sprzecznych z nią przepisów prawa krajowego (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 sierpnia 2020 r. w sprawie o sygn. II GSK 560/20).

W związku z powyższym Sąd biorąc za podstawę art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ.U z 2017 roku, poz. 1369) w związku z art. 19 ust.1 pkt 2 ustawy o komornikach, art. 2 ust.2 i art. 6 ust.1 Dyrektywy 2000/78/WE, art. 21 ust.1 Karty Praw Podstawowych UE w związku z art. 4 ust.3 TUE uchylił zaskarżone decyzje.

Na podstawie art. 145 § 3 p.p.s.a. Sąd umorzył postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie uznając, iż przyjęte rozwiązania w wyżej powołanym art. 19 ust.1 pkt 2 ustawy o komornikach w związku z art. 104 kpa stanowią przejaw dyskryminacji bezpośredniej z uwagi na wiek i nie mogą stanowić podstawy do odwołania komornika z chwilą ukończenia przez niego 65 lat. W związku z tym wszczęte w stosunku do skarżącego postępowanie administracyjne stało się bezprzedmiotowe.

O kosztach postępowania postanowiono na podstawie art. 200 p.p.s.a.

-----------------------

10