Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ireneusz Fornalik po rozpoznaniu w dniu 29 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.Ł. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2018 r., Nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym postanawia: I. odrzucić skargę II. zwrócić stronie skarżącej wpis od skargi w kwocie [...] (słownie: [...]) złotych

Pismem z dnia [...] lutego 2018 r. Skarżący, reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł skargę na wskazaną w sentencji decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2018 r. w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym. Rozstrzygnięciu zarzucił m.in. naruszenie art. 107 § 1 ust. 8 K.p.a. poprzez brak w decyzji podpisu z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego pracownika organu upoważnionego do wydania decyzji, wnosząc o stwierdzenie jej nieważności.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie. Wskazał, że w jego ocenie pismo niezawierające podpisu osoby upoważnionej do załatwiania spraw indywidualnych może być uznane co najwyżej za projekt decyzji administracyjnej i tym samym nie wchodzi do obrotu prawnego i nie może podlegać kontroli instancyjnej ani sądowoadministracyjnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej (§ 1), przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 przywołanego przepisu). Sądy administracyjne, kierując się kryterium legalności, dokonują zatem oceny zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

Wobec treści skargi godzi się podnieść, że rozstrzygając w granicach danej sprawy, Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że jest obowiązany wziąć pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, zwanej dalej p.p.s.a.).

Stosując przedstawione wyżej kryteria oceny, Sąd w pierwszej kolejności ocenił prawidłowość zastosowania przy załatwianiu sprawy przepisów postępowania administracyjnego, jako, że przepisy te rzutują na prawidłowość ustalonego stanu faktycznego, a tylko należycie ustalony stan faktyczny sprawy pozwala ocenić zasadność zastosowania konkretnych norm prawa materialnego.

Zgodnie z art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm., zwanej dalej K.p.a.) organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji, chyba że przepisy kodeksu stanowią inaczej.

O tym, jak winna zostać skonstruowana decyzja administracyjna stanowi art. 107 K.p.a., gdzie w § 1 tego przepisu ustalono, jakie elementy winna zawierać decyzja, a mianowicie: oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji lub, jeżeli decyzja wydana została w formie dokumentu elektronicznego, powinna być opatrzona bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym za pomocą ważnego kwalifikowanego certyfikatu. Decyzja, w stosunku do której może być wniesione powództwo do sądu powszechnego lub skarga do sądu administracyjnego, powinna zawierać ponadto pouczenie o dopuszczalności wniesienia powództwa lub skargi.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest pogląd, że brak podpisu osoby reprezentującej organ na decyzji jest wadą istotną, prowadzącą do oceny, że chodzi wówczas o pismo będące projektem decyzji. Konsekwencją tego jest, że projekt taki nie wchodzi jeszcze do obrotu prawnego i nie wywołuje skutków, z którymi przepisy łączą konsekwencje prawne (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 8 maja 2013 r., sygn. akt II SA/Gd 659/12, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 października 2008 r., sygn. akt II GSK 508/07, wyrok WSA w Krakowie z dnia 28 września 2017 r., sygn. akt II SA/Kr 721/17).

Decyzja niezawierająca podpisu z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do jej wydania powoduje, że pismo takie traci charakter decyzji. Przy czym, każda "kopia" decyzji, która zostaje doręczona stronom, musi być podpisana przez osobę upoważnioną do wydania decyzji, przez co każdy egzemplarz jest decyzją na prawach oryginału. Nie ma podstaw do uznania, że w aktach sprawy pozostawia się oryginał wydanej decyzji, a stronie (stronom) doręcza się tylko jej odpis (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Gdańsku z dnia 27 października 1998 r., sygn. akt II SA/Gd 1618/96, LEX nr 44208). Taki wniosek wypływa również z treści art. 109 § 1 K.p.a., który stanowi o doręczeniu stronie "decyzji", a więc oryginału, a nie odpisu, wyciągu z protokołu posiedzenia organu czy też kopii decyzji. Strona jest uprawniona do otrzymania w oryginale, z własnoręcznym podpisem osoby reprezentującej organ, dokumentu, jakim jest decyzja sporządzona na piśmie, przy czym obowiązek doręczenia decyzji, a nie jej kopii podkreślił NSA w wyroku z 11 października 2016 r., I OSK 966/15 (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Wyd. 15, Warszawa 2017).

Podkreślić przy tym należy, że w myśl art.110 K.p.a. - decyzja wywołuje skutki prawne dopiero z chwilą wprowadzenia jej do obrotu prawnego w drodze doręczenia lub jej ogłoszenia. W orzecznictwie przyjęte zostało, że decyzje niedoręczone to decyzje nieistniejące (nieakty), które nie korzystają z przymiotu domniemania prawidłowości i nie wchodzą do obrotu (por. wyrok WSA w Opolu z dnia 3 lipca 2012r., sygn.akt II S.A./Op 239/12, wyrok WSA w Krakowie z dnia 28 września 2017 r., sygn. akt II SA/Kr 721/17).

Podobny pogląd prezentuje Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z którym decyzja administracyjna jako indywidualny akt zewnętrzny skierowany do konkretnie oznaczonego podmiotu wywołuje skutki dopiero w momencie jej skutecznego doręczenia bądź ogłoszenia. Adresat decyzji musi mieć świadomość że taki akt administracyjny został w stosunku do niego wydany, co będzie możliwe tylko w momencie skutecznego doręczenia decyzji (por. wyrok NSA z dnia 12 stycznia 2012r., sygn. akt I OSK 1333/11).

Niesporne jest w niniejszej sprawie, że stronie skarżącej doręczona została niepodpisana "decyzja" Głównego Inspektora Transportu Drogowego. Sąd nie może więc przyjąć, że miało miejsce doręczenie skarżącej rozstrzygnięcia (decyzji) w/w organu, które to zaś rozstrzygnięcie (decyzja) na podstawie art. 53 § 1 p.p.s.a., podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego.

Dochowanie trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi jest warunkiem jej dopuszczalności i obok warunków formalnych skargi podlega ocenie Sądu już na wstępnym etapie postępowania sądowoadministarcyjnego. Ustalenie zaś dochowania tego terminu jest możliwe tylko wówczas, gdy prawidłowo, czyli skutecznie doręczono stronie, w rozważanym przypadku, decyzję administracyjną. W niniejszej sprawie w istocie to nie nastąpiło, gdyż nieopatrzoną podpisem decyzję należy traktować jako jej projekt, a nie jako właściwe rozstrzygnięcie merytoryczne.

W świetle powyższych ustaleń, przyjąć należy, że wniesienie w niniejszej sprawie skargi było przedwczesne. Dopiero po skutecznym doręczeniu skarżącej stronie rozstrzygnięcia (decyzji), która zawierać będzie wszystkie niezbędne elementy pozwalające na nadanie mu (jej) miana decyzji administracyjnej, strona będzie miała możliwość jego zakwestionowania przed tutejszym Sądem, a co oznacza, że dopiero wówczas Sąd będzie uprawniony do merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji.

W tym stanie rzeczy Sąd, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., orzekł jak w pkt I sentencji postanowienia.

Orzeczenie w pkt II sentencji postanowienia znajduje uzasadnienie w art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.