Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

.Sygn. akt III FZ 342/26 POSTANOWIENIE Dnia 20 lipca 2026 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jan Rudowski po rozpoznaniu w dniu 20 lipca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 19 stycznia 2026 r., sygn. akt I SA/Ke 496/25 w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia 23 października 2025 r., nr SKO.PO-41/2847/779/2025 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2024 r. postanawia oddalić zażalenie.

1. Postanowieniem z 19 stycznia 2026 r., sygn. akt I SA/Ke 496/25, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach odmówił A. W. (dalej: "skarżący", "strona"), wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z 23 października 2025 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2024 r. Jako podstawę tego rozstrzygnięcia podano art. 61 § 3 i § 5 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej "p.p.s.a.").

2. W uzasadnieniu wskazanego wcześniej postanowienia sąd pierwszej instancji wskazał, że skarżący nie wykazał aby w sprawie ziściły się przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Analiza złożonego wniosku doprowadziła sąd pierwszej instancji do przekonania, że skarżący nie przedstawił konkretnych zdarzeń, czy okoliczności faktycznych uzasadniających słuszność wniosku o przyznanie ochrony tymczasowej, wskazujących na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (pełny tekst zaskarżonego orzeczenia oraz inne orzeczenia sądów administracyjnych przywołane w niniejszym uzasadnieniu dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl/).

3. Pismem z 9 lutego 2026 r. skarżący złożył zażalenie, w którym wniósł o zmianę lub uchylenie kwestionowanego orzeczenia.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie:

1) art. 61 § 3 p.p.s.a., poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że w realiach niniejszej sprawy nie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody ani spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, podczas gdy – przy prawidłowej ocenie okoliczności sprawy – wykonanie decyzji i przymusowe uszczuplenie środków obrotowych skarżącego w okresie sezonowego spadku przychodów oraz wzrostu kosztów stałych prowadzi do realnego ryzyka utraty płynności i dezorganizacji działalności;

2) art. 61 § 3 p.p.s.a. przez zastosowanie nadmiernie rygorystycznego standardu oceny "uprawdopodobnienia" (de facto standardu pełnego udowodnienia), podczas gdy przepis wymaga wykazania niebezpieczeństwa wystąpienia skutków, a nie ich pewności;

3) pominięcie istoty argumentacji skarżącego i ograniczenie oceny do generalnej tezy o odwracalności świadczeń pieniężnych, podczas gdy w sprawie chodzi o wymuszoną reorganizację działalności, ograniczenie możliwości finansowania kosztów stałych oraz skutki operacyjne/inwestycyjne, których nie rekompensuje późniejszy zwrot kwoty.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1 cytowanego artykułu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Należy przy tym mieć na uwadze, że skoro ustawa przyznaje stronie prawo do wystąpienia do sądu z takim wnioskiem, uzależniając możliwość udzielenia tej stronie ochrony tymczasowej od wystąpienia choć jednej z dwóch wskazanych w powołanym przepisie przesłanek, to obowiązkiem strony jest wskazanie we wniosku okoliczności na poparcie spełnienia przynajmniej jednej z nich.

Z ugruntowanej już w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wykładni art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika, że obowiązek uprawdopodobnienia zajścia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, spoczywa na wnoszącym o zastosowanie tymczasowej ochrony, uregulowanej w tym przepisie p.p.s.a. Decyzja o skorzystaniu z możliwości ubiegania się o udzielenie ochrony tymczasowej należy do strony postępowania. Z uwagi na powyższe, na wnioskodawcy ciąży obowiązek choćby uprawdopodobnienia, iż jego wniosek zasługuje na uwzględnienie. W judykaturze dominuje stanowisko – akceptowane przez skład orzekający w niniejszym postępowaniu – kładące nacisk na obowiązek wykazania przez stronę okoliczności uzasadniających przyznanie tymczasowej ochrony sądowej (por. post. NSA: z 10.5.2011 r., II FZ 106/11; z 9.9.2011 r., II FSK 1501/11; z 28.9.2011 r., I FZ 219/11; z 26.11.2007 r., II FZ 338/07). Aby wniosek mógł być rozpatrzony pozytywnie, strona musi zatem poprzeć go stosownymi twierdzeniami i dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Konieczne jest zatem wykazanie we wniosku szczegółowych przyczyn uzasadniających możliwość wystąpienia sytuacji, która spowoduje zajście choćby jednej z przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Argumentacja wniosku o wstrzymanie wykonania aktu musi w sposób przekonujący przedstawić konkretne relacje między wstrzymaniem zaskarżonego postanowienia a wystąpieniem zagrożeń z art. 61 § 3 p.p.s.a. Ponadto wniosek powinien zostać poparty stosownymi dokumentami, potwierdzającymi okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Przy czym sąd administracyjny w razie braku takich dokumentów, czy to w aktach sprawy, czy też z powodu niedołączenia ich do wniosku nie jest uprawniony, przed rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie do wzywania strony o ich przedstawienie.

W rozpoznawanej sprawie, jak słusznie przyjął sąd pierwszej instancji, skarżący na poparcie swojego wniosku nie przedstawił konkretnych i szczegółowych okoliczności obrazujących jego sytuację majątkową. Nie przedstawił przy tym żadnych dokumentów, które obrazowałyby jego sytuację finansową i majątkową. Tymczasem aby zbadać, czy rzeczywiście wykonanie zaskarżonej decyzji może wyrządzić skarżącemu znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki, konieczne jest odniesienie wymaganej należności do aktualnej sytuacji majątkowej skarżącego. Bez porównania tych dwóch wartości (wysokości wymaganego zobowiązania i majątku, jakim dysponuje skarżący składający wniosek), nie jest możliwe zweryfikowanie żądania udzielenia ochrony tymczasowej. Dla obrazu sytuacji majątkowej skarżącego, umożliwiającego ocenę w kontekście zasadności wniosku, niezbędne byłoby np. udzielenie informacji dotyczących posiadanego majątku ruchomego, stanu oszczędności, czy rachunków bankowych. W sytuacji, gdy skarżący nie przedstawił stanu pozostających do jego dyspozycji zasobów finansowych, słusznie sąd pierwszej instancji uznał, że nie ma możliwości zbadania, jak w istocie zmieniłaby się jego sytuacja po wykonaniu zaskarżonej decyzji – dobrowolnej zapłaty lub egzekucji należnego świadczenia. Samo powołanie się przez skarżącego na pozbawienie go znacznej kwoty, która ograniczałaby jego możliwości inwestycyjne i bieżącą działalność gospodarczą jest w tym zakresie niewystarczające.

Negatywnej oceny wniosku skarżącego nie zmieniają argumenty podniesione w zażaleniu. Za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji, nie może bowiem przemawiać sama wysokość zobowiązania podatkowego nałożonego zaskarżoną decyzją. Analizą tego rodzaju argumentacji na tle przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a., wielokrotnie zajmowały się sądy administracyjne wyrażając pogląd, że sama tylko wysokość zobowiązania podatkowego ciążąca na wnioskodawcy nie może zostać uznana za warunkującą wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, jeśli wnioskodawca nie wykaże związku pomiędzy uszczupleniem jego majątku a niebezpieczeństwem wystąpienia przesłanki znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Wywieranie skutków finansowych dla strony jest bowiem dla strony normalną konsekwencją egzekucji administracyjnej.

Tym samym, prawidłowo sąd pierwszej instancji uznał, że skarżący nie wykazał w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Mając na względzie powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.