Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Matylda Arnold-Rogiewicz (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Maciej Kurasz, sędzia WSA Jarosław Trelka, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 20 maja 2020 r. sprawy ze skargi R. G. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] września 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę

Naczelnik Urzędu Skarbowego w W. (dalej zwany "Naczelnikiem US") w toku prowadzonego, na podstawie własnych tytułów wykonawczych z dnia [...] lipca 2018 r., którymi objęto należności z tytułu podatku dochodowego w wysokości 19% pobieranego od dochodów z pozarolniczej działalności gospodarczej za 01/2014-12/2014, wynikające z decyzji z dnia [...] kwietnia 2018 r. w kwocie należności głównej 2.624.298,00 zł i odsetek od tej kwoty w wysokości 672.970,70 zł oraz odsetek od niezapłaconych w terminie zaliczek z tytułu podatku dochodowego w wysokości 19% pobieranego od dochodów z pozarolniczej działalności gospodarczej w łącznej kwocie 120.694,00 zł, wobec majątku R. G. (dalej zwany "Stroną", "Zobowiązanym" lub "Skarżącym") postępowania egzekucyjnego, w celu wyegzekwowania dochodzonych należności, dokonał szeregu czynności egzekucyjnych, m.in. zawiadomieniami z dnia 19 lipca 2018 r. dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego Strony odpowiednio w Banku M. S.A., P. S.A. oraz I. Bank S.A. Niniejsze zawiadomienia wraz z odpisami przedmiotowych tytułów wykonawczych doręczono Skarżącemu w dniu 25 lipca 2018 r., natomiast dłużnicy zajętych wierzytelności odebrali zawiadomienia o zajęciu w dniu 19 lipca 2018 r. W odpowiedzi na zajęcia Bank M. S.A., P. S.A. oraz I. Bank S.A. poinformowali organ egzekucyjny o przeszkodzie w realizacji zajęć z uwagi na brak środków pozwalających na ich realizację.

Skarżący pismem z dnia 18 czerwca 2019 r. złożył na podstawie art. 54 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r., poz. 1438 ze zm.; dalej "u.p.e.a.") skargę na czynność egzekucyjną polegającą na zajęciu innej wierzytelności pieniężnej, dokonaną zawiadomieniem z dnia 28 maja 2019 r. Zaskarżonej czynności egzekucyjnej zarzucił naruszenie art. 56 § 1 pkt 5 u.p.e.a. poprzez dokonanie czynności egzekucyjnej, podczas, gdy w niniejszej sprawie Naczelnik US wznowił postępowanie w sprawie na podstawie art. 216, art. 240 § 1 pkt 4 i pkt 5, art. 241 § 2 pkt 1, art. 243 § 1 i § 2, art. 244 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r., poz. 900 ze zm.; zwanej dalej: "O.p."), wobec czego zajęcie wierzytelności jest niezasadne.

Ponadto Skarżący wskazał na błąd w ustaleniach faktycznych mający wpływ na treść orzeczenia, polegający na niezasadnym przyjęciu istnienia podstaw do zajęcia wierzytelności w sytuacji, gdy postępowanie w przedmiocie ustalenia zobowiązań podatkowych zostało wznowione. W konsekwencji powyższego wniósł o uchylenie zajęcia wierzytelności pieniężnych i zwolnienie z egzekucji wskazanych składników majątkowych, oraz o zawieszenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Naczelnika US.

Naczelnik US postanowieniem z dnia [...] lipca 2019 r., po rozpatrzeniu skargi na czynność egzekucyjną zawartej we wniosku z dnia 18 czerwca 2019 r., na podstawie art. 54 § 1, § 4 i § 5 u.p.e.a. oddalił skargę na czynność egzekucyjną dokonaną zawiadomieniem z dnia 28 maja 2019 r.

Natomiast postanowieniem z dnia [...] lipca 2019 r., po rozpatrzeniu wniosku Strony z dnia 18 czerwca 2019 r. w części odnoszącej się do zawieszenia postępowania egzekucyjnego, odmówił zawieszenia postępowania egzekucyjnego.

W uzasadnieniu wskazał, iż zawieszenie postępowania egzekucyjnego polega na wstrzymaniu czynności egzekucyjnych wskutek powstania przeszkód w prowadzeniu tego postępowania, uzasadniających konieczność czasowego zaniechania prowadzenia egzekucji, a przesłanki uzasadniające zawieszenie postępowania egzekucyjnego powinny pojawić się w jego toku. Zauważył, że katalog przesłanek zawieszenia postępowania egzekucyjnego wymienionych w art. 56 § 1 u.p.e.a. ma charakter zamknięty, co oznacza, że organ może zawiesić postępowanie egzekucyjne tylko w przypadku zaistnienia jednej z sytuacji w nim opisanych.

W dalszej części podniósł, iż okoliczność wznowienia postępowania w sprawie na podstawie art. 216, art. 240 § 1 pkt 4 i pkt 5, art. 241 § 2 pkt 1, art. 243 § 1 i § 2, art. 244 § 1 O.p., na którą powołuje się Skarżący w złożonym wniosku z dnia 18 czerwca 2019 r., nie stanowi przesłanki do zawieszenia postępowania egzekucyjnego.

Skarżący w zażaleniu z dnia 19 sierpnia 2019 r. na postanowienie Naczelnika US w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego zarzucił naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 84 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.; dalej zwany "K.p.a.") poprzez nieprzeprowadzenie w sposób należyty postępowania dowodowego, a w konsekwencji niepoczynienie istotnych ustaleń w sprawie, w szczególności w zakresie aktualnej sytuacji przedsiębiorstwa prowadzonego przez Skarżącego, które wskazują na istnienie jego ważnego interesu, uzasadniającego w stopniu wystarczającym zastosowanie instytucji zawieszenia postępowania egzekucyjnego.

Ponadto Skarżący zarzucił naruszenie art. 80 K.p.a. poprzez dokonanie oceny materiału dowodowego w sposób sprzeczny z zasadą swobodnej oceny dowodów i niezasadne nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego zmierzającego do ustalenia okoliczności dotyczących sytuacji finansowej oraz zdrowotnej Strony, a w konsekwencji wyciągnięcie błędnych i dowolnych wniosków co do braku spełnienia przesłanek umożliwiających zastosowanie instytucji zwolnienia spod egzekucji wskazanych we wniosku rachunków bankowych, a w konsekwencji odmowę zawieszenia postępowania egzekucyjnego.

W konsekwencji wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, zwolnienie majątku spod egzekucji oraz orzeczenie co do istoty sprawy poprzez zawieszenie postępowania egzekucyjnego.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej zwany "Dyrektorem") postanowieniem z dnia [...] września 2019 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu, mając na uwadze, że Skarżący pismem z dnia 18 czerwca 2019 r. wystąpił m.in. z wnioskiem o zawieszenie postępowania egzekucyjnego z uwagi na fakt, iż Naczelnik US wznowił postępowanie w sprawie na podstawie art. 216, art. 240 § 1 pkt 4 i pkt 5, art. 241 § 2 pkt 1, art. 243 § 1 i § 2, art. 244 § 1 O.p., podzielił rozstrzygnięcie organu egzekucyjnego. Wskazał przy tym, iż postępowanie egzekucyjne prowadzone jest według ściśle określonych reguł przewidzianych w przepisach ustawy egzekucyjnej, w tym w oparciu o przesłanki zawarte w art. 56 § 1 pkt 1-5 u.p.e.a. Uznał, iż wskazana regulacja nie przewiduje instytucji fakultatywnego zawieszenia postępowania egzekucyjnego na wniosek strony i nie pozostawia tym samym swobody decyzyjnej organowi egzekucyjnemu w zakresie uznania kwestii zawieszenia postępowania egzekucyjnego.

Według Dyrektora okoliczność wznowienia przez Naczelnika US postępowania na podstawie art. 216, art. 240 § 1 pkt 4 i pkt 5, art. 241 § 2 pkt 1, art. 243 § 1 i § 2, art. 244 § 1 O.p., na którą powołuje się Strona w złożonym wniosku z dnia 18 czerwca 2019 r., nie występuje wśród przesłanek zawartych w ww. przepisie i nie stanowi podstawy do zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Ponadto z akt przedmiotowej sprawy nie wynika, aby wystąpiła którakolwiek z przesłanek, o których mowa w art. 56 § 1 pkt 1-5 u.p.e.a., skutkująca zawieszeniem postępowania egzekucyjnego.

Mając powyższe na uwadze Dyrektor uznał, iż w sytuacji, gdy okoliczność wznowienia przez Naczelnika US postępowania na podstawie art. 216, art. 240 § 1 pkt 4 i pkt 5, art. 241 § 2 pkt 1, art. 243 § 1 i § 2, art. 244 § 1 O.p., na którą powołuje się Skarżący w złożonym wniosku z dnia 18 czerwca 2019 r. o zawieszenie postępowania egzekucyjnego, nie występuje wśród przesłanek zawartych w ww. przepisie, to wniosek Strony nie może skutkować zawieszeniem postępowania egzekucyjnego z przyczyn w nim wskazanych.

Odnosząc się natomiast do argumentów zawartych w zażaleniu dotyczących naruszenia art. 13 § 1 u.p.e.a., oraz art. 7, art. 77 § 1 oraz 80 K.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie w sposób należyty postępowania dowodowego, a w konsekwencji niepoczynienie istotnych ustaleń w sprawie, w szczególności w zakresie aktualnej sytuacji przedsiębiorstwa prowadzonego przez Skarżącego, które wskazują na istnienie jego ważnego interesu, dokonanie oceny materiału dowodowego w sposób sprzeczny z zasadą swobodnej oceny dowodów i niezasadne nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego zmierzającego do ustalenia okoliczności dotyczących sytuacji finansowej oraz zdrowotnej Skarżącego, a w konsekwencji wyciągnięcie błędnych i dowolnych wniosków co do braku spełnienia przez niego przesłanek umożliwiających zastosowanie instytucji zwolnienia spod egzekucji wskazanych we wniosku rachunków bankowych, a w konsekwencji odmowę zawieszenia postępowania egzekucyjnego Dyrektor wyjaśnił, iż przedmiotem postanowienia Naczelnika US z dnia [...] lipca 2019 r. wydanego w trybie art. 56 § 1 u.p.e.a. było zbadanie, czy w sprawie zachodzą przesłanki skutkujące zawieszeniem postępowania egzekucyjnego, w związku ze złożonym wnioskiem z dnia 18 czerwca 2019 r. o zawieszenie postępowania egzekucyjnego.

Wskazał końcowo, że wniosek o zwolnienie spod egzekucji, o którym mowa w art. 13 § 1 u.p.e.a., na który to przepis powołuje się Strona w zażaleniu z dnia 19 sierpnia 2019 r., jest przedmiotem odrębnego postępowania toczącego się przed Dyrektorem. Ponadto na gruncie przedmiotowej sprawy nie doszło do naruszenia art. 7, art. 77 § 1 oraz 80 K.p.a., na które powołuje się Strona w złożonym zażaleniu.

W skardze z dnia 14 listopada 2019 r. Strona, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia je poprzedzającego, orzeczenie co do istoty sprawy poprzez zawieszenie postępowania egzekucyjnego, a także zasądzenie kosztów postępowania, zarzuciła naruszenie przepisów postępowania:

art. 8 K.p.a. poprzez naruszenie zasady zaufania do organów polegające na całkowitym pominięciu okoliczności uzasadniających twierdzenie, że w sprawie zaistniał szczególny uzasadniony przypadek,

art. 7 K.p.a. poprzez załatwienie sprawy z pominięciem interesu społecznego i słusznego interesu obywatela,

art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 K.p.a., poprzez utrzymanie w mocy wadliwego rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji, podczas gdy organ powinien wydać rozstrzygnięcie reformacyjne bądź kasatoryjne,

art. 121, art. 122, art. 123, art. 124 i art. 193a O.p. poprzez wydanie postanowienia bez dogłębnej analizy stanu faktycznego i prawnego oraz zaniechanie wciągnięcia wniosków procesowych z podniesionych zarzutów i przedłożonych argumentów dotyczących nieistnienia obowiązku podatkowego,

w art. 56 § 1 pkt 5 u.p.e.a. poprzez wadliwą wykładnię i niezasadne przyjęcie, że skargę o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną nie należy zakwalifikować jako inna przesłanka do zawieszenia postępowania egzekucyjnego.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonym postanowieniu i powtórzył przedstawione w nim argumenty. Zarzuty skargi uznał za niezasadne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, gdyż jest niezasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie sądu podlega zgodność aktów, w tym kończących postępowanie lub podlegających zaskarżeniu zażaleniem postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym lub egzekucyjnym, z prawem procesowym i materialnym, obowiązującym w dacie wydania postanowienia. Zgodnie natomiast z art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (z zastrzeżeniem nieistotnym dla sprawy).

W wyniku takiej kontroli decyzja (postanowienie) może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.).

Posiadając tak określony zakres swojej kognicji, Sąd uznał, że w ustalonym stanie faktycznym skarga nie zasługuje na uwzględnienie, zaś zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, co byłoby podstawą wyeliminowania go z obrotu prawnego.

Przedmiotem kontroli w rozpoznawanej sprawie jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. o odmowie zawieszenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych, wystawionych przez ww. organ podatkowy.

Spór dotyczy zasadności odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego. W ocenie Skarżącego wznowienie postępowania w przedmiocie określenia zobowiązań podatkowych jest szczególnym przypadkiem i zarazem okolicznością uzasadniającą zawieszenie postępowania egzekucyjnego podjętego w celu wykonania decyzji podatkowej. Natomiast organy stoją na stanowisku, że powołana przez Skarżącego okoliczność nie stanowi przesłanki do zawieszenia postępowania egzekucyjnego, jako że nie została przewidziana w przepisie art. 56 § 1 u.p.e.a., zawierającym enumeratywne wyliczenie przesłanek zawieszenia postępowania egzekucyjnego.

Przechodząc do oceny legalności zaskarżonego postanowienia w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego, w pierwszej kolejności należało przypomnieć, że podstawę do zawieszenia postępowania egzekucyjnego stanowi przepis art. 56 § 1 u.p.e.a. Instytucja zawieszenia postępowania egzekucyjnego polega na wstrzymaniu czynności egzekucyjnych na skutek przeszkód w jego prowadzeniu. Chodzi o przeszkody, które powstały w toku postępowania egzekucyjnego oraz co do których istnieje prawdopodobieństwo ich usunięcia. Wymienione w powołanym przepisie art. 56 § 1 pkt 1-5 u.p.e.a. przesłanki zawieszenia postępowania mają charakter obligatoryjny. Nie pozostawiają zatem uznaniu organu egzekucyjnego tego, czy w danym przypadku zawiesić postępowanie. Przyjąć przy tym należy, iż przepis ten w sposób kompletny reguluje obligatoryjne przesłanki zawieszenia postępowania egzekucyjnego.

Stosownie do treści art. 56 § 1 u.p.e.a. (w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 lipca 2020 r.) postępowanie egzekucyjne ulega zawieszeniu w całości lub w części:

1) w razie wstrzymania wykonania, odroczenia terminu wykonania obowiązku albo rozłożenia na raty spłat należności pieniężnej,

2) w razie śmierci zobowiązanego, jeżeli obowiązek nie jest ściśle związany z osobą zmarłego,

3) w razie utraty przez zobowiązanego zdolności do czynności prawnych i brak jego przedstawiciela ustawowego,

4) na żądanie wierzyciela,

5) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach.

W sprawie bezsporne jest, że nie zaistniała żadna z przesłanek wymienionych w pkt 1-4 powyższego przepisu.

Skarżący zarzuca organom naruszenie art. 56 § 1 pkt 5 u.p.e.a., wskazując iż skargę o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją podatkową należy zakwalifikować jako inną przesłankę do zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Wskazuje, że na podstawie art. 216, art. 240 § 1 pkt 4 i 5, art. 241 § 2 pkt 1, art. 243 § 1 i 2, art. 244 § 1 O.p. Naczelnik Urzędu Skarbowego w W. wznowił postępowanie w sprawie określenia egzekwowanego zobowiązania podatkowego.

W ocenie Sądu powyższe stanowisko Skarżącego nie zasługuje na aprobatę. Już gramatyczne brzmienie przepisu art. 56 § 1 pkt 5 u.p.e.a. wyraźnie wskazuje, że owe "inne przypadki" skutkujące zawieszeniem postępowania egzekucyjnego muszą zostać przewidziane w ustawie. Tym samym, o ile nie ma przepisu ustawy przewidującego wprost zawieszenie postępowania egzekucyjnego w określonym stanie faktycznym, organ nie ma możliwości rozważania, czy dana przesłanka powinna prowadzić do zawieszenia postępowania.

Skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, nie wskazał przepisu ustawy, który czyniłby wznowienie postępowania w sprawie określenia podatku przesłanką do zawieszenia postępowania egzekucyjnego, ograniczając się do podniesienia zarzutu naruszenia art. 56 § 1 pkt 5 u.p.e.a. "poprzez wadliwą wykładnie i niezasadne przyjęcie, że skargę o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną nie należy zakwalifikować jako inna przesłanka do zawieszenia postępowania egzekucyjnego". Tym niemniej Sąd, działając z urzędu, stwierdza, że jedynym przepisem ustawy, przewidującym zawieszenie postępowania egzekucyjnego, którego ewentualne zastosowanie w przedmiotowej sprawie należy rozważyć, jest 32a § 1 i 2 u.p.e.a.

Stosownie do treści art. 32a § 1 i 2 u.p.e.a., jeżeli zostało wszczęte postępowanie w sprawie istnienia lub wysokości dochodzonej należności pieniężnej, wierzyciel zawiadamia o tym organ egzekucyjny, wskazując, w jakim zakresie egzekwowana należność pieniężna nie została zaskarżona. Zawiadomienie organu egzekucyjnego o wszczęciu postępowania w sprawie istnienia lub wysokości dochodzonej należności powoduje zawieszenie postępowania egzekucyjnego w części dotyczącej przedmiotu sporu do czasu ostatecznego zakończenia postępowania, o ile wierzyciel nie wystąpi z uzasadnionym wnioskiem o dalsze prowadzenie postępowania egzekucyjnego lub podjęcie zawieszonego postępowania egzekucyjnego.

Cytowane przepisy zostały wprowadzone do ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ustawą z dnia 11 października 2013 r. o wzajemnej pomocy przy dochodzeniu podatków, należności celnych i innych należności pieniężnych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1289), z mocą obowiązującą od 21 listopada 2013 r.

Jak stwierdzono w uzasadnieniu projektu tej ostatniej ustawy, w przypadku kwestionowania przez zobowiązanego istnienia lub wysokości należności pieniężnej, wierzyciel zobligowany będzie do poinformowania organu egzekucyjnego o skutecznie wszczętym postępowaniu w tej sprawie. Podkreślono też, że postępowania, o których mowa w art. 32a § 1 u.p.e.a., są postępowaniami zwykłymi, w ramach których badana i oceniana jest okoliczność istnienia obowiązku uiszczenia należności pieniężnej lub wysokość należności pieniężnej. Natomiast postępowania nadzwyczajne, których przedmiotem jest ustalenie poważnych wad ostatecznego orzeczenia wydanego w instancyjnym postępowaniu (stwierdzenie nieważności) lub wad postępowania zakończonego ostatecznym orzeczeniem (wznowienie postępowania), bądź przesłanek uchylenia lub zmiany ostatecznego orzeczenia, nie będą stanowiły podstawy zawiadomienia przez wierzyciela organu egzekucyjnego o tym postępowaniu, chyba że w sprawie, w której wszczęte zostanie nadzwyczajne postępowanie mające na celu wzruszenie ostatecznego orzeczenia, nastąpi wstrzymanie wykonania tego orzeczenia (por. Cezary Kulesza - Komentarz do art. 32a u.p.e.a. - System Informacji Prawnej Lex).

Takie też pogląd został wyrażony w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 1 grudnia 2015 r., sygn. akt I SA/Rz 915/15 (publ. LEX nr 1979536), a także w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 7 marca 2017 r., sygn. akt I SA/Gd 1610/16 (publ. LEX nr 2277134).

Odnosząc to do rozpoznawanej sprawy Sąd podkreśla, że literalne brzmienie przepisu art. 32a § 1 u.p.e.a. wskazuje, że dotyczy on postępowań wszczętych "w sprawie istnienia lub wysokości dochodzonej należności pieniężnej". Zatem, wbrew twierdzeniom Skarżącego, nie może on mieć zastosowania do postępowania wznowieniowego, ponieważ tego rodzaju postępowanie nadzwyczajne nie dotyczy istnienia czy też wysokości należności pieniężnej, lecz jego przedmiotem jest stwierdzenie, czy postępowanie zakończone ostatecznym orzeczeniem dotknięte było wadami.

Nadmienić należy, że przepisy art. 32a § 1 i 2 u.p.e.a. nie dotyczą w ogóle postępowań podatkowych, w których kwestionowanie istnienia lub wysokości dochodzonej należności następuje przez uruchomienie trybu odwoławczego, a wykonaniu podlegają jedynie decyzje ostateczne, albo takie, którym nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Wynika to a contrario z art. 32a § 4 u.p.e.a., zgodnie z którym przepisy § 1-3 nie mają zastosowania do postępowania egzekucyjnego wszczętego na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego na podstawie decyzji nieostatecznej, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności.

Dla pełnego wyjaśnienia warto wskazać, że w postępowaniu egzekucyjnym nie mają zastosowania przesłanki zawieszenia postępowania wymienione w Kodeksie postępowania administracyjnego. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wyrażany jest pogląd, który Sąd w niniejszej sprawie w całości podziela, że skoro ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zawiera samodzielne, charakterystyczne dla tego postępowania, przesłanki jego zawieszenia, wskazane w przepisach art. 56 u.p.e.a., to brak jest podstaw do stosowania w zakresie instytucji zawieszenia postępowania egzekucyjnego przepisów art. 97 K.p.a. Natomiast zawarte w treści art. 56 § 1 pkt 5 u.p.e.a. odesłanie do przesłanek zawieszenia postępowania egzekucyjnego wymienionych w innych ustawach, należy odczytywać jako odesłanie do uregulowań szczególnych, a nie do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2101/10, publ. CBOSA).

Interpretacja art. 56 § 1 u.p.e.a., pozwala jednoznacznie stwierdzić, iż wylicza on w sposób enumeratywny okoliczności zawieszenia postępowania egzekucyjnego i wyczerpująco reguluje omawianą instytucję prawa. Organ egzekucyjny jest przy tym związany treścią tej normy prawa, co oznacza, że nie pozostawia ona swobody wyboru co do zawieszenia, czy odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Jeżeli zachodzi którakolwiek ze wskazanych wyżej przesłanek, to organ egzekucyjny ma obowiązek zawieszenia postępowania. Z drugiej zaś strony w razie niewystąpienia żadnej z powyższych wskazanych w art. 56 u.p.e.a. przyczyn zawieszenia postępowania egzekucyjnego, organ egzekucyjny nie może zawiesić postępowania.

Jednocześnie art. 56 § 1 u.p.e.a., wymienia przyczyny zawieszenia postępowania egzekucyjnego, nie pozostawiając organowi egzekucyjnemu swobody wyboru co do zawieszenia postępowania (por. wyrok NSA z dnia 6 grudnia 1996 r., sygn. akt I SA/Lu 339/96 LEX nr 29731 oraz patrz R. Hauser, Z. Leoński "Postępowanie egzekucyjne w administracji - Komentarz 2003", Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2003, str. 140). Sama ocena, czy istniały podstawy do zawieszenia postępowania egzekucyjnego, powinna nastąpić według stanu rzeczy z chwili rozpatrywania przez organ egzekucyjny (por. wyrok NSA z dnia 6 czerwca 1997 r., sygn. akt I SA/Gd 1526/96, LEX nr 31564).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, stwierdzić należy, że organy zasadnie uznały, że wznowienie postępowania nie wstrzymuje z mocy prawa wykonania decyzji ostatecznej. Podkreślić należy, że decyzje wymiarowe, stanowiące podstawę wystawienia tytułów wykonawczych, nie zostały uchylone, zatem są ostateczne i podlegają wykonaniu. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że decyzji administracyjnej przysługuje domniemanie legalności, co w praktyce oznacza, iż do chwili jej uchylenia lub stwierdzenia jej nieważności może być wykonywana przez stronę uprawnioną. Co więcej, obowiązek wynikający z decyzji może być przedmiotem postępowania egzekucyjnego tak długo, jak długo decyzja pozostaje w obrocie prawnym, co potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 30 marca 1999 r., sygn. akt III SA 5537/98 (publ. LEX nr 44836). Stanowisko wyrażone w przytoczonym wyroku pomimo upływu lat nie straciło na aktualności.

Nie są także zasadne podniesione przez Skarżącego zarzuty naruszenia przepisów postępowania. Jak to zostało już wyjaśnione, w ocenie Sądu trafne jest stanowisko organów, że brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku Skarżącej o zawieszenie postępowania egzekucyjnego, z uwagi na to, iż nie wykazała żadnej z ustawowych przesłanek zawartych w art. 56 § 1 u.p.e.a., które zobowiązują organ egzekucyjny do zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Tym samym działanie organu nie naruszało zasady pogłębiania zaufania obywateli ani też zasady prawdy obiektywnej. Organu drugiej instancji prawidłowo zastosował art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 K.p.a., utrzymując w mocy niewadliwe postanowienie Naczelnika US o odmowie zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Jednocześnie powołane w skardze przepisy art. 121, art. 121, art. 123, art. 124 i art. 193a O.p. nie mają w sprawie niniejszej zastosowania. Stosownie do art. 18 u.p.e.a. jeżeli przepisy tej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, nie zaś przepisy Ordynacji podatkowej. Nadto powoływana przez Skarżącego przesłanka "nieistnienia obowiązku podatkowego" nie jest w sprawie niniejszej istotna, w świetle cytowanego już brzmienia art. 56 u.p.e.a., stąd też organy nie miały możliwości prowadzenia postępowania w tym zakresie.

Reasumując, w ocenie Sądu, w badanej sprawie nie wystąpiła żadna przeszkoda o charakterze czasowym uniemożliwiająca prowadzenie egzekucji, dlatego też nie było podstaw do wydania pozytywnego rozstrzygnięcia w żądanym przez Zobowiązanego zakresie.

Sąd nie posiada również ustawowych instrumentów prawnych uprawniających do zawieszenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez organ egzekucyjny.

Biorąc pod uwagę powyższe, nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd orzekł o jej oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Złożona w niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do przepisu art. 119 pkt 3 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.