Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ewa Osipuk Sędziowie sędzia WSA Katarzyna Matczak sędzia WSA Beata Jezielska (spr.) Protokolant referent Małgorzata Gaida po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2019 roku sprawy ze skargi M. M. na postanowienie Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych. I. oddala skargę; II. przyznaje radcy prawnemu L. K. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie kwotę 240 zł (słownie: dwieście czterdzieści złotych) powiększoną o należny podatek VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Postanowieniem z dnia "[...]" Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O., na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 i ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity obowiązujący w dacie wydania postanowienia - Dz.U. z 2017r., poz. 1332 ze zm., dalej jako: P.b.), wstrzymał roboty budowlane na poddaszu – w lokalu mieszkalnym nr 2 budynku mieszkalno-usługowego w O. przy ul. G. "[...]", prowadzone przez A. i M. M. w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę z dnia "[...]", wydanym przez Starostę O. i w zatwierdzonym projekcie budowlanym. Jednocześnie organ, odstępując od nałożenia obowiązku wykonania niezbędnych zabezpieczeń, nałożył obowiązek dostarczenia ekspertyzy technicznej wykonanych robót budowlanych w terminie 30 dni od dnia doręczenia niniejszego postanowienia. W uzasadnieniu opisano szczegółowo postępowanie toczące się od 2012r. oraz podjęte rozstrzygnięcia. Wskazano, że kolejną decyzją z dnia "[...]" dotyczącą stanu technicznego budynku nakazano jego współwłaścicielom wykonanie określonych robót budowlanych. Na skutek wniesionego odwołania decyzją z dnia "[...]" organ odwoławczy uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując m.in. na konieczność ustalenia zakresu robót budowlanych wykonanych przez inwestorów w ramach adaptacji poddasza na lokal usługowy oraz jego zgodności z pozwoleniem i projektem budowlanym. W toku ponownego prowadzenia sprawy organ I instancji ustalił, iż Starosta O. decyzją z dnia "[...]" zatwierdził projekt budowlany i udzielił inwestorom pozwolenia na roboty budowlane związane z przebudową dachu budynku usługowo-mieszkalnego wraz z wykonaniem ścianki kolankowej i przeznaczeniem poddasza na lokal mieszkalny oraz wykonanie nowych drzwi wejściowych do budynku w O. przy ulicy G. "[...]". W dniu 6 grudnia 2017r. w obecności inwestorów została przeprowadzona kontrola zakresu wykonanych robót budowlanych w kwestii ustalenia ich zgodności z decyzją Starosty, w trakcie której stwierdzono istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego, a mianowicie stwierdzono, że: a) konstrukcja drewniana dachu została podniesiona o ok. 1,05 m, co umożliwiło wykonanie na strychu ścianki kolankowej wys. ok. 1,39 m, z powstałej powierzchni wydzielono cztery pomieszczenia mieszkalne o wys. maks. 2,36 m, b) w piwnicy, w pomieszczeniu o wymiarach ok. 1,95 x 4,50 x 2,53 m zamontowano kocioł grzewczy o mocy ok. 15 kV, a na dzień kontroli pomieszczenie nie spełniało warunków technicznych. Stwierdzone także odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego, które zakwalifikowano jako nieistotne, tj. przesunięcie ścianek działowych, otworów drzwiowych i okiennych, zmiana przeznaczenia niektórych pomieszczeń (łazienka/pokój); w miejscu projektowanego pomieszczenia gospodarczego wbudowano kominek, w korytarzu wykonano kręcone schody na strych; w połaci dachowej wykonano dwa okna połaciowe do pomieszczeń na strychu; komin zewnętrzny od strony podwórka wykonano niezgodnie z rysunkiem, przesuwając go w światło istniejącego okna w lokalu usługowym. Podano, że według dokumentów dostarczonych przez inwestorów przy zawiadomieniu o zakończeniu budowy w dniu 29 lipca 2010r. na rysunkach z nieistotnymi zmianami naniesionymi przez projektanta widoczne są trzy okna połaciowe, podczas gdy na zdjęciu wykonanym w dniu 24 kwietnia 2014r. od ulicy nie ma okien połaciowych, a zatem wykonane zostały po zgłoszonym zakończeniu robót budowlanych. Wobec stwierdzonych niezgodności organ I instancji zawiadomił strony o zmianie kwalifikacji postępowania administracyjnego z prowadzonego w sprawie stanu technicznego na postępowanie w sprawie wykonania robót budowlanych na podstawie decyzji Starosty O. z dnia "[...]" przez A. i M. M. Aby doprowadzić wykonane roboty budowlane do stanu zgodnego w prawem poprzez przeprowadzenie postępowania naprawczego, orzeczono o wstrzymaniu przedmiotowych robót budowlanych, odstępując jednocześnie od nałożenia obowiązku wykonania niezbędnych zabezpieczeń i nałożono na inwestorów obowiązek przedstawienia w terminie 30 dni ekspertyzy technicznej wykonanych robót budowlanych.

Na powyższe postanowienie zażalenie złożył M.M. zarzucając organowi stronniczość i nierzetelność oraz swobodne interpretowanie danych w zakresie wysokości budynku (brak weryfikacji rzeczywistej wysokości oraz rzetelnej analizy danych projektowych), posadowienia komina zewnętrznego od strony podwórka (brak pomiarów), zamurowania okna w lokalu pralni, gdyż zdaniem żalącego właściciele lokalu sami zamurowali okno od wewnątrz, wyliczeń konstrukcji dachu oraz przeznaczenia strychu na lokale mieszkalne (wyłącznie funkcja strychu). Podniósł również zarzut naruszenia przepisów k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania i wydanie postanowienia niezgodnego z zasadą pogłębiania zaufania, udzielania informacji oraz wyjaśniania zasadności przesłanek, przewlekły i niewnikliwy sposób prowadzenia postępowania ze szkodą dla żalącego się, brak podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu rzeczy oraz niedostateczne wyjaśnienie okoliczności sprawy, brak wyczerpującego zebrania oraz rozpatrzenie całego materiału dowodowego, nadto brak odniesienia się do wszystkich zarzutów zgłoszonych przez skarżącego lub odniesienia się w sposób niepełny, przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, przyjęcie dowolnej oceny dowodów w wyniku braku rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Żalący odniósł się do istniejącego konfliktu z właścicielami pralni znajdującej się w przedmiotowym budynku, podnosząc liczne zarzuty odnośnie do odrębnego postępowania w sprawie robót budowlanych wykonanych w lokalu usługowym na parterze przedmiotowego budynku, tj. pralni.

Zażalenie wnieśli również M. i M. A. podnosząc, iż nie można zalegalizować wykonanych prac budowlanych, uznanych przez organ I instancji za nieistotne (okna dachowe, instalacja kominka, który nie był objęty projektem), bowiem nie wyjaśniono kwestii dysponowania przez inwestora nieruchomością na cele budowlane w częściach wspólnych budynku, a także podłączenia kominka do starego komina Wspólnoty oraz pozostawienia rury kanalizacyjnej. Podkreślili, iż bezprawne zajęcie przewodu dymowego skutkuje pozbawieniem lokalu na parterze możliwości korzystania z przewodów dymowych. Podano, że lokal samowolnie i bez zgody Wspólnoty został pozbawiony możliwości ogrzewania. Ponadto Wspólnota nie ma żadnej wiedzy o odbiorze tego podłączenia przez jednostki do tego uprawnione, co być może świadczy o nieprawidłowości podłączenia kotła.

Postanowieniem z dnia "[...]" Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu podkreślono, iż orzekając w przedmiocie zażalenia na postanowienie wydane na podstawie art. 50 ust. 1-3 P.b., organ zażaleniowy może objąć zakresem oceny prawnej jedynie kwestie objęte zaskarżonym postanowieniem (ma ono charakter dowodowy), natomiast nie jest uprawniony do formułowania oceny prawnej lub orzekania w przedmiocie całej sprawy będącej przedmiotem postępowania naprawczego. Ocena merytoryczna całokształtu materiału dowodowego winna zostać przeprowadzona przez organ I instancji w decyzji wydanej w trybie art. 51 ust. 1 P.b., a ewentualna weryfikacja rozstrzygnięcia organu I instancji o istocie sprawy będzie dopuszczalna na etapie odwoławczym w ramach kontroli instancyjnej. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych wskazano, iż wykonanie (nawet w części) robót przez inwestora wykraczających poza zakres zatwierdzonego projektu (pozwolenia na budowę) uzasadnia nałożenie przez organ nadzoru budowlanego obowiązku przedstawienia inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych lub odpowiednich ocen technicznych bądź ekspertyz. Po uzyskaniu tej ekspertyzy kolejnym etapem postępowania jest dokonanie przez organ nadzoru budowlanego oceny, czy istnieją podstawy do nałożenia obowiązków, o których mowa w art. 51 P.b. Podano, że roboty budowlane w lokalu inwestorów zostały wykonane na podstawie pozwolenia na budowę z pewnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu. Inwestorzy dokonali również robót budowlanych już po złożeniu zawiadomienia o zakończeniu budowy z dnia 29 lipca 2010r., co uzasadnia prowadzenie przez organ I instancji jednego postępowania naprawczego w trybie art. 50-51 P.b. co do całości realizowanych robót przez inwestorów, które ma na celu weryfikację zakresu legalności tych robót oraz prawidłowości ich wykonania (w tym zgodnie z odpowiednimi warunkami technicznymi), a także ustalenie zasadności nałożenia obowiązków mających doprowadzić do zgodności z przepisami (w decyzji w trybie art. 51 ust. 1 P.b.). Wskazano, że roboty w lokalu inwestorów nie zostały jeszcze zakończone, gdyż pozostały prace wykończeniowe, zaś stan zaawansowania robót potwierdza zarówno protokół z czynności kontrolnych z dnia 6 grudnia 2017r., jak i wykonana w czasie kontroli dokumentacja fotograficzna. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji w kwestii zasadności nałożonego obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej dotychczas wykonanych robót przez inwestorów nie tylko w ich lokalu mieszkalnym, ale również w częściach wspólnych budynku, gdyż prawidłowość ich wykonania może budzić wątpliwości chociażby w odniesieniu do materiału dowodowego zebranego dotychczas w sprawie w trybie art. 66 P.b. oraz m.in. zapisy ekspertyzy z dnia 13 grudnia 2013r. Podniesiono ponadto, że decyzją z dnia "[...]" organ II instancji uchylił w całości decyzję organu I instancji z dnia "[...]" oraz przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia z zaleceniem zmiany trybu postępowania, a decyzja ta jest ostateczna i nie była zaskarżana przez którąkolwiek ze stron do sądu. Podkreślono, że zaskarżone postanowienie ma charakter dowodowy, a zatem zarzuty w zakresie braku pełnych ustaleń faktycznych, oceny materiału dowodowego czy naruszeń proceduralnych są na obecnym etapie postępowania przedwczesne. Organ II instancji będzie mógł się do nich odnieść w ewentualnym trybie odwoławczym od decyzji wydanej przez organ I instancji na podstawie art. 51 ust. 1 P.b. Natomiast ocena zarzutów w przedmiocie robót wykonanych w pralni, zostanie przeprowadzona w odrębnym postępowaniu.

Na powyższe postanowienie skargę wniósł M. M., kwestionując prawidłowość podjętego rozstrzygnięcia i wniósł o jego weryfikację pod względem zgodności z prawem i faktami. Zarzucił organowi stronniczość, a także nierzetelne i swobodne interpretowanie materiału dowodowego zgromadzonego w toku przeprowadzonego postępowania administracyjnego oraz naruszenie przepisów k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania i wydanie postanowienia niezgodnego z zasadą pogłębiania zaufania, udzielania informacji oraz wyjaśniania zasadności przesłanek, przewlekły i niewnikliwy sposób prowadzenia postępowania ze szkodą dla skarżącego, brak podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu rzeczy oraz niedostateczne wyjaśnienie okoliczności sprawy, brak wyczerpującego zebrania oraz rozpatrzenie całego materiału dowodowego oraz brak odniesienia się do wszystkich zarzutów zgłoszonych przez skarżącego lub odniesienia się w sposób niepełny, przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, przyjęcie dowolnej oceny dowodów w wyniku braku rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, rozpatrzenia kwestii odsunięcia od rzeczowego postępowania PINB w O. oraz o ponowne rozpatrzenie sprawy zgodności robót budowlanych z projektem wykonanym przez stronę skarżącą, dopuszczenie dowodu z ekspertyzy budowlanej w terminie wykonania do 60 dni od wyroku, a także zasądzenie od organu na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania. W obszernym uzasadnieniu skarżący przedstawił dokładnie stan sprawy, kwestionując prawidłowość podjętych przez organy działań. Jednocześnie zarzucił brak bezstronności w prowadzeniu postępowania przez organ I instancji. Odniósł się do poszczególnych zarzutów, ponawiając argumenty zawarte w uprzednio złożonym zażaleniu. Zdaniem skarżącego przedmiotowe postępowanie jest wynikiem jego skargi na działalność pralni w lokalu znajdującym się na parterze przedmiotowego budynku, z właścicielami której pozostaje w konflikcie. Wskazał przy tym na zarzuty dotyczące odrębnego postępowania w sprawie robót budowlanych wykonanych w tym lokalu. Podał, że jak wynika z ekspertyzy sporządzonej dla Wspólnoty Mieszkaniowej wykonane przez niego roboty budowlane są zgodne z projektem i pozwoleniem na budowę, zaś przebudowę zakończono w 2009r. Zaznaczył przy tym, iż nie istnieją żadne lokale mieszkalne na strychu mieszkania, lecz są to pomieszczenia, które można nazwać pomieszczeniami gospodarczymi, pomocniczymi, czy też wnękami lub komórkami. Natomiast nakaz wykonania ekspertyzy jest niezgodny z obowiązującymi przepisami prawa i stanowi rażącą niesprawiedliwość społeczną. Podkreślił, iż żadne prace budowlane nie są prowadzone w jego mieszkaniu, a zatem bezzasadne jest wstrzymywanie robót. Podał, że ścianki działowe lekkiej konstrukcji na strychu mieszkania zostały wykonane w 2009r., zaś od zgłoszenia przez kierownika budowy zakończenia robót budowlanych zostały wykonane tylko okna dachowe. Natomiast komin zewnętrzny został wykonany zgodnie z projektem i posadowiony jest dokładnie w tym miejscu, gdzie zakładał projekt.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Dodatkowo podano, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. wydał w dniu "[...]" decyzję nakładającą na inwestorów obowiązek sporządzenia i przedstawienia 4 egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego na przebudowę dachu wraz z wykonaniem ścianki kolankowej i przeznaczeniem poddasza na lokal mieszkalny w budynku mieszkalno-usługowym w O. przy ul. G. "[...]", uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych, w stosunku do projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją z dnia "[...]" wydaną przez Starostę O., w terminie 90 dni od dnia kiedy decyzja stanie się ostateczna. Wyjaśniono, że poza robotami budowlanymi inwestorów w ich lokalu mieszkalnym organy nadzoru budowlanego prowadziły drugie równoległe postępowanie w zakresie robót w lokalu usługowym pralni w tym samym budynku (pod lokalem inwestorów), zaś sprawa robót w pralni była nie tylko przedmiotem postępowań administracyjnych organów obu instancji nadzoru budowlanego, ale również przedmiotem analizy sądów administracyjnych. Podniesiono, iż w wyroku z dnia 26 kwietnia 2017r. (sygn. akt II OSK 2262/16) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż organ odwoławczy naruszył art. 7 i art. 75 § 1 k.p.a. w związku z tym, że nie uwzględnił okoliczności związanych z przebudową lokalu mieszkalnego oraz nakazał wyjaśnienie, czy okna połaciowe zostały wykonane samowolnie, czy też na podstawie pozwolenia na budowę, gdyż w razie ich samowolnego wykonania organ administracji byłby zobowiązany do rozpoznania sprawy doprowadzenia tych okien do stanu zgodnego z prawem łącznie ze sprawą doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem robót budowlanych wykonanych w lokalu usługowym. Tylko taki sposób postępowania zapewniłby równe traktowanie podmiotów pozostających w podobnej sytuacji, mianowicie dopuszczających się samowoli budowlanej wzajemnie na siebie oddziaływującej.

Na rozprawie przed tut. Sądem w dniu 24 stycznia 2019r. pełnomocnik skarżącego dodatkowo podniósł zarzut naruszenia art. 50 P.b. poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że roboty wykończeniowe stanowią kontynuację robót budowlanych, a tym samym wskazał na brak podstaw do wstrzymania robót budowlanych. Zarzucił także naruszenie art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego i nieustalenie niezgodności wykonanych prac budowlanych z projektem budowlanym, a także nieuwzględnienie ekspertyzy z 2017r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018r., poz. 1302, dalej jako: p.p.s.a.). Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Rozpoznając wniesioną w niniejszej sprawie skargę Sąd uznał, iż skarga ta nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem skargi jest postanowienie wydane na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 P.b., zgodnie z którym w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach. Postanowienie to wszczyna postępowanie prowadzone w trybie naprawczym, którego celem jest doprowadzenie robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Przepis art. 50 ust. 1 pkt 4 P.b. odnosi się wyłącznie do postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych, mającego czasową ważność, od którego przysługuje zażalenie. W myśl bowiem art. 50 ust. 4 P.b. traci ono ważność po upływie 2 miesięcy od dnia doręczenia, chyba że w tym terminie zostanie wydana decyzja, o której mowa w at. 50a pkt 2 lub art. 51 ust. 1 P.b. Postanowienie to nie kończy zatem postępowania w sprawie, lecz jest elementem postępowania głównego i wydawane jest wówczas, gdy zaistnieją przesłanki do ingerencji organu nadzoru budowlanego związanej z ustaleniem, że roboty budowlane są realizowane niezgodnie z prawem w świetle przesłanek wymienionych w art. 50 ust. 1 P.b. Zatem wydanie postanowienia w trybie art. 50 ust. 1 P.b. nie przesądza jeszcze o sposobie zakończenia postępowania naprawczego, gdyż o tym orzeka organ w decyzji wydanej na podstawie art. 51 ust. 1 P.b.

Podnieść ponadto należy, że nawet dokonanie przez inwestora zawiadomienia o zakończeniu budowy, czy też prowadzenia robot budowlanych, co do którego organ nie zgłosił sprzeciwu, nie stanowi przeszkody do wdrożenia procedury naprawczej we wskazanym wyżej trybie. W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany został bowiem pogląd, że skuteczne zawiadomienie o zakończeniu budowy nie wyklucza możliwości sprawdzenia inwestycji przez organy nadzoru budowlanego pod kątem legalności jej wykonania. Nawet bowiem po skutecznym zawiadomieniu o zakończeniu budowy organy nadzoru budowlanego mają prawo wszczęcia postępowania naprawczego na podstawie art. 50-51 P.b., jeżeli okoliczności wskazują na wystąpienie jakichkolwiek nieprawidłowości w procesie budowlanym. Skuteczne zawiadomienie o zakończeniu budowy nie chroni inwestora przed ewentualną ingerencją organów nadzoru budowlanego, w przeciwieństwie do ostatecznej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawach: II OSK 2178/17 z dnia 30 października 2018r., II OSK 470/17 z dnia 5 grudnia 2017r.; II OSK 2936/15 z dnia 7 lipca 2017r.; II OSK 1616/11 z dnia 8 stycznia 2013r., dostępne w Internecie).

Wskazać również należy, że w art. 50 ust. 1 pkt 4 P.b. mowa jest robotach budowlanych istotnie odbiegających od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę lub projekcie budowlanym. Co należy do istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę, zostało wyczerpująco wyliczone w art. 36a ust. 5 P.b. i powinno to stanowić podstawę dla organu badającego ewentualne wstrzymanie robót budowlanych na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 P.b. Zgodnie z art. 36a ust. 5 P.b. istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę stanowi odstąpienie w zakresie: 1) projektu zagospodarowania działki lub terenu; 2) charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego: kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości i liczby kondygnacji obiektu budowlanego; 3) zapewnienia warunków niezbędnych do korzystania z obiektu budowlanego przez osoby niepełnosprawne; 4) zmiany zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części; 5) ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, innych aktów prawa miejscowego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu; 6) wymagającym uzyskania lub zmiany opinii, uzgodnień i pozwoleń, które są wymagane do uzyskania pozwolenia na budowę lub do dokonania zgłoszenia: a) budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, lub b) przebudowy, o której mowa w art. 29 ust. 2 pkt 1b. Przy czym stosownie do art. 36a ust. 5a P.b. nie jest istotnym odstąpieniem od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę zmiana wysokości, szerokości lub długości obiektu budowlanego niebędącego obiektem liniowym, jeżeli odstąpienie łącznie spełnia następujące warunki: 1) nie przekracza 2% wysokości, szerokości lub długości obiektu budowlanego określonych w projekcie budowlanym; 2) nie zwiększa obszaru oddziaływania obiektu; 3) nie mieści się w zakresie odstępstw, o których mowa w ust. 5 pkt 3-6, z wyjątkiem odstępstwa od projektowanych warunków ochrony przeciwpożarowej, jeżeli odstępstwo zostało uzgodnione z rzeczoznawcą do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych; 4) nie narusza przepisów techniczno-budowlanych.

W niniejszej sprawie w trakcie oględzin przeprowadzonych w dniu 6 grudnia 2017r. z udziałem m.in. skarżącego stwierdzono istotne, a także nieistotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego, które zostały szczegółowo opisane w uzasadnieniu zarówno zaskarżonego postanowienia, jak i postanowienia organu I instancji. W ocenie Sądu ustalenia te dawały podstawę do wydania zaskarżonego postanowienia o wstrzymaniu robot budowlanych. Przy czym jak wskazano wyżej przedmiotowe postanowienie wszczyna tzw. postępowanie naprawcze, lecz nie przesądza o jego wyniku. Dopiero bowiem ustalenia poczynione przez organ w toczącym się postępowaniu, a także ewentualnie ekspertyza techniczna, do której dostarczenia został zobowiązany mi.in skarżący stanowią podstawę do podjęcia rozstrzygnięcia w trybie art. 51 ust. 1 P.b., bądź też umorzenia tego postępowania w przypadku braku podstaw do wydania takiej decyzji. W tym kontekście w ocenie Sądu niezasadne są zarzuty dotyczące nieprzeprowadzenia postępowania dowodowego i braku wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych, skoro przedmiotowe postanowienie dopiero wszczyna, a nie kończy postępowanie administracyjne. Nie można także podzielić zarzutu skarżącego, że przedmiotowe roboty budowlane zostały zakończone, a w związku z tym brak było podstaw do wydania zaskarżonego postanowienia. Jak wskazano wyżej nawet formalne zgłoszenie dotyczące wykonania robót budowlanych nie uniemożliwia wszczęcia procedury naprawczej w tym wydania postanowienia w trybie art. 50 ust. 1 P.b. Przy czym wstrzymanie robót budowlanych nie musi dotyczyć prac, które w chwili wydania postanowienia się toczą. Skoro zaś z ustaleń organu powziętych podczas kontroli wynika, że nie zostały jeszcze zakończone prace wykończeniowe, które stanowiły element projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia "[...]" (k. 51 akt administracyjnych), to zaistniały okoliczności wskazujące na konieczność wstrzymania niezakończonych robót budowlanych. Dodatkowo należy zaś wskazać, że skarżący prowadził roboty budowlane (okna połaciowe) także już po zgłoszeniu ich zakończenia w organie, co tym bardziej mogło świadczyć o tym, że przedmiotowe roboty nie zostały jeszcze definitywnie zakończone.

Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących nieprawidłowych – zdaniem skarżącego - ustaleń organu co do rodzaju pomieszczeń w części strychowej wyjaśnić należy, że w oparciu o zapisy protokołu oględzin z dnia 6 grudnia 2017r. i sporządzonej wówczas dokumentacji fotograficznej nie sposób zakwestionować twierdzenia organu, że zostały tam wydzielone pomieszczenia mieszkalne. Wskazać przy tym należy, na co zresztą zwrócił uwagę sam skarżący, że zgodnie z § 3 pkt 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 1422 ze zm.) mieszkaniem jest zespół pomieszczeń mieszkalnych i pomocniczych, mający odrębne wejście, wydzielony stałymi przegrodami budowlanymi, umożliwiający stały pobyt ludzi i prowadzenie samodzielnego gospodarstwa domowego; przy czym przez pomieszczenie mieszkalne należy rozumieć pokoje w mieszkaniu, a także sypialnię i pomieszczenia do dziennego pobytu ludzi w budynku zamieszkania zbiorowego (§3 pkt 10 rozporządzenia), a przez pomieszczenie pomocnicze należy rozumieć pomieszczenie znajdujące się w obrębie mieszkania lub lokalu użytkowego służące do celów komunikacji wewnętrznej, higieniczno-sanitarnych, przygotowywania posiłków, z wyjątkiem kuchni zakładów żywienia zbiorowego, a także do przechowywania ubrań, przedmiotów oraz żywności (§ 3 pkt 11 rozporządzenia). Zatem nawet gdyby przyjąć, że przedmiotowej pomieszczenia – jak twierdzi skarżący – mają charakter pomocniczy, to i tak niewątpliwie stanowią one część mieszkania. Niezasadne jest przy tym powoływanie się na ustalenia dokonane przez organ ochrony zabytków, który nie jest organem prowadzącym postępowanie w przedmiotowej sprawie. Także ekspertyzy, na które powołuje się zarówno skarżący, jak i uczestniczka postępowania – A.M. – dotyczyły jedynie stanu technicznego budynku, a nie stwierdzenia zgodności robót budowlanych wykonanych przez skarżącego z wydanym pozwoleniem na budowę. W ocenie Sądu bezpodstawne jest także kwestionowanie pomiarów dokonanych w trakcie oględzin, przy których skarżący był obecny i w tym zakresie nie zgłaszał żadnych zastrzeżeń.

Natomiast odnosząc się do zarzutu stronniczości powiatowego inspektora nadzoru budowlanego, to wskazać należy, że w tym przedmiocie organ odwoławczy wydawał stosowne postanowienia, które w ocenie Sądu nie naruszają przepisów prawa. Wyjaśnić przy tym należy, że zarzuty te są o tyle niezasadne, że – jak słusznie wskazuje organ odwoławczy - uczestnikiem postepowania jest także Prokurator Okręgowy w S., który sprawuje nadzór nad zgodnością prowadzonego postępowania z prawem i który także nie zgłaszał w zakresie przedmiotowych postanowień żadnych zastrzeżeń. Ponadto nie bez znaczenia jest okoliczność, że także Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 26 kwietnia 2017r. (sygn. akt II OSK 2262/16) wydanym w odniesieniu do tego samego budynku nakazał wyjaśnienie okoliczności związanych z przebudową lokalu mieszkalnego dokonanego przez skarżącego oraz jego małżonkę. Zatem nie tylko organ nadzoru budowlanego, ale także Sąd dostrzegł potrzebę wyjaśnienia tej kwestii. Ponadto wskazania Sądu są wiążące dla organu, co oznacza że nie tylko był on uprawniony, ale także zobowiązany do wszczęcia przedmiotowego postępowania naprawczego. W tej sytuacji zarzut dotyczący stronniczości należy uznać za całkowicie chybiony.

W tym stanie rzeczy skargę jako niezasadną oddalono na podstawie art. 151 p.p.s.a.