Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Mierzejewska (spr.) Sędzia WSA Olga Żurawska-Matusiak Sędzia WSA Andrzej Kołodziej Protokolant specjalista Elwira Sipak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 maja 2015 r. sprawy ze skargi A. W. na bezczynność Komendanta [...] Policji w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie akt administracyjnych 1. zobowiązuje Komendanta [...] Policji do rozpatrzenia wniosku skarżącego A. W. o udostępnienie części akt administracyjnych postępowania o wydanie pozwolenia na broń w zakresie wydruków ze zbiorów bazy [...], w terminie jednego miesiąca od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Komendanta [...] Policji na rzecz skarżącego A. W. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pismem z dnia [...] września 2014 r. A.W. wniósł skargę, na bezczynność Komendanta [...] Policji, w której wnioskował o:

1. zobowiązanie Komendanta [...] Policji w W. do niezwłocznego wydania postanowienia o odmowie umożliwienia skarżącemu sporządzenia z akt tego postępowania odpisów niektórych dokumentów,

2. obciążenie Komendanta [...] Policji w W. kosztami postępowania.

W uzasadnieniu skargi podał, że na jego wniosek Komendant [...]Policji w W. wszczął [...] kwietnia 2014 r. dwa postępowania o wydanie pozwolenia na broń palną sportową do celów sportowych i do celów kolekcjonerskich.

W dniu [...] czerwca 2014 r. po otrzymaniu informacji, że postępowanie zostało zakończone udał się do Wydziału Postępowań Administracyjnych Komendy [...] Policji w W. by zapoznać się z aktami postępowania i zrobić z nich odpisy przy pomocy aparatu fotograficznego cyfrowego.

W trakcie tej czynności uniemożliwiono skarżącemu wykonania odpisów z niektórych dokumentów z przedmiotowych akt (nie pozwolono skarżącemu ich sfotografować), ale na tą okoliczność nie wydano postanowienia wymaganego zgodnie z art. 74 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego.

Będąca przy czynności pracownica stwierdziła jedynie ustnie, że niektórych dokumentów nie wolno fotografować. Fakt ten zaznaczył skarżący w swoim oświadczeniu z dnia [...] czerwca 2014 r. pisząc, że "wykonał kopie fotograficzne z wyjątkiem dokumentów sprawdzenia".

Takiego postanowienia nie wydano również później, mimo, iż skarżący - przez pełnomocnika - wezwał Komendanta [...]Policji w W. pismem z [...] lipca 2014 r. do usunięcia naruszenia prawa poprzez wydanie i doręczenie postanowienia wydanego na zasadzie art. 74 kpa.

Jedynym efektem powyższego wezwania było pismo Komendanta [...] Policji w W. numer [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r., w którym stwierdził, że:

- nie znalazł podstaw do wydania postanowienia o odmowie umożliwienia stronie przeglądania akt sprawy i sporządzenia z nich odpisów,

- stronie [...] nie udostępniono wydruków ze zbiorów bazy KSIP dotyczących sprawdzeń jego osoby, gdyż nie stanowiły one materiału dowodowego w prowadzonym postępowaniu administracyjnym.

- wydruki te pełnią funkcję pomocniczą i nie stanowią dowodu w prowadzonym postępowaniu administracyjnym, a zgodnie z art. 20a ust. 1 ustawy o Policji podlegają ochronie i nie mogą być udostępniane.

Z pisma tego wynika, że Komendant potwierdza, iż nie udostępnił stronie wszystkich dokumentów z akt sprawy, gdyż nie stanowią materiału dowodowego i podlegają ochronie, a więc przyznaje, iż zaistniały przesłanki do wydania żądanego postanowienia.

Dalej skarżący wskazał, że w jego ocenie pismo Komendanta [...] Policji, jest ułomnym postanowieniem i spełnia konieczne elementy zawarte w art. 124 kpa i wobec powyższego złożył zażalenie.

Rozpatrując to zażalenie Komendant Główny Policji wydał postanowienie [...] z [...] września 2014 r. stwierdzając niedopuszczalność zażalenia w tejże sprawie. Uzasadnił to tym, że pismo organu I instancji z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] nie jest postanowieniem, od którego przysługuje środek odwoławczy.

Jednocześnie Komendant Główny Policji stwierdził, iż w sytuacji gdy pełnomocnik strony wezwał Komendanta [...] Policji do usunięcia naruszenia prawa, a organ ten do żądania tego nie zastosował się w formie prawem przewidzianej, stronie służy skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w terminie 30 dni od dnia otrzymania odpowiedzi na jej wniosek.

Zgodnie z pouczeniem składa niniejszą skargę na bezczynność Komendanta [...] Policji w W. i wnosi jak na wstępie.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie

W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę organ podkreślił, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta z mocy art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) obejmuje również bezczynność organów.

Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do art. 149 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

W literaturze przyjmuje się, że bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie określonym terminie wymieniony organ nie podejmie żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem stosownego aktu lub nie podjął czynności (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", publ. LEX nr 148427 i nr 148280).

Zgodnie więc z cytowanym art. 149 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach wymienionych w komentowanym przepisie polega na zobowiązaniu organu administracji publicznej do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji albo dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdzi, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa (tamże).

W rozpoznawanej sprawie A.W., w toku postępowania w przedmiocie wydania pozwolenia na broń palną sportową do celów sportowych i kolekcjonerskich, skorzystał z prawa wglądu do akt postępowania administracyjnego. Podczas tej czynności organ poinformował skarżącego, iż zawarte w aktach wydruki z Krajowego Systemu Informacyjnego Policji podlegają szczególnej ochronie i nie mogą zostać udostępnione do wglądu. Pismem z dnia [...] sierpnia 2014 r. poinformowano skarżącego na piśmie o przyczynach nieudostępnienia mu do wglądu zawartych w aktach wydruków z KSIP Policji. Na pismo A.W. wniósł zażalenie.

Postanowieniem z dnia [...] września 2014 r. Komendant Główny Policji na podstawie art. 134 kpa stwierdził niedopuszczalność zażalenia. Jak z powyższego wynika organ nie wydał w zakresie powyższego wniosku żadnego rozstrzygnięcia, a jedynie poinformował ww., o przyczynie odmowy wglądu, w stosunku do części dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych.

Zatem dla prawidłowej oceny zachowania organu i jego pozostawania bądź też nie w bezczynności należy przeanalizować prawidłowość zajętego przez organ stanowiska w sprawie.

Wskazać należy, że uregulowania zawarte w art. 73 i 74 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r Nr 98, poz. 1071 ze zm.) ustanawiają zasadę względnej jawności akt sprawy administracyjnej, gdyż prawo do ich przeglądania służy stronie. Zasada określona w art. 73 kpa sprowadza się do obowiązku organu umożliwienia stronie przeglądania akt sprawy oraz sporządzania z nich notatek i odpisów w każdym stadium postępowania, a nadto możliwości uwierzytelnienia sporządzonych przez nią odpisów z akt sprawy lub wydania z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony.

Z kolei art. 74 § 1 kpa przewiduje wyłączenie stosowania art. 73 kpa do akt objętych ochroną tajemnicy państwowej, a także do innych akt, które organ administracji publicznej wyłączy ze względu na ważny interes państwowy, zaś § 2 powyższego przepisu określa tryb odmowy realizacji uprawnień strony wynikający z art. 73 kpa.

Należy jednak wyraźnie odróżnić wyłączenie od przeglądania przez stronę akt sprawy objętych tajemnicą państwową w odniesieniu do których skutek istnieje z mocy prawa, bowiem akta te muszą być opatrzone odpowiednią klauzulą wynikającą z ustawy z dnia 22 stycznia 1999 r. o ochronie informacji niejawnych (Dz.U. Nr 11 poz. 95 ze zm.) od wyłączenia, wskutek uchylenia jawności akt przez organ, ze względu na ważny interes państwowy. W tym drugim przypadku organ wydaje postanowienie, które doręczane jest na piśmie i powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne oraz pouczenie o służących stronie środkach jego zaskarżenia.

W piśmiennictwie art. 74 § 2 odnosi się do wszystkich przypadków odmowy realizacji żądań strony przewidzianych w art. 73, a nie tylko ze względu na przepis art. 74 § 1 kpa.

Mając na uwadze powyższe, należy wskazać, że Komendant [...] Policji pozostaje w bezczynności w sprawie rozpoznania wniosku o udostępnienie z akt administracyjnych wydruków KSIP ponieważ bezzasadnie uchyla się od rozpoznania sprawy i wydania stosownego rozstrzygnięcia.

Na ocenę tę nie mają wpływu pisma kierowane przez organ do skarżącego.

Stwierdzona bezczynność, w ocenie Sądu, nie ma jednak postaci kwalifikowanej. Sąd ocenia bowiem skargę na moment jej wniesienia, niemniej zobowiązany jest uwzględnić nie tylko okres od daty złożenia zażalenia do chwili wniesienia skargi, lecz również wszelkie okoliczności zaistniałe od tego zdarzenia prawnego do chwili orzekania. Biorąc pod uwagę datę złożenia zażalenia oraz datę wniesienia skargi na bezczynność organu, uwzględniając także czynności, jakie organ podejmował, choć nieprawidłowe, nie można uznać, że w sprawie doszło do rażącego naruszenia prawa.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 149 § 1 i 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.