III SAB/Po 7/26 - Wyrok

Data orzeczenia	2026-02-19	
Data wpływu	2026-01-02	
Sąd	Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu	
Sędziowie	Monika Świerczak /przewodniczący/
Sebastian Michalski /sprawozdawca/
Wojciech Rowiński	
Symbol z opisem	6480
658	
Hasła tematyczne	Dostęp do informacji publicznej	
Skarżony organ	Inne	
Treść wyniku	Zobowiązano do dokonania czynności	
Powołane przepisy	Dz.U. 2022 nr 0 poz 902; art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1-3, art. 4 ust. 1 pkt 5, art. 10 ust. 1, art. 13 ust. 1 i 2, art. 14 ust. 1, art. 16 ust. 1; Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.	
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Świerczak Sędzia WSA Wojciech Rowiński Sędzia WSA Sebastian Michalski (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 19 lutego 2026 r. sprawy ze skargi Towarzystwa na bezczynność Polskiego Związku Wędkarskiego Okręg w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. zobowiązuje Polski Związek Wędkarski Okręg w [...] do rozpatrzenia wniosku Towarzystwa z dnia 21 lipca 2025 roku o udzielenie informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku; 2. stwierdza, że Polski Związek Wędkarski Okręg w [...] dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Polskiego Związku Wędkarskiego Okręg w [...] na rzecz skarżącego Towarzystwa kwotę 580 zł (słownie: pięćset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.	
Uzasadnienie
Towarzystwo, w dniu 21 lipca 2025 roku, działając na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, za pośrednictwem poczty elektronicznej, na adres e-mail Polskiego Związku Wędkarskiego Okręg w [...] [...], złożyło żądanie udostępnienia na adres poczty elektronicznej [...] informacji publicznej w postaci "Treść planu łowieckiego za rok 2024, Wysokości środków publicznych przekazanych Państwa okręgowi Polskiego Związku Wędkarskiego przez WFOŚIGW w 2024 r., Treści aktualnego Planu zarybiania, Treści Ostatniego protokółu i załączników z oceny gospodarki rybackiej".

Pismem złożonym w placówce pocztowej w dniu 5 sierpnia 2025 roku Towarzystwo, reprezentowane przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego, wystąpiło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu ze skargą na bezczynność Polskiego Związku Wędkarskiego Okręg w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.

Stowarzyszenie zażądało:

- zobowiązania Polskiego Związku Wędkarskiego Okręg w [...] do rozpoznania wniosku Skarżącego w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej w terminie czternastu dni od daty uprawomocnienia się orzeczenia,

- zasądzenia na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania przed sądem administracyjnym, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że do dnia wniesienia skargi Polski Związek Wędkarski Okręg w [...] nie udostępnił żądnej informacji publicznej, a także nie przedłużył terminu udostępnienia tej informacji.

Skarżący wyjaśnił, że Polski Związek Wędkarski Okręg w [...] jest organizacją zrzeszającą wędkarzy i zarządzającą znaczną częścią wód polskich, realizuje zadania publiczne związane z gospodarką wodną oraz ochroną środowiska.

W § 7 pkt 21 Statutu PZW wprost wskazane zostało, że PZW pełni rolę organizacji realizującej zadania publiczne. Przedmiotem wniosku są kwestie dotyczące gospodarowania mieniem publicznym z zakresu gospodarki rybackiej: umowy z Państwowym Gospodarstwem Wodnym Wody Polskie, wysokość środków publicznych przekazanych Okręgowi PZW w [...] przez WFOŚiGW oraz treść dokumentów dotyczących gospodarki rybackiej na wodach publicznych, czyli dokumenty, które dotyczą korzystania z mienia publicznego.

W odpowiedzi na skargę (pismo z dnia 25 sierpnia 2025 roku) Polski Związek Wędkarski Okręg w [...] wyjaśnił, że na podstawie art. 54 § 3 P.p.s.a. uwzględnił skargę w całości oraz przyznał, że dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącego Stowarzyszenia.

PZW Okręg w [...] zaznaczył jednak, że przyznane naruszenie prawa nie miało charakteru rażącego. Wskazano jednocześnie, że wniosek Skarżącego został rozpoznany. W konsekwencji zgłoszone zostało żądanie umorzenia postępowania w związku z jego bezprzedmiotowością, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a.

Jednak do odpowiedzi na skargę załączone zostało pismo z tej samej daty, tj. z dnia 25 sierpnia 2025 roku, adresowane do Towarzystwa, w którym PZW Okręg w [...] wyjaśnia, iż wniosek o udostępnienie informacji publicznej zostanie rozpoznany osobnym pismem.

Sprawa została skierowana do rozpoznania w trybie uproszczonym na posiedzenie niejawne w dniu 20 listopada 2025 roku.

W związku wpływem wniosku skarżącego Stowarzyszenia o wyłączenie sędziego zniesiono rozpoznanie sprawy z posiedzenia niejawnego.

Pismo obejmujące wniosek o wyłączenie sędziego, zarządzeniem z dnia 22 grudnia 2025 roku, pozostawiono bez rozpoznania na podstawie art. 49 § 1 i § 2 P.p.s.a. z uwagi na niewykonanie wezwania do usunięcia braków formalnych (brak podpisu strony lub pełnomocnika).

Sprawa ponownie została skierowana do rozpoznania w trybie uproszczonym na posiedzenie niejawne w dniu 19 lutego 2026 roku. Zawiadomienie o ponownym skierowaniu sprawy do rozpoznania zostało doręczone skarżonemu PZW Okręg w [...] w dniu 11 lutego 2026 roku.

Prezes Polskiego Związku Wędkarskiego Okręg w [...], w rozmowie telefonicznej w dniu 18 lutego 2026 roku, nie potrafił udzielić odpowiedzi na pytanie czy została udostępniona informacją publicznej objęta żądaniem wniosku z dnia 21 lipca 2025 roku oraz wskazał jednocześnie, że w tej sprawie będzie kontaktował się telefonicznie z Sądem radca prawny prowadzący obsługę prawną PZW Okręg w [...].

Radca prawny PZW Okręg w [...] wyjaśnił, że przebywa na urlopie i nie jest możliwe, aby organ samodzielnie odszukał i przekazał Sądowi odpis pisma udzielającego skarżącemu informacji publicznej objętej skargą. Zaznaczył ponadto, że na skutek telefonu wykonanego w dniu poprzedzającym posiedzenie Sądu trudno jest szybko odnaleźć pismo po upływie roku od daty jego sporządzenia oraz polecił, aby Sąd zwrócił się pisemnie z wnioskiem o nadesłanie odpisu pisma.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej; kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - art. 1 § 1-2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2024, poz. 1267).

Sądowoadministracyjna kontrola działalności administracji obejmuje także brak efektywnych działań administracji w sytuacji, gdy obowiązujące przepisy nakładają na jej organy obowiązek załatwienia sprawy administracyjnej w określonym czasie i w określonej formie - art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2024, poz. 935 ze zm.; dalej w skrócie "P.p.s.a.").

Realizując zadania wymiaru sprawiedliwości sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie (art. 3 § 1 P.p.s.a.).

W świetle art. 149 § 1 pkt 1-3 P.p.s.a. uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania sąd:

1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;

2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;

3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

W przypadku uwzględnienia skargi sąd stwierdza także, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.). Ponadto sąd może orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 P.p.s.a.).

Zgodnie z treścią art. 21 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902; w skrócie "u.d.i.p.") do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Skarga okazała się uzasadniona.

Każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie (art. 1 ust. 1 u.d.i.p.).

Każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej, zwane dalej "prawem do informacji publicznej" (art. 2 ust. 1 u.d.i.p.).

Prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do: uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego, wglądu do dokumentów urzędowych oraz dostępu do posiedzeń kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów (art. 3 ust. 1 pkt 1-3 u.d.i.p.).

Obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym (art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p.).

Informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub portalu danych, jest udostępniana na wniosek. (art. 10 ust. 1 u.d.i.p.).

Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2.

Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.).

W świetle zaś art. 14 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku.

Odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.).

Sąd podzielił ocenę stron postępowania, że Polski Związek Wędkarski Okręg w [...], stowarzyszenie wykonujące zadania publiczne oraz dysponujące majątkiem publicznym, jest podmiotem obowiązanym do udzielania informacji publicznych w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p.

Sąd nie ujawnił podstaw do kwestionowana zgodnego stanowiska stron postępowania, że informacje objęte żądaniem wniosku z dnia 21 lipca 2025 roku dotyczą informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p.

Rozpoznając skargę na bezczynność lub przewlekłość sąd administracyjny zobowiązany jest ustalić rzeczywistą postać opieszałości organu administracji w załatwieniu sprawy, bez względu na to, jak zostały sformułowane żądania skargi. Przy czym bezczynność i przewlekłość są pojęciami rozłącznymi. W tej samej sprawnie nie może występować zarówno bezczynność, jak i przewlekłość (wyrok NSA z 7.09.2022 r., II OSK 871/22, LEX nr 3420881).

Sąd podziela zapatrywanie, że pojęcie "bezczynności" sprowadza się do badania kwestii ewentualnego naruszenia "terminowości" działania organów administracyjnych - niezałatwienia sprawy w terminie (por. R. Suwaj, Sądowa ochrona przed bezczynnością administracji publicznej, Warszawa 2014, s. 57).

Ocena zaistnienia stanu opieszałości w załatwieniu sprawy (przewlekłości lub bezczynności) dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego istniejącego w chwili orzekania przez sąd administracyjny.

Sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 P.p.s.a.).

Uwzględniając powyższe (stan prawny i okoliczności faktyczne kontrolowanej sprawy) przyjąć należało, że Polski Związek Wędkarski Okręg w [...] dopuścił się bezczynność w załatwieniu wniosku z dnia 21 lipca 2025 roku.

Żądana informacja publiczna nie została bowiem udostępniona w terminie 14 dni od daty złożenia wniosku, co jednoznacznie zostało przyznane w treści odpowiedzi na skargę.

Skarga na bezczynność ma na celu spowodowanie rozpoznania wniosku przez właściwy podmiot poprzez udzielenie informacji publicznej lub wydanie stosownego aktu. Przez pryzmat realizacji tego celu należy oceniać zasadność skargi na bezczynność.

Jeśli żądana informacja publiczna zostanie udzielona przed wydaniem wyroku przez sąd, to skarga staje się bezprzedmiotowa w zakresie zobowiązania do udzielenia informacji publicznej, choć sąd wciąż ma obowiązek stwierdzić, czy podmiot obowiązany do udzielenia informacji dopuścił się bezczynność oraz czy miała ona miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Analiza stanowiska stron postępowania, a także analiza treść dokumentów przekazanych do akt sądowych, nie dają podstaw do umorzenia postępowania sądowego w zakresie zobowiązania Polskiego Związku Wędkarskiego Okręg w [...] do rozpoznania wniosku skarżącego Stowarzyszenia w przedmiocie udostępnienia żądanych informacji publicznych.

W treści pisma opatrznego datą 25 sierpnia 2025 rok i skierowanego do Towarzystwa (załączone do odpowiedzi na skargę, k. 14a akt sądowych), wskazano bowiem jednoznacznie, że złożony w dniu 21 lipca 2025 roku wniosek o udostępnienie informacji publicznej zostanie dopiero załatwiony odrębnym pismem.

W tym stanie rzeczy zgłoszone w odpowiedzi na skargę żądanie umorzenia postępowania sądowego na podstawie art. 161 § 1 P.p.s.a. pozbawione było podstaw faktycznych.

Dowody wykonania obowiązku udostępnienia żądanej informacji publicznej nie zostały przedłożone Sądowi do daty wyrokowania w niniejszej sprawie.

Na wykonanie obowiązku objętego żądaniem skargi nie wskazuje ani argumentacja Prezesa Polskiego Związku Wędkarskiego Okręg w [...], ani argumentacja radcy prawnego prowadzącego obsługę prawną tego Związku, które zostały udokumentowane notatką służbową z dnia 18 lutego 2026 roku (k. 97 akt sądowych).

Nie można przyjmować, że pozyskane w rozmowie telefonicznej wyjaśnienia/sugestie o trudnościach w odszukaniu pisma "po upływie roku od jego sporządzenia" mogą stanowić o wykonaniu obowiązku udostępnienia żądanej informacji publicznej, gdyż odwołują się one do pisma sprzed prawie roku, a więc jedynie do zapowiedzi załatwienia wniosku odrębnym pismem.

W tym stanie rzeczy Sąd doszedł do przekonania o konieczności uwzględnienia żądania skargi w zakresie zobowiązania Polskiego Związku Wędkarskiego Okręg w [...] do załatwienia wniosku z dnia 21 lipca 2025 roku w terminie czternastu dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku.

Sąd nie ujawnił podstaw do przyjęcia oceny, że bezczynność organu nosi znamiona rażącego naruszenia prawa.

Przyjmuje się, że rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego braku podejmowania przez organ jakichkolwiek czynności, oczywistego lekceważenia wniosku i jawnego natężenia braku woli do załatwienia sprawy, jak i w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa (wyrok NSA: z dnia 4 czerwca 2019 r., sygn. akt II OSK 3374/18; z dnia 6 sierpnia 2019 r., sygn. akt II OSK 1802/19; publ. CBOSA).

Brak jest podstaw do tego, aby przyjąć stanowisko, że zachowanie organu nakierowane było na pokrzywdzenie wnioskodawcy, miało na celu złośliwe odwlekanie załatwienia sprawy. Organ już w odpowiedzi na skargę, a więc przed upływem maksymalnego dwumiesięcznego terminu na załatwienie wniosku, potwierdził zasadność żądań skargi.

Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i 3 P.p.s.a., Sąd zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku z dnia 21 lipca 2025 roku o czym orzeczono w punkcie pierwszym wyroku oraz stwierdził, że bezczynność organu nie miała charakter rażącego naruszenia prawa (pkt 2 wyroku).

O należnych stronie skarżącej kosztach postępowania sądowego orzeczono w pkt 3 wyroku na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 P.p.s.a. Na zasądzoną kwotę składają się opłata uiszczona tytułem wpisu od skargi (100 zł) oraz wynagrodzenie pełnomocnika z wyboru w osobie radcy prawnego w stawce minimalnej (480 zł).