Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska po rozpoznaniu w dniu 29 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. F. na bezczynność Rady Miejskiej P. w przedmiocie uruchomienia kursów kolei podmiejskiej postanawia: odrzucić skargę

Pismem z dnia 5 grudnia 2024 r. A. F., (dalej: "skarżący", "strona") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Rady Miejskiej [...] w przedmiocie uruchomienia kursów kolei podmiejskiej ([...], SKM).

W przedmiotowej skardze strona wnosi o zobligowanie organu do podjęcia działań w kierunku budowy sieci przystanków na [...], oraz opracowania koncepcji usługi przewozowej.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie wskazując, że uchwalenie planu transportowego o określonej treści stanowi uprawnienie Rady Miasta, które wyraża się w tym, iż to Rada Miasta decyduje o jego treści merytorycznej, a obowiązujące przepisy prawa nie obligują organu gminy do podjęcia czynności uchwałodawczej w przedmiocie określonym przez skarżącego, tj. uruchomienia kursów kolei podmiejskiej. Organ wskazał, że wobec braku przepisu prawnego, w oparciu o który można badać zasadność skargi na bezczynność powoduje, że jest ona niedopuszczalna.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna.

Badanie merytorycznej zasadności skargi w postępowaniu przed sądem administracyjnym każdorazowo poprzedza analiza wymogów jej dopuszczalności. Postępowanie sądowoadministracyjne może się bowiem toczyć wyłącznie na skutek prawnie dopuszczalnej oraz skutecznie wniesionej skargi.

Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.; dalej p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej: k.p.a.), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111, dalej: o.p.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w k.p.a. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI o.p. oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. (§ 2a) i w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (§ 3). Z przytoczonych przepisów wynika, że wniesienie skargi na bezczynność organu jest możliwe, gdy przepis prawa obliguje organ administracji publicznej do wydania jednego z wymienionych rozstrzygnięć, a mimo to organ go nie wydaje.

W związku z powyższym skarga na bezczynność organu jest dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, postanowienia oraz na akty i czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisów prawa. Poza tym należy wskazać, że bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie określonym terminie właściwy organ nie podejmie żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie, jednak - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem stosownego aktu lub nie podjął czynności.

Przechodząc na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że w ocenie Sądu brak jest podstaw, aby sąd administracyjny poprzez sformułowanie określonego zobowiązania mógł wymóc na organie określone działania w zakresie zorganizowania usług kolei podmiejskiej w P., tak jak tego oczekiwał skarżący. Podkreślenia, wymaga, że przeprowadzenie konkretnych inwestycji gminnych (miejskich), o ile nie dotyczą realizacji obowiązków związanych z poszanowaniem interesów konkretnego podmiotu, dla którego to działania ustawa przewiduje określony tryb w indywidualnej sprawie (a taka sytuacja nie zachodzi w niniejszej sprawie) nie może być dochodzone w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Mając powyższe na uwadze wskazać należy, że nie można skutecznie wnieść skargi na bezczynność w sprawie, w której brak jest materialnoprawnej podstawy do załatwienia takiej indywidualnej sprawy poprzez wydanie decyzji, postanowienia lub innego aktu, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a.

Skoro zatem brak jest przepisu powszechnie obowiązującego prawa publicznego, dającego podstawę do działania organu w formie władczej, nie można tym samym mówić o bezczynności i przewlekłym prowadzeniu postępowania przez organ w zakresie objętym kontrolą sądu administracyjnego (por. np. postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 października 2020 r., sygn.. akt VII SAB/Wa 132/20).

Reasumując, skarga na bezczynność Rady Miejskiej [...] w przedmiocie uruchomienia kursów kolei podmiejskiej była niedopuszczalna, gdyż nie dotyczyła takiego działania, które w aktualnym stanie sprawy mogłoby być przedmiotem kontroli sądu administracyjnego.

Uznać zatem należy, że wniesienie przedmiotowej skargi jest niedopuszczalne ze względu na brak właściwości rzeczowej sądu administracyjnego do jej rozpoznania.

W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia