Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Kraków, 4 sierpnia 2022 r. P O S T A N O W I E N I E Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: sędzia WSA Monika Niedźwiedź po rozpoznaniu w dniu 4 sierpnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. F. na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Burmistrza Miasta Z. w przedmiocie przywrócenia stanu poprzedniego obiektu budowlanego postanawia 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącemu kwotę 100 (stu) złotych tytułem uiszczonego wpisu sądowego.

A. F. (dalej: skarżący) pismem nadanym 19 kwietnia 2022 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Burmistrza Miasta Z. Skarżący wniósł o stwierdzenie, że organ "dopuścił się bezczynności i przewlekłego postępowania o charakterze rażącego naruszenia prawa w postępowaniu znak [...]", a także ukaranie dyscyplinarne urzędników, przyznanie skarżącemu sumy pieniężnej i zwrot kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi skarżący podkreślił, że organ był zobowiązany do złożenia do odpowiedniego starosty wniosku o wydanie decyzji o wprowadzeniu zmiany w rejestrze ewidencji gruntów i budynków. Jak podniósł skarżący, zmiana miała dotyczyć "doprowadzenia do zgodności z mapą własnościową obrysu budynku" przy ul. [...] w Z.. Jako właściciel nieruchomości skarżący zgłosił konieczność uchylenia fałszywych zmian ewidencji i przywrócenia stanu poprzedniego.

W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej odrzucenie albo oddalenie. Uzasadniając ten pierwszy wniosek, organ wskazał, że złożenie wniosku o wprowadzenie zmian w rejestrze gruntów i budynków nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Organ dodał, że wielokrotnie informował skarżącego, że organem właściwym w sprawie prowadzenia ewidencji gruntów i budynków jest starosta.

W piśmie z 20 lipca 2022 r. skarżący podtrzymał stanowisko zakreślone w skardze, wnosząc o ukaranie organu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego określa art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej: P.p.s.a.). Zgodnie z tym przepisem, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

1) decyzje administracyjne;

2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;

3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;

4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (K.p.a.), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (O.p.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej, oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;

4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;

5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;

6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;

7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;

8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1–4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;

9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1–3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w K.p.a.. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI O.p. oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

Zgodnie z art. 3 § 3 P.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.

Niniejsza skarga nie mieści się w zakresie tych przepisów. Na gruncie przedmiotowej sprawy, skarżący czyni organowi zarzut, że ten nie wystąpił do starosty z wnioskiem o wprowadzenie zmian w ewidencji gruntów i budynków, w związku z czym miałby popaść w bezczynność i przewlekłość. Należy zauważyć, że wniosek o wprowadzenie zmian w ewidencji gruntów i budynków nie jest ani decyzją czy postanowieniem wskazanym w art. 3 § 2 pkt 2 i 3, ani innym aktem lub czynnością, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. W kontekście tych ostatnich trzeba bowiem podkreślić, że powinny one ?– jak stanowi przepis – "dotyczyć uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa". Należy przez to rozumieć, że powinny one "ustalać (odmawiać ustalenia), stwierdzać (odmawiać stwierdzenia), potwierdzać (odmawiać potwierdzenia) określonych uprawnień lub obowiązków określonych przepisami prawa administracyjnego. Muszą one wywoływać dla określonego podmiotu skutki prawne, a więc w sposób prawnie wiążący wpływać na sytuację prawną określonego podmiotu prawa przez to, że wywołują określony skutek prawny, jaki przepis prawa powszechnie obowiązującego (...) wiąże z danym aktem lub czynnością (...). Musi więc istnieć ścisły związek między ustaleniem, stwierdzeniem lub potwierdzeniem (oraz ich odmowami) a możliwością realizacji uprawnienia (lub obowiązku) wynikającego z przepisu prawa" (T. Woś, w: T. Woś, (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wolters Kluwer 2016, s. 82-83).

W przypadku przedmiotowego wniosku, nie można zidentyfikować żadnego uprawnienia lub obowiązku, które wniosek ten miałby kształtować, określać ich granice, bądź sposób czy możliwość wykonywania prawa. Co więcej, w orzecznictwie podkreśla się, że również sam rejestr ewidencji gruntów jest wyłącznie odzwierciedleniem danych wynikających z przedłożonych organowi dokumentów i stąd też ma on charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny. Oznacza to, że nie kształtuje nowego stanu prawnego, a jedynie potwierdza stan prawny zaistniały wcześniej. Ewidencja gruntów pełni funkcje informacyjno-techniczne, nie rozstrzyga sporów o prawa do gruntów, ani nie nadaje tych praw (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 389/10; oraz z 15 maja 2018 r., sygn. akt I OSK 1639/16).

Warto również dodać, że zgodnie z art. 24 ust. 2a pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2021 r. poz. 1990 ze zm.), z wnioskiem o aktualizację informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków może wystąpić właściciel lub władający gruntem na zasadach samoistnego posiadania. Prowadzenie ewidencji gruntów i budynków należy zaś do zadań starosty (art. 7d powołanej ustawy).

Przedmiotem skargi jest zatem bezczynność i przewlekłość organu w zakresie, jaki w ogóle nie należy do jego kompetencji, ani też nie mieści się w granicach kognicji sądu administracyjnego wynikających z art. 3 § 2 pkt 8 i 9 P.p.s.a. Z powołanych przepisów jasno wynika, że skarga na bezczynność lub przewlekłość organu jest dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, postanowienia oraz na akty i czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisów prawa.

Wobec powyższego, skarga podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. O zwrocie wpisu orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1) P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego.