Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Maciej Jaśniewicz po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia G. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 4 czerwca 2019 r. sygn. akt I SA/Bd 220/19 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi G. S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 8 lutego 2019 r., nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności prezesa zarządu spółki za zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące od maja do listopada 2013 r. postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie w całości

Postanowieniem z dnia 4 czerwca 2019 r., sygn. akt I SA/Bd 220/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił skargę G. S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 8 lutego 2019 r. w przedmiocie odpowiedzialności prezesa zarządu spółki za zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące od maja do listopada 2013 r. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że pismem z dnia 7 marca 2019 r. (nadanym 19 marca 2019 r. w niemieckim urzędzie pocztowym) strona wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skarga podlegała odrzuceniu jako wniesiona po terminie. Wskazano, że zgodnie z art. 53 § 1 i art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej zwana: "p.p.s.a.") skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie, przy czym oddanie pisma w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012r. - Prawo pocztowe albo placówce pocztowej operatora świadczącego pocztowe usługi powszechne w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej lub państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, albo polskim urzędzie konsularnym jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu (art. 83 § 3 p.p.s.a.). Organ podatkowy w postępowaniu podatkowym pisma doręcza nierezydentom za pośrednictwem Poczty Polskiej pod znany za granicą adres z wykorzystaniem formularza potwierdzenia odbioru CN 07. Poczta Polska przyjmując pismo do doręczenia, w ramach międzynarodowych procedur pocztowych przekazuje pismo operatorowi pocztowemu państwa, w którym adresat ma siedzibę, w celu doręczenia pisma adresatowi. Doręczenie to należy traktować jako doręczenie dokonane przez Pocztę Polską. Dla oceny skuteczności tego doręczenia konieczne jest odwołanie się do Regulaminu poczty listowej Światowego Związku Pocztowego sporządzonego w Bernie dnia 28 stycznia 2005 r. (Dz. U. z 2007 r., nr 108, poz. 744). Na podstawie art. 137 ust. 3 tego Regulaminu postanowiono, że Potwierdzenie odbioru powinno zostać podpisane w pierwszej kolejności przez adresata, a gdy to nie jest możliwe przez inną osobę do tego upoważnioną na mocy przepisów kraju przeznaczenia (ust. 3.1).

Następnie Sąd I instancji wskazał, że zaskarżona decyzja została przesłana listem poleconym na adres Skarżącego: E. [...], [...] A. Na dzień sporządzenia odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy nie dysponował dokumentem zwrotnego potwierdzenia odbioru powyższej decyzji i w tej sprawie złożył stosowną reklamację do Biura Kontroli i Zarządzania Bezpieczeństwem Poczty Polskiej pismem z dnia 2 kwietnia 2019 r. Zgodnie z uzyskaną od Poczty Polskiej informacją zawartą w piśmie z dnia 9 kwietnia 2019 r., przesyłka została doręczona 14 lutego 2019 r., co wynikało z systemu śledzenia przesyłek. Dalej Poczta podkreśliła, że ustalenie szczegółów związanych z doręczeniem przesyłki w tym sporządzenie duplikatu jest możliwe w trybie postępowania reklamacyjnego, którego termin może przekroczyć 3 miesiące. W piśmie z dnia 23 maja 2019 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy poinformował o złożeniu kolejnej reklamacji dotyczącej przedmiotowej przesyłki. W odpowiedzi Poczta poinformowała, że blankiet potwierdzenia odbioru, po podjęciu przesyłki do której był załączony, jest dostarczany do nadawcy bez ewidencjonowania w dokumentacji pocztowej, z zastrzeżeniem, że nie jest przewidziane uzyskanie pokwitowania odbiorcy na dowód jego przekazania. Wobec tego zdaniem Sądu I instancji nie było podstaw do uznania, iż zaskarżona decyzja nie została doręczona skarżącemu w dniu 14 lutego 2019 r., a trzydziestodniowy termin na wniesienie skargi upływał z dniem 18 marca 2019 r.

Od powyższego orzeczenia skarżący wywiódł zażalenie wskazując, że błędnie przyjęto w nim, iż do doręczenia decyzji doszło w dniu 14 lutego 2019 r. Podniósł, że z informacji otrzymanej przez niego od poczty niemieckiej wynikało, że jest to data wydania przesyłki doręczycielowi pocztowemu, a nie data doręczenia przesyłki adresatowi. Podał, że na dzień orzekania WSA w Bydgoszczy nie dysponował rozpatrzeniem reklamacji złożonej przez organ podatkowy, który sam miał wątpliwości co do prawidłowej daty doręczenia. Wskazał, że dołączony do odpowiedzi Poczty Polskiej SA z dnia 5.06.2019 r. dokument mający stanowić potwierdzenie odbioru nie został opatrzony jego podpisem, lecz innej nieznanej osoby o nazwisku R. W jego ocenie była to prawdopodobnie data wydania przesyłki doręczycielowi pocztowemu, a nie data doręczenia jej adresatowi lub osobie przez niego upoważnionej. W związku z tym wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.

Należy zauważyć, że w toku postępowania zażaleniowego Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy złożył pismo, z którego wynika, iż wpłynęło do niego potwierdzenie doręczenia w dniu 18 lutego 2019 r. przedmiotowej decyzji. Wskazano także, że zawiera ono inną datę doręczenia aniżeli ta, którą wskazywała Poczta Polska SA w piśmie z dnia 5.06.2019 r. Jednocześnie organ podjął w postępowaniu reklamacyjnym wobec Poczty Polskiej SA dalsze kroki w celu wyjaśnienia rozbieżności co do informacji o doręczeniu decyzji z dnia 8 lutego 2019 r. Jednocześnie do akt sprawy dołączono potwierdzony za zgodność z oryginałem dokument stanowiący "POTWIERDZENIE odbioru/doręczenia" o nr [...], nadany w UP B. 1 dnia 8.02.2019 r., oznaczony jako "CN 07". Wynika z niego, że przesyłka została należycie doręczona dnia 18.02.19 G. S., co potwierdza podpis adresata oraz informacja o nazwisku odbiorcy. Z dołączonego przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy do akt postępowania kolejnego pisma Poczty Polskiej SA z dnia 10 stycznia 2020 r. wynikało, że zostało skierowane do operatora pocztowego w Niemczech kolejne zapytanie dotyczące przesyłki o nr nadawczym [...]. Wskazano w nim także, że polski operator pocztowy nie ma możliwości weryfikacji danych przekazanych przez operatorów pocztowych krajów przeznaczenia.

Istota sporu w rozpatrywanej sprawie dotyczyła ustalenia okoliczności faktycznej związanej z datą doręczenia skarżącemu odpisu decyzji z dnia 8 lutego 2019 r. Z akt sprawy wynika, że została ona wysłana do skarżącego na adres w Niemczech w dniu 8 lutego 2019 r. (k. 307v akt administracyjnych). Z pism Poczty Polskiej dotyczących postępowania reklamacyjnego wynika, że został jej nadany nr nadawczy [...]. W doręczeniach zagranicznych podstawowym dokumentem potwierdzającym doręczenie przesyłki poleconej z poświadczonym doręczeniem jest należycie wypełniony formularz CN 07, na co prawidłowo zwrócił uwagę Sąd I instancji. Na etapie postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym dokument taki został przedłożony i znajduje się w aktach sprawy (k. 55 akt sądowych). Wynika z niego, że przesyłka została doręczona bezpośrednio do rąk skarżącego w dniu 18 lutego 2019 r. Nie można zatem za prawidłowe uznawać wyjaśnień Poczty Polskiej SA, że doręczenie nastąpiło w dniu 14 lutego 2019 r. Nie można także oprzeć ustalenia daty doręczenia na dokumencie przesłanym przez Deutsche Post z datą 14.02.2019 r. i podpisem osoby o nazwisku R. (k. 29 akt sądowych). Nie wiadomo bowiem czego w istocie dotyczy ten dokument, gdyż poza nr przesyłki nie identyfikuje on faktu jej doręczenia skarżącemu lub osobie przez niego upoważnionej, w przeciwieństwie do prawidłowo wypełnionego formularza CN 07.

Wobec tego należy przyjąć, że zaskarżona do Sądu I instancji decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 8 lutego 2018 r. została doręczona za pośrednictwem poczty w dniu 18 lutego 2019 r. To powoduje, że skarga na tę decyzję do WSA w Bydgoszczy, która została nadana 19 marca 2019 r. w niemieckim urzędzie pocztowym, mieści się w terminie trzydziestu dni, o którym stanowi art. 53 § 1 p.p.s.a.

W konsekwencji Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji. Wobec tego należy stwierdzić, iż Sąd I instancji błędnie uznał, że zaszła przesłanka do odrzucenia skargi z art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Brak było podstaw do zastosowania tej części art. 185 § 1 p.p.s.a., która mówi o przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania, gdyż Wojewódzki Sąd Administracyjny nie będzie ponownie rozpoznawał kwestii braków skargi w zakresie zachowania terminu do jej wniesienia, lecz nada jej dalszy bieg.