III SAB/Po 51/26 - Wyrok

Data orzeczenia	2026-02-11	
Data wpływu	2026-01-02	
Sąd	Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu	
Sędziowie	Józef Maleszewski /przewodniczący/
Maciej Busz /sprawozdawca/
Sebastian Michalski	
Symbol z opisem	6480
658	
Skarżony organ	Inspektor Sanitarny	
Treść wyniku	Oddalono skargę	
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Józef Maleszewski Sędzia WSA Maciej Busz (spr.) Sędzia WSA Sebastian Michalski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 11 lutego 2026 r. sprawy ze skargi P. N. i E. N. na bezczynność Inspektor Sanitarny w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę w całości.	
Uzasadnienie
Pismem z 14 października 2025 r. P. N. i E. N. (zwani dalej razem "skarżącymi"), zwrócili się do Inspektor Sanitarny (zwanego dalej "PPIS" lub "Organem") z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej w następującym zakresie:

"1. Ile lat maksymalnie utrzymuje się odporność po podaniu szczepionki osobno dla każdej: przeciwko odrze, śwince, różyczce, DTP, polio IPV, Hib, DtaP, polio OPV, Td u osób szczepionych na terenie działania Państwa urzędu?

2. Na jakiej ustawowej podstawie prawnej tworzona jest lista osób uchylających się od obowiązkowych szczepień ochronnych?

3. Kto ustala listę przeciwwskazań do szczepień w Polsce? Kto ponosi odpowiedzialność za te ustalenia?

4. Ile nałożono grzywien na lekarzy, którzy nie wywiązali się z ustawowego obowiązku zgłoszenia niepożądanego odczynu poszczepiennego w ciągu ostatnich 5 lat na terenie działania Państwa urzędu?

5. Ile dzieci i dorosłych do 19 roku życia zmarło do 4 tygodni od szczepienia na terenie działania Państwa urzędu w ciągu ostatnich 5 lat?

6. Ile odnotowano ciężkich niepożądanych odczynów poszczepiennych na terenie działania Państwa urzędu w ciągu ostatnich 5 lat? Jakie to były niepożądane odczyny poszczepienne?

7. Za ile z tych niepożądanych odczynów poszczepiennych wypłacono odszkodowanie?

8. W jaki sposób możemy ubiegać się o odszkodowanie za śmierć lub uszczerbek na zdrowiu na skutek niepożądanych odczynów poszczepiennych wymienionych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia?

9. W jaki sposób lekarz może wykluczyć nadwrażliwość na składniki szczepionki przed szczepieniem? Proszę wymienić konkretne badania, które można wykonać w celu wykluczenia nadwrażliwości na składniki szczepionki lub niedoborów odporności."

W odpowiedzi na wniosek, pismem z 29 października 2025 r., Organ wyjaśnił, co następuje:

"Ad. 1. Państwowa Inspekcja Sanitarna nie prowadzi badań odporności. W związku z powyższy, Inspektor Sanitarny nie realizuje badań w tym zakresie na obszarze powiatu [...], stąd udzielenie informacji na pytanie nie jest możliwe.

Ad. 2. Państwowa Inspekcja Sanitarna nie prowadzi listy osób uchylających się od obowiązkowych szczepień ochronnych.

Ad. 3. Przeciwwskazania do szczepień wynikają z obowiązującej wiedzy medycznej, w związku z tym nie prowadzi się "listy przeciwwskazań do szczepień w Polsce".

Ad. 4. Inspektor Sanitarny wskazuje, że nie posiada danych co do grzywien wystawianych przez inne organy państwa, ani nie był informowany o wydanych w związku z wnioskami o ukaranie pochodzących od takich organów wyrokach sądowych w związku z niewywiązaniem się przez lekarzy na terenie powiatu [...] z obowiązku zgłoszenia niepożądanego odczynu poszczepiennego w ciągu ostatnich 5 lat. Nadto informuję, że w ciągu ostatnich 5 lat Inspektor Sanitarny nie nakładał grzywny w formie mandatu karnego ani nie składał wniosku o ukaranie do sądu w związku z niewywiązywaniem się przez lekarzy na terenie powiatu [...] z obowiązku zgłoszenia niepożądanego odczynu poszczepiennego.

Ad. 5. Inspektor Sanitarny nie dysponuje informacjami o przypadkach zgonów, które nastąpiły w ciągu 4 tygodni od wykonania szczepienia ochronnego na terenie powiatu [...],

Ad. 6. W latach 2020-2025 w powiecie [...] nie odnotowano ciężkich niepożądanych odczynów poszczepiennych. Stwierdzono natomiast następującą ilość innych niepożądanych odczynów poszczepiennych związanych z podaniem preparatów szczepionkowych:

2020 - 1:NOP łagodny

2021 - 2: NOP-y łagodne

2022 - 3: NOP-y łagodne

2023 - 3: NOP-y łagodne

2024 - 1:NOP łagodny

2025 - 3: NOP-y łagodne

Ad. 7. Inspektor Sanitarny nie zbiera informacji o odszkodowaniach za niepożądane odczyny poszczepienne.

Ad. 8. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny nie udziela porad prawnych. W celu uzyskania takiej porady proszę zgłosić się do profesjonalnego doradcy prawnego albo punkt bezpłatnej pomocy prawnej.

Ad. 9. Żądana informacja nie jest informacją publiczną, lecz informacją z zakresu wiedzy medycznej."

Pismem z 7 listopada 2025 r., skarżący wywiedli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność organu w zakresie udostępnienia informacji publicznej.

Skarżący wnieśli o:

1. zobowiązanie Inspektor Sanitarny do udzielania informacji publicznej w terminie 14 dni,

2. orzeczenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa,

3. wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.,

4. zasądzenie kosztów postępowania.

Uzasadniając skargę skarżący wskazali, że organ naruszył art. 6 k.p.a. oraz "przepisy dotyczące udostępniania informacji publicznej".

Zdaniem skarżących udzielone przez organ odpowiedzi nie zawierają żadnej wartości merytorycznej. Podkreślono, że na jedno pytanie organ nie udzielił w ogóle odpowiedzi wyjaśniając, że żądana informacja, nie jest informacją publiczną. W ocenie skarżących organ zlekceważył ich pytania, stosując wymijające odpowiedzi.

Przytaczając bogate orzecznictwo sądów administracyjnych skarżący skonstatowali, że za uzasadnione należy uznać zobowiązanie organu do ukarania odpowiedzialnego pracownika winnego niezałatwienia sprawy w terminie na podstawie art. 38 k.p.a., gdyż wnioskowane informacje są niezbędne, aby móc świadomie podjąć decyzję dotyczącą szczepienia dziecka.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, wyjaśniając w szczególności, że skarga ogranicza się do pustosłownego wskazania, że organ udzielił odpowiedzi w nikłym stopniu, jednocześnie jednak nie wskazując, na które pytanie lub pytania, zdaniem skarżących, organ nie odpowiedział.

Organ wskazał, że w zakresie pytania nr 1 nikt (a tym bardziej żaden terenowy organ Inspekcji Sanitarnej) nie jest w stanie udzielić informacji o tym, przez jaki czas utrzymuje się odporność przeciwko kilkunastu chorobom zakaźnym (oddzielnie) i to w wyniku podania szczepionki, dodatkowo w populacji zamieszkującej obszar właściwości miejscowej organu. Wyjaśniono, że biorąc pod uwagę, że listy osób uchylających się od szczepień, czy też listy osób zaszczepionych, nie są prowadzone nie jest możliwa odpowiedź na pytanie nr 2. Dalej wskazano, że z tego samego względu organ nie może też udzielić informacji kto ustala listy przeciwwskazań do szczepień w Polsce (pytanie nr 4 – uw. Sądu: powinno być nr 3), biorąc pod uwagę że żadna oficjalna lista nie występuje, gdyż to lekarz przeprowadzający badanie kwalifikacyjne decyduje czy istnieją przeciwwskazania do wykonania obowiązkowych szczepień i jak wskazano w odpowiedzi - robi to jedynie w oparciu o własną wiedzę medyczną. PPIS w [...] nie prowadził w ostatnich 5 latach postępowań w sprawie grzywien na lekarzy, którzy nie wywiązali się z obowiązku zgłoszenia niepożądanego odczynu poszczepiennego (pytanie nr 5 - uw. Sądu: powinno być nr 4), nie ma też takich informacji pochodzących od innych instytucji państwa.

Kolejno organ wyjaśnił, że udzielenie odpowiedzi na pytanie nr 5 jest niemożliwe, albowiem żadna instytucja publiczna czy prywatna, w tym Inspektor Sanitarny, nie zbiera ani nie jest w stanie zebrać takich informacji.

W zakresie występowania ciężkich niepożądanych odczynów poszczepiennych i statystyk ich występowania na terenie powiatu [...] udzielono skarżącym informacji.

W związku z tym, że PPIS w [...] nie zajmuje się wypłatą odszkodowań za NOP (pytanie nr 7), a informacje o takich zdarzeniach nie są przekazywane do organu to informacji takich organ skarżącym nie mógł udzielić, o czym zostali poinformowani we odpowiedzi na wniosek. Wyjaśniono, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny nie jest instytucją powołaną do świadczenia pomocy prawnej obywatelom, nawet w zakresie zdrowia. Organ argumentował, że pytanie "w jaki sposób możemy ubiegać się o odszkodowanie" nie jest pytaniem o informację publiczną, co miało być przedmiotem wniosku strony.

Podobnie, w ocenie organu, nie jest informacją publiczną odpowiedź na pytanie nr 9, w którym skarżący pytają o to, w jaki sposób lekarz może wykluczyć nadwrażliwość na składniki szczepionki przed szczepieniem. Tym bardziej, że skarżący domagają się wymienienia konkretnych badań.

Organ podsumował, że w niniejszej sprawie w ustawowym terminie udzielił odpowiedzi na pytania skarżących, wskazując przy tym powody dla których na część z nich odpowiedzi nie może udzielić. W ocenie PPIS w [...] samo to, że strona jest niezadowolona z treści odpowiedzi albo, że odpowiedź był zwięzła, nie powoduje że jest to odpowiedź niewystarczająca czy niewyczerpująca, zwłaszcza jeśli odpowiedź organu wyraźnie wskazuje, że przeważającej części żądanych informacji nie posiada albo nie jest właściwym organem do udzielenie odpowiedzi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga, choć dopuszczalna, nie zasługiwała na uwzględnienie.

Na wstępie należy zaznaczyć, że niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm., w skrócie "p.p.s.a.").

Przystępując do rozpoznania sprawy w tym trybie, Sąd miał na uwadze, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2026 r. poz. 143) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje w szczególności orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4, tj. mających za przedmiot m.in. decyzje administracyjne (pkt 1) oraz inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (pkt 4), w tym przybierające postać tzw. czynności materialno-technicznych.

W myśl art. 21 in principio ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902; w skrócie "u.d.i.p.") do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą sądów administracyjnych, dla dopuszczalności skargi na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie jest wymagane poprzedzenie jej jakimkolwiek środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej, czyli nie jest wymagane "wyczerpanie środków zaskarżenia" w rozumieniu art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z 24.05.2006 r., I OSK 601/05, w braku odmiennego zastrzeżenia, wszystkie orzeczenia sądowe przywołane w niniejszym wyroku są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, w skrócie "CBOSA"). Zasady tej nie zmieniło wprowadzenie do art. 37 k.p.a. – a w ślad za tym także do art. 52 § 2 p.p.s.a. – z dniem 1 czerwca 2017 r., mocą ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 935), nowego środka zaskarżenia bezczynności lub przewlekłości postępowania organu administracji, w postaci ponaglenia (w miejsce dotychczas stosowanych w takich przypadkach: zażalenia albo wezwania do usunięcia naruszenia prawa). W konsekwencji w odniesieniu do skarg na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie znajduje zastosowania wymóg z art. 53 § 2b in fine p.p.s.a. w postaci uprzedniego wniesienia ponaglenia do właściwego organu (por. wyrok NSA z 28.01.2020 r., I OSK 2433/18).

Tym samym, na gruncie rozpoznawanej sprawy nie było wymagane wniesienie ponaglenia do organu przed wywiedzeniem skargi na bezczynność.

Wypada jeszcze zaznaczyć, że do skarg na bezczynność nie mają zastosowania terminy do wniesienia skargi ustalone w przepisach art. 53 p.p.s.a. (zob. postanowienia NSA: z 11.05.2011 r., I OSK 716/11; z 26.05.2011 r., I OSK 857/11). Oznacza to, że skarga na bezczynność może być skutecznie wniesiona aż do chwili ustania stanu bezczynności, tj. do chwili załatwienia sprawy przez organ administracji publicznej poprzez wydanie decyzji, postanowienia albo innego aktu lub podjęcie czynności (por. wyrok NSA z 29.04.2011 r., I FSK 249/10; por. też wyrok WSA z 27.10.2011 r., II SAB/Po 60/11). Trafność takiej wykładni potwierdza obecnie, dodany z dniem 1 czerwca 2017 r., przepis art. 53 § 2b p.p.s.a., zgodnie z którym skargę na bezczynność można wnieść "w każdym czasie" - które to określenie musi być postrzegane w aspekcie trwającego w dacie składania skargi i naruszającego czas załatwienia sprawy stanu postępowania administracyjnego (por. wyrok NSA z 17.11.2020 r., II OSK 973/19).

W konsekwencji w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego – nawiązującym do uchwały 7 sędziów NSA z 22 czerwca 2020 r. o sygn. akt II OPS 5/19 (ONSAiWSA 2020, nr 6, poz. 79), zgodnie z tezą której: "Wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a." – został wyrażony pogląd, w myśl którego na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej nie można mówić o bezczynności organu, gdy organ ten przed wniesieniem skargi na bezczynność udostępni informację publiczną w formie czynności materialno-technicznej. Sytuacja taka stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu skargi jako niedopuszczalnej w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. (zob. wyrok NSA z 13.10.2021 r., III OSK 3789/21, ONSAiWSA 2022, nr 2, poz. 30; por tez wyroki NSA: z 07.12.2021 r., III OSK 7055/21; z 29.11.2022 r., III OSK 2507/22).

Jednakże w myśl stanowiska przeciwnego, pogląd zaprezentowany w cytowanej uchwale NSA o sygn. akt II OPS 5/19 dotyczy spraw zakończonych decyzją administracyjną, a nie spraw zakończonych dokonaniem czynności materialno-technicznej. W odniesieniu do tej ostatniej kategorii spraw, stwierdzenie niedopuszczalności wniesienia skargi na bezczynność organu w udostępnieniu informacji publicznej, z uwagi na uprzednie wystosowanie przez podmiot zobowiązany odpowiedzi na wniosek o udostępnieniu informacji publicznej, godziłoby w regulacje konstytucyjne, wymagające zapewnienia sprawności działania władz publicznych (preambuła Konstytucji RP), jak też dostępności informacji publicznej – art. 61 ust. 1 Konstytucji RP (por. postanowienie NSA z 05.10.2021 r., III OSK 6030/21).

Przenosząc powyższe uwagi na grunt kontrolowanej sprawy, należy stwierdzić, że analiza akt sprawy oraz stanowisk procesowych stron pokazuje, że do dnia wniesienia skargi wnioskowane informacje nie zostały skarżącym – w ich ocenie – udostępnione w pełni ani, co bezsporne, nie została wydana decyzja o odmowie udostępnienia tych informacji.

Mając wszystko to na uwadze, Sąd uznał skargę na bezczynność wniesioną w niniejszej sprawie za dopuszczalną i przystąpił do jej merytorycznego rozpoznania.

Przedmiotem skargi uczyniono bezczynność Inspektor Sanitarny w przedmiocie załatwienia wniosku skarżących o udostępnienie informacji publicznej, szczegółowo określonego w 9 punktach ich pisma datowanego na 14.10.2025 r., a zasadniczo związanej z obowiązkiem szczepień ochronnych.

W przedmiotowej sprawie poza sporem pozostaje, że PPIS jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Zgodnie bowiem z art. 4 ust. 1 u.d.i.p. podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne Do organów władzy publicznej niewątpliwie należą państwowi powiatowi inspektorzy sanitarni, którzy – jako organy rządowej administracji zespolonej w powiecie – wykonują zadania Państwowej Inspekcji Sanitarnej.

Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. organ obowiązany jest udostępnić informację publiczną bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni od dnia otrzymania wniosku. Jeżeli natomiast informacja publiczna nie mogła być udostępniona w tak ustalonym terminie, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia wnioskodawcę o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.).

Jak wynika z dokumentów zgromadzonych w aktach administracyjnych, przedmiotowy wniosek został nadany za pośrednictwem poczty do organu w dniu 14.10.2025 r. (data wpływu: 15.10.2025 r.), a organ udzielił na niego odpowiedzi pismem z 29.10.2025 r. doręczonym skarżącym w dniu 04.11.2025 r. Udzielenie odpowiedzi przez organ nastąpiło zatem z zachowaniem 14-dniowego terminu, przewidzianego w przepisie art. 13 ust. 1 u.d.i.p. Powyższe świadczy o tym, że organ nie zlekceważył wniosku skarżących i nie pozostał wobec nich bierny udzielając odpowiedzi w ustawowym terminie.

Stosownie do treści art. 14 ust. 1 u.d.i.p. udostępnienie informacji następuje w formie czynności materialno - technicznej, w sposób i w formie określonych we wniosku i nie wymaga podjęcia jakiegokolwiek rozstrzygnięcia. Dopiero stwierdzenie, że dana informacja nie może zostać udostępniona, bądź też postępowanie podlega umorzeniu, nakłada na organ obowiązek wydania decyzji administracyjnej (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.).

Przechodząc do oceny, czy żądane przez skarżących informacje mają charakter informacji publicznej - wypada wyjść od stwierdzenia, że prawo dostępu do informacji publicznej wynika wprost z Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, która w art. 61 ust. 1 stanowi, iż obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne, w tym informacji o działalności samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (art. 61 ust. 2 Konstytucji RP). Tryb udzielania informacji, o jakich mowa w art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, określają ustawy (zob. art. 61 ust. 4 ab initio Konstytucji RP).

W orzecznictwie sądowym trafnie przyjęto, że informację publiczną stanowią, co do zasady, informacje zbierane i wytwarzane przez organy inspekcji sanitarnej, w szczególności – zgodnie z art. 2 w zw. z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2024 r. poz. 416, dalej jako: u.P.I.S.) – w dziedzinie zapobiegania i zwalczania chorób zakaźnych i innych chorób powodowanych warunkami środowiska, w tym dotyczące dokonywania analiz i ocen epidemiologicznych, opracowywania programów i planów działalności zapobiegawczej i przeciwepidemicznej oraz kontroli ich realizacji, a także ustalania zakresu i terminów szczepień ochronnych oraz sprawowania nadzoru w tym zakresie (por. wyroki WSA: z 06.09.2017 r., II SAB/Po 96/17; z 21.11.2018 r., II SAB/Sz 119/18). W konsekwencji informację publiczną stanowią więc także dane dotyczące niepożądanych odczynów poszczepiennych, wynikające z prowadzonych przez właściwych państwowych (wojewódzkich i powiatowych) inspektorów sanitarnych rejestrów zgłoszeń niepożądanych odczynów poszczepiennych, o których mowa w art. 21 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1675, w skrócie "u.z.z.z.ch.z.l.") oraz § 8 i nast. rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz kryteriów ich rozpoznawania (Dz. U. z 2024 r. poz. 138; w skrócie "r.n.o.p."). Źródłami danych do wskazanych rejestrów są w tym zakresie obowiązkowo zgłaszane przez lekarzy lub felczerów rozpoznane odczyny poszczepienne (zob. art. 21 ust. 1 u.z.z.z.ch.z.l. oraz § 5 r.n.o.p.). Brak wywiązania się przez wskazane podmioty z obowiązku zgłoszenia niepożądanego odczynu poszczepiennego podlega karze grzywny (art. 52 pkt 3 u.z.z.z.ch.z.l.). Kompetencja do nakładania grzywien w tym zakresie należy do organów inspekcji sanitarnej, a zatem informacja o liczbie takich grzywien również ma walor informacji publicznej, jako związana z działalnością wskazanych organów (wyrok WSA w Poznaniu z 15 stycznia 2026 r., sygn. akt: III SAB/Po 20/26, CBOSA). W tym zakresie prawidłowo organ udzielił odpowiedzi na pytanie 6 wniosku.

W zakresie obowiązkowych szczepień ochronnych, wskazać zaś należy, że z art. 17 u.z.z.ch.z.l. wynika, iż organy inspekcji sanitarnej nie przeprowadzają szczepień ochronnych, a jedynie sprawują nadzór w tym zakresie, co realizowane jest poprzez przekazywane im przez lekarzy sprawozdania z przeprowadzonych obowiązkowych szczepień ochronnych sporządzane na urzędowych formularzach, których wzory oraz terminy i tryb przekazywania normuje obecnie rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. z 2025 r. poz. 782), a wcześniej określało rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 753, z późn. zm.). Jak wynika z załączonych do ww. rozporządzeń wzorów takich sprawozdań, podaje się w nich jedynie zbiorczo liczbę osób poddanych szczepieniom w danym kwartale (tj. bez przekazywania organom inspekcji sanitarnej szczegółowych personaliów i danych dotyczących osób zaszczepionych) oraz liczbę osób, które uchyliły się w danym kwartale od obowiązku szczepień. W tym zakresie wzór wskazuje na konieczność dołączania do sprawozdania imiennego wykazu osób uchylających się od obowiązku szczepień, a więc z pominięciem innego rodzaju danych dotyczących tej grupy osób. Spośród informacji dotyczących nadzoru sprawowanego nad wykonywaniem obowiązkowych szczepień ochronnych, charakter informacji publicznej może mieć więc tylko taka informacja, jaką organy inspekcji sanitarnej posiadają na podstawie przekazanych im sprawozdań lub innych dokumentów.

Nadzór organów inspekcji sanitarnej w zakresie realizacji obowiązku szczepień ochronnych nie obejmuje kwestii odszkodowawczych – których dotyczyło pytanie 7 wniosku. Zgodnie bowiem z art. 17a ust. 6 u.z.z.z.ch.z.l. należne w takim przypadku świadczenia kompensacyjne (w związku z wystąpieniem określonego rodzaju odczynów poszczepiennych) są przyznawane przez Rzecznika Praw Pacjenta, a nie przez organy inspekcji sanitarnej. Jakkolwiek zatem informacje o odszkodowaniach z tytułu niepożądanych odczynów poszczepiennych, jako dotyczące majątku publicznego, mają walor informacji publicznej, to nie sposób przyjąć, by informacje te były w posiadaniu organów inspekcji sanitarnej.

Poza tym Sąd w niniejszym składzie podziela stanowisko wyrażone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z 28 września 2023 r. w sprawie o sygn. akt IV SAB/Po 98/23, zgodnie z którym:

- organ w trybie informacji publicznej nie jest zobligowany do odpowiedzi na pytania dotyczące wiedzy prawniczej, zmierzające do udzielania porady prawnej lub dokonania przez organ wykładni przepisów (por. m.in. wyroki WSA: z 25.02.2021 r., II SAB/Wa 664/20; z 15.12.2022 r., III SAB/Gd 170/22; z 28 grudnia 2022 r., II SAB/Lu 139/22, CBOSA).

Nie jest zatem informacją publiczną, informacja żądana w punkcie 8 wniosku, ponieważ dotyczy wiedzy prawniczej.

- poza zakresem działania organu pozostaje informacja dotycząca wskazania, w jaki sposób lekarz może wykluczyć nadwrażliwość na składniki szczepionki przed szczepieniem oraz obejmująca żądanie wymienienia konkretnych badań, które można wykonać w tym celu lub w celu wykazania niedoborów odporności. Przedmiot takiego pytania wkracza bowiem w sferę wiedzy medycznej i nie należy do zadań organu administracji publicznej – powiatowego inspektora sanitarnego.

W konsekwencji organ nie był zobowiązany do udzielenia informacji dotyczących wiedzy medycznej, a objętych punktami 1, 3 i 9 wniosku.

Ponadto w orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalone jest stanowisko, zgodnie z którym pojęcie informacji publicznej należy odnosić do sfery faktów. W orzecznictwie tym wskazano m.in., że wyjaśnianie podstawy prawnej działań organu nie jest informacją o sprawach publicznych, nie należy bowiem do sfery faktów, tylko do kwestii prawnych (np. wyrok WSA w Warszawie z dnia 14 lipca 2021 r. sygn. akt II SA/Wa 557/21, wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 13 września 2017 r. sygn. akt II SAB/Go 52/17, wyrok WSA w Krakowie z dnia 4 września 2017 r. sygn. akt II SAB/Kr 126/17). Instytucja dostępu do informacji publicznej nie ma na celu kontroli prawidłowości funkcjonowania organu. Przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej nie mogą służyć realizacji celów, dla których właściwe są inne tryby postępowań i do których realizacji powołane są właściwe organy kontrolne.

Na gruncie u.d.i.p. przyjmuje się, że stan bezczynności może mieć miejsce w przypadku podmiotu, który będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do zareagowania na wniosek o udostępnienie informacji publicznej w odpowiedni sposób i formie, wbrew przepisom prawa, w okolicznościach w nich przewidzianych ani nie udostępnia w nakazanym terminie, w drodze czynności materialno-technicznej, żądanej informacji, ani też nie podejmuje innego działania mającego na celu załatwienie wniosku. W szczególności nie wydaje decyzji administracyjnej o odmowie udostępnienia informacji publicznej (np. z uwagi na ograniczenia wynikające z art. 5 u.d.i.p. lub – w przypadku informacji przetworzonej – ze względu na brak szczególnie istotnego interesu publicznego) albo o umorzeniu postępowania (w przypadku określonym w art. 14 u.d.i.p.), względnie nie informuje pisemnie wnioskodawcy, że żądana informacja znajduje się w Biuletynie Informacji Publicznej, bądź że jest udostępniana w odrębnym (szczególnym) trybie albo że informacji tej nie posiada, bądź że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej. W każdym z tych przypadków zakreślony w cytowanym art. 13 ust. 1 u.d.i.p. czternastodniowy termin wyznacza podstawowe czasowe ramy, w których organ powinien przeprowadzić działania związane z oceną wniosku o udostępnienie informacji publicznej i jego załatwieniem.

Uznać należy, że jedynie informacje objęte punktami: 4 (liczba grzywien nałożonych na lekarzy z uwagi na niezgłoszenie niepożądanego odczynu poszczepiennego), 5 (liczba osób, które zmarły z powodu szczepienia), 6 (liczba i rodzaj zgłoszonych niepożądanych odczynów poszczepiennych) i 7 (liczba wypłaconych odszkodowań za odczyny poszczepienne), dotyczyły informacji publicznych w rozumieniu u.d.i.p. W kontrolowanej sprawie jest poza sporem, że PPIS udzielił odpowiedzi na wniosek skarżących, nie pozostawiając przy tym żadnego z pytań bez odpowiedzi, choć w odniesieniu do niektórych z nich odpowiedź sprowadzała się do informacji o braku żądanych danych. W świetle wcześniejszych uwag, nie sposób zasadnie czynić organowi zarzutów z takiego sposobu skwitowania niektórych pytań.

W zakresie dotyczącym pytań 1, 3 i 9 (pytania dotyczą informacji medycznych) stwierdzić należy, że informacje objęte tymi pytaniami nie posiadają waloru informacji publicznej i już tylko z tego względu – niezależnie od treści odpowiedzi udzielonych przez organ na te pytania – w zakresie tych pytań organowi nie można skutecznie zarzucić bezczynności.

W ocenie Sądu organ udzielił odpowiedzi na pytania skarżących w ustawowym terminie, w miarę posiadanych informacji w sposób możliwie pełny i konkretny, nie zbywając żadnego z pytań milczeniem, lecz ustosunkowując się do nich rzeczowo i klarownie. W konsekwencji należy uznać, że wniosek skarżących w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej został, wbrew ogólnikowym twierdzeniom skargi, załatwiony prawidłowo i w przepisanym terminie.

Stąd brak podstaw do zarzucenia organowi bezczynności w udostępnieniu żądanej informacji publicznej.

W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę w całości oddalił.