Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), Sędziowie sędzia WSA Aneta Dąbrowska, sędzia WSA Tomasz Wykowski, Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 maja 2013 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej 1. oddala skargę; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata [...] kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...] października 2012 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2012r. orzekającą o odmowie udzielenia M. C. zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium RP.

W uzasadnieniu podkreślono, że cudzoziemiec w chwili składania wniosku o wydanie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony przebywał na terytorium RP na podstawie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony udzielonego mu przez Wojewodę [...] w dniu [...] lutego 2011 r. z terminem ważności do dnia [...] lutego 2012 r. udzielonego ze względu na podjętą przez zainteresowanego naukę.

W trakcie postępowania cudzoziemiec powołał się na zamiar podjęcia pracy, a następnie na etapie postępowania odwoławczego przedstawił zezwolenie na pracę wydane w dniu [...] maja 2012 r. przez Wojewodę [...], z terminem ważności do dnia [...] maja 2013 r.

W dniu [...] lutego 2012r. zainteresowany zeznał do protokółu, iż nie podjął nauki na kierunku informatyka w Policealnej Szkole dla Dorosłych w W. z uwagi na małą liczbę słuchaczy na tym kierunku, co uniemożliwiło jego otwarcie oraz wyjaśnił, iż od roku uczy się języka polskiego w tej szkole. Wojewoda [...] stwierdził, iż w trakcie przesłuchania, które odbyło się przy udziale tłumacza, zainteresowany nie wykazał się znajomością języka polskiego. Ponadto w aktach sprawy znajduje się zaświadczenie stwierdzające, iż cudzoziemiec dopiero został przyjęty na semestr pierwszy kursu języka polskiego dla obcokrajowców w okresie od dnia [...] marca 2012 r. do lutego 2013 r. Ponadto cudzoziemiec wskazał w oświadczeniu z dniu [...] września 2012r. że nie uczy się już języka polskiego w powyższej szkole. Mając na uwadze wskazane ustalenia, organ odwoławczy zgodził się ze stanowiskiem Wojewody [...], iż dokument potwierdzający podjęcie przez cudzoziemca nauki języka polskiego mógł zostać wytworzony na potrzeby niniejszego postępowania.

Zdaniem organu II instancji ustalenia dokonane przez Wojewodę [...] pozwalają na stwierdzenie, iż deklarowana poprzednio we wniosku o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony okoliczność dotycząca kształcenia się M. C. w Policealnej Szkole dla Dorosłych nie znajduje potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym oraz ustaleniach faktycznych dokonanych przez właściwe organy, a tym samym wskazuje, iż cel pobytu cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej był inny niż deklarowany. Zatem uzyskane poprzednio zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej zostało potraktowane przez cudzoziemca instrumentalnie, jako sposób legalizacji pobytu w naszym kraju. Cudzoziemiec poprzednie zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony w dniu [...] lutego 2011 r. uzyskał powołując okoliczność kontynuowania nauki, a tymczasem okazało się, iż nauki nie podjął.

Mając na uwadze wskazane ustalenia, a przede wszystkim fakt, iż dotychczas uzyskane przez cudzoziemca zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony nie zostało wykorzystane przez niego zgodnie z deklarowanym przez niego celem pobytu, dowodem czego jest niekontynuowanie przez cudzoziemca nauki, zasadne jest, zdaniem Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców stwierdzenie, iż dotychczasowe postępowanie cudzoziemca daje podstawę do uznania, że udzielenie mu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na podstawie art. 53 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach, podobnie jak wcześniej udzielone zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, nie zostanie wykorzystane zgodnie z deklarowanym we wniosku celem pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

W ocenie organu odwoławczego, cudzoziemiec wypełnił przesłanki określone w art. 57 ust. 1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach przemawiające za odmową udzielenia mu wnioskowanego zezwolenia. Cudzoziemiec uzyskał wprawdzie zezwolenie na pracę, jednak pracę zgodnie z przepisami może podjąć po zalegalizowaniu pobytu w odpowiednim trybie. Zainteresowany powinien kontynuować naukę lub zgłosić fakt zakończenia nauki do organu administracji, a następnie uzyskać stosowną wizę, uprawniającą do wykonywania pracy zgodnie z obowiązującymi przepisami. Zdaniem organu odwoławczego, w niniejszej sprawie zachodzi próba obejścia przez cudzoziemca przepisów dotyczących udzielania zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, poprzez deklarowanie innego celu pobytu niż rzeczywisty. Wnioskowane zezwolenie ma umożliwić cudzoziemcowi pobyt na terytorium Polski w dłuższej perspektywie czasowej, niezależnie od podniesionych we wniosku i w toku postępowania okoliczności pobytu. Ubiegając się o wjazd na terytorium Polski cudzoziemiec deklarował cel wjazdu, którego następnie nie zrealizował.

W ocenie organu odwoławczego, powyższe ustalenia uzasadniają stwierdzenie, że wobec strony zachodzi przesłanka z art. 57 ust. 1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach obligująca organ rozpatrujący sprawę do odmowy udzielenia cudzoziemcowi przedmiotowego zezwolenia. Wobec tego organ odwoławczy odstąpił od badania, czy M. C. spełnia przesłanki określone w art. 53 ust. 1 pkt 1 i art. 53b ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, gdyż wobec zaistnienia przesłanki z art. 57 ust. 1 pkt 3 cyt. ustawy ustalenia te nie miałyby wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy i prowadziły do bezzasadnego przedłużania postępowania.

Jednocześnie organ podkreślił, że nie leży w interesie Rzeczypospolitej Polskiej udzielanie zezwoleń na zamieszkanie na czas oznaczony cudzoziemcom, którzy w sposób instrumentalny traktują obowiązujące w Polsce przepisy prawa w celu legalizacji swojego pobytu.

Na tę decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł M. C. zarzucając jej wydanie z naruszeniem:

- art. 57 ust. 1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach poprzez błędne ustalenia, że okoliczności sprawy wskazują, iż jego cel pobytu będzie inny niż deklarowany,

- art. 53 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach poprzez jego niezastosowanie i nieudzielanie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony za względu na wykonywanie pracy,

- art. 7 K.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy,

- art. 80 K.p.a. poprzez dowolną a nie swobodną ocenę dowodów polegającą na bezpodstawnym ustaleniu, że cel pobytu skarżącego jest inny niż deklarowany.

W uzasadnieniu skargi M. C. powtórzył, że organy orzekające w sprawie bezpodstawnie przyjęły, że cel jego pobytu na terytorium RP będzie inny niż deklarowany. Skarżący zaznaczył, że nie podjął nauki w szkole na kierunku informatyka, ponieważ z powodu zbyt małej ilości chętnych nie uruchomiono tego kierunku. W jego ocenie, wykonywanie pracy zarobkowej jest zupełnie inną podstawą udzielenia zezwolenia na pobyt w Polsce. Wojewoda powinien zbadać tę przesłankę i wydać na jej podstawie zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium RP.

W odpowiedzi na skargę Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji.

W piśmie procesowym z dnia [...] maja 2013 r. ustanowiony w ramach pomocy prawnej dla skarżącego adwokat podtrzymał podnoszone przez niego zarzuty.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Organy administracji publicznej orzekające w niniejszej sprawie, odmawiając udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium RP swoje rozstrzygnięcie oparły o przepis art. 57 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz.U. z 2011 r., Nr 264 poz. 1573 ze zm.), zgodnie z którym odmawia się cudzoziemcowi udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, jeżeli okoliczności sprawy wskazują, że cel wjazdu lub pobytu cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest lub będzie inny niż deklarowany.

Stosownie zaś do art. 53 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach - zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony udziela się cudzoziemcowi, który posiada zezwolenie na pracę albo pisemne oświadczenie pracodawcy o zamiarze powierzenia cudzoziemcowi wykonywania pracy, jeżeli zezwolenie na pracę nie jest wymagane. Zgodnie z art. 53a ust. 1 pkt 1 lit. a cyt. zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony można udzielić cudzoziemcowi, który zamierza na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej podjąć lub kontynuować naukę, jeżeli okoliczność, która jest podstawą ubiegania się o zezwolenie, uzasadnia jego zamieszkiwanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres dłuższy niż 3 miesiące.

Jednocześnie art. 53b ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, cudzoziemiec o którym mowa w art. 53 ust 1 pkt 1, 2 ,7, 9, 13, 14 i 16-18 oraz w art. 53a ust. 1 pkt 1-3, 3b i 4, jest obowiązany posiadać:

1) ubezpieczenie zdrowotne w rozumieniu przepisów o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych lub potwierdzenie pokrycia przez ubezpieczyciela kosztów leczenia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz

2) stabilne i regularne źródło dochodu wystarczającego na pokrycie kosztów utrzymania siebie i członków rodziny pozostających na jego utrzymaniu w przypadkach, o których mowa w art. 53 ust 1 pkt 1, 2, 7, 9, 13 i 14 oraz w art. 53a ust. 1 pkt 1 lit. b, pkt 2, 3b i 4;

3) wystarczające środki finansowe na pokrycie kosztów utrzymania i powrotu w przypadkach, o których mowa w art. 53 ust. 1 pkt 16-18 oraz w art. 53 a ust. 1 pkt 1 lit. a.

Z ustalonego i niespornego stanu faktycznego wynika, że cudzoziemiec przebywa na terytorium RP od 2006 r. i od tego czasu kilkukrotnie ubiegał się o zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, ze względu na podjęcie nauki.

Po raz pierwszy uzyskał decyzję zezwalającą na zamieszkanie na czas oznaczony od dnia [...] kwietnia 2007 r. do dnia [...] kwietnia 2008 r. ze względu na chęć kontynuowania nauki na W. im. F. S. w W. - studia stacjonarne II stopnia na kierunku ekonomia. Kolejne zezwolenie uzyskał decyzją z dnia [...] maja 2008 r. - na okres do [...] maja 2009 r., z uwagi na przedstawienie zaświadczenia o podjęciu studiów I stopnia na kierunku zarządzanie. Kolejne zezwolenie cudzoziemiec uzyskał na mocy decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2011 r. - na okres do [...]lutego 2012 r., z uwagi na chęć podjęcie nauki w szkole F. sp. z o.o. na kierunku informatyka, z językiem wykładowym angielskim.

Organy ustaliły, że cudzoziemiec nie ukończył ani jednego semestru na studiach II stopnia na kierunku ekonomia.

Ponadto organy ustaliły, wbrew twierdzeniu skarżącego, że nie rozpoczął on nauki na kursie języka polskiego dla cudzoziemców w Szkole F. w W.. Z uzyskanego od szkoły zaświadczenia wynika, że uiszczał on jedynie opłatę za kurs.

Kolejny wniosek o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony skarżący złożył w dniu [...] stycznia 2012 r., argumentując to chęcią podjęcia pracy na terytorium RP oraz chęcią dalszej nauki. Do wniosku zostało dołączone zaświadczenie o przyjęciu skarżącego na kierunek informatyka w Szkole F..

W ocenie Sądu, przedstawiony stan faktyczny dawał organom orzekającym w sprawie podstawy do przyjęcia, że ewentualnie udzielone zezwolenie na zamieszkanie na terytorium RP zostanie wykorzystane w innym celu niż deklarowane. Nie ma przy tym znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, podnoszona w skardze okoliczność, że nauka w szkole F. na kierunku informatyka, z powodu zbyt małej ilości chętnych, nie rozpoczęła się. Jest to co prawda okoliczność niezależna od skarżącego, jednak cudzoziemiec powinien o niej poinformować organ zwłaszcza, że skarżący posłużył się zaświadczeniem, z którego wynikało, że nauka miałaby trwać od dnia [...] marca 2011 r. do [...] marca 2013 r. Skarżący składając kolejny wniosek do Wojewody w styczniu 2012 r., miał świadomość, że nauka na tym kierunku nie została uruchomiona, a jednak mimo to posłużył się zaświadczeniem, z którego wynikało, że nauka rozpoczęła się w 2011 r.

Sąd podziela również stanowisko organów orzekających w sprawie, że wątpliwości budzi sposób, w jaki skarżący realizował dwa pierwsze zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Zebrany materiał dowodowy dawał podstawy do przyjęcia, że cudzoziemiec nie realizował nauki na kierunkach zarządzenie oraz ekonomia, a nauka ulegała ciągłemu przedłużaniu ze względu na brak zaliczenia pierwszego semestru.

Ponadto cudzoziemiec świadomie wprowadzał w błąd Wojewodę [...] informując, że w dniu [...] kwietnia 2012 r. rozpoczął naukę na kursie języka polskiego i regularnie uczęszcza na zajęcia, podczas gdy z uzyskanego zaświadczenia wynikało, że nie uczęszczał na zajęcia i nie przystąpił do egzaminu końcowego.

Pozwala to na stwierdzenie, że dokumenty przedstawione w tracie toczących się poprzednio postępowań zostały przedłożone jedynie w celu uzyskania możliwości legalnego pobytu na terytorium Polski. Organy prawidłowo i trafnie ustaliły, że cel pobytu skarżącego (podjęcie nauki) był inny niż deklarowany.

Przepis art. 57 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach należy do kategorii norm wiążących co oznacza, że jeżeli ustalony stan faktyczny sprawy odpowiada treści przepisu organ nie ma wyboru co do treści rozstrzygnięcia.

W doktrynie przyjmuje się, że odmowa udzielenia zezwolenia, z uwagi na inny niż deklarowany cel wjazdu lub pobytu, następuje w wyniku konfrontacji okoliczności, które pozwalają ustalić faktyczny cel wjazdu lub pobytu z celem deklarowanym. Deklarowany cel wjazdu lub pobytu cudzoziemca wynika z charakteru wizy (art. 25 ust. 1 pkt 3 i art. 26 ustawy o cudzoziemcach)" (patrz: J. Chlebny, komentarz do art. 57 ust. 3 ustawy o cudzoziemcach w: A. Bernatowicz, J. Borkowski, J. Chlebny, P. Stachańczyk, W. Trojan, Prawo o cudzoziemcach. Komentarz. Wydawnictwo C. H. Beck Warszawa 2006, str. 131).

Skoro odmowa udzielenia zezwolenia z przyczyn wymienionych w art. 57 ust. 1 ustawy z 2003 r. o cudzoziemcach ma charakter obligatoryjny, to wynikająca z art. 7 K.p.a. zasada, iż sprawę należy załatwić zgodnie z wnioskiem strony uwzględniając jej słuszny interes, o ile nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny, doznaje istotnego ograniczenia.

W związku z tym okoliczności podnoszone przez skarżącego (fakt podjęcia pracy) nie mogły zostać przez organy orzekające w sprawie uwzględnione.

Ponadto w toku postępowania, wbrew twierdzeniu skarżącego, nie doszło do naruszenia przepisów postępowania. Decyzja w niniejszej sprawie wydana została na podstawie przepisów prawa i zawiera wyczerpujące uzasadnienie faktyczne i prawne, oparte na podstawie prawidłowo zebranego materiału dowodowego, który uzasadnia oceny i rozstrzygnięcia orzekającego w sprawie organu, zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów wyrażoną w art. 80 K.p.a.

Mając na względzie podnoszone okoliczności Sąd uznał, że organy w sposób prawidłowy zebrały materiał dowodowy, należycie go oceniły i w sposób prawidłowy uzasadniły swoje stanowisko.

W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w pkt 1 sentencji.

O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu Sąd orzekł mając na względzie art. 205 § 2 cyt. ustawy w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c, § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokacie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1348 ze zm.).