drukuj    zapisz    Powrót do listy

6192 Funkcjonariusze Policji, Policja, Komendant Policji, Oddalono skargę kasacyjną, III OSK 2543/23 - Wyrok NSA z 2024-04-03, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA

III OSK 2543/23 - Wyrok NSA

Data orzeczenia
2024-04-03 orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-09-26
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Hanna Knysiak - Sudyka /sprawozdawca/
Rafał Stasikowski
Zbigniew Ślusarczyk /przewodniczący/
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Sygn. powiązane
II SA/Bd 698/22 - Wyrok WSA w Bydgoszczy z 2023-06-20
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1882 art. 41 ust. 2 pkt 7
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji.
Dz.U. 2023 poz 259 art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, art. 168 § 1, art. 170
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2021 poz 735 art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 75 art. 107
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk Sędziowie: Sędzia NSA Rafał Stasikowski Sędzia del. WSA Hanna Knysiak-Sudyka (spr.) po rozpoznaniu w dniu 3 kwietnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 20 czerwca 2023 r. sygn. akt II SA/Bd 698/22 w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] maja 2022 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji oddala skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 20 czerwca 2023 r. sygn. akt II SA/Bd 698/22, po rozpoznaniu sprawy ze skargi M. S. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Bydgoszczy z dnia 19 maja 2022 r. nr 19 w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzający ją rozkaz personalny nr 109/2022 z dnia 28 lutego 2022 r. (pkt 1) oraz zasądził od Komendanta Wojewódzkiego Policji w Bydgoszczy na rzecz M. S. kwotę 480 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania (pkt 2).

Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

St. sierż. M. S. (dalej: "skarżący") pełnił służbę w Policji od 2.10.2006 r. do 1.10.2007 r., po czym ponownie został do niej przyjęty w dniu 15.11.2007 r. Z uwagi na długotrwałą absencję chorobową, w dniu 29.04.2020 r. został skierowany do Kujawsko-Pomorskiej Rejonowej Komisji Lekarskiej MSW w B. w celu określenia stanu zdrowia oraz fizycznej i psychicznej zdolności do służby w Policji, jak również związku poszczególnych chorób ze służbą. Orzeczeniem z dnia 27.10.2020 r. Kujawsko-Pomorskiej Rejonowej Komisji Lekarskiej MSW w B. uznano skarżącego za trwale niezdolnego do służby. Funkcjonariusz odwołał się od rozstrzygnięcia. Następnie od dnia 3.12.2020 r. skarżący po złożeniu odwołania od orzeczenia zaczął ponownie przebywać na zwolnieniu lekarskim. W dniu 12.04.2021 r. Centralna Komisja Lekarska Składu Orzekającego w G., dalej: "CKL", wydała orzeczenie ostateczne nr CKL GD-246-2021/F/POL, uznając policjanta za trwale niezdolnego do służby i zaliczając go do trzeciej grupy inwalidzkiej, bez związku ze służbą.

Rozkazem personalnym z dnia 10 listopada 2021 r. nr 384/2021 Komendant Miejski Policji w G. zwolnił skarżącego ze służby w Policji z dniem 3.12.2021 r., na co skarżący złożył odwołanie. Na etapie postępowania w II instancji uprawomocnił się (13.01.2022 r.) wyrok WSA w Warszawie z dnia 1.12.2021 r., sygn. akt II SA/Wa 2137/21, którym uchylono wskazane wyżej orzeczenie CKL. W związku z tym, decyzją z dnia 3.02.2022 r. nr 6 na skutek rozpoznania odwołania, Komendant Wojewódzki Policji w Bydgoszczy uchylił ww. rozkaz personalny i umorzył w całości postępowanie pierwszej instancji, biorąc pod uwagę, że 13.01.2022 r., uprawomocnił się wyrok WSA w Warszawie z dnia 1.12.2021 r., sygn. akt II SA/Wa 2137/21, którym uchylono orzeczenie CKL. Rozstrzygnięcie zostało doręczone stronie w dniu 10.02.2022 r. i z tym momentem weszło do obrotu prawnego. Skutkowało to powrotem do sytuacji prawnej sprzed wydania uchylonego rozkazu personalnego. Stosunek służbowy policjanta nie uległ rozwiązaniu i mógł być kontynuowany. W konsekwencji od dnia następnego, tj. od 11.02.2022 r. skarżący był uprawniony i jednocześnie zobowiązany do świadczenia służby w Policji, bądź usprawiedliwienia swojej nieobecności.

Dlatego też w dniu 11.02.2022 r. (piątek) pracownik komórki kadrowej KMP w G. poinformował telefonicznie skarżącego o powyższym obowiązku. Wymieniony przybył po godz. 14.00, podpisał listę obecności, odbył szkolenie z zakresu ochrony informacji niejawnych, a także instruktaż stanowiskowy oraz podpisał kartę opisu stanowiska. Policjanta nie skierowano na kontrolne badania do lekarza medycyny pracy, zgodnie z zaleceniem wynikającym z pisma naczelnika Wydziału Kontroli KWP w Bydgoszczy z dnia 30.11.2021 r., uzasadnionego rozwijającą się sytuacją pandemiczną (zalecenie obowiązywało od 1.12.2021 r. do 28.02.2022 r.). Tego dnia skarżący złożył raport o udzielenie urlopu bezpłatnego od 14.02.2022 r. (tj. od poniedziałku, gdyż sobota i niedziela były dniami wolnymi od służby) do 1.04.2022 r., motywowany koniecznością opieki nad 5-letnim synem, do którego się przychylono.

W dniu 11.02.2022 r. wysłano do policjanta zawiadomienie o tym, że Komendant Miejski Policji w G. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie zwolnienia ze służby w Policji z powodu upływu 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby. Pismo doręczono w dniu 14.02.2022 r.

Komendant Miejski Policji w G. rozkazem personalnym nr 109/2022 z dnia 28 lutego 2022 r., na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 7 i art. 45 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 roku o Policji (Dz. U. z 2021 r. poz. 1882, zwana dalej: "ustawa o Policji"), zwolnił st. sierż. M. S., ze składnikami uposażenia na ostatnio zajmowanym stanowisku policjanta Ogniwa Patrolowo-interwencyjnego II Wydziału Prewencji, ze służby w Policji z dniem 28 lutego 2022 r. oraz na podstawie art. 108 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000, zwana dalej: "k.p.a.") nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.

Od powyższego rozkazu personalnego skarżący złożył odwołanie.

Skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodu z karty z dnia 11 lutego 2022 r., którą załączył na okoliczności podane w uzasadnieniu, w szczególności tego, że w dniu 11 lutego 2022 r. stawił się w pracy.

Komendant Wojewódzki Policji w Bydgoszczy decyzją z dnia 19 maja 2022 r., nr 19, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., uchylił zaskarżony rozkaz personalny w części dotyczącej daty zwolnienia ze służby w Policji, określił nowy termin zwolnienia ze służby w Policji na dzień 7 marca 2022 r., a także w pozostałym zakresie utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny.

Na powyższą decyzję skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w powołanym wyżej wyroku uznał, że skarga była zasadna i zasługiwała na uwzględnienie, ponieważ rozstrzygnięcia organów obu instancji były wadliwe i należało je wyeliminować z obrotu prawnego.

Uzasadniając swoje stanowisko Sąd I instancji wskazał, że podstawę materialnoprawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowił przepis art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, zgodnie z którym policjanta można zwolnić ze służby w przypadku upływu 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby. Organy przyjęły, że okres 12 miesięcznej nieobecności w służbie z powodu choroby rozpoczął się 3 grudnia 2020 r. Akta sprawy zawierają zwolnienia lekarskie skarżącego obejmującego okres jego nieprzerwanej niezdolności do pracy od 3.12.2020 r. do 2.12.2021 r. (k.14-34 akt administracyjnych tom I). Udokumentowany okres niezdolności do pracy skarżącego z powodu choroby nie obejmuje więc pełnego okresu 12 miesięcy. W związku z powyższym należało ustalić, z jakich przyczyn skarżący nie podjął służby po dacie 2 grudnia 2021 r. Wobec braku ustalenia tej podstawowej dla sprawy okoliczności w rozstrzygnięciach organów, jak i w stanowisku skarżącego, Sąd pismem z dnia 7 kwietnia 2023 r. zobowiązał organ odwoławczy do nadesłania dowodów na okoliczność, że nieobecność skarżącego w służbie w dniu 3.12.2021 r. była następstwem jego choroby, a w przypadku braku dowodów na tę okoliczność, do wskazania na jakiej podstawie organ tak twierdzi, w terminie 7 dni pod rygorem uznania, że brak jest dowodów na ww. okoliczność. Pismem z tego dnia Sąd zwrócił się również do pełnomocnika skarżącego o nadesłanie wyjaśnienia, czym była spowodowana nieobecność skarżącego w służbie w dniu 3.12.2021 r., ze wskazaniem na to dowodu w terminie 7 dni pod rygorem uznania, że skarżący odmawia ujawnienia ww. przyczyny nieobecności (k. 54 akt sądowych).

W odpowiedzi na powyższe wezwanie organ odwoławczy pismem z dnia 13.04.2023 r. wyjaśnił, że nieobecność skarżącego w służbie była spowodowana chorobą, bowiem 12.04.2021 r. CKL wydała orzeczenie uznające skarżącego za trwale niezdolnego do służby i zaliczające go do 3 grupy inwalidzkiej bez związku ze służbą. Jednocześnie organ dodał, że choć WSA w Warszawie uchylił ww. orzeczenie CKL wyrokiem z dnia 1.12.2021 r. (sygn. akt II SA/Wa 2137/21), to jednak wyrok ten uprawomocnił się dopiero 13.01.2022 r., co oznacza, że stan zaprzestania służby z powodu choroby trwa po wydaniu orzeczenia przez komisję lekarską i nie musi być dokumentowany zwolnieniem lekarskim (k. 60-62 akt sądowych).

Z kolei w odpowiedzi na powyższe wezwanie Sądu pełnomocnik skarżącego w piśmie z 19.04.2023 r. wyjaśnił, że skarżący otrzymał od komendanta polecenie słowne, by do dnia 3.12.2021 r. wykonał tzw. Obiegówkę, zdał umundurowanie służbowe, broń oraz legitymację służbową oraz inny sprzęt, albowiem otrzymał informacje w KMP G., że 3.12.2021 r. otrzyma rozkaz o zwolnieniu ze służby z uwagi na ww. decyzję CKL, więc stawienie się do służby nie było możliwe z uwagi na zdanie wszystkich ww. rzeczy. Pełnomocnik skarżącego zawnioskował o zwrócenie się do jednostki KMP w G. o informację, czy skarżącemu zostało wydane polecenie, by do 3.12.2021 r. zdał umundurowanie, broń oraz legitymację służbową oraz o informację, czy wykonał polecenie (k. 64 ww. akt).

W ocenie Sądu organ odwoławczy nie wykazał faktu, że nieobecność skarżącego w służbie 3.12.2021 r. była spowodowana jego chorobą. Jakkolwiek bowiem ww. orzeczeniem CKL został on uznany za niezdolnego do służby, to na moment orzekania przez organy obu instancji obowiązywał już wyrok WSA w Warszawie z 1.12.2021 r. (prawomocny od 13.01.2022 r.), który wyeliminował z obrotu prawnego ww. orzeczenie lekarskie. Oznacza to brak formalnego potwierdzenia choroby skarżącego w dniu 3.12.2021 r., w którym nie stawił się do służby. Sąd przeprowadził dowód z ponownie wydanego orzeczenia lekarskiego CKL z 22.08.2022 r., które ponownie stwierdzało niezdolność skarżącego do służby. Orzeczenie to nie miało jednak dla sprawy żadnego znaczenia, ponieważ komisja lekarska wydając to orzeczenie popełniła identyczny błąd, jak w uchylonym przez WSA w Warszawie orzeczeniu z 12.04.2021 r., a mianowicie uchyliła zaskarżone orzeczenie Kujawsko Pomorskiej Rejonowej Komisji Lekarskiej w B. w części, nie określając w jakiej części. Spowodowało to niemożność ustalenia, czy stwierdzona przez Kujawsko Pomorską Rejonową Komisję Lekarską w B. niezdolność do służby wojskowej skarżącego była niezdolnością ciągłą, trwającą do jej orzeczenia przez rejonową komisję lekarską do dnia wydania ponownego orzeczenia przez CKL (w dniu 22.08.2022 r.), czy też doznała przerwy, a jeżeli tak, to w jakim okresie, zwłaszcza, że w orzeczeniu z 22.08.2022 r. nie wskazano, od jakiej daty skarżący jest niezdolny do służby, w przeciwieństwie do określenia jego inwalidztwa niepozostającego w związku ze służbą, które datowano od 20.06.2022 r. Istotnym też było, że w trakcie orzekania przez organy w przedmiotowej sprawie orzeczenie to nie zostało jeszcze wydane.

Odnosząc się natomiast do argumentacji strony skarżącej zawartej w piśmie z dnia 19.04.2023 r., to w ocenie Sądu I instancji brak było potrzeby uwzględnienia zgłoszonego wniosku dowodowego, albowiem nie ulegało wątpliwości w przedmiotowej sprawie, że skarżący został zwolniony ze służby rozkazem personalnym z 10.11.2021 r. z dniem 3.12.2021 r., który został zaopatrzony w rygor natychmiastowej wykonalności. W tych warunkach brak było potrzeby dowodzenia, że ewentualne stawiennictwo skarżącego celem wykonywania służby nie było możliwe w świetle tego rozstrzygnięcia. Dlatego też wniosek dowodowy został oddalony. Niezależnie jednak od prawnej nieskuteczności ewentualnego stawienia się do służby w dniu 3.12.2021 r., w sytuacji, kiedy skarżący z przyczyn obiektywnych nie byłby zdolny do służby z powodu choroby, a organ zdołałby tę okoliczność wykazać, skarżone rozstrzygnięcie organów nie byłoby wadliwe. Skoro jednak zgromadzony materiał dowodowy nie wykazał ponad wszelką wątpliwość, że skarżący nie był zdolny do służby przez 12 miesięcy z powodu choroby, to nie sposób uznać, by w sprawie zaistniały przesłanki zwolnienia go ze służby z przyczyn określonych w art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji.

Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy jako zasadny należało ocenić zarzut naruszenia art. 7, art. § 1 (brak wskazania artykułu – uwaga Sądu), art. 80 i art. 75 § 1 k.p.a., poprzez pominięcie okoliczności faktycznych w postaci skutecznego przerwania biegu 12 miesięcznego okresu niepełnienia służby z powodu choroby, przez orzeczenie WSA w Warszawie uchylające orzeczenie CKL oraz powrotu skarżącego do służby przed dniem określonym w rozkazie personalnym o zwolnieniu ze służby.

Sąd I instancji stwierdził, że zarzut ten nie potwierdza jednak naruszenia prawa procesowego, bo organy uwzględniły fakt wydania orzeczenia, lecz dotyczy w istocie wadliwej subsumcji zastosowanego przez organy przepisu prawa materialnego do ustalonego w sprawie stanu faktycznego sprawy. Jak już to wyjaśniono, wyrok WSA w Warszawie z 1.12.2021 r., eliminując z obrotu prawnego orzeczenie z 27.10.2020 Rejonowej Komisji Lekarskiej, stwierdzające niezdolność do służby skarżącego, tym samym skutkował niemożnością wykazania, że nieobecność w służbie skarżącego w dniu 3.12.2021 r., wynikała z jego niezdolności do służby spowodowanej chorobą. W konsekwencji zasadnym był również zawarty w skardze zarzut nieuwzględnienia przez organy znaczenia ww. wyroku WSA w Warszawie. Zarzut ten jednak został nieprawidłowo sformowany, ponieważ zarzucanego zaniechania organów nie można nazywać "rażącym przekroczeniem granic swobody uznania administracyjnego". Przekroczenie granic uznania administracyjnego dotyczy sytuacji, kiedy rozstrzygnięcie organów podjęte jest na gruncie prawidłowo zakwalifikowanego stanu faktycznego do właściwej normy prawnej, a błędne rozstrzygnięcie organów dotyczy jedynie przekroczenia granic swobody oceny co do wyboru skutku prawnego. Tymczasem w przedmiotowej sprawie organy w sposób nieprawidłowy oceniły skutki wyroku WSA w Warszawie z 1.12.2021 r., a w konsekwencji zakresu czasowego obowiązywania orzeczenia CKL z 12.04.2021 r., co doprowadziło do wadliwego zastosowania art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, a więc wadliwej subsumcji zastosowanego przez organy przepisu prawa materialnego do ustalonego w sprawie stanu faktycznego sprawy.

Sąd I instancji podkreślił, że ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni, że warunkiem przyjęcia zaistnienia przesłanki z art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji – przy braku zwolnienia lekarskiego obejmującego datę 3.12.2021 r. – może być jedynie inne orzeczenie lekarskie stwierdzające niezdolność do służby skarżącego z powodu choroby, obejmujące 3.12.2021 r., które na moment orzekania jest dokumentem obowiązującym, a więc istniejącym w obrocie prawnym.

Skargę kasacyjną od tego wyroku wniósł Komendant Wojewódzki Policji w Bydgoszczy, zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu:

1. naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię przepisu art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji polegające na uznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, iż w niniejszej sprawie wskazany przepis materialny nie ma zastosowania, bowiem nie doszło do upływu 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby, warunkującego możliwość zwolnienia funkcjonariusza Policji z uwagi na "brak zwolnienia lekarskiego obejmującego datę 3.12.2021 r. i przyjęciu, iż wymagane jest "jedynie inne orzeczenie lekarskie stwierdzające niezdolność do służby skarżącego z powodu choroby, obejmujące 03.12.2021 r.", podczas gdy stan choroby wynikał z ostatecznego orzeczenia Centralnej Komisji Lekarskiej Składu Orzekającego w G. nr CKL GD-246-2021/F/POL z dnia 12.04.2021 r., bowiem zaprzestanie służby z powodu choroby może wynikać z oświadczenia wiedzy, którym jest zarówno zaświadczenie lekarskie obejmujące zwolnienie chorobowe, jak i orzeczenie ww. komisji lekarskiej, która ustaliła trwałą niezdolność do służby skarżącego,

2. naruszenie przepisów, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 145 pkt 1 lit. a w związku z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 75 k.p.a., poprzez nierozpoznanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w sposób wnikliwy i wszechstronny całego materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie, w tym przede wszystkim pominięcie dowodu w postaci informacji znajdującej się na karcie 69 akt administracyjnych organu, stwierdzającej fakt uprawomocnienia się wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1.12.2021 r. (sygn. akt II SA/Wa 2137/21) uchylającego ostateczne orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej Składu Orzekającego w G. nr CKL GD-246-2021/F/POL z dnia 12.04.2021 r. z dniem 13.01.2022 r., co skutkowało błędną oceną materiału dowodowego, bowiem przyjęto, że w niniejszej sprawie nie doszło do upływu 12 miesięcznego terminu od zaprzestania pełnienia służby przez skarżącego, co warunkowało zwolnienie go na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, podczas gdy ww. wyrok uprawomocnił się dopiero w dniu 13.01.2022 r. i do tego dnia w obrocie prawnym pozostawało ostateczne orzeczenie ww. komisji lekarskiej stwierdzające trwałą niezdolność skarżącego do służby, które jako oświadczenie wiedzy należy oceniać na równi ze zwolnieniem lekarskim wystawianym przez lekarza z powodu choroby i skutkujące uznaniem, że w dniu 3.12.2021 r. skarżący nie wykonywał służby z powodu choroby,

3. naruszenie przepisów, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 145 pkt 1 lit. a w związku z art. 7, art. 77 § 1, i art. 107 k.p.a. a także art. 168 § 1 i art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm., zwana dalej: "p.p.s.a.") - poprzez nieprawidłowe ustalenie czasookresu niewykonywania przez skarżącego czynności służbowych spowodowanych chorobą poprzez nieuwzględnienie, iż orzeczenie sądu tj. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1.12.2021 r. (sygn. akt II SA/Wa 2137/21) uchylający ostateczne orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej Składu Orzekającego w G. nr CKL GD-246-2021/F/POL staje się prawomocny, jeżeli nie przysługuje co do niego środek odwoławczy, a także, iż tylko orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, co skutkuje stwierdzeniem, że od dnia wydania ww. wyroku z dnia 1.12.2021 r. do dnia jego uprawomocnienia tj. 13.01.2022 r. w obrocie prawnym pozostawało ostateczne orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej Składu Orzekającego w G. nr CKL GD-246-2021/F/POL, co wiąże się ze wskazaniem, iż w dniu 3.12.2021 r. skarżący nie pełnił czynności służbowych z powodu choroby, w związku z uznaniem go za trwale niezdolnego do służby, a więc doszło do upływu 12 miesięcznego terminu od zaprzestania pełnienia służby z powodu choroby przez skarżącego, co warunkowało jego zwolnienie na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji.

Mając powyższe na uwadze skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Jednocześnie organ wskazał, że zrzeka się przeprowadzenia rozprawy w przedmiotowej sprawie.

Powyższe zarzuty rozwinięto w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 182 § 2 p.p.s.a.

Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania, której przesłanki zostały enumeratywnie wymienione w § 2 powołanego artykułu. Zasada związania granicami skargi kasacyjnej oznacza, że Naczelny Sąd Administracyjny poza nieważnością postępowania może rozpoznawać jedynie te uchybienia, które zostały skonkretyzowane przez skarżącego kasacyjnie. Ponadto skuteczność złożonej skargi kasacyjnej w znacznej mierze zależy od sposobu skonstruowania przez stronę tego środka zaskarżenia. Zakres postępowania kasacyjnego (o ile, tak jak w niniejszej sprawie nie zachodzi nieważność postępowania sądowego) wyznacza sam skarżący kasacyjnie przez przytoczenie podstaw kasacyjnych oraz ich uzasadnienie. Rozpoznając w tych granicach skargę kasacyjną organu Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga ta pozbawiona jest usprawiedliwionych podstaw i nie zasługuje na uwzględnienie.

W rozpoznawanej skardze kasacyjnej podniesiono zarówno zarzuty naruszenia prawa materialnego, jak i zarzuty naruszenia przepisów postepowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. W tej sytuacji rozpoznaniu w pierwszej kolejności podlegają zarzuty naruszenia przepisów postępowania, ponieważ zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię można rozważać dopiero na tle niewątpliwego stanu faktycznego sprawy.

Naruszenie przepisów postępowania, a to art. 145 pkt 1 lit. a w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 75 k.p.a. oraz art. 145 pkt 1 lit. a w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 107 k.p.a. oraz art. 168 § 1 i art. 170 p.p.s.a., zdaniem strony skarżącej kasacyjnie, miało polegać na błędnym przyjęciu przez Sąd I instancji, że w sprawie nie doszło do upływu 12 miesięcznego terminu od zaprzestania pełnienia służby przez skarżącego. Zdaniem skarżącego kasacyjnie Sąd ten pominął okoliczność, że wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 grudnia 2021 r. sygn. akt II SA/Wa 2137/21 uchylający ostateczne orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej Składu Orzekającego w G. nr CKL GD-246-2021/F/POL z dnia 12.04.2021 r. uprawomocnił się dopiero w dniu 13 stycznia 2022 r., a co za tym idzie do wskazanej daty pozostawało w obrocie prawnym ostateczne orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej Składu Orzekającego w G. nr CKL GD-246-2021/F/POL, co powoduje, że w dniu 3.12.2021 r. skarżący nie pełnił czynności służbowych z powodu choroby, w związku z uznaniem go za trwale niezdolnego do służby, a zatem doszło do upływu 12 miesięcznego terminu od zaprzestania pełnienia służby z powodu choroby przez skarżącego, co warunkowało jego zwolnienie na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji.

Przede wszystkim należy wskazać, że zgodnie z art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, policjanta można zwolnić ze służby w przypadku upływu 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby. Użycie w omawianej normie prawnej zwrotu "można zwolnić" oznacza, że rozwiązanie stosunku służbowego ma wówczas charakter fakultatywny i zostało pozostawione tzw. uznaniu administracyjnemu. Tego rodzaju działania podlegają kontroli sądowej, ale tylko w zakresie ich zgodności z prawem. Sąd zobowiązany jest więc zbadać, czy przy rozstrzyganiu danej sprawy administracyjnej nie doszło do naruszenia prawa materialnego i procesowego. Nie może natomiast wkraczać w słuszność dokonanego przez organ wyboru i dokonywać oceny celowości zaskarżonego aktu. W orzecznictwie sądów administracyjnych jednolicie przyjmuje się, że kontrola decyzji opartej na uznaniu administracyjnym ma ograniczony zakres. Kontrola sądowa w takich przypadkach obejmuje proces wydawania decyzji (spełnienie przez organ wymogów proceduralnych), ustalenie stanu faktycznego jako elementu tego procesu, czy wszechstronność oceny faktów. Kontrola dotyczy jedynie tej części decyzji uznaniowej, która powiązana jest z określonymi i ostrymi kryteriami prawnymi, nie obejmuje zaś tej części treści rozstrzygnięcia, która wiąże się z realizowaniem określonej polityki administracyjnego stosowania prawa (rozumienia celowości administracyjnej czy roli słuszności w kształtowaniu treści decyzji) w ramach luzów decyzyjnych stworzonych przez podstawy decyzji uznaniowej (por. wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OSK 130/10 i z dnia 19 maja 2011 r. sygn. akt I OSK 301/11). W konsekwencji w sprawach dotyczących fakultatywnego zwolnienia policjanta ze służby sądy administracyjne mogą badać, czy decyzja o rozwiązaniu stosunku służbowego nie jest arbitralna lub została podjęta przy użyciu niedozwolonych kryteriów. Nie mogą natomiast wkraczać w kompetencje właściwych organów i przesądzać, czy dany policjant powinien pozostać w gronie funkcjonariuszy Policji.

Przepis art. 41 ust. 2 pkt 7 oraz inne przepisy ustawy o Policji policjantom, którzy zaprzestali służby z powodu choroby, nie zapewnił bezwzględnej ochrony trwałości stosunku służbowego. Szczególnych preferencji w tym zakresie ustawodawca nie zapewnił nawet policjantom, którzy zaprzestali służby na skutek obrażeń doznanych w czasie wykonywania zadań służbowych. Wszystkim funkcjonariuszom przyznano jedynie ochronę czasową, gwarantując, że przed upływem wyznaczonego okresu nie mogą być oni w omawianym trybie zwolnieni ze służby. Oznacza to, że dopóki nie upłynie 12-miesięczny okres niepełnienia służby z powodu choroby, z funkcjonariuszem nie można na omawianej podstawie prawnej rozwiązać stosunku służbowego. Później, po zakończeniu okresu ochronnego, kwestia pozostawienia tych osób w służbie oraz terminu ewentualnego zwolnienia ze służby zależy od uznania właściwych przełożonych.

W rozpoznawanej sprawie niesporne jest, że policjant zaprzestał służby w dniu 3 grudnia 2020 r. i od tego czasu do 2 grudnia 2021 r. pozostawał na zwolnieniach lekarskich. Sporna była natomiast przyczyna nieobecności skarżącego w pracy w dniu 3 grudnia 2021 r. W tym zakresie zdaniem skarżącego kasacyjnie decydujące znaczenie ma orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej Składu Orzekającego w G. nr CKL GD-246-2021/F/POL z dnia 12.04.2021 r. uznające skarżącego za trwale niezdolnego do służby i zaliczające go do 3 grupy inwalidzkiej, bez związku ze służbą. Skarżący kasacyjnie podniósł, że skoro wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie uchylający powyższe orzeczenie uprawomocnił się 13 stycznia 2022 r., to do tej daty pozostawało w obrocie prawnym opisane wyżej orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej, a to wiąże się ze wskazaniem, że w dniu 3 grudnia 2021 r. skarżący nie pełnił czynności służbowych z powodu choroby.

Powyższy zarzut skargi kasacyjnej jest bezzasadny. Zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w Bydgoszczy została wydana w dniu 19 maja 2022 r., natomiast decyzja organu I instancji – w dniu 28 lutego 2022 r. Zatem obie wydane w sprawie decyzje zostały podjęte po uprawomocnieniu się wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 grudnia 2021 r. sygn. akt II SA/Wa 2137/21 uchylającego ostateczne orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej Składu Orzekającego w G. nr CKL GD-246-2021/F/POL z dnia 12 kwietnia 2021 r. Uchylenie ostatecznego orzeczenia przez sąd administracyjny powoduje jego wyeliminowanie z obrotu prawnego. W sposób oczywisty nie może ono zatem stanowić podstawy ustaleń stanu faktycznego sprawy administracyjnej. Z kolei w dacie wydania decyzji organów obu instancji nie istniało jeszcze w obrocie prawnym orzeczenie lekarskie CKL z 22 sierpnia 2022 r., nie mogło ono zatem stanowić podstawy ustaleń faktycznych. Należy podkreślić, że decyzja o zwolnieniu ze służby nie ma charakteru deklaratoryjnego, lecz konstytutywny, zatem zupełnie niezrozumiałe są odniesienia skarżącego kasacyjnie do faktu pozostawania w obrocie prawnym w dniu 3 grudnia 2021 r. orzeczenia Centralnej Komisji Lekarskiej Składu Orzekającego w G. nr CKL GD-246-2021/F/POL z dnia 12 kwietnia 2021 r. i pomijanie okoliczności wyeliminowania tego orzeczenia z obrotu prawnego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 grudnia 2021 r. sygn. akt II SA/Wa 2137/21.

Wobec powyższego trafne jest stanowisko Sądu I instancji w zakresie wadliwego zastosowania przez organy orzekające w sprawie art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji. Zarzut naruszenia powyższego przepisu, podniesiony w skardze kasacyjnej, nie jest zasadny, gdyż z materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym nie wynika, że upłynął termin 12 miesięcy, o którym mowa w powołanym przepisie. Nie została bowiem wyjaśniona w sposób nie budzący wątpliwości kwestia przyczyny zaprzestania służby w dniu 3 grudnia 2021 r. W tej sytuacji nie było podstaw do uznania, iż organy zastosowały powyższy przepis w sposób prawidłowy.

Biorąc zatem pod uwagę, że skarga kasacyjna nie zawierała usprawiedliwionych podstaw, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.



Powered by SoftProdukt