III SA/Gd 841/15 - Wyrok

Data orzeczenia	2016-01-21	
Data wpływu	2015-11-16	
Sąd	Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku	
Sędziowie	Anna Orłowska /sprawozdawca/
Elżbieta Kowalik-Grzanka /przewodniczący/
Felicja Kajut	
Symbol z opisem	6321 Zasiłki stałe	
Hasła tematyczne	Pomoc społeczna	
Skarżony organ	Samorządowe Kolegium Odwoławcze	
Treść wyniku	Uchylono decyzję II i I instancji w częściach	
Powołane przepisy	Dz.U. 2013 nr 0 poz 182; art. 104 ust. 4; Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity	
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka, Sędziowie Sędzia NSA Anna Orłowska (spr.), Sędzia WSA Felicja Kajut, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Hanna Tarnawska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi H. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 16 lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia nienależnie pobranego zasiłku stałego uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia 24 lutego 2014 r. nr [...] w częściach, w których odmówiono skarżącemu umorzenia nienależnie pobranego zasiłku stałego.	
Uzasadnienie
Prezydent Miasta S. decyzją z dnia 24 kwietnia 2012 r. orzekł, że zasiłek stały przyznany H. O.-J. został w okresie od 1 sierpnia 2011 do 31 marca 2012 r. pobrany nienależnie w łącznej kwocie 3002, 64 zł. Wskazano, że uprawniony do zasiłku nie zgłosił, że w lipcu 2011 r. otrzymał od ubezpieczyciela świadczenie w kwocie 4900 zł. w związku ze śmiercią ojca J. O.-J.

Decyzja stała się ostateczna (decyzja SKO z dnia 17 czerwca 2013 r., sygn. akt [...] o utrzymaniu w mocy decyzji Prezydenta z dnia 24 kwietnia 2012 r.; postanowienie WSA w Gdańsku z dnia 27 września 2013 r., sygn.. akt III SA/Gd 730/13 o odrzuceniu skargi H. O.-J. na decyzję SKO nr [...]).

W lipcu 2013 r. H. O.-J. wystąpił z wnioskiem o umorzenie kwoty nienależnie pobranego świadczenia z uwagi na sytuację zdrowotną i materialną.

Decyzją z dnia 24 lutego 2014 r. Prezydent Miasta S. odmówił umorzenia nienależnie pobranego świadczenia (pkt 1 sentencji), zobowiązał wnioskodawcę do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia w kwocie 3002, 64 do dnia 31 grudnia 2014 r.(pkt 2 sentencji) oraz orzekł, że ww. kwotę należy wpłacić w kasie MOPS w S. lub na rachunek bankowy tej instytucji (pkt 3 sentencji decyzji).

W dniu 14 lutego 2014 r. przeprowadzony został wywiad środowiskowy w celu ustalenia sytuacji finansowej i zdrowotnej wnioskodawcy. Organ wskazał, że w trakcie wywiadu ustalono, że H. O. – J. samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, dochód wnioskodawcy z tytułu zatrudnienia w styczniu 2014 r. wyniósł 1338,42. Z decyzji o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego wynika, że wydatki na lokal mieszkaniowy w 2013 r. przez miesiąc wyniosły 582, 39 zł. Podczas wywiadu ustalono zaś, że wydatki za lokal łącznie z kosztami za energię elektryczną i gaz wynoszą ok 695 zł. Powołując się na ww. fakty, z uwagi na sytuację finansową i zdrowotną wnioskodawcy ośrodek pomocy społecznej odmówił umorzenia nienależnie pobranego świadczenia. Uzasadniając orzeczenie o konieczności zwrotu świadczenia do końca roku 2014 r. organ wskazał, że wziął w tym zakresie pod uwagę "sytuację finansową, możliwości zarobkowe H. O.-J. oraz wydatki na lokal".

Wnioskodawca w marcu 2014 r. odwołał się od decyzji, wskazując, że spełnia przesłankę warunkującą możliwość zastosowania w sprawie 104 ust. 3 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. 2013, poz. 182 ze zm.). Zwrot świadczenia uznanego przez organ za nienależnie pobrane stanowi bowiem dla wnioskodawcy nadmierne obciążenie, jak też niweczy skutki udzielonej pomocy z uwagi na aktualną sytuację zdrowotną i finansową wnioskodawcy.

Decyzją z dnia 16 lipca 2015 r., sygn. akt [...] SKO na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kpa w zw. z art. 98, art. 104 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej uchyliło zaskarżoną decyzję w zakresie pkt 2 i 3 i w tym zakresie umorzyło postępowanie organu I instancji.

Kolegium postanowiło uchylić zaskarżoną decyzję w zakresie pkt 2 bowiem uznanie ww. świadczeń za nienależnie pobrane i zobowiązanie do ich zwrotu zostało już orzeczone prawomocną decyzją. Kolegium postanowiło także uchylić zaskarżoną decyzję w zakresie pkt 3 bowiem nie ma podstaw prawnych aby informacja o miejscu i formach wpłaty należności stanowiła sentencję decyzji.

Kolegium wskazało jednocześnie, że organ I instancji słusznie stwierdził, że w sytuacji materialnej i zdrowotnej strony nie są spełnione przesłanki do umorzenia nienależnie pobranych świadczeń. W ocenie Kolegium organ I instancji prawidłowo przeprowadził postępowanie wyjaśniające w sprawie, dokonał rzetelnej oceny dowodów i szczegółowo uzasadnił rozstrzygnięcie sprawy. W tym miejscu organ odwoławczy przytoczył treść decyzji organu I isntancji dotyczącą stwierdzonej wywiadem środowiskowym sytuacji wnioskodawcy. Opierając się na ustalonych przez organ I instancji w lutym 2014 r. faktach, Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że nawet po odliczeniu kwot wydatków miesięcznych związanych z utrzymaniem lokalu, (1 338,42 zł - 695zł) do dyspozycji skarżącego pozostaje znaczna kwota, przewyższająca kryterium dochodowe uprawniające do świadczeń z pomocy społecznej (542 zł). W decyzji zwarto pouczenie, że strona może wystąpić o rozłożenie świadczeń na raty lub odroczenie terminu płatności. Zaznaczono także, że nie ma przeszkód aby w przypadku pogorszenia się sytuacji materialnej czy życiowej skarżący ponownie wystąpił z wnioskiem o umorzenie (w całości lub w części) nienależnie pobranych świadczeń.

H. O.-J. zakwestionował opisaną decyzję w skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie z powodu uchybienia terminu do jej wniesienia. Jednocześnie Kolegium podtrzymało stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wskazując, że skarżący nie przedstawił żadnych zarzutów względem decyzji, a jedynie stwierdził, że kwestionowana przez niego decyzja jest niezrozumiała i wniósł o przyznanie pomocy prawnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga zasługuje na uwzględnienie z uwagi na stwierdzone przez Sąd naruszenia prawa procesowego, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem zaskarżenia w przedmiotowej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego o uchyleniu decyzji organu I instancji na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kpa.

Wskazany przepis brzmi "organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części".

Materialną podstawę do wydawania decyzji w przedmiocie umorzenia przypisanych do zwrotu należności na gruncie ustawy o pomocy społecznej stanowi art. 104 ust 4 tej ustawy, zgodnie z którym "w przypadkach szczególnie uzasadnionych, zwłaszcza jeżeli żądanie zwrotu wydatków na udzielone świadczenie, z tytułu opłat określonych w ustawie oraz z tytułu nienależnie pobranych świadczeń w całości lub w części stanowiłoby dla osoby zobowiązanej nadmierne obciążenie lub też niweczyłoby skutki udzielanej pomocy, właściwy organ, który wydał decyzję w sprawie zwrotu należności, o których mowa w ust. 1, na wniosek pracownika socjalnego lub osoby zainteresowanej, może odstąpić od żądania takiego zwrotu, umorzyć kwotę nienależnie pobranych świadczeń w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty".

Jak wynika z akt sprawy, udzielona H. O.-J. przez Państwo pomoc w postaci wypłacanych świadczeń z pomocy społecznej (zasiłek stały), w istotny sposób przyczyniła się do przezwyciężenia przez skarżącego trudnej sytuacji życiowej, wynikającej z bezdomności, bezrobocia, niepełnosprawności i ubóstwa. Skarżący, który był wcześniej osobą bezdomną i bezrobotną, podjął pracę i choć uzyskiwał z tego tytułu niewielkie dochody (1334, 42 zł w okresie złożenia wniosku o umorzenie) samodzielnie utrzymywał objęte po śmierci ojca mieszkanie. W kolejno składanych pismach skarżący wskazał, że ubiega się o umorzenie kwoty nienależnie pobranego zasiłku stałego z uwagi na swoją sytuację materialną i sytuację zdrowotną. Wskazał również, że spłata ww. kwoty zniweczyłaby skutki udzielonej mu wcześniej przez Państwo pomocy.

W postępowaniu w przedmiocie umorzenia nienależnie pobranego zasiłku, konieczne było zatem ustalenie przez organy, czy zwrot przez skarżącego kwoty 3002,64 zł stanowiłby, w okolicznościach tej konkretnej sprawy, nadmierne obciążenie skarżącego z uwagi na jego sytuację materialną i zdrowotną lub zniweczyłoby skutki udzielonej wcześniej skarżącemu pomocy ze środków Państwa.

Na wstępie wskazać należy, że decyzje dotyczące umorzenia nienależnie pobranych świadczeń z pomocy społecznej podejmowane są w ramach tzw. uznania administracyjnego, co zawęża zakres kontroli Sądu dokonywanej w takich sprawach. Istotne jest przy tym to, czy organ odnosząc się do poniesionych przez wnioskodawcę argumentów podjął wszelkie możliwe działania w celu weryfikacji twierdzeń strony, wyczerpująco ustalił stan faktyczny sprawy (w przedmiotowej sprawie - rzeczywistą sytuację majątkową i zdrowotną wnioskodawcy), dokonał rzetelnej i obiektywnej oceny wszystkich zebranych dowodów w ich całokształcie i dał temu odpowiedni wyraz w uzasadnieniu wydanej następnie decyzji. Z istoty decyzji administracyjnych wydawanych na podstawie art. 104 ust. 4 cyt. ustawy, wynika zatem, że Sąd nie jest uprawniony do rozstrzygania, czy wniosek skarżącego o umorzenie powinien zostać załatwiony pozytywnie, czy też negatywnie przez organ, lecz sprawdzenie i zadbanie, by sam proces podejmowania decyzji przez organy nie był dowolny. Na podstawie art. 104 ust. 4 cyt. ustawy organ może bowiem odmówić umorzenia należności, nawet jeśli stwierdzi, że zwrot nienależnie pobranego świadczenia stanowiłby dla wnioskodawcy nadmierne obciążenie lub niweczył skutki udzielanej pomocy. W takim wypadku organ jest jednak obowiązany należycie umotywować swoje stanowisko, przedstawiając konkretne okoliczności, które uznał za przemawiające za odmową umorzenia, pomimo stwierdzonej w postępowaniu trudnej sytuacji wnioskodawcy.

W przedmiotowej sprawie skarżącemu odmówiono umorzenia należności, oceniając, że sytuacja materialna i życiowa H.O.-J. nie mieści się w pojęciu "szczególnie uzasadnionego przypadku", o którym mowa w art. 104 ust. 4 cyt. ustawy. Jak ocenia Sąd, powyższe ustalenie zostało jednak przyjęte przez organy pomimo braku wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego sprawy oraz na skutek dokonania dowolnej oceny tej części materiału dowodowego, który został w sprawie skompletowany. Postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie jest ponadto obarczone innymi błędami natury proceduralnej, w szczególności dotyczącymi sposobu sformułowania zawartych w sentencjach obu decyzji rozstrzygnięć nieadekwatnych do powoływanej podstawy prawnej wydania decyzji.

Organ odwoławczy powołując się na art. 138 § 1 pkt 2 Kpa zasadnie uchylił decyzję organu I instancji w części rozstrzygnięć zobowiązujących skarżącego do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia. Rozstrzygnięcia zawarte w pkt 2 i 3 sentencji decyzji Prezydenta Miasta S. zostały bowiem istotnie podjęte bez podstawy prawnej. W sentencji decyzji odwoławczej nie wskazano jednak czy w pozostałej części tj. dotyczącej odmowy umorzenia należności, decyzja organu I instancji została utrzymana w mocy. Z uzasadnienia tej decyzji wynika co prawda, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze podzieliło stanowisko organu I instancji, co do zasadności odmowy umorzenia świadczenia. Treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie może jednak zrekompensować wskazanego uchybienia. Decyzja w zakresie zawartego w niej rozstrzygnięcia nie powinna budzić jakichkolwiek wątpliwości. Zaskarżona decyzja tego warunku nie spełnia, ponieważ Kolegium nieprawidłowo formułując sentencję decyzji w istotny sposób naruszyło art. 107 § 1 Kpa, zgodnie z którym decyzja administracyjna powinna zawierać: oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji. Mając na uwadze powyższe, podniesiony w skardze zarzut, że decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego jest niezrozumiała, jest uzasadniony.

Sąd nie podziela ponadto stanowiska Kolegium, aby "organ I instancji prawidłowo przeprowadził postępowanie wyjaśniające w sprawie, dokonał rzetelnej oceny dowodów i szczegółowo uzasadnił rozstrzygnięcie sprawy". Treść decyzji Prezydent Miasta S. przeczy tym twierdzeniom, jest lakoniczna i daje podstawy do stwierdzenia, że w postępowaniu przekroczono ramy uznania administracyjnego.

Na wstępie wskazać należy, decyzja organu I instancji, wbrew twierdzeniom Kolegium, nie została prawidłowo uzasadniona, co wynikało również z istotnych braków postępowania wyjaśniającego. Kolegium nie dostrzegło, że w sprawie zaistniały podstawy do uchylenia decyzji organu I instancji w całości i również z przyczyn proceduralnych, tj. na postawie art. 138 § 2 Kpa. Zaskarżona decyzja została oparta natomiast na innej, nieadekwatnej w tym wypadku podstawie tj. art. 138 § 1 pkt 2 Kpa, co, zdaniem Sądu, należy ocenić jako przedwczesne rozstrzygnięcie sprawy przez Kolegium co do jej istoty. Jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego powinno być zadbanie, by rozstrzygnięcie sprawy zostało podjęte na podstawie całokształtu materiału dowodowego, który został zebrany w postępowaniu w sposób wyczerpujący. Rozstrzygnięcie dotyczące możliwości uwzględnienia wniosku o umorzenie mogło zostać zatem podjęte jedynie na podstawie prawidłowo i rzetelnie ustalonego stanu faktycznego sprawy w zakresie sytuacji skarżącego, na którą H. O.-J. powoływał się w kierowanych do organów kolejnych pismach.

W inicjującym postępowanie wniosku, a następnie również w odwołaniu, skarżący wskazał, że wnosi o umorzenie nie tylko z uwagi na swoją sytuację materialną, ale i zdrowotną. Organy nie ustaliły jednak, jaki jest stan zdrowia skarżącego, nie dostrzegając również, że skarżący jest osobą niepełnosprawną. Pomimo tego Kolegium dokonało oceny , że " w sytuacji materialnej i zdrowotnej strony nie są spełnione przesłanki do umorzenia nienależnie pobranych świadczeń", a także uznało za prawidłową decyzję organu I instancji, w której jedynym odniesieniem się do sytuacji zdrowotnej wnioskodawcy jest stwierdzenie że: cyt. "z uwagi na Pana sytuację finansową i zdrowotną tut. Ośrodek odmawia umorzenia kwoty nienależnie pobranego świadczenia". Ponieważ sytuacja zdrowotna wnioskodawcy nie została ustalona, a w konsekwencji w żaden sposób nie wyjaśniono również, z jakich powodów sytuacja ta nie może się przełożyć na pozytywne rozpatrzenie wniosku skarżącego, Sąd stwierdza, że w postępowaniu w istotny sposób naruszono art. 7, art. 77 § 1 i 80 Kpa, co mogło mieć i miało istotny wpływ na wynik przedmiotowej sprawy.

Po drugie, jako podstawowy powód, dla którego skarżącemu odmówiono umorzenia świadczenia, organy zgodnie powołały się na ustaloną w sprawie sytuację materialną wnioskodawcy. W decyzji I instancji wskazano, że dochód wnioskodawcy w styczniu 2014 r. wyniósł 1 334, 42 zł z tytułu pracy na stanowisku ochroniarza, a wydatki za mieszkanie, energię i gaz wynoszą w okresie zimowym 695 zł. Ocena sytuacji finansowej wnioskodawcy ograniczyła się w tym wypadku do wskazanego wyżej stwierdzenia, że "z uwagi na Pana sytuację finansową i zdrowotną tut. Ośrodek odmawia umorzenia kwoty nienależnie pobranego świadczenia". Organ odwoławczy dokonał natomiast porównania kwot przyjętych przez organ I instancji Na tej podstawie w postępowaniu odwoławczym oceniono, że sytuacja materialna wnioskodawcy nie przemawia za przyznaniem ulgi, ponieważ nawet po odliczeniu kwot wydatków miesięcznych związanych z utrzymaniem lokalu mieszkalnego do dyspozycji wnioskodawcy pozostaje "znaczna kwota" (tj.- jak wynika z obliczeń Sądu - 639, 42 zł). Organ odwoławczy podkreślił dodatkowo, że wskazana kwota przewyższa kryterium dochodowe dla osoby samotnie gospodarującej, uprawniające do świadczeń z pomocy społecznej. Zdaniem Sądu wskazane przez organy w tym zakresie argumenty w niewystarczający sposób uzasadniają odmowę uwzględnienia wniosku złożonego przez skarżącego, szczególnie, że sytuacja materialna skarżącego została potraktowana przez organy wybiórczo. Organy nie ustaliły, czy dochód skarżącego, poza tym, że wystarcza na opłacenie mieszkania i mediów, pozwala skarżącemu na zachowanie minimum egzystencji. Przede wszystkim zaś pomimo, że skarżący wskazuje na złą sytuację zdrowotną (niepełnosprawność i potrzebę leczenia) organy nie ustaliły czy w związku z tym skarżący ponosi koszty leczenia i w jakim rozmiarze. W tym miejscu podkreślenia wymaga, że o umorzenie, o którym mowa w art. art. 104 ust 4 ustawy o pomocy społecznej, mogą się starać również takie osoby, których dochód przekracza kryterium dochodowe określone w ustawie o pomocy społecznej. Ustawa nie stawia w tym zakresie ograniczeń. Wnioskodawca może znajdować się w szczególnej, zasługującej na pomoc, sytuacji także z innych względów, niż problemy finansowe. W ocenie Sądu taką sytuacją jest także ustabilizowanie sytuacji życiowej i przezwyciężenie bezdomności i bezrobocia przez wnioskodawcę, pomimo ubóstwa i niepełnosprawności. W tej sytuacji uzyskiwanie przez wnioskodawcę wynagrodzenia za pracę (w wysokości pozwalającej opłacić bieżące rachunki z nadwyżką w wysokości ok 600 zł/mies. na pozostałe wydatki, takie chociażby jak wyżywienie czy leki), nie może być traktowane przez organy jako okoliczność negatywna, która wskazuje na brak szczególnie uzasadnionego przypadku po stronie wnioskodawcy.

Organy nie rozważyły, czy zwrot świadczenia, które zostało uznane za nienależnie pobrane (część wypacanego skarżącemu zasiłku), nie zniweczy pozytywnych skutków udzielonej wcześniej pomocy. Skutkiem takim jest sukces skarżącego w przezwyciężeniu trudnej sytuacji życiowej, wyjście z ubóstwa, bezdomności i bezrobocia. Przezwyciężenie trudnej sytuacji życiowej nie byłoby możliwe bez woli skarżącego w tym zakresie. Wychodzenie z bezdomności jest procesem trudnym i wymagającym przystosowania się na nowo do rzeczywistości społecznej. Jak wynika z akt sprawy, H. O.-J. zamieszkał w lokalu kwaterunkowym po zmarłym ojcu. W listopadzie 2012 r. podjął pracę i przestał korzystać ze świadczeń pomocy społecznej. Uzyskiwany z tytułu pracy dochód w wysokości ok. 1300 zł niewątpliwie przewyższa kwotę zasiłku stałego jaki mógłby otrzymywać skarżący pozostając bez pracy, nie jest jednak nawet przeciętnym, a tym bardziej - wysokim wynagrodzeniem. Wiele osób w sytuacji takiej, jak wcześniej skarżący, nie decyduje się na podjęcie pracy i pozostaje na utrzymaniu Państwa. Osoby ubogie, bezdomne i bezrobotne z uwagi na długoletnie przebywanie w trudnej sytuacji życiowej, niejednokrotnie powstałej z przyczyn od nich niezależnych, często nie widzą lub nie mają możliwości jej przezwyciężenia. W tym kontekście nie jest uzasadnione twierdzenie, aby sytuacja skarżącego nie była szczególna.

W aktach sprawy znajduje się decyzja SKO z dnia 17 czerwca 2013 r. sygn. akt 2289/12 z której wynika, że według twierdzeń skarżącego pieniądze uzyskane z polisy w kwocie 4900 zł pozwoliły na opłacenie zaległości powstałych jeszcze za życia ojca i dopłatę do kosztów pogrzebu, spłatę długów za ogrzewanie mieszkania, gaz, energię elektryczną. Odwołując się od decyzji wydanej w przedmiocie zasiłku stałego skarżący wskazał także, że jest po wielu operacjach, potrzebuje pomocy lekarskiej i leków. Mając to na uwadze, tym bardziej nie jest zrozumiałe, z jakich względów te same organy, które orzekły o obniżeniu, a następnie odebraniu zasiłku stałego skarżącemu, w postępowaniu dotyczącym umorzenia świadczeń uznanych za nienależne właśnie w związku ze wskazanym postępowaniem (pobranie zawyżonej kwoty zasiłku stałego), nie wzięły pod uwagę i nie ustaliły sytuacji zdrowotnej skarżącego, co do której musiały mieć wiedzę, zważywszy na to, jakie dokumenty składają się na całość akt administracyjnych niniejszego postępowania.

Sąd wskazuje końcowo, że skarżący nie wniósł odrębnej skargi na przewlekłość Samorządowego Kolegium Odwoławczego w rozpoznaniu odwołania od decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia 24 lutego 2014 r. Niemniej jednak, jak wynika z akt sprawy, odwołanie skarżącego zostało rozpoznane przez Kolegium po upływie roku i czterech miesięcy od jego złożenia. Pomimo tak długiego czasu, jaki organ odwoławczy miał na rozpoznanie odwołania, organ ten nie zauważył podstawowych błędów, jakimi obarczona była decyzja organu I instancji, a dotyczących ustalenie stan faktycznego sprawy i oceny zebranych w sprawie dowodów i wykładni art. 104 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej.

Z uwagi na powyższe uchybienia Sąd orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta S. w częściach, w których odmówiono skarżącemu umorzenia nienależnie pobranego zasiłku stałego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy P.p.s.a.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy dokonają ponownej oceny wniosku skarżącego z 2013 r. pod kątem przesłanek określonych w art. 104 ust 4 ustawy o pomocy społecznej, uwzględniając wykładnię wskazanego przepisu dokonaną przez Sąd. Wydanie decyzji uznaniowej powinno być poprzedzone wyjaśnieniem aktualnej sytuacji życiowej, materialnej i zdrowotnej skarżącego szczególnie, że wywiad środowiskowy, o którym mowa w ww. decyzjach został przeprowadzony w lutym 2014 r., a więc dwa lata temu. Tym samym nie można wykluczyć, że skutki udzielonej wcześniej skarżącemu przez Państwo pomocy już zostały zniweczone na skutek upływu czasu, jaki minął od złożenia przez skarżącego wniosku o umorzenie należności. Z tych względów ponowne postępowanie w tej sprawie powinno być przeprowadzone szczegółowo i rzetelnie, ale przede wszystkim sprawnie, zgodnie z zasadą wynikającą z art. 12 Kpa.