Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Paweł Darmoń (spr.) SWSA Mirosław Bator SWSA Joanna Człowiekowska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 5 listopada 2020 r. sprawy ze skargi M. R. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie wniosku o wydanie zaświadczenia I. stwierdza, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze dopuściło się bezczynności w przekazaniu wniosku M. R. z dnia [...] stycznia 2020 r o wydanie zaświadczenia, a bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; II. w pozostałym zakresie postępowanie sądowe umarza; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej M. R. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu . kosztów postępowania.

M. R. złożyła skargę z dnia 3 sierpnia 2020 r na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie rozstrzygnięcia jej wniosku z dnia 22 stycznia 2020 r. Wniosła o zobowiązanie organu do wydania rozstrzygnięcia w sprawie w określonym terminie oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zarzuciła naruszenie art. 35 § 1-3 w zw. z art. 36 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r kodeks postępowania administracyjnego.

Jak podała, w dniu 22 stycznia 2020 r zwróciła się do organu - SKO w K. z wnioskiem o wydanie zaświadczenia o milczącym załatwieniu sprawy uzgodnienia projektu warunków zabudowy dla inwestycji pn: Budowa budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym, zewnętrznym parkingiem, zjazdem i infrastrukturą techniczną przy ul [...] w K., z Dyrektorem Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K.. Pomimo wniosku organ nie odniósł się do żądania, nie przejawiając żadnej aktywności ani nie informując strony. Ponaglenie zostało wniesione.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi. Kolegium przyznało, że do organu wpłynął wniosek skarżącej a w dniu 3 sierpnia 2020 r ponaglenie o niezwłoczne załatwienie sprawy. Po wpłynięciu ponaglenia, Kolegium w dniu 10 sierpnia 2020 r niezwłocznie przekazało wniosek właściwemu organowi wg właściwości – Dyrektorowi Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. Państwowego Gospodarstwa Wodnego w K., na podstawie art. 65 § 1 k.p.a. Kolegium przyznało, że wniosek skarżącej nie został rozpoznany niezwłocznie, bowiem organ zajmował się prowadzeniem postępowania wyjaśniającego głównego, a wobec wystąpienia trudnej sytuacji epidemii Covid -19 (związanych z tym utrudnieniami organizacyjnymi w pracy, trudnościami w doręczaniu przesyłek, istniejącej kwarantanny akt) okres ustosunkowania się do tego pisma uległ wydłużeniu. Zdaniem Kolegium zaniechanie to nie ma cech bezczynności w sprawie, bowiem nie ziściła się przesłanka art. 37 k.p.a. to jest "niezałatwienie sprawy w terminie". Kolegium nie było władne do rozstrzygnięcia wniosku skarżącej a jedynie do dokonania czynności materialno technicznej – przekazania podania organowi właściwemu do jego rozpoznania. Przekazanie wniosku o wydanie zaświadczenia w sprawie uzgodnienia pozostaje bez wpływu na wynik sprawy głównej, to jest odwołania od decyzji w sprawie ustalenia warunków zabudowy. Moment rozpoznania wniosku nie prowadzi do wzruszenia uzyskanego w toku postępowania uzgodnienia milczącego a jedynie do jego potwierdzenia.

Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188).), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej: p.p.s.a., odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy.

Sprawa została rozpoznana w postępowaniu uproszczonym, bowiem zgodnie z art. 119 pkt 4 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

Zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka.

Na gruncie tego przepisu przyjmuje się, że w przypadku skargi na bezczynność środkiem zaskarżenia jest środek prawny, o którym mowa w art. 37 § 1 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem w brzmieniu obowiązującym w dacie wniesienia skargi - na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub w przepisach szczególnych, ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. (bezczynność) lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu – do organu prowadzącego postępowanie. Skarżąca M. R. poprzedziła wniesienie skargi na bezczynność ponagleniem na bezczynność tego organu.

Jak wynika z powyższego skarżąca wyczerpała środki zaskarżenia, o których mowa w art. 52 p.p.s.a., a zatem jej skarga podlega merytorycznemu rozpoznaniu.

W myśl art. 149 § 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a:

1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;

2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;

3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

Zgodnie z § 1a art. 149 jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Z kolei § 1b stanowi, że Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Na podstawie § 2 art. 149 Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6.

Przedmiotem skargi jest bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego.

Oceniając powyższe w świetle art. 149 p.p.s.a. należy stwierdzić, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze pozostawało w bezczynności, bowiem wbrew dyspozycji art. 65 § 1 k.p.a. nie przekazało niezwłocznie wniosku skarżącej organowi właściwemu - Dyrektorowi Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. Państwowego Gospodarstwa Wodnego w K.. Przekazanie powinno nastąpić niezwłocznie, tymczasem organ dokonał tego 10 sierpnia 2020 r, po wniesieniu przez skarżącą ponaglenia z dnia 3 sierpnia 2020 r.

Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 24 lipca 2015 r do sygn. akt II OSK 3267/14 rażące naruszenie prawa, o jakim mowa w art. 149 § 1 zdanie drugie p.p.s.a., jest postacią kwalifikowaną naruszenia prawa i jako takie powinno być interpretowane ściśle. (...) Ocena, czy mamy do czynienia z naruszeniem rażącym, powinna być przy tym dokonywana w powiązaniu z okolicznościami danej sprawy, rozpatrywanej indywidualnie, wyznaczonej przez wiele elementów zmiennych. (...) Rażące naruszenie prawa musi posiadać, zatem pewne dodatkowe cechy w stosunku do tego stanu, który może być podstawą stwierdzenia przewlekłości. (...) Z rażącym naruszeniem prawa mamy do czynienia wówczas, gdy działanie organu następuje sprzecznie z niebudzącą wątpliwości normą prawną, jeżeli poważne opóźnienia w podejmowanych przez organ czynnościach oczywiście pozbawione są jakiegokolwiek racjonalnego usprawiedliwienia. Zwraca się uwagę także na to, że długość trwania przewlekłości (bezczynności) postępowania nie jest podstawową (najważniejszą) przesłanką przemawiającą za uznaniem, że rażąco narusza ona prawo, niemniej jednak może mieć duże znaczenie w takiej jej kwalifikacji (podobnie w wyroku NSA z dnia 27 marca 2013 r., sygn. akt II OSK 468/13, publ. LEX nr 1299457).

Biorąc pod uwagę wszystkie te istotne okoliczności, w pkt I wyroku stwierdzono, że bezczynność organu nie miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Załatwienie wniosku przez organ uzgodnieniowy pozostawało bez wpływu na uzyskane w postępowaniu milczące uzgodnienie, którego warunki zbadał organ I instancji i organ odwoławczy rozpoznający odwołanie od decyzji. Jak wynika z akt administracyjnych wniosek skarżącej przekazano do organu właściwego 10 sierpnia 2020 r a dzień później SKO w K. rozpoznało odwołanie skarżącej od decyzji organu I instancji. Wniosek skarżącej o wydanie zaświadczenia złożony został trzy tygodnie po przekazaniu do SKO w K. odwołania od decyzji. Po wpłynięciu odwołania skarżącej, SKO w K. prowadziło dodatkowe postępowanie wyjaśniające w sprawie głównej, bowiem zwracało się o przedłożenie dowodu w sprawie, przedłużając termin do wykonania tego wezwania, zawiadamiało o zebraniu materiału dowodowego. W okresie pomiędzy złożeniem wniosku o wydanie zaświadczenia a jego przekazaniem miała miejsce sytuacja nadzwyczajna w postaci wystąpienia stanu epidemii Covid – 19 na terenie całego kraju. Stan epidemii trwa nadal i wywołał wiele utrudnień organizacyjnych w funkcjonowaniu różnych podmiotów i dziedzin życia. Na organach administracyjnych w tym czasie spoczywają szczególne obowiązki ochrony funkcji państwa i dobra obywateli, jednak ta szczególna sytuacja, w konkretnych okolicznościach rozpoznawanej sprawy nie pozwala na przypisanie stwierdzonej bezczynności cechy rażącego naruszenia prawa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie było organem merytorycznym do rozpoznania wniosku skarżącej a jej wniosek przekazało bez zbędnej zwłoki po wpłynięciu ponaglenia.

Brak było podstaw do orzekania na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. Z tego względu w pozostałym zakresie postępowanie umorzono jak w punkcie II wyroku na zasadzie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.

Biorąc pod uwagę powyższe orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a p.p.s.a. (pkt I wyroku). O kosztach postępowania (pkt III wyroku) orzeczono na zasadzie art. 200 p.p.s.a.