Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk po rozpoznaniu w dniu 25 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia U. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 13 sierpnia 2018 r., sygn. akt II SA/Ke 375/18 o odrzuceniu skargi M. S., U. Z. i K. K. na uchwałę Rady Gminy M. z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie projektu dostosowania sieci szkół podstawowych i gimnazjów do nowego ustroju szkolnego wprowadzonego ustawą – Prawo oświatowe postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 13 sierpnia 2018 r., sygn. akt II SA/Ke 375/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach odrzucił skargę M. S., U. Z. i K. K. na sprecyzowaną w sentencji uchwałę Rady Gminy M. Jak wskazał Sąd I instancji w uzasadnieniu tego postanowienia, skarżące pismami z dnia 20 lutego 2018 r. (data wpływu do organu 27 lutego 2018 r.) wezwały Radę Gminy M. do usunięcia naruszenia prawa w związku z podjętą uchwałą nr [...] z dnia [...] lutego 2017 r. w przedmiocie projektu dostosowania sieci szkół podstawowych i gimnazjów do nowego ustroju szkolnego wprowadzonego ustawą – Prawo oświatowe. Rada udzieliła odpowiedzi na powyższe wezwania pismami z 27 marca 2018 r., doręczonymi następnego dnia. Zatem 28 marca 2018 r. rozpoczął bieg trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Termin ten upłynął 27 kwietnia 2018 r., tymczasem skargę złożono osobiście w siedzibie organu 30 kwietnia 2018 r., a więc z 3 dniowym uchybieniem terminu. Zarządzeniem z 5 czerwca 2018 r., pełnomocnik skarżących został wezwany do uiszczenia wpisów sądowych od skargi w wysokości 3 razy po 300 zł, w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia. W zakreślonym terminie wpis został uiszczony jedynie przez skarżącą U. Z. Mając powyższe na uwadze, Sąd I instancji, wskazując na art. 52 § 1 i art. 53 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) – dalej: P.p.s.a. (w brzmieniu sprzed 1 czerwca 2017 r.), uznał iż skarga została wniesiona po terminie, bowiem ostatnim dniem zachowującym termin do jej złożenia był dzień 27 kwietnia 2018 r. W tym stanie rzeczy, na mocy art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę. Nadto wskazał, że z uwagi na okoliczność, że skarżące M. S. i K. K. nie uiściły wpisów sądowych, ich skarga podlega także odrzuceniu na podstawie art. 220 § 3 P.p.s.a, który stanowi, że skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd.

U. Z. wniosła zażalenie na powyższe postanowienie, postulując jego uchylenie i zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm prawem przepisanych. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, tj.:

- art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przez jego zastosowanie i odrzucenie skargi, pomimo że została ona wniesiona w terminie;

- art. 62 pkt 1 P.p.s.a. przez jego niezastosowanie i niezażądanie od organu uzupełnienia akt niezbędnych do rozpoznania sprawy.

W treści uzasadnienia żaląca się podniosła, iż w aktach sprawy brak jest dowodu, który przemawiałby za datą 28 maca 2018 r., jako datą otrzymania odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa przez skarżącą. Jej zdaniem otrzymała ona tę odpowiedź w dniu 4 kwietnia 2018 r.

W odpowiedzi na zażalenie Rada Gminy M. wniosła o utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia w całości oraz przeprowadzenie dowodu z oryginału potwierdzenia odpowiedzi na wezwanie naruszenia prawa na uchwałę z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...].

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie pozbawione jest usprawiedliwionej podstawy.

Stosownie do normy art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym (w brzmieniu mającym zastosowanie w tej sprawie, a więc sprzed 1 czerwca 2017 r. – art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw, Dz.U. z 2017 r., poz. 935) każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Z przepisu tego wynika, iż koniecznym warunkiem formalnym do skutecznego wniesienia skargi na podstawie art. 101 ust. 1 powołanej ustawy jest uprzednie wezwanie organu gminy, który wydał zaskarżoną uchwałę lub zarządzenie do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego, dokonanego poprzez wydanie zaskarżonego aktu. Do skarg wnoszonych do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym ma zastosowanie art. 53 § 2 P.p.s.a. (w brzmieniu sprzed zmiany dokonanej ustawą z dnia 7 kwietnia 2017 r., która to zmiana nie ma w tej sprawie zastosowania – patrz: art. 17 ust. 2 ww. ustawy, Dz.U. z 2017 r., poz. 935), co oznacza, że z dniem wezwania do usunięcia naruszenia prawa rozpoczyna bieg termin sześćdziesięciu dni do wniesienia skargi, mimo że sprawa udzielenia odpowiedzi na to wezwanie jest otwarta. W okresie biegu tego terminu organ może udzielić odpowiedzi na wezwanie i w takim przypadku dalszy bieg tego terminu staje się bezprzedmiotowy, ponieważ od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie, rozpoczyna bieg termin trzydziestu dni do wniesienia skargi do sądu. Jeżeli natomiast w tym okresie organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, to dla dokonania tej czynności nieprzerwanie biegnie termin sześćdziesięciu dni, liczony od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Takie stanowisko przyjęte w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 kwietnia 2007r., sygn. akt II OPS 2/07 (ONSAiWSA z 2007 r., z. 3, poz. 60) podziela Naczelny Sąd Administracyjny w obecnym składzie.

Jak wynika z akt sprawy U. Z. złożyła wezwanie do usunięcia naruszenia prawa pismem z dnia 20 lutego 2018 r. (data wpływu do organu 27 lutego 2018 r.). Rada Gminy M. udzieliła odpowiedzi na złożone wezwanie pismem z dnia 27 marca 2018 r. Z punktu widzenia niniejszej sprawy zasadnicze znaczenie ma kwestia określenia terminu, w którym skarżącej zostało doręczone ww. pismo, bowiem od tego zależy prawidłowość zachowania przez skarżącą terminu do wniesienia skargi do Sądu Wojewódzkiego. Zdaniem tego Sądu i organu administracji miało to miejsce w dniu 28 marca 2018 r., natomiast zdaniem skarżącej otrzymała ona odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa w dniu 4 kwietnia 2018 r. W tej sytuacji wskazać należy, że w aktach sprawy znajduje się zarządzenie z dnia 3 września 2018 r., w którym to Zastępca Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wezwała Wójta Gminy M. do nadesłania, w terminie 7 dni, dowodu doręczenia U. Z. odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. W odpowiedzi na to wezwanie organ, przy piśmie z dnia 7 września 2018 r., nadesłał oryginał zwrotnego potwierdzenia odbioru (k-67 akt sądowych), z którego wynika data doręczenia 28 marca 2018 r. Należy zatem przyjąć, iż skarżąca tego właśnie dnia odebrała odpowiedź organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Odmienne twierdzenia skarżącej zawarte w treści zażalenia nie zostały potwierdzone żadnym dowodem, tak więc uznać należy je za gołosłowne. Tym samym, jak trafnie przyjął Sąd I instancji, skarga wniesiona w niniejszym postępowaniu uchybiała terminowi, bowiem ostatnim dniem do jej złożenia był dzień 27 kwietnia 2018 r. W zaistniałej sytuacji przekroczenie terminu zastrzeżonego dla wniesienia skargi istotnie nastąpiło, przeto Wojewódzki Sąd Administracyjny miał obowiązek uwzględnić z urzędu jego upływ i z tej przyczyny odrzucić skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a.

Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a., oddalił zażalenie.