Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Felicja Kajut Sędziowie: Sędzia NSA Anna Orłowska Sędzia NSA Marek Gorski (spr.) Protokolant Starszy sekretarz sądowy Anna Zegan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 listopada 2010 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Wojewody z dnia 28 lipca 2010 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego oddala skargę.

Na podstawie wniosku K. K., w dniu 21 stycznia 2009 r. wszczęto postępowanie o wymeldowanie D. Z. z pobytu stałego z lokalu przy ul. [...] w G.

Z uwagi na równocześnie toczące się postępowanie posesoryjne postępowanie w sprawie wymeldowania było zawieszone od 11 lutego 2009 r. do dnia 18 marca 2010 r.

Decyzją z dnia 14 czerwca 2010 r. Wojewoda odmówił wymeldowania D. Z. z miejsca pobytu stałego.

Organ w uzasadnieniu wskazał na treść art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t.j. Dz. U. z 2006 r. Nr 136, poz. 993 ze zm.) – zwanej dalej ustawą, a następnie stwierdził, że D. Z. złożył w lutym 2009 r. pozew o ochronę naruszonego posiadania. Następnie Sąd Rejonowy w G. wyrokiem z dnia 8 maja 2009 r. I C 182/09 nakazał K. K. przywrócenie naruszonego posiadania, poprzez wydanie powodowi kluczy do drzwi wejściowych lokalu nr [...] przy ul. [...] w G. Prawomocnym wyrokiem z dnia 3 grudnia 2009 r. Sąd Okręgowy w G. oddalił apelację od powyższego wyroku.

Uwzględniając wskazane wyroki oraz pozostały materiał dowodowy organ uznał, że D. Z. nie wyprowadził się z mieszkania dobrowolnie, ale został z niego wyrzucony. Tym samym brak jest przesłanki do jego wymeldowania w oparciu o art. 15 ust. 2 ustawy.

Odwołując się od tej decyzji K. K. podniosła, że jest właścicielką mieszkania i nie chce aby mieszkał w nim były zięć. Zaznaczyła, że nie przebywa on w mieszkaniu od 10 października 2008 r. i dobrowolnie opuścił mieszkanie.

Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda decyzją z dnia 28 lipca 2010 r. utrzymał w mocy decyzję organu niższej instancji.

Organ odwoławczy stwierdził, że zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych równoznaczną z opuszczeniu lokalu w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy, należy uznać nie tylko dobrowolną zmianę miejsca pobyt, ale także sytuację, w której osoby dotychczas zameldowane zostały usunięte z lokalu i do niego nie dopuszczone, jeśli nie podjęły działań o przywrócenie naruszonego posiadania. Zdaniem organu prawomocny wyrok przywracający posiadanie lokalu osobom bezprawnie z niego usuniętym, oznacza brak przesłanki opuszczenia.

Analizując całość materiału dowodowego nie można uznać – wbrew wywodem odwołania – opuszczenia lokalu przez D. Z. za dobrowolne. Świadczy o tym wyrok sądu powszechnego o przywróceniu naruszonego posiadania lokalu.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku K. K. powtórzyła argumenty odwołania. Podkreśliła, że D. Z. jest osobą agresywną i nadużywa alkoholu, a w 2008 r. dobrowolnie opuścił mieszkanie. Skarżąca dodała, że jest osobą starszą i schorowaną, pragnie spokoju i godnego życia w swoim mieszkaniu.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

Jak stanowi art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ewidencja ludności polega na rejestracji danych o miejscu pobytu osób, o urodzeniach, dotyczących obowiązku wojskowego, zmianach stanu cywilnego, obywatelstwa, imion i nazwisk oraz o zgonach.

Należy podkreślić, że ewidencja ludności służy rejestracji stanu faktycznego, a nie prawnego.

Organy rozstrzygały niniejszą sprawę na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy, który przewiduje, że organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się.

W utrwalonym orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 tej ustawy, jest spełniona, jeżeli opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne (por. np. wyrok WSA w Warszawie z dnia 1 kwietnia 2009 r. IV SA/Wa 8/2009, baza LexPolonica nr 2056241). Postępowanie o wymeldowanie jest typowym postępowaniem administracyjnym i mają do niego zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym przepisy dotyczące obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 7 i 77 k.p.a.).

Sąd w składzie orzekającym podziela pogląd, wyrażony w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia z dnia 12 maja 2009 r. II SA/Ol 931/08 (baza Lex nr 562876), że nie jest dobrowolnym jedynie takie opuszczenie lokalu, do którego strona została zmuszona, jeżeli strona ta podjęła przewidziane prawem środki w celu obrony swych praw do przebywania w tym lokalu, albo jeżeli fakt zmuszenia do opuszczenia lokalu jest oczywisty lub został stwierdzony w postępowaniu karnym. W uzasadnieniu tego wyroku podano, że w sytuacji, gdy opuszczenie lokalu nastąpiło na skutek przeszkód stawianych przez jego właściciela to o dobrowolnym opuszczeniu lokalu w rozumieniu powołanego przepisu można mówić wówczas, gdy dana osoba nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych, umożliwiających powrót do lokalu, lub gdy podjęte środki okazały się nieskuteczne.

W rozpatrywanej sprawie strona wystąpiła o przywrócenie naruszonego posiadania i uzyskała korzystny dla siebie wynik. Otóż zgodnie z prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego G. – P. z dnia 8 maja 2009 r. D. Z. ma prawo do przebywania w mieszkaniu, a skarżąca wymieniając zamki w drzwiach dopuściła się naruszenia jego posiadania. W tej sytuacji nie mogą być uwzględnione zarzuty skargi, że wyżej wymieniony wyprowadził się dobrowolnie z przedmiotowego mieszkania. Nie ulega wątpliwości, że pozbawienie dostępu do lokalu wyżej wymienionego przez właścicielkę nastąpiło w sposób samowolny i wbrew obowiązującym normom prawnym.

Sąd ma na względzie art. 365 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego, który stanowi, że orzeczenie prawomocne, wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Związanie sentencją powoływanego wyżej wyroku oznacza, że organy administracyjne, jak i sąd administracyjny nie mogą przyjąć, iż opuszczenie lokalu w sprawie nastąpiło dobrowolnie.

Nadto skarżąca w zeznaniach stwierdziła, że sama zorganizowała eksmisję byłego zięcia z przedmiotowego lokalu i wystawiła jego rzeczy na zewnątrz.

Odnosząc się do argumentacji skarżącej, Sąd zauważa, że kwestie zachowania się D. Z. nie mogą być przedmiotem oceny w niniejszym postępowaniu. W przypadku agresji i powodowania zagrożenia dla otoczenia przez daną osobę, należy zwrócić się do właściwych organów ścigania i prokuratury.

Z wskazanych wyżej względów Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.