Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.), Sędzia WSA Edyta Kędzierska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 lutego 2026r. sprawy ze skargi A. B. na postanowienie Wojewody Śląskiego z dnia 12 września 2025 r. nr IFXIV.7840.1.42-1.2025 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia odwołania w sprawie pozwolenia na budowę oddala skargę.

Decyzją nr [...] z dnia 16 stycznia 2025 r. znak [...] Starosta [...] zatwierdził projekt zagospodarowania terenu oraz projekt architektoniczno- budowlany i udzielił L. Sp. z o.o. z siedzibą; w W. pozwolenia na budowę stacji paliw z budynkiem handlowo-usługowym, wiatami, ścianą oporową i akustyczną oraz infrastrukturą towarzyszącą na działkach o nr ewid. [...] i [...] w R. przy ul. [...].

Pismem z dnia 29 sierpnia 2025 r. do Starosta [...] przesłał Wojewodzie Śląskiemu pismo A.B. (wnioskującej) z dnia 8 sierpnia 2025 r. (skierowane do Samorządowego Kolegium Odwoławczego) zawierające m. in. wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji Starosty [...] z dnia 16 stycznia 2025 r.

Zaskarżonym postanowieniem Wojewoda Śląski odmówił wnioskującej przywrócenia do złożenia odwołania od tej decyzji. Wskazał, że w myśl przepisu art. 58 k.p.a - w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy (art. 58 § 1 k.p.a.). Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, dopełniając jednocześnie czynności dla, której określony był termin (art. 58 § 2 k.p.a.).

Mając na względzie, że instytucja przywrócenia terminu umożliwia stronie skorzystanie z uprawnień, które utraciła wskutek uchybienia terminowi procesowemu (tu organ odwołał się do wyroku NSA z dnia 9 listopada 2016 r. sygn. akt I OSK 1989/16), wskazać należy, że w rozpatrywanym przypadku wnioskująca nie była stroną postępowania zakończonego decyzją Starosty Wodzisławskiego z dnia 16 stycznia 2025 r., decyzja ta nie była do niej skierowana, zatem w konsekwencji również nie doręczono jej ww. decyzji. Skarżąca nie nabyła uprawnień przysługujących stronie postępowania, w tym prawa do wniesienia odwołania w terminie określonym w art. 129 § 2 k.p.a. (tj. w terminie 14 dni od doręczenia decyzji).

Przywrócenie terminu do wniesienia odwołania jest możliwe tylko dla podmiotu, dla którego termin taki został określony na podstawie ww. przepisu. Tymczasem wnioskodawczyni termin do wniesienia odwołania nie został przyznany ani określony. Co prawda - zgodnie z utrwalonym orzecznictwem - podmiot niebędący stroną postępowania mógłby wnieść odwołanie w terminie przysługującym stronom biorącym udział w postępowaniu - ale po upływie tego terminu przypisanego wyłącznie tym stronom - nie może być ten termin punktem odniesienia dla osób trzecich, niebędących stronami i nie uczestniczących w postępowaniu.

Skargę na to postanowienie do tutejszego Sądu złożyła jego adresatka reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Domagając się uchylenia zaskarżonego aktu oraz zasądzenia kosztów postępowania zarzuciła Wojewodzie Śląskiemu naruszenie:

1) art. 58 § 1 i art. 59 § 2 k.p.a. poprzez odmowę przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, podczas gdy we wniosku o przywrócenie terminu skarżąca uprawdopodobniła brak winy w niedochowaniu terminu i brak było jakichkolwiek podstaw do jego nieuwzględnienia,

2) art. 77 § 4 k.p.a. poprzez nie powzięcie z urzędu przez organ informacji o wznowieniu postępowania, co doprowadziło go do błędnych wniosków iż w niniejszej sprawie brak jest podstaw do przywrócenia terminu do złożenia odwołania,

3) naruszenie art. 7 k.p.a. w związku z art. 77 § 1 k.pa. poprzez brak podjęcia przez organ wszystkich czynności mających na celu dokładne wyjaśnienie statusu skarżącej,

4) art. 80 k.p.a. poprzez rozstrzygnięcie wniosku o przywrócenie terminu w oparciu o -wybiórczą ocenę materiału dowodowego i brak odniesienia się w uzasadnieniu postanowienia do wszystkich okoliczności podniesionych we wniosku;

5) art. 8 § 1 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania uczestników do władzy publicznej.

Wniesiono również o przeprowadzenie dowodu z treści postanowienia Wojewody Śląskiego z dnia 8 września 2025 r. nr [...] o wznowieniu postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Starosty [...] Nr [...] z dnia 16 stycznia 2025 r. (sprawa nr [...]) zatwierdzającą projekt zagospodarowania terenu, projekt architektoniczno-budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę stacji paliw z budynkiem handlowo-usługowym, wiatami, ścianą oporową i akustyczną oraz infrastrukturą towarzyszącą na parcelach nr [...] i [...] w R. przy ul. [...] na okoliczność potwierdzenia, iż skarżąca jest stroną przedmiotowego postępowania, a więc przysługiwała jej możliwość wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi oraz na okoliczność braku podstaw do odmowy przywrócenia terminu na wniesienie odwołania.

Odpowiadając na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, dalej jako: - "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Stosownie do art. 58 § 1 k.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (art. 58 § 2 k.p.a.). Z kolei zgodnie z art. 59 § 1 i 2 k.p.a. o przywróceniu terminu postanawia właściwy w sprawie organ administracji publicznej. Od postanowienia o odmowie przywrócenia terminu służy zażalenie. O przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia.

Instytucja przywrócenia terminu stwarza możliwość skutecznego dokonania czynności procesowej przez stronę w sytuacji, gdy upłynął już termin do jej podjęcia. Uprawnionym do złożenia wniosku o przywrócenie terminu jest "zainteresowany". Pojęcie to nie oznacza osoby mającej (tylko) interes faktyczny w załatwieniu sprawy będącej przedmiotem postępowania administracyjnego, lecz osobę uczestniczącą w postępowaniu administracyjnym uprawnioną bądź zobowiązaną do dokonania czynności procesowej. Zainteresowanym w rozumieniu tego przepisu będą zatem uczestnicy postępowania (strony, uczestnicy na prawach strony i inni uczestnicy), którzy są "zainteresowani" przywróceniem im prawa do podjęcia pewnych czynności procesowych. Zgodnie z wyrokiem NSA z 24 listopada 2010 r. (II OSK 1762/09 – za CBOSA), "Możliwość skorzystania z wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania służy jedynie stronie, której organ doręczył decyzję".

Jak wynika z akt administracyjnych skarżąca nie miała statusu strony w postępowaniu zakończonym decyzją z dnia 16 stycznia 2025 r. Nie mogła zatem skutecznie złożyć od niej odwołania. Przedmiotowa decyzja stała się ostateczna. Stronie, która nie brała udziału w postępowaniu bez własnej winy przysługuje wniosek o wznowienie postępowania. I taki wniosek, jak wynika z przedstawionego Sądowi postanowienia Wojewody Śląskiego z dnia 8 września 2025 r. został skutecznie złożony. Nie oznacza to jednak, że wszczęcie postępowania wznowieniowego przesądza, że skarżąca miała interes prawny w postępowaniu zakończonym decyzją z dnia 16 stycznia 2025 r.

Biorąc pod uwagę powyższe orzeczono na podstawie art. 151 p.p.s.a.