II SA/Sz 863/07 - Wyrok

Data orzeczenia	2008-04-23	
Data wpływu	2007-08-23	
Sąd	Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie	
Sędziowie	Danuta Strzelecka-Kuligowska /przewodniczący/
Henryk Dolecki /sprawozdawca/
Maria Mysiak	
Symbol z opisem	6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz	
Hasła tematyczne	Budowlane prawo	
Sygn. powiązane	IIOZ 59/08	
Skarżony organ	Wojewoda	
Treść wyniku	Oddalono skargę	
Powołane przepisy	Dz.U. 2003 nr 207 poz 2016; art.138§1 pkt 1 kpa, art 28 ust prawa budowlanego;  Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r.  - Prawo budowlane - tekst jednolity	
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Sędziowie Sędzia NSA Henryk Dolecki (spr.),, Sędzia WSA Maria Mysiak, Protokolant Krzysztof Chudy, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi E. J. na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego dotyczącego pozwolenia na budowę oddala skargę	
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] Wojewoda, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, po ponownym rozpatrzeniu odwołania E. J. od decyzji Starosty P. z dnia [...] odmawiającej wznowienia postępowania administracyjnego dotyczącego pozwolenia na budowę siedmiu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej z wbudowanymi garażami na działce nr [...] wraz

z przyłączami i instalacjami zewnętrznymi na działkach nr [...] i [...] w B., w gminie D. (decyzja o pozwoleniu na budowę Nr [...], znak: [...] z dnia [...]) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji

W uzasadnieniu decyzji podano, że decyzją z dnia [...] Wojewoda utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] Starosty P. odmawiającą wznowienia postępowania, z wniosku E. J., w sprawie zakończonej decyzją z dnia [...] o pozwoleniu na budowę siedmiu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej wraz z przyłączami i instalacjami zewnętrznymi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 24 stycznia 2007r. uchylił decyzję Wojewody z dnia [...] wskazując, że organ odwoławczy winien ponownie ustalić obszar oddziaływania obiektu budowlanego, a następnie rozstrzygnąć kwestię statusu E. J.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy organ stwierdził, że z projektu zagospodarowania terenu inwestycji wynika jednoznacznie, iż ścieki sanitarne odprowadzone są do sanitarnej sieci gminnej przebiegającej po przeciwnej stronie drogi niż położona jest nieruchomość E. J.. Przyłącze kanalizacji sanitarnej jest włączone do studzienki rewizyjnej istniejącej na działce [...], położonej na terenie inwestycji, zatem nie oddziaływuje na nieruchomość nr [...].

Włączenie przyłącza kanalizacji deszczowej z terenu inwestycji do studzienki zlokalizowanej w pasie drogowym przy nieruchomości E. J. nie narusza jej własności.

Natomiast przez działkę skarżącej przebiega odcinek rurociągu o średnicy ø 250 gminnej sieci kanalizacji deszczowej łączący dwie studzienki kanalizacji deszczowej: Nr 1 o rzędnych T= 53,22 D = 51,21, zlokalizowaną w pasie drogowym przy działce nr [...] oraz studzienkę Nr 2 o rzędnych T= 52,50 D = 50,65 (zlokalizowaną przy działce nr [...] należącej do E. J.). Następny odcinek rurociągu o średnicy ø 300 łączy studzienkę Nr 2 ze studzienką Nr 3 o rzędnych T= 51,95 D = 49,70 (zlokalizowaną w pasie drogowym [...]). Z porównania rzędnych dna studzienek (D) wynika, że kierunek spływu wód opadowych odprowadzanych do sieci odbywa się w kierunku północnym (t.j. do ulicy [...] dz. nr [...]), zatem wody deszczowe z terenu przedmiotowej inwestycji włączone do sieci w studzience Nr 2 płyną do studzienki Nr 3. Wody opadowe z terenu przedmiotowej inwestycji nie będą więc odprowadzane przez nieruchomość E. J.

W związku z tym trzeba uznać, że nieruchomość nr [...] nie jest zlokalizowana

w obszarze oddziaływania inwestycji, ani żadne z urządzeń budowlanych związanych

z powstającym obiektem nie ma bezpośredniego wpływu na powyższą nieruchomość. Zatem Starosta P. słusznie odmówił wznowienia postępowania administracyjnego dotyczącego pozwolenia na budowę siedmiu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej z wbudowanymi garażami na działce nr [...] wraz z przyłączami i instalacjami zewnętrznymi na działkach nr [...] i [...] w B., w gminie D. (decyzja o pozwoleniu na budowę Nr [...], znak: [...] z dnia [...]), ponieważ wniosek pochodził od osoby nie będącej stroną postępowania.

Od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Szczecinie złożyła E. J. wnosząc o jej uchylenie w całości. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów:

1/ prawa procesowego, tj. art. 6 - 9, art. 12 kpa w zw. z art. 77 kpa, a także art. 107 § 3 kpa z uwagi na brak rozstrzygnięcia faktycznego i prawnego, oraz błędne ustalenia faktyczne oparte na nieprawdziwych dowodach lub ich pominięcie. Nadto skarżąca zarzuciła nieważność zaskarżonej decyzji, ponieważ została ona wydana w wyniku wcześniej wydanej decyzji o nr 224/2003, nieważnej z mocy prawa (art. 156 kpa);

2/ prawa materialnego przez błędną interpretację art. 28 ust. 2 Prawa Budowlanego wraz z rozporządzeniami, do których przepis ten odsyła.

Poza tym skarżąca wskazała, że naruszono treść wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 24 stycznia 2007 r., II SA/Sz 939/06 uchylającego decyzję Wojewody Zachodniopomorskiego w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania. Pomimo wytknięć i wskazówek zawartych w tym wyroku Wojewoda Zachodniopomorski nadal nie ustalił obszaru oddziaływania dla inwestycji prowadzonej na działce [...], w sposób, jaki określa ustawa oraz przepisy procedury, zwłaszcza art. 77 nakazujący organowi w sposób wyczerpujący zebrać i uwzględnić cały materiał dowodowy.

Organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji określił obszar oddziaływania inwestycji na podstawie tylko dwóch przesłanek opartych, zdaniem skarżącej, na nieprawdziwych ustaleniach faktycznych dotyczących:

- włączenia przyłącza kanalizacji deszczowej z terenu inwestycji do studzienki zlokalizowanej w pasie drogowym przy nieruchomości, co zdaniem organu nie narusza własności skarżącej. Jest to nieprawda, bo studzienka w połowie leży na jej nieruchomości (co wykazano w dokumentacji sprawy);

- przyłączenia kanalizacji sanitarnej do studzienki rewizyjnej znajdującej się na działce [...], co wbrew stanowisku organu oddziaływuje na nieruchomość skarżącej, ponieważ cała sieć kanalizacji sanitarnej przechodzi przez jej nieruchomość.

Organ odwoławczy błędnie uznał, że powyższe okoliczności nie wywołują żadnych skutków prawnych, a w konsekwencji przyjął, że skarżąca nie jest stroną w postępowaniu zakończonym decyzją o pozwoleniu na budowę.

Poza tym, zdaniem skarżącej, decyzja z dnia [...] nie spełnia wymogów zawartych w art. 107 § 3 kpa, gdyż nie zawiera podstawy prawnej

i faktycznej rozstrzygnięcia, nie wskazuje bowiem dowodów, na których oparł się organ i przyczyn dla których innym dowodom odmówił wiarygodności.

Naruszony został także art. 28 ust 2 Prawa budowlanego stanowiący podstawę do ustalenia, kto jest stroną, w postępowaniu w trybie zwykłym, jak i w postępowaniu odwoławczym gdzie stroną jest każdy podmiot czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy. Stanowisko takie zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku

z dnia 5 kwietnia 2007 r., II OSK 598/06, podobne stanowisko reprezentuje Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego.

Błędna jest również dokonana przez organ interpretacja przepisów, do których deleguje art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, w celu wyznaczenia obszaru oddziaływania, który jest pojęciem bardzo szerokim i wyznacza się go na podstawie wielu przepisów odrębnych, dotyczących obiektów i urządzeń budowlanych. Według tych przepisów budowa drogi dojazdowej do budynku, powierzchnia zabudowy działki itd. są parametrami, które także decydują czy działki znajdujące się w otoczeniu (w sąsiedztwie) zalicza się do obszaru oddziaływania inwestycji. W tej sytuacji organ celowo zaniechał określenia obszaru oddziaływania inwestycji na działce [...] i [...], ponieważ był świadomy, że działka skarżącej znajduje się na tym obszarze. Świadczą o tym rozpoczęte w dniu 14 czerwca 2007 r. roboty budowlane wokół nieruchomości, w odległości 30 cm od ogrodzenia, polegające na budowie linii energetycznej do zasilania budynku na działce [...]. Poza tym w dniu 4 marca 2005 r. została naruszona własność skarżącej przez bezprawnie wbudowanie urządzeń energetycznych w postaci słupa i rozdzielni prądu-zk, które to po interwencji skarżącej w Firmie A i policji zostały zdemontowane.

E. J. wskazała nadto, że w dniu 23 lipca 2007 r. Wojewoda odmówił wglądu do akt sprawy. W związku z tym zwróciła się pisemnie o udostępnienie akt sprawy organu I i II instancji w sprawie odmowy wszczęcia postępowania. Z chwilą gdy przeszkody ustaną w udostępnieniu akt skarga zostanie niezwłocznie uzupełniona.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, stwierdzając, że załączona przez skarżącą dokumentacja fotograficzna dotyczy budowy sieci energetycznej oraz przyłącza wraz ze złączem kablowym ZK3a na działce drogowej nr [...], które są przedmiotem odrębnego opracowania, związanego z innym inwestorem i nie są objęte decyzją Starosty P. o pozwoleniu na budowę z dnia [...],

nr [...], znak: [...].

Natomiast kanalizacja sanitarna została włączona, zgodnie z warunkami technicznymi wydanymi przez właściciela sieci tj. Gminę D., do studzienki kanalizacyjnej, przez niego wskazanej, znajdującej się na działce inwestora. Studzienka ta jest częścią sieci gminnej kanalizacji sanitarnej. Przekazanie ścieków sanitarnych przez inwestora i odbiór ścieków przez gestora sieci odbywa się w tej studzience, będącej własnością Gminy mimo, że znajduje się na działce inwestora, stanowiąc element składowy sieci gminnej. Zatem oddziaływanie inwestycji w zakresie kanalizacji sanitarnej całkowicie zamyka się w jej granicach. Dalszy przebieg czynnika nośnego odbywa się w istniejącej sieci gminnej (składającej się z rurociągów i następnych studzienek) aż do odbiornika końcowego, tj. oczyszczalni ścieków. Tak więc, objęcie obszarem oddziaływania inwestycji całego (bądź częściowego) przebiegu istniejącej sieci gminnej jest nieuprawnione. Podobnie bezpodstawny jest zarzut skarżącej, że przyłączenie zewnętrznej instalacji deszczowej z terenu inwestycji poprzez przyłącze do studzienki deszczowej zlokalizowanej na działce drogowej nr [...] narusza własność skarżącej, ponieważ studzienka ta, częściowo znajduje się na jej działce nr [...]. Z dokumentacji technicznej, sporządzonej na aktualnej mapie geodezyjnej do celów projektowych, przyjętej do zasobu powiatowego wynika, iż studzienka kanalizacji deszczowej znajduje się w całości na obszarze działki drogowej nr [...]. Potwierdził to organ I instancji ustalając po przeprowadzeniu wizji lokalnej, że oś ogrodzenia działki skarżącej nachodzi na pokrywę studzienki kanalizacyjnej, ale z aktualnej mapy geodezyjnej nie wynika, by studzienka choćby w części znajdowała się na terenie jej działki. Miejsce zrzutu wód opadowych, z zewnętrznej kanalizacji deszczowej z terenu inwestycji poprzez przyłącze, t.j. wlot do studzienki kanalizacyjnej jest granicą własności uzbrojenia podziemnego. Przyłącze stanowi własność inwestora, studzienka jest elementem składowym gminnego systemu sieciowego i stanowi własność Gminy. Studzienka jest jednocześnie miejscem odbioru deszczówki przez gestora istniejącej sieci. Przesył czynnika nośnego poprzez istniejący system sieci gminnej składający się z rurociągów i studzienek do odbiornika końcowego monitoruje właściciel sieci. Zatem w zakresie kanalizacji deszczowej obszar oddziaływania obiektu zamyka się w granicach działki inwestora oraz działki drogowej [...].

Ponadto organ odpowiadając na zarzut skarżącej dotyczący utrudnień w dostępie do akt sprawy I instancji wyjaśnił, że w dniu 20 lipca 2007 r. E. i D. J., została przygotowana i udostępniona im do wglądu dokumentacja dotycząca decyzji nr [...] wydanej przez Starostę P., organu II instancji w całości oraz akta organu I instancji za wyjątkiem tej części, w której E. J. nie była stroną. D. J. sporządził z udostępnionych akt obszerne notatki. W dniu 23 lipca 2007 r. E. i D. J. stawili się ponownie, bez umówienia się na termin. Odmówiono im wglądu w akta I instancji

z uwagi na to, że zostały one już skompletowane, bez podziału na część, w której E. J. była stroną postępowania. Nie odmówiono natomiast wglądu

w akta II instancji, z czego skarżąca nie skorzystała. W dniu 8 sierpnia 2007 r. E. J. została zawiadomiona, o możliwości wglądu w akta sprawy dotyczące wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na budowę siedmiu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej z garażami wbudowanymi na działce nr [...] wraz z przyłączami i instalacjami zewnętrznymi. Jednak z tej możliwości również nie skorzystała.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej sprawowanej pod względem zgodności z prawem.

Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według kryterium zgodności

z prawem dała podstawę do stwierdzenia, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Wyrokiem z dnia 24 stycznia 2007 r., II SA/Sz 939/06, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uchylił decyzję Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia [...], znak [...], stwierdzając, że E. J. swoje uprawnienie do występowania w sprawie w charakterze strony, wyprowadza z faktu, że sieć kanalizacji deszczowej i sanitarnej poprowadzona w drodze, której gestorem jest Gmina D. znajduje się częściowo na jej nieruchomości. Natomiast z rozważań organu odwoławczego wynika, że aktualna mapa geodezyjna dla celów projektowych pozwala stwierdzić, że projektowana kanalizacja deszczowa przebiega w działce drogowej nr [...] (ul. [...]) i prowadzi do studzienki rewizyjnej o rzędnych T= 52,50 K= 50,65 położonej przy granicy z działką nr [...] (własność skarżącej). Zdaniem organu dokumentacja projektowa nie potwierdza zarzutu o ingerowaniu inwestycji we własność skarżącej. Jednak w dalszej części uzasadnienia organ stwierdził, że sprawa częściowego przebiegu kanalizacji deszczowej przez działkę skarżącej pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego o pozwolenie na budowę. Zatem jak wskazał sąd, organ niekonsekwentnie stwierdził, że studzienka rewizyjna jest położona przy granicy z działką stanowiącą własność skarżącej, a następnie, że sieć kanalizacji deszczowej częściowo przebiega przez działkę skarżącą. To ustalenie ma istotne znaczenie dla sprawy, ponieważ skarżąca z faktu przebiegu kanalizacji deszczowej częściowo przez jej nieruchomość, wyprowadza prawo do bycia stroną postępowania i przyjmuje, że jest to określone w ustawie oddziaływanie inwestycji na sąsiednią nieruchomość.

W związku z tym Sąd nakazał organowi ponownie rozpoznać sprawę i ustalić obszar oddziaływania obiektu budowlanego oraz w zależności od treści tych ustaleń rozstrzygnąć kwestię statusu prawnego E. J.

Zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania, wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Organ odwoławczy będąc związany treścią tego przepisu ustalił, że włączenie przyłącza kanalizacji deszczowej z terenu inwestycji do studzienki znajdującej się w pasie drogowym przy nieruchomości skarżącej nie narusza jej własności. Poza tym przez działkę skarżącej przebiega odcinek rurociągu o średnicy ø 250, gminnej sieci kanalizacji deszczowej łączący dwie studzienki kanalizacji deszczowej: Nr 1 o rzędnych T= 53,22 D = 51,21, zlokalizowany w pasie drogowym przy działce nr [...] oraz studzienkę Nr 2 o rzędnych T= 52,50 D = 50,65 (zlokalizowaną przy działce nr [...] należącej do E. J.). Następny odcinek rurociągu o średnicy ø 300 łączy studzienkę Nr 2 ze studzienką Nr 3 o rzędnych T= 51,95 D = 49,70 (zlokalizowaną w pasie drogowym [...]). Porównania rzędnych dna studzienek (D) wskazuje, że kierunek spływu wód opadowych odprowadzanych do sieci odbywa się w kierunku północnym (t.j. do ulicy [...] dz. nr [...]), zatem wody deszczowe z terenu przedmiotowej inwestycji włączone do sieci w studzience Nr 2 płyną do studzienki Nr 3. Wody opadowe z terenu przedmiotowej inwestycji nie będą odprowadzane przez nieruchomość E. J. Dlatego też nieruchomość skarżącej nie znajduje się w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji.

W związku z tym zarzut skarżącej dotyczący naruszenia treści wyroku WSA

w Szczecinie z dnia 24 stycznia 2007 r. jest bezzasadny, gdyż organ ponownie rozpoznając sprawę zrealizował wskazania sądu administracyjnego, co do dalszego postępowania.

Bezzasadny jest również zarzut naruszenia art. 107 § 3 kpa. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawiera elementy, o których mowa w tym przepisie. Jest zwięzłe, ale nie lakoniczne. Wskazuje na środek dowodowy stanowiący podstawę dokonanych ustaleń, a mianowicie dokumentację zebraną w sprawie i analizuje jej treść (przebieg kanalizacji sanitarnej i deszczowej). Uzasadnienie decyzji zawiera też konkluzję wskazującą na brak oddziaływania przedmiotowej inwestycji na nieruchomość skarżącej. Należy podkreślić, że postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne, ale nie ma prawnych przeszkód, do tego by organ odwoławczy podzielił ustalenia organu I instancji i przyjął je za własne. W rozpoznawanej sprawie organ I instancji stwierdził jednoznacznie, że włączenie się inwestora kanalizacją sanitarną znajdującą się w drodze gminnej do istniejącej sieci sanitarnej przebiegającej przez działkę E. J. w żaden sposób nie ogranicza użytkowanie działki. Sposób tego włączenia nie narusza własności skarżącej, a ponadto zostało zaprojektowane zgodnie warunkami technicznymi wydanymi przez gestora sieci.

W konsekwencji powyższych ustaleń niezasadny jest zarzut naruszenia prawa materialnego, a mianowicie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, co oznacza, że stanowisko organu, odmawiające E. J. statusu strony w postępowaniu o pozwoleniu jest zasadne.

Tak więc, okoliczności sprawy decydujące o zakresie oddziaływania przedmiotowej inwestycji zostały w pełni wyjaśnione i nie naruszono art. 6,7,8,9,12 kpa oraz art. 77 kpa.

Zarzut skarżącej dotyczący nieważności zaskarżonej decyzji, w związku z tym, że została ona wydana w wyniku wcześniejszej decyzji nr [...] jest bezzasadny, ponieważ decyzję tę wydano w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy. Podlegała ona oddzielnemu zaskarżeniu i nie była przedmiotem niniejszej sprawy. Wskazał już na to Sąd w uzasadnieniu wyroku z dnia 24 stycznia 2007 r., II SA/Sz 939/06.

Nie pozbawiono też skarżącej możliwości zapoznania się z aktami sprawy, miała do nich dostęp, zawiadamiał o tym organ i zrealizowanie tego uprawnienia pozostawało do jej dyspozycji.

W związku z powyższym Sąd stwierdzając, że zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z przepisami prawa, na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł jak

w sentencji.