IV SA/Wa 1524/11 - Wyrok

Data orzeczenia	2012-01-25	
Data wpływu	2011-09-21	
Sąd	Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie	
Sędziowie	Aneta Dąbrowska /przewodniczący sprawozdawca/	
Symbol z opisem	6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)	
Hasła tematyczne	Zagospodarowanie przestrzenne	
Sygn. powiązane	II OSK 1154/12	
Skarżony organ	Inne~Rada Gminy	
Treść wyniku	Oddalono skargę	
Powołane przepisy	Dz.U. 2001 nr 142 poz 1591; art 101 ust 1; Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t. jedn.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270; art 52 par 4, art 53 par 2, art 151;  Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2003 nr 80 poz 717; art 1 ust 1 pkt 7, art 6 ust 1 i 2 pkt 2, art 3 ust 1 i 4, art 14 ust 8, art 15 ust 2 pkt 10; Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym	
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędziowie Sędzia WSA Alina Balicka,, Sędzia WSA Aneta Dąbrowska (spr.), Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi H.L. i D. L. na uchwałę Rady Gminy T. z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego -oddala skargę-	
Uzasadnienie
H. L. i D. L. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na uchwałę Rady Gminy T. Nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy T. obejmującego część obrębu geodezyjnego P., ogłoszoną w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] z dnia [...] maja 2011 r. (Nr [...], poz. [...]).

Stan sprawy przedstawia się następująco:

Pismem z 16 czerwca 2011r. skarżący wezwali Radę Gminy T. (zwaną dalej: Radą) do usunięcia naruszenia prawa wyżej opisaną uchwałą (zwaną dalej: planem).

W dniu [...] lipca 2011r. Rada udzieliła odpowiedzi na wyżej powołane wezwanie skarżących przez podjęcie uchwały Nr [...] w sprawie rozpatrzenia wezwania do usunięcia naruszenia prawa planem, uznając je za bezzasadne. Odpowiedź ta została doręczona skarżącym 30 lipca 2011r.

H. L. i D. L. w dniu 22 sierpnia 2011r., za pośrednictwem Rady, wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na plan, wnioskując o:

1) stwierdzenie nieważności w całości zaskarżonego planu ze względu na:

a) naruszenie zasad sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z uwzględnieniem prawa własności określonego w art. 1 ust. 2 pkt 7 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym [(Dz. U. Nr 80, poz. 717, ze zm.) – dalej w skrócie: u.p.z.p.] oraz granic władztwa planistycznego gminy określonego w art. 6 ust. 2 pkt 2 u.p.z.p.), b) istotne naruszenie trybu sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zaskarżonym planem; 2) zaś w razie nieuwzględnienia przez Sąd żądania z punktu 1 - o stwierdzenie, na podstawie art. 91 ustawy o samorządzie gminnym, że plan został podjęty z naruszeniem prawa; 3) zasądzenie na rzecz skarżących od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi podano, iż skarżący są właścicielami zabudowanej nieruchomości gruntowej o numerze ewidencyjnym [...], położonej przy ulicy ul. [...] w T. Po wyłożeniu projektu planu, skarżąca wzięła w dniu [...] grudnia 2009r. udział w dyskusji publicznej nad projektem planu, a następnie wraz ze skarżącym złożyła uwagi. Pismem z [...] stycznia 2010 r. Wójt Gminy T. poinformował skarżących o nieuwzględnieniu uwag. Następnie miało miejsce drugie wyłożenie projektu planu, z wyznaczeniem terminów: dyskusji publicznej na [...] kwietnia 2010 r. w Urzędzie Gminy T. i składania uwag do projektu planu do [...] maja 2010 r. W dniu [...] maja 2010 r. skarżący ponownie zakwestionowali ustalenia przyjęte w projekcie planu w odniesieniu do części planu dotyczącej poszerzenia ulicy [...], opisanej w § 10 ust. 2 pkt 14 projektu planu:

1) sprzeciwili się przeznaczeniu ul. [...] na teren drogi publicznej klasy dojazdowej;

2) zakwestionowali zasady i warunki zagospodarowania ul. [...], tj. poszerzenie jej zgodnie z rysunkiem planu do szerokości 10 m w liniach rozgraniczających według parametrów dla drogi dojazdowej (§ 10 ust. 2 pkt 14 ppkt b powołanego projektu planu);

3) sprzeciwili się proponowanemu poszerzeniu tej drogi wyłącznie kosztem zmniejszenia powierzchni ich działki.

Jednak i te uwagi nie zostały uwzględnione przez Wójta Gminy T., o czym Wójt poinformował skarżących pismem z 7 czerwca 2010 r. Zaś [...] lutego 2011 r. Rada podjęła uchwałę o przyjęciu planu.

Odnośnie naruszenia zasad sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego skarżący wskazali, iż zgodnie z art. 28 ust. 1 u.p.z.p. naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego powoduje nieważność uchwały rady gminy w całości lub części. Zdaniem skarżących zaskarżona uchwała oraz wprowadzone nią rozwiązania planistyczne w odniesieniu do poszerzenia ul. [...] naruszają art. 1 ust. 2 pkt 7 i art. 6 ust. 2 pkt 2 u.p.z.p., tj. określone w tych przepisach zasady sporządzania planu miejscowego z uwzględnieniem prawa własności. Skarżący nawiązali do odpowiedzi Rady na wezwanie, w której wskazano, iż sposób poszerzenia ul. [...] wynikał z zagospodarowania innej działki – nr [...], na której schody wejściowe do budynku mieszkalnego znajdują się w odległości 2,5 m od granicy działki z drogą. Skarżący uważają, iż Rada pominęła jednak fakt, że taka zabudowa sąsiedniej działki jest niezgodna z pozwoleniem na budowę i tylko dzięki zabudowie niezgodnej z pozwoleniem Gmina nie przeznaczyła jakiejkolwiek części tej działki pod rozbudowę ul. [...]. Tym samym Rada potwierdza, że poszerzając ul. [...] stosowała różne kryteria wobec różnych właścicieli, a dodatkowo promuje tych właścicieli, którzy naruszyli prawo wznosząc budynek niezgodnie pozwoleniem. Nadto poszerzenia ul. [...] dokonano również kosztem działki nr ew. [...], niemniej nie wskazano jaką powierzchnię z tej działki przeznaczono pod sporną drogę. Działka ta jest niezabudowana i niezamieszkana, a także wielokrotnie większa od działki skarżących i gdyby nawet "zabrano" z tej działki powierzchnię taką, jak z działki skarżących, to skutek i znaczenie takiej zmiany jest zupełnie inny. Organ także wskazał, iż o wnikliwej analizie przebiegu drogi świadczy fakt, że Wójt zasięgnął opinii Miejskiej Komisji Urbanistyczno – Architektonicznej, tymczasem zasięgnięcie takiej opinii jest obowiązkowe zgodnie z art. 17 pkt 6 a u.p.z.p. W zakresie ustalonego przebiegu drogi Rada także nie wykazała, aby rozważono jakiekolwiek rozwiązania alternatywne w zakresie jej poszerzenia. Przyjęte nowym planem rozwiązania w zakresie zagospodarowania ul. [...] modyfikują dotychczasowy sposób korzystania z nieruchomości przez skarżących, różnicując tym samym ich sytuację z sytuacją innych mieszkańców Gminy. Ulica [...], do której przylega nieruchomość skarżących, w świetle ustaleń nowego planu ma być poszerzona do 10 m, a 6 "brakujących" metrów ma być zabrane wyłącznie z działki skarżących. Przyjęte rozwiązania zostały podjęte z rażącym przekroczeniem władztwa planistycznego Gminy T. i czynią położenie nieruchomości skarżących gorszym od położenia innych mieszkańców, których nieruchomości przylegają do ulicy [...]. Interes prawny skarżących, jako właścicieli nieruchomości, znajduje ochronę w przepisach Kodeksu cywilnego. Uchwała narusza ich uprawnienia do posiadania i dysponowania nieruchomością określone w art. 140 Kodeksu cywilnego. Wprowadzenie projektowanych zmian w odniesieniu do ul. [...] wyłączne kosztem działki nr [...] jest sprzeczne z zasadą określoną w § 1 ust. 2 pkt 7 i art. 6 ust. 2 pkt 2 u.p.z.p. Przepis ten został pominięty w stosunku do skarżących. Wprowadzenie projektowanych zmian, skutkujących tym, że działka nr [...] będzie otoczona z 3 stron drogami: ul. [...], ul. [...] i drogą dojazdową do nieruchomości, jest krzywdzące dla właścicieli tej działki i czyni ich działkę nieatrakcyjną. Jak wyjaśnili przedstawiciele Urzędu Gminy T. w toku pierwszej dyskusji publicznej nad projektem planu [...] grudnia 2009r., inne warianty poszerzenia ul. [...] w ogóle nie były rozpatrywane. Uszczuplenie prawa własności nastąpiło z rażącym przekroczeniem władztwa planistycznego gminy i przez to ograniczenie skarżących w swobodnym korzystaniu z całej nieruchomości.

Zdaniem skarżących władztwo planistyczne gminy nie może w sposób nadmierny naruszać interesów prawnych innych podmiotów i nie można tym tłumaczyć wszelkich dowolnych działań organów gminy, które w sytuacjach szczególnych powinny rozważać inne warianty planistyczne. Z dokumentacji planistycznej musi wynikać, aby ustalenie lokalizacji o charakterze publicznym zostało poprzedzone analizą innych rozwiązań. Chodzi tu o inne warianty usytuowania drogi. W przeciwnym razie takie ograniczenie podmiotowi prywatnemu sposobu korzystania z części nieruchomości z wyłączeniem innych osób uznać należy za takie ograniczenie, które nie mieści się w granicach władztwa planistycznego przyznanego gminie przepisem art. 4 ust. 1 u.p.z.p. (wyrok WSA Szczecin z 2010.06.23, II SA/Sz 177/10, Legalis). Oczywistym jest, iż władztwo planistyczne, przysługujące gminie, prowadzić może do ograniczenia w wykonywaniu prawa własności nieruchomości, zwłaszcza w sytuacji, gdy względy komunikacji czynią to koniecznym. Jednak wprowadzenie takich ograniczeń wymaga szczególnie wnikliwego rozważenia rozwiązań alternatywnych, które pozwoliłyby osiągnąć pożądany efekt, przy możliwie najmniej dotkliwych dla zainteresowanych skutkach (wyrok WSA Poznań z 2009.05.13, IV SA/Po 156/09, Legalis). Takiego rozważenia zabrakło w niniejszej sprawie. Gmina stanowiąc w planie o przeznaczeniu terenu i sposobie jego zagospodarowania winna wykazać, iż nie nadużyła swojego władztwa planistycznego. Powinno to nastąpić w uzasadnieniu uchwały w sprawie planu miejscowego. Takiego uzasadnienia w sprawie brak. Z kolei w kwestii naruszenia trybu sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego skarżący uważają, iż plan został podjęty z istotnym jego naruszeniem określonym w art. 19 u.p.z.p. przez dokonanie w przedstawionym do uchwalenia projekcie planu wyłożonym do publicznego wglądu w dniach od [...] marca 2010 r. do [...] kwietnia 2010 r. zmian bez ponowienia w odpowiednim zakresie czynności, o których mowa w art. 17 u.p.z.p. Wymienione poniżej zmiany nie były wynikiem uwzględnienia uwag złożonych do planu po jego ponownym wyłożeniu, nie wiadomo więc, z czego wynikają, a chodzi o zmiany dotyczące: zmiany w opisie rysunku planu w § 3 pkt 5 i 6, inną definicję linii zabudowy nieprzekraczalnej w § 4 pkt 3, zmiany w § 5 pkt 5 przez dodanie symbolu WS, zmiany w § 7 pkt 7 przez usunięcie definicji "min odległości zabudowy", usunięcia dotychczasowego pkt 10 w § 7, zmiany w § 10 ust. 1 ppkt d – l dotyczące zmiany symboli poszczególnych rodzajów terenu i odległości, w których mogą być usytuowane obiekty, dodania w § 10 ust. 1 pkt 2 i 3 ustalających nieprzekraczalną linię zabudowy od linii rozgraniczających tereny o symbolu WS i od linii projektowanego gazociągu w § 10 ust. 2 pkt 5, dodania w § 10 ust. 2 pkt 21 - tereny o symbolu 1 WS, 2WS, 3WS, zmiany w § 12 w pkt 4 – przez usunięcie dotychczasowego punktu 4 i zastąpienia go innym, dodania w § 14 ust. 4 pkt 2 i 3, określających m. in. wymogi, jakie powinny spełniać sieci wodociągowe i hydranty, usunięcia w § 14 ust. 5 dotychczasowego punktu 5. Zdaniem skarżących, dla wymogu zastosowania art. 17 w zw. z art. 19 u.p.z.p. nie ma znaczenia zakres wprowadzonych zmian. Bez wątpienia wprowadzone zmiany Rada zbagatelizowała, wskazując że są to zmiany, które nie wpływają na sposób zagospodarowania poszczególnych działek, a wręcz są korzystniejsze oraz że nie mają jakiegokolwiek wpływu na zmianę sposobu zabudowy i nie naruszają interesu prawnego skarżących. Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie dopuszcza wprowadzania do projektu planu zagospodarowania zmian w zależności od tego czy organ sporządzający plan uznaje je za korzystne lub niekorzystne dla określonych podmiotów, to nie do organu sporządzającego projekt planu należy ocena doniosłości dokonanej zmiany projektu planu. Artykuł 19 u.p.z.p. jasno stwierdza, że zmiany w przedstawionym do uchwalenia projekcie planu miejscowego dopuszczalne są w 2 sytuacjach: gdy gmina stwierdzi konieczność dokonania takich zmian oraz w wyniku uwzględnienia uwag do projektu planu. W każdej z tych sytuacji czynności, o których mowa w art. 17, ponawia się w zakresie niezbędnym do dokonania tych zmian. "Powrót" do określonego etapu postępowania jest równoznaczny z koniecznością podjęcia wszystkich czynności następujących po tym etapie, aż do powtórnego przedstawienia radzie gminy do uchwalenia zmienionego projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (wyrok NSA z 15.05.2001r., II SA/Gd 1255/99). Porównanie treści wyłożonego do wglądu projektu z tekstem uchwalonym wskazuje, że nie są to jedynie nieistotne zmiany. Wskazane więc istotne naruszenie prawa skutkować winno stwierdzeniem nieważności planu w całości, a nie tylko w częściach dotyczących ul. [...]. Skarżący stoją na stanowisku, iż plan narusza także art. 32 i 74 Konstytucji RP przez pozbawienie skarżących praw nabytych w postaci prawa ich własności w takim stanie, w jakim tę własność nabyli. Rada Gminy T. – w odpowiedzi na skargę – stwierdziła, że skarga jest bezzasadna i wniosła o jej oddalenie. Zdaniem Rady: 1) nie została naruszona, wskazana w skardze, zasada sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w odniesieniu do poszerzenia ul. [...] kosztem działki skarżących nr ew. [...] położonej w obrębie P.

Przedmiotowa działka została przeznaczona zgodnie z planem pod tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i zabudowy usługowej (symbol 5 MN U) oraz teren drogi publicznej klasy dojazdowej (symbol 7KDD). Przebieg drogi oznaczonej w planie miejscowym symbolem 7KDD, która została poszerzona na wysokości działki nr ew. [...] o 6 m, jest niezbędny do prawidłowego funkcjonowania obszaru objętego planem miejscowym. Droga ta stanowi istotny element układu komunikacyjnego, gdyż łączy drogę powiatową – ul. [...] z projektowaną drogą równoległą do ul. [...] (będącą przedłużeniem ul. [...] i oznaczoną symbolem KDL, a jej przedłużenie stanowi wyznaczona w obowiązującym planie miejscowym obejmującym część obrębu P. i T. (uchwała Nr [...] Rady Gminy T. z [...].11.2008 r.) projektowana droga o szerokości 15 m, która łączy się z drogą gminną w T. (dz. nr ew. [...] w obrębie T.) i dalej z drogą powiatową nr [...]. Jednocześnie, zgodnie z § 7 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 43 poz. 430, ze zm.) minimalna szerokość ulic w liniach rozgraniczających dla dróg dojazdowych o przekroju jednojezdniowym wynosi 10 m. Z uwagi na powyższe szerokość drogi oznaczonej symbolem 7KDD została zwiększona do 10 m w liniach rozgraniczających. Sposób poszerzenia drogi oznaczonej symbolem 7KDD na wysokości dz. nr ew. [...] w obrębie P., wynika z istniejącego zagospodarowania terenu działki nr ew. [...] znajdującej się po wschodnie stronie drogi oznaczonej symbolem 7KDD - schody wejściowe do budynku mieszkalnego (rok budowy 1982 - wg ewidencji gruntów i budynków) zlokalizowanego na dz. nr ew. [...] znajdują się w odległości 2,5 m od granicy działki z przedmiotową drogą. Poszerzenie drogi oznaczonej symbolem 7KDD nastąpiło nie tylko z działki nr ew. [...], ale także z działki nr ew. [...] (powierzchnia terenu przeznaczonego pod drogę – 243 m). Przeznaczenie fragmentu działki [...] pod drogę nie pozbawia właściciela możliwości zagospodarowania pozostałego terenu zgodnie z przeznaczeniem ustalonym w planie miejscowym. W sąsiedztwie przedmiotowej działki nie zaprojektowano nowych dróg, poszerzono jedynie do wymaganej przepisami odrębnymi szerokości istniejącą drogę - ul. [...]. Organ sporządzający plan nie miał zatem wpływu na fakt, że działka nr ew. [...] otoczona jest z dwóch stron drogami: ul. [...] od strony północnej oraz ul. [...] od strony wschodniej. W sytuacji wydzielenia fragmentu działki przeznaczonej w planie pod tereny dróg, nie zostaje on "zabrany" przez gminę a przechodzi z mocy prawa na własność gminy za odszkodowaniem przysługującym właścicielom tej działki. Ponadto Wójt Gminy T. pismem z 6 września 2010 r. wystąpił do Miejskiej Komisji Urbanistyczno - Architektonicznej z prośbą o wyrażenie opinii co do rozwiązań przyjętych w projekcie planu w odniesieniu do terenu przeznaczonego pod teren drogi publicznej klasy dojazdowej oznaczony symbolem 7KDD i opinia Komisji przemawiała za takim przebiegiem drogi, jaki został wyznaczony w planie miejscowym; 2) nie doszło do naruszenia trybu sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w rozumieniu art. 28 ust. 1 u.p.z.p. przez naruszenie art. 17 i art. 19 u.p.z.p. Rada, przytaczając treść art. 19 u.p.z.p., podkreśliła iż podczas sesji, na której uchwalony został plan nie stwierdziła konieczności dokonania zmian w tym planie oraz nie uwzględniła uwag do projektu planu. Wprowadzone zmiany wymienione przez skarżących dotyczą: a) zmiany w opisie rysunku planu w § 3 pkt 5 i 6 - w planie zmieniono linie zabudowy z obowiązujących na nieprzekraczalne. Zmiana ta nie ogranicza sposobu zagospodarowania poszczególnych działek, wręcz jest korzystniejsza, gdyż daje większą dowolność w zakresie usytuowania zabudowy względem linii rozgraniczających. W ustaleniach planu miejscowego wprowadzono zasięg oddziaływania od drogi krajowej. W wersji projektu planu miejscowego wyłożonego do publicznego wglądu zasięg oddziaływania od drogi krajowej na rysunku planu widniał w oznaczeniach informacyjnych, natomiast w tekście planu w § 10, ust. 2 pkt 1 lit. b oraz w § 10 ust. 2 pkt 2 lit. b ustalono, iż na terenie 1MNU, 2MNU, 3MNU, 1U, w zasięgu oddziaływania od drogi krajowej (zgodnie z rysunkiem planu) w projektowanych budynkach mieszkalnych zaleca się zastosować odpowiednie rozwiązania techniczne zabezpieczające obiekty od uciążliwości akustycznej od drogi krajowej nr [...] (typu zwiększona izolacyjność okien, ekrany akustyczne), zgodnie z obowiązującymi normami. W związku z powyższym nie wprowadzono zmian dotyczących zasad i warunków zagospodarowania dla terenów pozostających w zasięgu oddziaływania od drogi krajowej, gdyż takie same ustalenia dotyczące ograniczeń wynikających z oddziaływania od drogi krajowej znajdowały się w tekście zarówno projektu planu wyłożonego do publicznego wglądu jak i planu uchwalonego. Jedyną korektą wprowadzoną w tym zakresie było przeniesienie tego zapisu w legendzie na rysunku planu z oznaczeń informacyjnych do oznaczeń będących ustaleniami planu, a tym samym wprowadzenie tego zapisu w tekście planu w § 3 pkt 6; b) innej definicji linii zabudowy nieprzekraczalnej w § 4 pkt 3 - w projekcie planu wyłożonego do publicznego wglądu w § 4 pkt 3 wprowadzono następującą definicję nieprzekraczalnej linii zabudowy: "oznacza to linię regulującą zabudowę danej działki lub zespołu działek, w której mogą być umieszczane fronty budynków lub ich części bez jej przekraczania, ustalenie nie dotyczy takich elementów jak schody, balkony, okapy dachu, które mogą być wysunięte poza nieprzekraczalną linię zabudowy jednak nie więcej niż 0,8 m", natomiast w planie uchwalonym w § 4 pkt 3 wprowadzono następującą definicję nieprzekraczalnej linii zabudowy: "oznacza to linię regulującą zabudowę danej działki lub zespołu działek, w której mogą być umieszczane fronty budynków lub ich części bez jej przekraczania, ustalenie nie dotyczy takich elementów jak schody, balkony, okapy dachu". Zmiana ta nie ogranicza sposobu zagospodarowania poszczególnych działek, wręcz jest korzystniejsza, gdyż daje większą dowolność w zakresie usytuowania pewnych elementów zabudowy takich jak schody, balkony, okapy dachu zabudowy względem linii rozgraniczających przy spełnieniu odpowiednich przepisów odrębnych dotyczących usytuowania budynków; c) zmiany w § 5 pkt 5, gdzie dodano symbol WS - w uchwalonym planie przeznaczono tereny rowów melioracyjnych pod tereny wód powierzchniowych śródlądowych i oznaczono symbolem WS oraz ustalono dla nich zasady i warunki zagospodarowania (§ 10 ust. 2 pkt 21). W projekcie wyłożonym do publicznego wglądu oznaczono rowy melioracyjne szrafem i ustalono w tekście planu miejscowego m. in. minimalną odległość zabudowy oraz minimalną odległość ogrodzeń od górnych krawędzi rowów. W związku z tym nie zmienił się sposób zabudowy i zagospodarowania terenów w pobliżu rowów biegnących przez poszczególne działki, gdyż ustalenia dotyczące zagospodarowania poszczególnych terenów pozostały takie same zarówno w projekcie planu wyłożonym do publicznego wglądu jak i planie uchwalonym. Jedyną zmianą była zmiana oznaczenia informacyjnego na odrębne przeznaczenie tych użytków jako terenów wód powierzchniowych śródlądowych; d) zmiany w § 7 pkt 7 (usunięta definicja "min odległości zabudowy") - w tekście planu miejscowego w § 10 ust. 1 pkt 2 wprowadzono następujący zapis: ustala się nieprzekraczalną linię zabudowy od linii rozgraniczających tereny o symbolu WS - 5,0 m. Natomiast w projekcie wyłożonym do publicznego wglądu w powoływanym § 7 pkt 7 widniał następujący zapis: ustala się min odległość zabudowy - 5,0 m od górnych krawędzi koryta rowów. Tak więc wprowadzona zmiana nie zmieniła zasad sytuowania obiektów względem rowów melioracyjnych, e) usunięto dotychczasowy pkt 10 w § 7, który dotyczył dopuszczenia zmniejszenia powierzchni terenu biologicznie czynnej na działkach już zainwestowanych przed uchwaleniem planu o max 20% od ustalonego wskaźnika dla poszczególnych terenów, jako że plan powinien ustalać dokładne parametry, a nie pozwalać na pewną dowolność w zakresie powierzchni biologicznie czynnej; f) zmiany w § 10 ust. 1 pkt 1 d – l (zmiany symboli poszczególnych rodzajów terenów i odległości, w których mogą być usytuowane obiekty) - w tekście projektu planu wyłożonego do publicznego wglądu wpisano jeden wymiar dotyczący odległości usytuowania obiektów względem linii rozgraniczających poszczególnych terenów, natomiast na rysunku planu funkcjonowały różne wymiary. I tak od linii rozgraniczającej tereny komunikacji oznaczone symbolem 2KDD - 8 m, a na rysunku planu 7 i 8 m; od linii rozgraniczającej tereny komunikacji oznaczone symbolem 7KDD - 8 m, a na rysunku planu 6 i 8 m; od linii rozgraniczającej tereny komunikacji oznaczone symbolem 9KDD - 8 i 6 m, a na rysunku planu 6 i 8 m oraz na pozostałym odcinku zgodnie z rysunkiem planu. Zatem na rysunku planu odległości te zostały zwymiarowane prawidłowo, a w tekście podano tylko jeden wymiar, uzupełniono te odległości w tekście planu uchwalonego, tak aby rysunek planu był zgodny z tekstem planu; g) w § 10 ust. 1 dodano pkt 2 i 3 ustalające nieprzekraczalną linię zabudowy od linii rozgraniczających tereny o symbolu WS i od linii projektowanego gazociągu. Wprowadzenie pkt 2 w § 10 ust. 1 związane jest z przeznaczeniem terenów rowów melioracyjnych pod tereny wód powierzchniowych śródlądowych i zmiana ta wobec wcześniejszej treści § 7 pkt 7 nie zmieniła sposobu zagospodarowania tych terenów. W projekcie planu wyłożonego do publicznego wglądu w § 14 ust. 8 pkt 2 ustalono, iż na rysunku planu zaznaczono projektowany gazociąg wysokiego ciśnienia; zagospodarowanie terenu wzdłuż gazociągu zgodne z przepisami szczególnymi. Zgodnie z odpowiednimi przepisami odrębnymi, strefa ograniczonego zagospodarowania dla przedmiotowego gazociągu wynosi 6 m, czyli po 3 m od osi. Wprowadzenie pkt 3 w § 10 ust. 1 związane jest z ustaleniem nieprzekraczalnej linii zabudowy pokrywającej się z odległościami określonymi w przepisach odrębnych. Wprowadzona zmiana również nie zmieniła zasad sytuowania obiektów względem ww. gazociągu. Nadto w projekcie planu miejscowego wyłożonego do publicznego wglądu ustalono przeznaczenie terenu jako ZP - tereny zieleni urządzonej. W związku z tym, iż przez ten teren przebiega rów melioracyjny, który został przeznaczony pod tereny oznaczone symbolem WS, rozdzielił on teren ZP na tereny oznaczone symbolem 1ZP, 2ZP; h) dodania w § 10 ust. 2 pkt 21 - tereny o symbolu 1 WS, 2WS, 3WS - w uchwalonym planie miejscowym przeznaczono tereny rowów melioracyjnych pod tereny wód powierzchniowych śródlądowych oznaczonych symbolem WS oraz ustalono dla nich zasady i warunki zagospodarowania (§ 10 ust. 2 pkt 21). W projekcie wyłożonym do publicznego wglądu oznaczono rowy melioracyjne szrafem i ustalono w tekście planu miejscowego m. in. minimalną odległość zabudowy oraz minimalną odległość ogrodzeń od górnych krawędzi rowów. W związku z tym nie zmienił się sposób zagospodarowania terenów w pobliżu rowów biegnących przez poszczególne działki, gdyż ustalenia dotyczące zagospodarowania poszczególnych terenów pozostały takie same zarówno w projekcie planu wyłożonym do publicznego wglądu jak i planie uchwalonym; i) § 12, z którego usunięto dotychczasowy pkt 4 i zastąpiono go innym - usunięty punkt dotyczył dopuszczenia w szczególnie uzasadnionych przypadkach zmniejszenia ustalonych powierzchni nowo wydzielonych działek o max 5%, jako że plan powinien ustalać dokładne parametry, a nie pozwalać na pewną dowolność w zakresie powierzchni nowo wydzielonych działek. Punkt ten nie został zastąpiony innym punktem; j) § 14 ust. 4, w którym dodano pkt 2 i 3 określające m. in. wymogi, jakie powinny spełniać sieci wodociągowe i hydranty - wprowadzenie tych ustaleń nie zmienia nic w zakresie zasad zabudowy i zagospodarowania terenów, gdyż na etapie projektowania inwestycji zgodnej z przeznaczeniem terenu, nawet jeśli tych zapisów nie byłoby w planie miejscowym, należy uwzględnić przepisy dotyczące wykonania zaopatrzenia w wodę do celów przeciwpożarowych z instalacji wodociągowych, na których zostaną umieszczone naziemne hydranty przeciwpożarowe oraz wymagań dla tych hydrantów (rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 lipca 2009r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych (DZ. U. Nr 124, poz. 1030). Ponadto plan miejscowy ustala, że sieci infrastruktury technicznej wszystkich mediów należy lokalizować w liniach rozgraniczających terenów przeznaczonych pod komunikację, a hydranty są związane z siecią wodociągową, w związku z tym będą one ewentualnie realizowane na terenach będących własnością gminy; k) § 14 ust. 5, gdzie usunięto dotychczasowy pkt 5 - powoływany pkt 5 w § 14 ust. 5 nie został usunięty. Wnioskodawcy prawdopodobnie chodziło o pkt 7 w § 14 ust. 5 - "przebudowa rowów melioracyjnych oraz wszelkie inwestycje w zakresie ich przykrycia, wymagają uzgodnienia z właściwym terytorialnie Zarządem Melioracji i Urządzeń Wodnych". Powodem usunięcia tego zapisu był fakt, iż właściwy terytorialnie Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych nie jest zgodnie z przepisami odrębnymi organem właściwym do uzgadniania projektu planu. Zdaniem Rady wprowadzone zmiany są zmianami kosmetycznymi mającymi na celu dostosowanie ustaleń tekstu planu do rysunku planu. Nie mają one jakiegokolwiek wpływu na zmianę sposobu zabudowy i zagospodarowania terenów w odniesieniu do ustaleń przedstawionych w projekcie planu wyłożonego do publicznego wglądu a planu miejscowego uchwalonego przez Radę Gminy T. Wprowadzenie tych zmian służyło jedynie zweryfikowaniu błędnych zapisów w planie miejscowym, które nie zmieniły zasadniczej treści merytorycznej, a co za tym idzie nie zaistniała konieczność ponownego wyłożenia do publicznego wglądu. Rada zauważyła również, iż z mocy ustawy Wójt przedstawił Wojewodzie [...] plan wraz z dokumentacją planistyczną celem oceny zgodności z prawem. Organ nadzorczy nie stwierdził nieważności planu w terminie 30 dni od dnia jego doręczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd, badając legalność zaskarżonej uchwały doszedł do przekonania, że uchwała Rady Gminy T. Nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy T. obejmującego część obrębu geodezyjnego P. Rady Gminy nie została podjęta z naruszeniem prawa.

Procedura planistyczna poprzedzająca zaskarżony plan toczyła się według przepisów ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym obowiązującej od dnia 11 lipca 2003r., jako że Rada uchwałę w sprawie przystąpienia do sporządzenia planu podjęła w dniu [...] lipca 2008r. 1. Uprawnienie dla skarżących do zaskarżenia przedmiotowej uchwały wynikało z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminy (Dz. U. z 2001r., Nr 142, poz. 1591, ze zm.). Norma ta stanowi, iż każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. W przypadku, gdy wniesienie skargi ma być poprzedzone wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa (art. 52 § 4 w zw. z art. 53 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) - dalej w skrócie: P.p.s.a. Z powyższego należy wywieść, iż przesłankami formalnymi i dopuszczalności wniesienia skargi do sądu administracyjnego na uchwałę w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego będącego prawem miejscowym, czyli uchwałę podjętą przez organ gminy z zakresu administracji publicznej są: 1) poprzedzenie skargi wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa; 2) wniesienie skargi w terminie określonym w art. 53 § 2 P.p.s.a.; 3) posiadanie interesu prawnego i jego naruszenie. Z akt sprawy wynika, iż skarżący pismem z 16 czerwca 2011r. wezwali Radę do usunięcia naruszenia prawa. Wezwanie to wpłynęło do Rady 21 czerwca 2011r. Rada uchwałą z [...] lipca 2011r. rozpatrzyła przedmiotowe wezwanie, uznając je za bezzasadne. Odpowiedź Rady na wezwanie skarżący otrzymali 30 lipca 2011r., zaś skargę do sądu administracyjnego wnieśli 22 sierpnia 2011r. Przytoczone fakty dowodzą, iż skarżący spełnili dwa pierwsze z ww warunków uprawniających do zaskarżenia planu do sądu administracyjnego. W dalszej części uzasadnienia wymaga rozważenia trzeci, a zarazem ostatni z warunków dopuszczalności skargi, mianowicie posiadanie interesu prawnego i jego naruszenie ustaleniami planu.

Źródłem interesu prawnego lub uprawnienia, o którym mowa w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym jest norma prawa materialnego. Naruszenie tego interesu następuje więc wtedy, gdy zaskarżonym aktem zostaje odebrane lub ograniczone jakieś prawo skarżącego wynikające z przepisów prawa materialnego, względnie zostanie nałożony na niego nowy obowiązek lub też zmieniony obowiązek dotychczas na nim ciążący (wyrok NSA z 19.06.2009r., sygn. akt II OSK 205/09). W orzecznictwie sądowym wyrażono pogląd, że interes prawny w postępowaniu planistycznym ma niewątpliwie właściciel nieruchomości, którego interes znajduje ochronę w przepisach prawa cywilnego (wyrok NSA z 29.12.1999 r., sygn. akt IV SA 1501/99).

Bez wątpienia źródłem interesu prawnego skarżących są przepisy prawa materialnego – cywilnego dotyczące prawa własności. Skarżący są bowiem właścicielami działki nr [...] położonej przy ul. [...] w T. (co zostało wykazane stosownymi dokumentami). Interes prawny skarżących, wynikający z posiadanego prawa, został naruszony ustaleniami planu, jako że część ich własności o szerokości 6 m przeznaczono pod drogę publiczną klasy dojazdowej o symbolu 7KDD.

2. W ocenie Sądu naruszenie interesu prawnego skarżących zaskarżonym planem nastąpiło zgodnie z prawem i nie było wynikiem nadużycia przysługujących gminie uprawnień, czyli tzw. władztwa planistycznego. Odparcia zatem wymaga zarzut skargi dotyczący naruszenia przez organ art. 32 i art. 74 Konstytucji RP, art. 140 Kodeksu cywilnego oraz art. 1 ust. 2 pkt 7 i art. 6 ust. 2 pkt 2 u.p.z.p. Na wstępie rozważań nad brakiem zasadności powyższego zarzutu powtórzyć należy za stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażonym w wyrokach z 22 lutego 2008r. (sygn. akt II OSK 1498/07, publ. Lex nr 464179) i z 9 września 2008r. (sygn. akt II OSK 135/08, niepubl.), iż prawo własności, którego ochronę zapewniają przepisy art. 21 ust. 1 i art. 64 ust. 1 i 3 Konstytucji RP, przepisy art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz art. 1 Protokołu nr 1 nie jest prawem bezwzględnym i doznaje określonych ograniczeń. Dopuszcza je Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej, stanowiąc w art. 64 ust. 3, że własność może być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w takim zakresie, w jakim nie narusza to istoty prawa własności. Z kolei stosownie do regulacji art. 31 ust. 3 Konstytucji ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw, w tym prawa własności mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. Ingerencja w sferę prawa własności pozostawać musi w racjonalnej i odpowiedniej proporcji do wskazanych wyżej celów, dla osiągnięcia których ustanawia się określone ograniczenia. Na możliwość wprowadzenia przez ustawodawcę w drodze ustawy ograniczeń wykonywania prawa własności wskazuje też przepis art. 140 Kodeksu cywilnego, zgodnie z którym w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego właściciel może, z wyłączeniem innych osób, korzystać z rzeczy zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem swego prawa, w szczególności może pobierać pożytki i inne dochody z rzeczy. W tych samych granicach może rozporządzać rzeczą". Innymi słowy prawo własności choć jest prawem konstytucyjne chronionym, to nie jest prawem bezwzględnym. Doznaje ono ograniczeń również na gruncie ustawy z 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym [(Dz.U. Nr 80, poz. 717, ze zm.) – dalej w skrócie: u.p.z.p.], a ich przejawem jest plan zagospodarowania przestrzennego, jako akt wykonujący ustawę. Kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej na terenie gminy, w tym uchwalanie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego gminy – stosownie do art. 3 ust. 1 u.p.z.p. - należy do zadań własnych gminy. Artykuł ten stanowi podstawę do konstrukcji instytucji tzw. władztwa planistycznego gminy, które można zdefiniować jako przekazanie przez ustawodawcę gminie kompetencji w zakresie władczego przeznaczania i ustalania zasad zagospodarowania terenu (w drodze aktu prawa miejscowego – miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego). Pojęcie władztwa planistycznego jest pojęciem doktrynalnym. To w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego – jak stanowi art. 4 ust. 1 u.p.z.p. - następuje ustalenie przeznaczenia terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest z mocy art. 14 ust. 8 u.p.z.p. aktem prawa miejscowego i jako taki zawiera ustalenia powszechnie wiążące na obszarze, na którym obowiązuje. Wiąże nie tylko właścicieli (użytkowników wieczystych) nieruchomości gruntowych położonych na jego obszarze, ale i gminy oraz inne organy państwa we właściwości, których pozostaje wypowiadanie się w kwestii praw i obowiązków właściciela (użytkownika wieczystego) nieruchomości na podstawie przepisów odrębnych. Tak więc ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie rozszerzają uprawnień właścicielskich, wręcz przeciwnie stanowią one ograniczenie prawa własności. Mieszczą się we wspomnianym już wyżej pojęciu władztwa planistycznego. Oczywistym też jest, iż powołanego władztwa nie należy rozumieć jako pełnej swobody w określaniu przeznaczenia i zasad zagospodarowania poszczególnych obszarów przez normy zawarte w poszczególnych aktach administracyjnych prawa materialnego, ale również przez normy materialne zawarte w samej ustawie o planowaniu przestrzennym. Uprawnienie gminy do ustalania przeznaczenia terenu i sposobu jego zagospodarowania nie może być nadużywane i niezależnie od legalności jest oceniane pod kątem ewentualnego nadużywania uprawnień. Prawnie wadliwymi ustaleniami planu będą zatem nie tylko te, które naruszają przepisy prawa, ale także te, które będą wynikiem nadużycia przysługujących gminie uprawnień. To zaś oznacza, że każda ingerencja w sposób wykonywania prawa własności musi mieścić się w granicach wyznaczonych interesem publicznym (Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz, red. prof. zw. dr hab. Zygmunt Niewiadomski, Warszawa 2004, str. 39, 40, 42, 43, 57).

Zgodnie z przyjętym orzecznictwem sądów administracyjnych i poglądami doktryny, gmina mając wyłączną kompetencję do planowania miejscowego może, pod warunkiem że działa w granicach i na podstawie prawa, samodzielnie kształtować sposób zagospodarowania obszaru podlegającego jej władztwu planistycznemu (np. wyrok NSA z 9.06.1995r., sygn. akt IV SA 346/93, ONSA 1996/3/125). W tej sytuacji zainteresowane podmioty nie mogą oczekiwać, że rada gminy nie będzie korzystała z przysługujących jej uprawnień i będzie związana wyłącznie żądaniami właścicieli z obrębu objętego planem. Niewątpliwym jest fakt, iż tworzenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ujawnia wielokrotnie istnienie sprzecznych interesów różnych podmiotów jak i kolizje interesów między poszczególnymi członkami wspólnoty samorządowej a samą wspólnotą i w procesie stanowienia tego planu gmina musi te konflikty rozstrzygać w granicach obowiązujących przepisów (wyrok NSA z 13.11.1999r., sygn. akt IV SA 1678/98, publ. Lex nr 48263).

Powyższe dowodzi, iż na mocy przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym organy gminy zostały upoważnione do ingerencji w prawo własności innych podmiotów w celu ustalenia przeznaczenia i zasad zagospodarowania przestrzennego na obszarze gminy, co także rozumieją skarżący. Wynika to wprost z art. 6 ust. 1 u.p.z.p., zgodnie z którym ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują, wraz z innymi przepisami, sposób wykonywania prawa własności nieruchomości.

Skoro uprawnienia przyznanego w art. 3 ust. 1 u.p.z.p. gmina nie może wykonywać dowolnie, to w art. 1 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wskazane zostały wartości, które winny być uwzględnione przez gminę przy uchwalaniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. I tak w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uwzględnia się m. in. prawo własności, jak i potrzeby interesu publicznego (pkt 7 i 9 art. 1 ust. 2 u.p.z.p.). Oznacza to, iż prawu własności nie można nadawać zdecydowanego prymatu nad innymi równorzędnie wymienionymi wartościami przez ustawodawcę (wyrok NSA z 13.12.2006r., sygn. akt II OSK 1487/06, niepubl.; wyrok NSA z 4.09.2008r., sygn. akt II OSK 135/08, niepubl.).

Przekładając powyższe wywody na stan przedmiotowej sprawy należy stwierdzić, iż zaskarżona uchwała Rady Gminy w T. w części dotyczącej przebiegu drogi oznaczonej symbolem 7KDD, na odcinku wzdłuż nieruchomości skarżących o nr ew. [...], jakkolwiek narusza interes prawny skarżących, to jednak nie narusza prawa. Zarzut pod adresem zaskarżonej uchwały, który miałby świadczyć o przekroczeniu przez organy gminy granic władztwa planistycznego – w ocenie Sądu – nie znajdują oparcia zarówno w stanie faktycznym sprawy, jaki i przepisach prawa, których naruszenie zarzucili skarżący.

Stosownie do art. 15 ust. 2 pkt 10 u.p.z.p. w planie miejscowym określa się obowiązkowo zasady modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury technicznej. Przeznaczenie zatem danego terenu pod szlak komunikacyjny mieści się w pojęciu owego władztwa planistycznego gminy. Zauważenia też wymaga, iż do zadań własnych gminy, oprócz wskazanego już uchwalania planów zagospodarowania przestrzennego (art. 4 ust. 1 u.p.z.p.), należy również – stosownie do normy art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy o samorządzie gminnym - zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty, w szczególności zadania te obejmują sprawy gminnych ulic oraz organizacji ruchu drogowego. Nadto wydzielenie gruntów pod drogi publiczne jest celem publicznym (art. 6 pkt 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, Dz. U z 2004 r., Nr 261, poz. 2603, ze zm. w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, Dz. U. z 2007 r., Nr 19, poz. 115, ze zm.), co w świetle art. 21 ust. 2 Konstytucji RP uprawnia nawet do wywłaszczenia z konstytucyjnie chronionego prawa własności. Takim wywłaszczeniem jest nie tylko bezpośrednie odebranie tego prawa, ale także inne działania, których celem lub skutkiem będzie dopiero w przyszłości istotne ograniczenie lub odebranie tego prawa. Nie ulega zatem wątpliwości, iż określenie przez radę gminy w planie miejscowym przeznaczenia nieruchomości pod drogi gminne, skutkujące na przyszłość możliwością pozbawienia własności nieruchomości w granicach tego przeznaczenia, znajduje swoje umocowanie w obowiązujących przepisach prawa. Własność nieruchomości w tym przypadku zostaje podporządkowana realizacji ustawowo określonemu celowi publicznemu, który ma służyć ogółowi społeczności lokalnej.

Z akt sprawy, w tym treści zaskarżonego planu oraz wyjaśnień stron złożonych na rozprawie w dniu 4 stycznia 2012r., wynika iż działka skarżących nr [...] została przeznaczona pod tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i zabudowy usługowej oznaczone symbol 5 MN U oraz teren drogi publicznej klasy dojazdowej oznaczonej symbol 7KDD. Obecnie jest to droga gruntowa, mająca na wysokości działki skarżących szerokość 4 m, zaś w pozostałym jej przebiegu 8 m. Plan ustala poszerzenie tej drogi do 10 m, albowiem zgodnie z § 7 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 43 poz. 430 z późn. zm.) minimalna szerokość ulic w liniach rozgraniczających dla dróg dojazdowych o przekroju jednojezdniowym wynosi 10 m. Poszerzenie ma się odbyć kosztem dwóch działek, tj. działki skarżących o nr [...] o powierzchni ok. [...] m² w pasie o szerokości 6 m i działki bezpośrednio sąsiadującej z działką skarżących o nr [...] o powierzchni ok. [...] m² w pasie o szerokości 2 m. Natomiast z terenu znajdującego się po przeciwnej stronie działki skarżących, w tym działki położonej vis-à-vis działki skarżących, tj. działki [...] pod drogę nie przeznaczono żadnej powierzchni. Skarżący przede wszystkim zarzucają organom planistycznym, iż ustalając poszerzenie ul. [...] nie zastosowano równych kryteriów w zakresie przeznaczenia danej powierzchni pod tę drogę wobec właścicieli nieruchomości, które do niej przylegają, w szczególności zarzut ów dotyczy ww działki nr [...]. Nadto nie rozważano żadnych innych rozwiązań alternatywnych co do usytuowania ul. [...]. Zaś na rozprawie pełnomocnik skarżących oświadczył, że mocodawcy nie są w istocie przeciwni poszerzeniu drogi, nawet wyraziliby zgodę na oddanie kwestionowanej części działki, gdyby Gmina współuczestniczyła w możliwości rekompensaty dla nich z innej działki należącej do klasztoru. Jak wynika z rysunku planu i treści uwag zgłaszanych przez skarżących w trakcie procedury planistycznej działka ta przylega do działki skarżących, od strony ul. Kolbego i działkę tę skarżący wykorzystują obecnie na drogę dojazdową.

Sąd podziela pogląd organu, iż ustalona droga jest niezbędna do prawidłowego funkcjonowania obszaru objętego planem, stanowi istotny element układu komunikacyjnego tego terenu. Droga ta położona jest pomiędzy dwoma drogami, tj. drogę powiatową – ul. [...] i ul. [...], a jej przedłużenie stanowi ustalona w obowiązującym planie miejscowym obejmującym część obrębu P. i T. (uchwała Nr [...] Rady Gminy T. z [...] listopada 2008r.) droga o szerokości 15 m, która łączy się z drogą gminną w T. (dz. nr [...] w obrębie T.) i dalej z drogą powiatową nr [...]. W uzasadnieniu nieuwzględnienia uwag organ wskazał na powyższe okoliczności, co czyni bezpodstawnym zarzut skarżących, iż nie uzasadnił przyjętego rozwiązania.

Dalej Sąd uważa, iż organ nie miał możliwości wariantowego rozważania przebiegu ul. [...]. Trudno wymagać bowiem od organu takiego sposobu działania, skoro istniejące zagospodarowanie terenu wokół zaplanowanego przebiegu spornej drogi takiej możliwości nie dawało. Nawet skarżący żadnego innego racjonalnego rozwiązania nie zaproponowali, tylko alternatywę nie do zrealizowania przez organ, w postaci pomocy w możliwości nabycia działki należącej do klasztoru. Tymczasem trudno, żeby organ nakłaniał danego właściciela działki do wyzbycia się własności na rzecz innego posiadacza. Nadto w trakcie procedury planistycznej nie wspominali, jakoby właściciel działki nr [...] kiedykolwiek wyrażał zgodę na oddanie części swojej nieruchomości pod drogę, o czym była mowa na rozprawie.

W kwestii zaś, że istniejące zagospodarowanie terenu nie dało innej możliwości zarówno przebiegu, jak i poszerzenia ul. [...], należy wskazać po pierwsze, iż zarówno po prawej jak i lewej stronie wjazdu na ul. [...], czyli wzdłuż ul. [...] istnieje zwarta zabudowa; po drugie na działce nr [...] od 1982r. znajduje się budynek. Według oświadczenia pełnomocnika Rady złożonego w odpowiedzi na skargę i na rozprawie, budynek ten usytuowany jest w odległości 3 m od obecnego przebiegu drogi, a schody wejściowe do niego znajdują się w odległości 2,5 m od granicy działki z przedmiotową drogą. Nadto z rysunku planu wynika, iż ustalona linia zabudowy ów budynek "przecina", natomiast linia zabudowy ustalona po stronie nieruchomości skarżących przebiega wzdłuż ściany ich budynku. W tym miejscu należy pokreślić, iż nie ma znaczenia gołosłowny zarzut skarżących, iż w ich ocenie zabudowa na działce [...] została wzniesiona niezgodnie z pozwoleniem na budowę. Rolą organów planistycznych nie jest kontrola legalności zabudowy na terenie, który plan obejmuje, dla organu planistycznego istotną kwestią jest zastany stan zagospodarowania. Ponadto poszerzenie ul. [...] nie nastąpiło tylko z działki skarżących, ale także z działki nr [...] i w tym względzie bez znaczenia jest jak dużą powierzchnię z tych działek postanowiono odjąć na drogę, albowiem kierowano się dotychczasowymi jej wymiarami (8 m – na wysokości działki [...] i 4 m – na wysokości działki skarżących) oraz zamiarem doprowadzenia do szerokości 10 m na całej jej długości. Przeznaczenie fragmentu działki [...] pod drogę nie pozbawia skarżących możliwości zagospodarowania pozostałego terenu zgodnie z przeznaczeniem ustalonym w planie.

Zasadnym jest, iż podejmując rozbudowę drogi dąży się do zrealizowania jej w parametrach wymaganych przepisami prawa, w tym jednakowej szerokości na całej jej długości, co jest niezwykle istotne chociażby ze względów bezpieczeństwa, które również – zgodnie z art. 1 ust. 2 pkt 5 u.p.z.p. – organy planistyczne winny uwzględniać w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Także z racjonalnego punktu widzenia i względów bezpieczeństwa należy dążyć przy projektowaniu (w tym i poszerzaniu) drogi do tego, aby drogi przecinały się pod kątem prostym. Pozostawienie czy też ustalenie przebiegu drogi o różnej szerokości, której w zasadzie nie można zakwalifikować do żadnej z kategorii dróg publicznych byłoby rozwiązaniem nieracjonalnym, nieperspektywicznym, niekorzystnym dla ogółu jej użytkowników, w tym niegwarantującym płynnej przejezdności, bezpieczeństwa ruchu pojazdów i pieszych, jak i rozmieszczenia urządzeń infrastruktury technicznej.

Założenie w planie rozbudowy ul. [...] jest celem publicznym i nastąpiło w interesie społecznym. Uzupełni istniejącą sieć komunikacyjną, zapewni ład przestrzenny, bezpieczeństwo mieszkańców i ich mienia, z jednej strony przez poprawienie warunków komunikacyjnych, zarówno mieszkańców tej ulicy, jak i innych osób poruszających się tym ciągiem komunikacyjnym, a z drugiej strony zagwarantuje szybki, swobodny i bezpieczny dojazd pojazdom służb publicznych, np. pogotowia, straży pożarnej, policji, czy służb komunalnych. Gmina musi stać na straży uporządkowania sieci komunikacyjnej, dbania o optymalne skomunikowanie zabudowanych terenów z terenami projektowanymi pod zabudowę, działać perspektywistycznie. Racjonalnym jest zatem – w ocenie Sądu - przyjęte rozwiązanie poszerzenia ul. [...] do parametrów drogi dojazdowej wymaganych przepisami prawa. Natomiast to, że owo poszerzenie ma odbyć się jedynie kosztem działki skarżących nie jest wynikiem dowolnego działania gminy, ale wynikiem istniejącego zagospodarowania nieruchomości wokół planowanego przebiegu drogi i wiąże się z optymalnym kosztem społecznym. Jakkolwiek równomierność obciążenia przeznaczeniem terenu pod drogę publiczną stanowi zasadę ingerencji w prawo własności nieruchomości ustaleniami planistycznymi, to jednak zastosowanie tej zasady winno wywołać takie same skutki wobec wszystkich nieruchomości objętych przeznaczeniem pod drogę publiczną. Zastosowanie zasady równomierności nie może bowiem polegać na mechanicznym odcięciu z każdej nieruchomości pasa gruntu o równej szerokości, jako przeznaczonego pod drogę publiczną. Powyższymi rozważaniami wykazano, iż odstąpienie przez organ od wskazanej zasady było w uzasadnione. W świetle powyższego w pełni zasadnym jest stwierdzenie, że ustalenia planu w zaskarżonej części, choć naruszają interes prawny skarżących, to nie naruszają powołanych przez skarżących przepisów prawa, ani nie są wynikiem nadużycia przysługujących gminie uprawnień wynikających z władztwa planistycznego. Przedstawiona ingerencja w sposób wykonywania prawa własności niewątpliwie ograniczy skarżącym korzystanie z ich własności na warunkach dotychczasowych, niemniej jednak mieści się w granicach wyznaczonych słusznym interesem ogółu społeczności gminnej, jakim jest realizacja celu publicznego i nie pozbawia skarżących możliwości zagospodarowania pozostałego terenu działki nr [...] zgodnie z przeznaczeniem ustalonym w planie.

2. W ocenie Sądu nie doszło również do istotnego naruszenia trybu sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, czego wymaga art. 28 u.p.z.p., aby można było rozważać stwierdzenie nieważności zaskarżonego planu w całości, o co wnosili skarżący. Wymienione na stronie 3 skargi zmiany zaskarżonego planu nie zostały wprowadzone podczas sesji w dniu [...] lutego 2011r., na której Rada uchwaliła plan. Jak wynika z protokołu, na tej sesji Rada nie stwierdziła już konieczności dokonania zmian w przedstawionym do uchwalenia projekcie planu i podjęła uchwałę w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy T. obejmującego część obrębu geodezyjnego P. Oznacza to, iż nie zaszła potrzeba ponawiania czynności, o których mowa w art. 17 u.p.z.p. w zakresie niezbędnym do dokonania zmian, albowiem żadnych zmian (w tym wynikających z uwag) do uchwalanego projektu planu nie wprowadzono. Zmiany, wokół których toczy się spór zostały wprowadzone – jak wynika z wyjaśnienia organu zawartego w piśmie z 24 stycznia 2012r. – po drugim wyłożeniu projektu planu do publicznego wglądu. Zdaniem organu wprowadzone zmiany miały charakter "zmian kosmetycznych", mających na celu dostosowanie ustaleń tekstu planu do rysunku planu. Zmiany te nie miały wpływu na zmianę sposobu zabudowy i zagospodarowania terenu objętego planem w odniesieniu do ustaleń przedstawionych w projekcie planu wyłożonego do publicznego wglądu a planu miejscowego uchwalonego przez Radę. Zatem nie zaistniała konieczność ponownego wyłożenia projektu planu do publicznego wglądu. Sąd po przeanalizowaniu powyższych zmian doszedł do przekonania, iż istotnie część z tych zmian miała na celu dostosowanie tekstu planu do rysunku planu, część natomiast w pewien sposób porządkowała tekst planu, ale były również zmiany, które wprowadziły nowe przeznaczenie, mianowicie tereny wód powierzchniowych śródlądowych oznaczone symbolem WS (§ 5 pkt 5 planu) i ustalenia szczegółowe co do zasad i warunków ich zagospodarowania, włącznie z zakazem zabudowy z określonymi wyłączeniami (§ 10 ust. 2 pkt 21 planu – tereny o symbolu 1WS, 2WS, 3WS). W świetle powyższego nie można zgodzić się z twierdzeniem organu, iż wszystkie wprowadzone zmiany miały jedynie charakter "kosmetyczny", uwaga ta w szczególności dotyczy zmiany polegającej na wprowadzeniu nowego przeznaczenia terenu. Natomiast należy zgodzić się z organem, iż zmiany te nie były na tyle istotne, aby wymagały ponowienia procedury uchwalania planu określonej enumeratywnie w art. 17 u.p.z.p. w jakimkolwiek jej zakresie, zatem i kolejnego wyłożenia projektu planu do publicznego wglądu. W pewnych sytuacjach zmiany te były nawet korzystniejsze dla sposobu zagospodarowania poszczególnych działek niż przewidywał to projekt planu. Spostrzeżenie to dotyczy np. zmiany definicji linii zabudowy nieprzekraczalnej dokonanej w § 4 pkt 3 planu. Zmiany te w sposób istotny nie wpłynęły na zasady i warunki zagospodarowania poszczególnych terenów wyznaczonych w planie zarówno w odniesieniu do działki skarżących, jak i ogółu społeczności, której tereny objęto ustaleniami zaskarżonego planu. Uwagę tę należy nawet odnieść do zmiany najdalej idącej, czyli wprowadzającej nowe przeznaczenie oznaczone symbolem WS i zasady zagospodarowania terenów o symbolach 1WS, 2WS i 3WS, włącznie z zakazem zabudowy (z wyjątkami wymienionymi w § 10 ust. 2 pkt 21 b planu). Tereny te w projekcie planu wyłożonym do publicznego wglądu oznaczono bowiem jako rowy melioracyjne (rysunek planu – projekt), zaś w tekście projektu planu ustalono minimalną odległość zabudowy – 5 m od górnych krawędzi koryta rowów i minimalną odległość ogrodzeń -1,5 m od górnych krawędzi koryta rowów (§ 7 pkt 7 i 8 projektu planu). Natomiast w uchwalonym planie terenom rowów melioracyjnych nadano przeznaczenie wód powierzchniowych śródlądowych (§ 5 pkt 5 i § 10 ust. 2 pkt 21 planu) i ustalono nieprzekraczalną linię zabudowy od linii rozgraniczających tereny o symbolu WS – 5 m (§ 10 ust. 1 pkt 2 planu), natomiast usunięto zapis widniejący w projekcie planu - § 7 pkt 7 - ustalający min odległość zabudowy, o której wyżej była mowa. Powyższe dowodzi, iż możliwość zagospodarowania terenów oznaczonych symbolem WS nie zmieniła się w stosunku do możliwości zagospodarowania jakie dawał na tych terenach (rowach melioracyjnych) projekt planu, zatem i nic w tej kwestii nie zmienił wprowadzony zakaz zabudowy. W świetle powyższego, chociaż niewątpliwie doszło do wprowadzenia zmian pomiędzy wyłożeniem planu a uchwaleniem planu, niemniej z uwagi na istotę tych zmian, Sąd uznał iż nie można mówić o istotnym naruszeniu trybu uchwalania planu, w konsekwencji i naruszeniu art. 17 i art. 19 u.p.z.p. W tym stanie rzeczy Sąd - na mocy art. 151 P.p.s.a. - oddalił skargę.