Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Władysław Kulon Sędziowie: Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis (sprawozdawca) Sędzia WSA Adam Habuda Protokolant: sekretarz sądowy Aneta Januszkiewicz po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 10 marca 2022 r. sprawy ze skargi P. O. na decyzję Wojewody Dolnośląskiego z dnia 25 czerwca 2021 r., nr SOC-OP.622.17.2021.MR w przedmiocie odmowy udostępnienia dokumentacji I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza od Wojewody Dolnośląskiego na rzecz skarżącego 100 zł (słownie: sto) złotych opłaty sądowej.

Decyzją z dnia 5 maja 2021 r. nr SO.RDO.5345.10.9.2021.XV, wydaną na podstawie art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 256 wraz z późń. zm. – dalej k.p.a.) w związku z art. 75 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 6 sierpnia 2010 r. o dowodach osobistych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 816 – dalej u.d.o.), Prezydent Miasta Legnicy orzekł o odmowie udostępnienia P. O. dokumentacji związanej z dowodem osobistym z koperty dowodowej J. K. z powodu niewykazania interesu prawnego. W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że rozstrzygnięcie zapadło na skutek rozpatrzenia wniosku P. O. z dnia 21 kwietnia 2021 r. Wnioskodawca wystąpił w nim o udostępnienie dokumentacji związanej z dowodem osobistym, wnosząc o udostępnienie kolorowych skanów wniosków o dowód osobisty oraz kompletu innych dokumentów biograficznych z teczki dowodowej jego nieżyjącej prababci J. K. Do wniosku dołączył także dowód uiszczenia opłaty za udostępnienie dokumentacji oraz kopie skróconych odpisów aktów stanu cywilnego jego wstępnych, wykazując za ich pomocą stopień pokrewieństwa z J. K. W piśmie wszczynającym postępowanie wnioskodawca oświadczył, że wskazane dokumenty są mu potrzebne do: zbierania pamiątek po zmarłej bliskiej osobie, jej upamiętnienia oraz pisania historii rodziny powołując się na art. 23 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1740 wraz z późń. zm. – dalej k.c.). W trakcie przeprowadzania postępowania administracyjnego Prezydent Miasta Legnicy zawiadomieniem z dnia 26 kwietnia 2021 r. działając na podstawie art. 79a § 1 k.p.a. wskazał wnioskodawcy przesłankę zależną od niego jako strony postępowania, która nie została spełniona / wykazana, a która mogła skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony. W ocenie organu I instancji było to nie wykazanie interesu prawnego w zakresie pozyskania dokumentacji związanej z dowodem osobistym. Wnioskodawca nie udzielił organowi odpowiedzi w tym zakresie w ustawowym terminie 7 dni od dnia otrzymania ww. zawiadomienia. W świetle przytoczonych okoliczności organ I instancji uznał w swej decyzji, że P. O. nie posiada interesu prawnego w pozyskaniu żądanych dokumentów, a jedynie interes faktyczny. Zdaniem organu, przepis prawa, na który powołuje się wnioskodawca nie stanowi podstawy prawnej do pozyskania wnioskowanych dokumentów. Dobra osobiste, zgodnie z art. 23 k.c., są ściśle związane z konkretną jednostką ludzką. Na tej podstawie organ wywiódł, że dobra osobiste są dobrami żywego człowieka. Nie mogą być przeniesione na inną osobę ani w drodze czynności prawnych między żyjącymi, ani w drodze spadkobrania. Przysługują człowiekowi od chwili narodzin i gasną z chwilą jego śmierci. W ocenie organu dotyczy to także takich dóbr, jak cześć i prywatność zmarłego. Wskazano także, że prawo do kultywowania pamięci osoby zmarłej, chociaż niewymienione w art. 23 k.c. jest jednak uznawane powszechnie za samoistne dobro osobiste. Wynikają z niego dla bliskiej osoby zmarłego, służące ochronie jej sfery uczuciowej, uprawnienia do pochowania zwłok, ich przeniesienia lub ekshumacji, wybudowania nagrobka i ustalenia na nim napisu, odwiedzania i pielęgnacji grobu, kontemplacji, odbywania ceremonii religijnych. W ocenie Prezydenta Miasta Legnicy, pozyskanie dokumentacji dowodowej osoby zmarłej, o którą wnosi wnioskodawca, nie jest jednak wymienione w art. 23 k.c. i dlatego może być ona udostępniona jedynie po wykazaniu interesu prawnego.

W odwołaniu z dnia 18 maja 2021 r. od decyzji P. O. wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji i zobowiązanie organu I instancji do wydania dokumentów z koperty dowodowej J. K. ,,lub gdyby to nie było możliwe" o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Odwołujący podtrzymał swoje stanowisko, iż przysługujący mu interes prawny w sprawie znajduje swoje uregulowanie w art. 23 i 24 k.c. Polega on na ochronie pamięci i czci jego prababci jak również jego mamy dla której to zmarła była babcią. Odwołujący się wskazał także, że organ I instancji dopuścił się kilku naruszeń prawa procesowego poprzez ,,brak umiejętnego stosowania prawa" i naruszenie zasady prawdy obiektywnej wynikającej z art. 7 w zw. z art. 64 k.p.a. Organ przez swoje zaniechanie nie dopełnił obowiązku wezwania strony do uzupełnienia braków formalnych – jeśli takowe występowałyby w sprawie. Rozpatrując sprawę nie zastosował art. 7a k.p.a., a mając wątpliwości nie rozstrzygnął ich na korzyść strony. W ocenie odwołującego się organ naruszył także zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej wskazując na brak jakiejkolwiek informacji o toku postępowania oraz ewentualnych brakach. Zdaniem P. O. skutkowało to tym, że organ nie dopełnił obowiązku należytego i wyczerpującego informowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogły mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego.

Wojewoda Dolnośląski decyzją z dnia 25 czerwca 2021 r. nr SOC-OP.622.17.2021.MR utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W swym uzasadnieniu wyjaśnił, że nie znalazł podstaw prawnych i faktycznych do zmiany lub uchylenia zaskarżonej decyzji. Wskazano, że materialnoprawną przesłanką rozstrzygnięcia w sprawie udostępnienia dokumentacji związanej z dowodem osobistym zmarłej J. K., stanowią przepisy ustawy o dowodach osobistych. Przepis art. 75 tej ustawy określa tryb, w jakim organy udostępniają znajdującą się w ich posiadaniu dokumentację związaną z dowodami osobistymi, czyli wskazują podmioty, które mogą taką dokumentację uzyskać i warunki, po spełnieniu których to udostępnienie może nastąpić. Zgodnie z ust. 3 pkt 3 powyższego artykułu do uzyskania dostępu do dokumentacji związanej z dowodami osobistymi są uprawnione inne podmioty niż wymienione w punktach 1 i 2 tego ustępu, jeżeli wykażą interes prawny, przy czym dla podmiotów nierealizujących zadań publicznych na podstawie ustaw szczególnych, udostępnienie to następuje odpłatnie (art. 75 ust. 5 ustawy).

Organ wyższego stopnia stanął na stanowisku, że w niniejszej sprawie odwołujący się jest podmiotem, któremu można udostępnić dokumentację związaną z dowodami osobistymi innej osoby jedynie wówczas, gdy wykaże on w uzyskaniu tej dokumentacji interes prawny. Organ gminy - zgodnie z treścią powołanego przepisu - obowiązany jest istnienie interesu prawnego wnioskodawcy ocenić i udostępnić żądaną dokumentację tylko wówczas, gdy uzna ten interes za wykazany, natomiast wtedy, gdy taki interes nie zostanie wykazany - winien odmówić udostępnienia tej dokumentacji. Wojewoda szczególnie uwypuklił fakt, że na organie gminy nie spoczywa obowiązek poszukiwania dowodów na wykazanie interesu prawnego wnioskodawcy, lecz jest to niezbity obowiązek osoby ubiegającej się o uzyskanie dostępu do dokumentacji związanej z dowodami osobistymi innej osoby. W tej sytuacji zainteresowana osoba winna wykazać, że ma interes prawny w uzyskaniu żądanej dokumentacji. Należy także zauważyć, że organ I instancji skutecznym zawiadomieniem z dnia 26 kwietnia 2021 r. poinformował wnioskodawcę, że na ówczesną chwilę nie wykazał interesu prawnego w uzyskaniu żądania uzyskania wnioskowanej dokumentacji i w terminie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia może przedłożyć dodatkowe dowody w sprawie. Odwołujący się w dalszym okresie nie odniósł się w żaden sposób do tego pouczenia. Dokonana ocena okoliczności faktycznych, według organu II instancji, na tle przedstawionego stanu prawnego prowadzi do wniosku, że organ I instancji nie naruszył obowiązujących przepisów w istniejącym stanie faktycznym. Ustalono, że odwołujący domaga się udostępnienia mu ,,kolorowych skanów" dokumentacji związanej z dowodami osobistymi zmarłej prababci, jakie zachowały się w jej kopercie dowodowej. P. O. powołał się przy tym na art. 23 k.c. i ochronę dobra osobistego w postaci ,,ochrony pamięci i czci" zmarłej, czego rzeczywistym przejawem ma być: zbieranie pamiątek po zmarłej, jej upamiętnienie oraz pisanie historii rodziny. Odnosząc się do tej argumentacji organ II instancji wskazał, że art. 23 k.c. stanowi, iż "Dobra osobiste człowieka, jak w szczególności zdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalność mieszkania, twórczość naukowa, artystyczna, wynalazcza i racjonalizatorska, pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochrony przewidzianej w innych przepisach". Wojewoda zauważył wobec tego, że pamięć o osobie zmarłej jako dobro osobiste nie wynika wprost z tego przepisu, który nie zawiera zamkniętego katalogu, lecz zostało ono wyinterpretowane w orzecznictwie sądowym (m.in. w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 9 lutego 2011 r., sygn. akt V CSK 256/10). Organ odwoławczy nie kwestionuje zatem prawa do kultu osoby zmarłej jako dobra osobistego. Wątpliwości organu budzi jednak to, jak szeroko można interpretować kult osoby zmarłej jako jedno z dóbr osobistych i czy można do niego zaliczyć chęć posiadania kopii dokumentacji związanej z dowodem osobistym osoby zmarłej będącej w posiadaniu organów administracji publicznej. W opinii organu II instancji, uzasadnienie potrzeby uzyskania kopii dokumentacji dowodowej podane przez osobę wnoszącą odwołanie, wskazuje jedynie na interes faktyczny, który nie mógł zostać uwzględniony w rozpatrywanej sprawie. Odwołujący się zbyt szeroko interpretuje uprawnienie do kultywowania pamięci o osobie zmarłej, gdyż zdaniem Wojewody trudno uznać, że chęć pisania historii rodziny i zbierania pamiątek po kimś jest porównywalne z uprawnieniem np. do pochowania zwłok bliskiej osoby czy odbywania ceremonii religijnych dotyczących zmarłej. Organ odwoławczy całkowicie podziela przy tym pogląd przedstawiony w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 23 września 2009 r. w sprawie o sygn. akt I CSK 346/08, w którym stwierdzono, że "Treść prawa osobistego związanego z kultem osoby zmarłej wykracza oczywiście poza uprawnienie urządzenia zmarłemu pogrzebu i kultywowania w różny sposób miejsca pochówku zmarłego; obejmuje także sferę uczuciową uprawnionych w postaci okazywania stosownego szacunku dla wspomnień i pamięci o zmarłym". W przekonaniu Wojewody w sprawie istotne jest jednak to, jak szeroko można interpretować tę sferę i co można do niej zaliczyć. W ocenie organu odwoławczego, domaganie się od organu gminy uzyskania kopii dokumentacji dowodowej zmarłej prababci nie mieści się już w sferze uczuć.

Organ wyższego stopnia odniósł się także do zawartego w złożonym odwołaniu zarzutu naruszenia przez Prezydenta Miasta Legnicy zasad procedury administracyjnej i braku umiejętności stosowania prawa. Zdaniem wojewody podnoszony brak wezwania w trybie art. 64 k.p.a. do uzupełnienia braków formalnych (,jeśli takowe by były") wynikał z faktu, że organ nie stwierdził braków formalnych wniosku – i dlatego nie wzywał do ich uzupełnienia. Natomiast stwierdzenie braku wykazania przez wnioskodawcę interesu prawnego w uzyskaniu żądanej kopii dokumentacji nie jest brakiem formalnym podania. Chociaż organ I instancji nie wezwał strony na podstawie art. 50 § 1 k.p.a. do wykazania interesu prawnego w sprawie, to jednak poinformował o tym uchybieniu w zawiadomieniu wysłanym na podstawie art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 79a § 1 k.p.a. Tym samym wnioskodawca został należycie i wyczerpująco uprzedzony o możliwości wydania decyzji odmownej w przypadku braku przedłożenia dodatkowych dokumentów w wyznaczonym terminie. Tym samym – w ocenie wojewody – powyższe nie miało wpływu na rozstrzygnięcie merytoryczne wydane w sprawie. Jednocześnie niezasadny jest zarzut braku informowania strony o toku postępowania, ani o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogły mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków, bowiem organ gminy wysłał do wnioskodawcy wskazane zawiadomienie. Prezydent Miasta Legnicy nie miał także wątpliwości, a zatem nie zachodziła sytuacja konieczności ich rozstrzygnięcia na korzyść strony.

P. O. zaskarżył decyzję Wojewody Dolnośląskiego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Skarżący wniósł o: uchylenie decyzji organu wyższego stopnia, zobowiązanie organu I instancji do wydania wnioskowanej koperty dowodowej – a jeśli nie byłoby to możliwe o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji, przeprowadzenie rozprawy oraz zwrot kosztów procesowych. Skarżący podtrzymał swoją argumentację przytoczoną na etapie postępowania administracyjnego. Dodatkowo uzasadniając wystąpienie ze skargą do sądu administracyjnego wskazał na naruszenie przepisów Konstytucji RP jako najwyższego aktu prawnego (art. 47 w zw. z art. 30, art. 2 w zw. z art. 7, art. 53 w zw. z art. 71). Stwierdził, iż wywodzi swoją skargę poprzez wskazanie, że nieudostępnienie kopert dowodowych prababci, uniemożliwia mu zapoznanie się z historią rodziny jak i jest jednocześnie połączone z naruszeniem pamięci i czci osób zmarłych. Skarżący podniósł również, że organy administracji nie uznając interesu prawnego wywodzącego się z art. 23 i 24 k.c. mają odmienne stanowisko niż Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji, które wystosowało w tym przedmiocie pismo do wszystkich dyrektorów wydziałów urzędów wojewódzkich, które w swym zakresie merytorycznym są odpowiedzialne za szeroko pojęte sprawy obywatelskie. W piśmie tym z dnia 20 września 2017 r. (znak: DSO-WUI-6147-206/2016) wskazuje się, że: ,,materialną przesłanką odnoszącą się do art. 75 ustawy o dowodach osobistych wskazując na interes prawny jest art. 23 k.c., co również wskazuje doktryna (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 23 września 2009 r. w sprawie o sygn. akt I CSK 346/08 oraz orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 9 lutego 2011 r. w sprawie o sygn. akt V CSK 256/10). Jednocześnie skarżący podbudowując swoją argumentację powołuje się na kolejne ministerialne pismo skierowane do odpowiednich merytorycznie komórek urzędów wojewódzkich z dnia 7 sierpnia 2020 r. (znak: DSO-WUI-6174-3-14/2020) wskazując, że: ,,tutejszy Departament stoi na stanowisku, że jeśli uzasadnienie złożonego wniosku oparte jest na motywach odnoszących się do kultu i pamięci osoby zmarłej, materialnoprawnej podstawy żądania udostępnienia dokumentów z koperty dowodowej osoby zmarłej należy upatrywać w art. 23 k.c., jako dobra osobistego osób bliskich zmarłego".

Wojewoda Dolnośląski w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sprawa została rozpoznana na rozprawie, na posiedzeniu jawnym, w składzie 3 sędziów, zgodnie z art. 16 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 325) – dalej: p.p.s.a.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy przywołanej już ustawy z dnia 6 sierpnia 2010 r. o dowodach osobistych. Zapadła ona w związku z wystąpieniem P. O. o udostępnienie mu dokumentacji związanej z dowodem osobistym z koperty dowodowej jego zmarłej prababci J. K.

Zgodnie z art. 75 ust. 1 u.d.o. organy gmin oraz konsulowie Rzeczypospolitej Polskiej udostępniają dokumentację związaną z dowodami osobistymi znajdującą się w ich posiadaniu, z wyjątkiem dokumentu, o którym mowa w art. 62 ust. 4 pkt 5 ustawy. Na podstawie ust. 2 art. 75 tej ustawy dokumentację związaną z dowodami osobistymi udostępnia się na uzasadniony wniosek złożony przez uprawniony podmiot na piśmie utrwalonym w postaci papierowej, opatrzonym własnoręcznym podpisem lub w postaci elektronicznej, opatrzonym kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym. Zgodnie z art. 75 ust. 3 pkt 3 u.d.o. do uzyskania dostępu do dokumentacji związanej z dowodami osobistymi są uprawnione inne podmioty - jeżeli wykażą interes prawny.

Skarżący jest niewątpliwe "innym podmiotem" w rozumieniu art. 75 ust. 3 pkt 3 u.d.o., a wobec tego może uzyskać dostęp do dokumentacji związanej z dowodami osobistymi po wykazaniu interesu prawnego. Biorąc pod uwagę obszernie przedstawioną w historycznej części uzasadnienia argumentację skarżącego dla wykazania interesu prawnego w uzyskaniu dokumentacji dotyczącej dowodu osobistego zmarłej J. K., przedmiotem wymagającym oceny i rozstrzygnięcia przez Sąd jest to, czy orzekające w sprawie organy miał podstawy do tego, by odmówić skarżącemu uczynienia zadość jego żądaniu (przyjąć, że posiada jedynie interes faktyczny), a w efekcie, czy zgodna z prawem jest decyzja organu II instancji utrzymująca w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Względem spornego zagadnienia dość wymownie wypowiedział się Wojewódzki Sąd Administracyjnego w Krakowie w wyroku z dnia 25 października 2021 r. w sprawie o sygn. akt III SA/Kr 706/21, podając, że interesu sprawy o którym mowa w art. 75 ust. 3 pkt 3 u.d.o. należy upatrywać w treści art. 23 i 24 k.c. Zdaniem WSA w Krakowie osoba spokrewniona dysponuje samodzielnym dobrem osobistym jako osoba bliska zmarłego w postaci kultu osoby zmarłej. Kult pamięci osoby zmarłej, jest samoistnym, jurydycznie samodzielnym dobrem osobistym bliskich zmarłego, które występuje w pewnego rodzaju koincydencji z czcią, jaka zostałaby okazana zmarłemu za życia. Kult pamięci stanowi bowiem indywidualną wartość, silnie wiążącą się z osobowością człowieka, w szczególności sferą jego uczuć i pamięci. Właśnie ta pamięć o całokształcie życia osoby zmarłej, niezwykle charakterystyczna dla tego dobra osobistego, stanowi łącznik z czcią zmarłego, która zostałaby mu okazana za życia. Kult pamięci zmarłego - który jest odrębnym, chronionym prawnie dobrem osobistym, podobnie jak cześć człowieka, posiada dwa aspekty. Pierwszy wyrażający się w stricte osobistej więzi danej osoby z pamięcią o zmarłym, mowa tu o pamięci mającej swoje podstawy w osobistych wspomnieniach oraz uczuciach, jakimi była darzona osoba zmarła za życia. Drugi aspekt to część zewnętrzna mająca swoje przedłużenie w kulcie pamięci osoby zmarłej, która jest nakierowana na pielęgnację szeroko pojętej pamięci o zmarłym, w tym jego dobrego imienia, wobec społeczeństwa, a także ochronę tej dobrej pamięci" (tak Sąd Apelacyjny w Lublinie w wyroku z dnia 26 stycznia 2021 r. w sprawie o sygn. akt I ACa 799/19, LEX nr 3121276). Dalej, w powołanym orzeczeniu wskazuje się, że dobro osobiste w postaci kultu pamięci osoby zmarłej podlega ochronie na gruncie polskiego prawa cywilnego. Istota tego dobra osobistego sprowadza się do ochrony bliskiej relacji, szczególnej więzi emocjonalnej i uczuciowej, jaka istnieje pomiędzy osobą dochodzącą ochrony a osobą zmarłą, bliską uprawnionemu. Jednym z przejawów tego prawa przysługującego osobie bliskiej osoby zmarłego jest prawo do niczym niezakłóconego kultywowania pamięci o zmarłym. Z tak ogólnie określonego prawa podmiotowego WSA w Krakowie uznał za możliwe wywiedzenie dwóch zasadniczych uprawnień - prawa do "dobrej pamięci" o zmarłym oraz prawa do "pamięci prawdziwej", to jest niezafałszowanej i nieprzekłamanej. Pierwszemu z tych uprawnień odpowiada obowiązek osób trzecich respektowania dobrego imienia osoby zmarłej, drugiemu - obowiązek podawania prawdziwych informacji dotyczących zmarłego (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 19 września 2018 r. w sprawie o sygn. akt VI ACa 595/17, LEX nr 2593593).

Orzekający w kontrolowanej sprawie skład w pełni podziela wskazywane stanowiska przyjmując je jednocześnie za własne. Zdaniem Sądu interes prawny w rozumieniu art. 75 ust. 3 pkt 3 u.d.o. może wynikać z przepisu art. 23 k.c., który gwarantuje osobie bliskiej prawo do kultywowania pamięci osoby zmarłej. Uprawnienie do kultywowania w rodzinie oraz w następnych pokoleniach pamięci zmarłej osoby, gromadzenia po niej pamiątek i pisania historii rodziny, stanowi element prawa związanego z dobrem osobistym, którym jest kult pamięci osoby zmarłej. Takie dobro osobiste przysługuje wszystkim osobom bliskim zmarłego. Dlatego skarżący, o ile wykaże, że jest osobą spokrewnioną z J. K., powinien być uznany za osobę nie tylko legitymującą się dobrem osobistym w postaci kultu pamięci osoby zmarłej, ale ze względu na powiązane z nim prawo do znajomości własnego pochodzenia, poznania historii rodziny, a tym samym uznany za osobę legitymującą się interesem prawnym w rozumieniu art. 75 ust. 3 pkt 3 u.d.o. W przypadku dobra osobistego, jakim jest kult pamięci osoby zmarłej, przy jego ocenie, nie można ograniczać się do uprawnień związanych z szeroko rozumianymi ceremoniami religijnymi, czy też praktykami funeralnymi. W przypadku prawa osobistego do kultu pamięci osoby zmarłej w rzeczywistości nie chodzi o jedno prawo podmiotowe, ponieważ w zależności od sytuacji danej osoby, a zwłaszcza jej potrzeb i przekonań, składa się ono z uprawnień o różnym charakterze, których realizacji możne domagać się od organu administracyjnego.

W kontekście niniejszej sprawy należy uznać, że organy dokonały błędnej wykładni art. 75 ust. 3 pkt 3 u.d.o. stojąc na stanowisku, że dobro osobiste w postaci kultu pamięci osoby zmarłej nie obejmuje potrzeby osoby bliskiej do posiadania kopii dokumentacji związanej z dowodem osobistym osoby zmarłej będącej w posiadaniu organów administracji publicznej. W powtórzonym postępowaniu organ powinien zatem przyjąć, że skarżący bezsprzecznie legitymuje się interesem prawnym w udostępnieniu dokumentacji związanej z dowodem osobistym z koperty dowodowej J. K., gdyż bezsprzecznie wynika to z przedłożonych już organowi I instancji kserokopii odpisów aktów stanu cywilnego swoich wstępnych. Jedynie na marginesie należy zaznaczyć, że organ dysponuje również możliwością samodzielnego zgromadzenia materiału dowodowego. Pomimo korzystnego dla skarżącego rozstrzygnięcia, w sposób jedynie sygnalizacyjny, należy w tym miejscu także odnieść się do podnoszonego przez P. O. zarzutu w skardze dotyczącego nie zastosowania się przez Wojewodę Dolnośląskiego do dwóch pism z Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji, a dotyczących interpretacji i wzajemnej korelacji między sobą art. 75 u.d.o. w zw. z art. 23 k.c. Jak stanowi art. 87 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 wraz z późń. zm.) – dalej: Konstytucja, źródłami powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej są: Konstytucja, ustawy, ratyfikowane umowy międzynarodowe oraz rozporządzenia. Tym samym jak widać do katalogu źródeł prawa nie należą wewnętrzne akty/pisma organów administracji rządowej czy też samorządowej. Wywołuje to tym samym bardzo poważny i jasno uwypuklony skutek jakim jest fakt, iż w przeciwieństwie do twierdzeń skarżącego, organ administracji w toku prowadzonego postępowania administracyjnego nie może opierać swych decyzji, ani stosować prawa powszechnie obowiązującego na podstawie aktów wewnętrznych czy też różnego rodzaju wytycznych bądź opinii (jak w przedmiotowej sytuacji). Takie działanie wiązałoby się z bardzo poważnym (rażącym) naruszeniem przepisów postępowania i skutkowałoby w późniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym całościowym uchyleniem decyzji/postanowienia i przekazaniem jej do ponownego rozpoznania bez względu na wynik sprawy – także ten korzystny dla skarżącego czy też organu.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c p.p.s.a. w związku z art. 135 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono zgodnie z art. 200 tej ustawy.